– اجار عينياتقىزى, مەديتسينادا العاشقى كومەكتىڭ ماڭىزى وتە زور. وسى رەتتە مينيسترلىك قانداي ءىس-شارالاردى جۇزەگە اسىرىپ جاتىر؟
– ءيا, دۇرىس ايتاسىز. مەديتسينالىق-سانيتارلىق العاشقى كومەك (مساك) قىزمەتى حالىقتىڭ دەنساۋلىعىن جاقسارتۋ ىسىندە جەتەكشى ءرول اتقارادى. اسىرەسە اۋىل تۇرعىندارى ءۇشىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋ – مينيسترلىك الدىنا قويعان باسىم باعىتتاردىڭ ءبىرى. وسى باعىتتا اتقارىلعان جۇمىستارعا كەلسەك, ماسەلەن, مساك جەلىسىن 3,7%-عا كەڭەيتتىك. تيىسىنشە, ەلىمىزدە امبۋلاتوريالىق-ەمحانالىق ۇيىمداردىڭ سانى ارتىپ, 3 324-كە جەتتى. بىلتىر الدىڭعى جىلمەن سالىستىرعاندا مساك ۇيىمدارىنا قارالۋ سانى 8,1%-عا, پاتسيەنتتەردىڭ جۇگىنۋى 118,8 ملن-نان 128,4 ملن-عا دەيىن ۇلعايدى, بۇل باستاپقى دەڭگەيدە قىزمەتتەردىڭ قولجەتىمدىلىگىن جاقسارتۋدىڭ تۇراقتى ءۇردىسىن كورسەتەدى.
وتكەن جىلى پاتسيەنتتەر امبۋلاتوريالىق دەڭگەيدە 324 ملن كونسۋلتاتسيالىق-دياگنوستيكالىق قىزمەت الدى. ورتاشا ەسەپپەن العاندا 1 تۇرعىنعا شاققاندا 16-دان اسا قىزمەت الىندى دەسەك, تيىسىنشە 1 ميلليوننان استام ادام قىمبات دياگنوستيكالىق قىزمەتتەرمەن (كت/مرت) قامتىلدى.
باستاپقى دەڭگەيدە سكرينينگتىك تەكسەرۋلەردەن 2,8 ملن ەرەسەك ادام ءوتتى. ناتيجەسىندە, 388 مىڭ ادامنان دەرت انىقتالىپ, 220 مىڭ قارالۋشى ديسپانسەرلىك ەسەپكە الىندى. سونىمەن قاتار 2023 جىلى اۋىل تۇرعىندارى ءۇشىن كەڭەيتىلگەن سكرينينگ ەنگىزىلگەنىن اتاپ وتكەنىمىز ابزال, سونىڭ شەڭبەرىندە بۇيرەك, اسقازان-ىشەك جولدارى, تىنىس الۋ اعزالارى, قۋىقاستى بەزى وبىرى اۋرۋلارى ەرتە انىقتالا باستادى.
جىلجىمالى مەديتسينالىق كەشەندەردىڭ قىزمەتتەرىن 1,7 ملن اۋىل تۇرعىنى پايدالاندى, ولار 1,4 ملن دارىگەرلىك كونسۋلتاتسيا الدى. قاشىقتىقتان كورسەتىلەتىن مەديتسينالىق قىزمەتتەردىڭ سانى 3 ەسە ءوسىپ, 2022 جىلمەن سالىستىرعاندا 582 مىڭنان 1,6 ملن-عا دەيىن ۇلعايدى. بۇل رەتتە 13-تەن 69-عا دەيىن تەلەمەديتسينالىق قىزمەت تە ءوستى.
بۇگىندە مساك ۇزدىك پراكتيكالار ورتالىقتارىن اشۋ بويىنشا جۇمىستاردى جۇزەگە اسىرىپ جاتىرمىز. وسى ارقىلى وزىق تەحنولوگيالار ەنگىزىلۋدە, جەرگىلىكتى قوعامداستىقتاردىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ قۇرىلىمدارىمەن ارىپتەستىگى دامۋدا, بەلسەندى ۇزاق ءومىر ءسۇرۋ مەكتەپتەرى, ەرلەر دەنساۋلىعى كابينەتتەرى, سوزىلمالى اۋرۋلاردىڭ پروفيلاكتيكاسى مەكتەپتەرى اشىلدى. بۇگىنگى تاڭدا 20 ۇزدىك پراكتيكا ورتالىعى ءوز جۇمىسىن باستادى. كەلەسى جىلى وسىنداي 27 ۇزدىك پراكتيكا ورتالىعىن اشۋ جوسپارلانىپ وتىر.
وڭىرلەردە «اۋىلدىق دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ» ۇلتتىق جوباسىنىڭ شەڭبەرىندە ەلدى مەكەندەردە 570 مساك نىسانى قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتىر. وتكەن جىلى 80 مەديتسينالىق مەكەمە جوندەلدى, 85 مساك ورنى سالىندى. 99-ىندا قۇرىلىس بەلسەندى ءجۇرىپ جاتىر. سونىمەن قاتار ۇلتتىق جوبا شەڭبەرىندە 32 كلينيكالىق اۋداندىق ورتالىق اۋرۋحانانى جاڭعىرتۋ جانە تەحنيكالىق جاراقتاندىرۋ قولعا الىندى. ونىڭ قۇرامىندا ينسۋلت, كارديولوگيالىق ورتالىقتار, وڭالتۋ, حيرۋرگيا, رەانيماتسيالىق جانە قارقىندى تەراپيا بولىمشەسى بار. ولاردى مامانمەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ەلىمىزدىڭ مەديتسينالىق جوعارى وقۋ ورىندارىندا 2 843 بەيىندى دارىگەر دايارلانىپ جاتىر.
– قازىر زامانعا ساي مەديتسينا دا دامۋ ۇستىندە دەپ جاتامىز. وعان قوسا شەتەلدىك تاجىريبەلەردى ءجيى ايتىپ ءجۇرمىز. سىزدىڭشە, وتاندىق مەديتسينانىڭ الەۋەتى قانداي؟ جاڭاشىلدىق بار ما؟ ءمامس نە ءۇشىن قاجەت؟
– دۇرىس ايتاسىز, جىل سايىن ەلىمىزدەگى مەديتسينالىق ۇيىمداردا الەمدىك تاجىريبەدە قولدانىلاتىن دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ جاڭا تەحنولوگيالارى ەنگىزىلەدى. ءوز پاتسيەنتتەرىمىز ءۇشىن مامانداندىرىلعان, ونىڭ ىشىندە جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق كومەك الۋ جولىندا مۇمكىندىكتەر ءورىسى كەڭەيە باستادى. ءمامس جۇيەسىن ەنگىزۋدىڭ ارقاسىندا سالاداعى كوپتەگەن ماسەلەلەر وڭىنان شەشىمىن تاپتى. قىمبات تۇراتىن كۇردەلى حيرۋرگيالىق ارالاسۋلار بارلىق ساقتاندىرىلعان ازاماتتارعا قولجەتىمدى بولا تۇسكەنى جاسىرىن ەمەس. وتكەن جىلى 20 مىڭنان اسا پاتسيەنتكە كارديوحيرۋرگيا, نەيروحيرۋرگيا, تراۆماتولوگيا, ترانسپلانتولوگيا, ونكولوگيا, رەپرودۋكتولوگيا جانە باسقا دا بەيىندەر بويىنشا مەديتسينالىق قىزمەتتەردىڭ 82 تۇرىمەن جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق كومەك كورسەتىلدى.
قازاقستاندا العاش رەت قالقانشا بەزىنىڭ قاتەرلى ىسىگى جانە تيرەوتوكسيكوز كەزىندە راديونۋكليدتىك تەراپيا ەنگىزىلىپ, ەكى جىلدىڭ ىشىندە 1 مىڭ 458 پاتسيەنت ەم الدى. 3D-پروتەزدەۋدى پايدالانا وتىرىپ, سۇيەك ونكوپاتولوگياسىندا بىرەگەي رەكونسترۋكتيۆتى-پلاستيكالىق ارالاسۋلاردى قولدانۋ باستالدى. وسى نەگىزدە 10 وپەراتسيا جۇرگىزىلدى.
مينيسترلىكتىڭ الداعى ءتورت جىلداعى باستى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى ايقىندالدى دەپ نىق سەنىممەن ايتا الامىز. اتاپ ايتساق, 2023-2027 جىلدارعا ارنالعان ونكولوگيالىق اۋرۋلارمەن كۇرەس جونىندەگى كەشەندى جوسپار بەكىتىلدى. وسى ارقىلى ادام پاپيللوما ۆيرۋسىنا قارسى ۆاكتسيناتسيالاۋ, سكرينينگتەردى جاڭعىرتۋ جانە كەڭەيتۋ, ساۋلەلىك تەراپياعا جانە جاڭا ىسىككە قارسى تارگەنتتى پرەپاراتتارعا قولجەتىمدىلىكتى ارتتىرۋ, پروتوندى تەراپيانى ەنگىزۋ بويىنشا پروفيلاكتيكالىق ءىس-شارالاردى جۇزەگە اسىرۋ مىندەتتەرىنىڭ ماڭىزى ارتتى.
سونىمەن قاتار راديوفارمپرەپاراتتارىن قولدانا وتىرىپ, ءارتۇرلى قاتەرلى ىسىكتى دياگنوستيكالاۋ جۇمىستارى قارقىندى دامۋ باعىتىندا. وسى ۋاقىتقا دەيىن اتالعان پرەپارات ەلىمىزدە ەكەۋ-اق بولسا, بيىل ونىڭ سانىن 5-كە دەيىن ارتتىرۋ جوسپارلانۋدا. وسىلايشا, قاتەرلى ىسىكتەردى ەرتە انىقتاپ, ناۋقاستاردىڭ بەس جىلدىق ءومىر ءسۇرۋ ۇلەسىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك اشىلدى.
بۇدان بولەك قازاقستان ورتالىق ازيا ەلدەرىنىڭ اراسىندا العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعىنىڭ بازاسىندا ستەرەوتاكcيكالىق راديوحيرۋرگياعا «التىن ستاندارت» گامما-پىشاق اپپاراتى ەنگىزىلدى. 2021 جىلدان باستاپ ميدىڭ ىسىكتەرى مەن تامىرلى زاقىمدانۋلارى بار ناۋقاستارعا, ونىڭ ىشىندە شەتەلدىك ازاماتتارعا 1 200-دەن اسا وتا جاسالدى.
سونداي-اق كارديوحيرۋرگيا سالاسىندا جۇرەككە جاساندى سول جاق قارىنشاسىن (LVAD) يمپلانتاتسيالاۋ بويىنشا بىرەگەي وتالار جۇرگىزىلدى. وسى ۋاقىتقا دەيىن 44 ادامعا حيرۋرگيالىق ارالاسۋمەن كومەك كورسەتىلىپ, جاڭا ءومىر سىيلادىق دەسەك تە بولاتىنداي.
مەديتسينانىڭ تاعى ءبىر كۇردەلى سالاسى – ترانسپلانتولوگيا. وسى باعىتتاعى جۇمىستاردى جەتىلدىرۋ جايى دا كۇن تارتىبىنەن تۇسكەن ەمەس. 10 جىل ىشىندە قازاقستاندا 2,5 مىڭنان اسا ورگان مەن تىندەرگە ترانسپلانتاتسيالاۋ جۇرگىزىلدى, ونىڭ ىشىندە وتكەن جىلى ورتالىقتاردا 236 وتا جاسالعان.
– مەملەكەت باسشىسى جولداۋىندا وتاندىق وندىرىستەگى ءدارى-دارمەكتەر مەن مەديتسينالىق ماقساتتاعى بۇيىمداردىڭ ۇلەسىن 50%-عا دەيىن ارتتىرۋدى تاپسىردى. وسى باعىتتا قانداي جۇمىستار اتقارىپ جاتىرسىزدار؟ ءدارى-دارمەك ساياساتىنا دا كەڭىنەن توقتالىپ وتسەڭىز.
– ءيا, ءبىزدىڭ مينيسترلىك جولداۋدا كورسەتىلگەن اۋقىمدى جۇمىستاردى جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. مەملەكەت وسى باعىتتا مەديتسينالىق ونىمدەردى تىركەۋ جانە اينالىم تەتىكتەرىن جەتىلدىرۋدى جالعاستىرا بەرمەك. ەل ۇكىمەتى يمپورتتى الماستىرۋ مەن وتاندىق فارماتسەۆتيكالىق ءوندىرىستى قاي كەزدە دە قولداپ كەلەدى. قازاقستان نارىعىنا فارماتسەۆتيكا سالاسىنىڭ جاھاندىق ويىنشىلارىن تارتۋ جانە جەرگىلىكتى وندىرۋشىلەردىڭ بازاسىندا كەلىسىمشارتتىق ءوندىرىستى ۇيىمداستىرۋ, سونداي-اق تاجىريبە الماسۋ جانە تەحنولوگيالار ترانسفەرى بويىنشا اۋقىمدى جۇمىستار جۇرگىزىپ جاتىر.
2023 جىلى پاندەمياعا دەيىنگى كەزەڭمەن سالىستىرعاندا پاتسيەنتتەردى امبۋلاتوريالىق ءدارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتۋگە بولىنگەن قاراجات كولەمى 2 ەسەگە دەيىن ءوسىپ, 237 ملرد تەڭگەگە جەتتى. بۇل ەمدەلۋى تمككك جانە ءمامس قاراجاتى ەسەبىنەن جۇزەگە اسىرىلاتىن اۋرۋلار تىزبەسىن 2,5 ەسە تولىقتىرۋعا مۇمكىندىك بەردى. وسى رەتتە جازىپ بەرىلەتىن دارىلىك زات اتاۋلارىنىڭ سانى دا 272-دەن 347-گە دەيىن ءوسىپ وتىر.
پرەپاراتتاردىڭ قولجەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ بازاسىندا 72 ءدارىحانا پۋنكتى جانە اۋىلدا 161 جەكە ءدارىحانا اشىلدى. 20 مەديتسينالىق ۇيىمدا تاڭبالاۋ ەنگىزىلدى جانە دارىلىك زاتتاردى پاتسيەنتكە دەيىن قاداعالاۋدىڭ تولىق تسيكلى ىسكە قوسىلدى. قازاقستاندا بۇگىندە دارىلىك زاتتار مەن مەديتسينالىق بۇيىمدار شىعاراتىن 15 جاڭا كاسىپورىن اشىلدى. فارماتسەۆتيكا سەكتورىندا 159 وتاندىق تاۋار ءوندىرۋشى جۇمىس ىستەيدى, ولار 1 018 دارىلىك زاتتىڭ جانە 1 771 مەديتسينالىق بۇيىمنىڭ تۇرلەرىن شىعارادى.
بۇدان باسقا, دەنساۋلىق ساقتاۋ مەن ۆەتەرينارياعا ارنالعان 10 ۆاكتسينا, 24 مەديتسينالىق بۇيىم, 6 دياگنوستيكالىق قۇرال جانە 1 پارازيتكە قارسى پرەپارات ءوندىرىسى جولعا قويىلدى. فارماتسەۆتيكا سالاسىنا تارتىلعان ينۆەستيتسيالار كولەمى بىلتىر شامامەن 50,2 ملن دوللاردى قۇرادى. الداعى جىلى «ەلەكتروندىق قارجى ورتالىعى» اق پلاتفورماسىندا مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ دارىلىك زاتتاردى ساتىپ الۋدىڭ ەلەكتروندىق فورماتىنا كوشۋىن جۇزەگە اسىرۋ جوسپارلانۋدا. بۇل دەگەنىڭىز دارىلىك پرەپاراتتاردى تاڭبالاۋدى نەعۇرلىم اۋقىمدى ەنگىزۋگە مەملەكەت دەڭگەيىندە مۇمكىندىك تۋادى دەگەن ءسوز. دارىلىك زاتتاردى تۇتىنۋ كولەمى مەن قورلاردى قاداعالاۋعا جول اشىلىپ, سالاداعى جوسپارلاۋ جانە باسقارۋ ۇدەرىستەرىن جاقسارتۋعا مۇمكىندىك تۋادى.
پاتسيەنتتەر ءۇشىن پايداسى جوق جالعان دارىلىك زاتتار مەن ساپاسىز ونىمدەردىڭ اينالىمنان شىعارىلۋىنا بايلانىستى باقىلاۋ كۇشەيىپ, كولەڭكەلى نارىق كولەمىن ازايتۋدىڭ ەسەبىنەن دەنساۋلىققا, ومىرگە جانە قاۋىپسىزدىككە تونەتىن قاۋىپ-قاتەردى تومەندەتۋگە ناقتى قادام جاسالادى. Pfizer, GE Healthcare كومپانيالارىمەن ينۆەستيتسيالىق كەلىسىمدەرگە قول قويىلادى. فارماتسەۆتيكالىق الپاۋىتتارمەن, ماسەلەن, Roche كومپانياسىمەن ورنالاستىرۋ تۋرالى كەلىسىمنىڭ شەڭبەرىندە بيىل 5 تۇپنۇسقا پاتەنتتەلگەن دارىلىك زاتتاردى جەتكىزۋ كۇتىلۋدە.
ونكولوگيالىق جانە ونكوگەماتولوگيالىق اۋرۋلارى بار پاتسيەنتتەرگە ارنالعان قازىرگى زامانعى نىسانالى پرەپاراتتارمەن قامتۋ جانە سپەكترىن كەڭەيتۋ كوزدەلگەنىن ايتا كەتكەن ءجون.
– سوڭعى جىلدارى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى تسيفرلىق وزگەرۋ قاعاز اينالىمىنان باس تارتۋعا عانا ەمەس, سونىمەن قاتار زاماناۋي سەرۆيستەر نەگىزىندە مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋدىڭ بىرىڭعاي ەلەكتروندىق ەكوجۇيەسىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن قۇرۋعا مۇمكىندىك بەردى. بۇل تۋرالى نە ايتار ەدىڭىز؟
– ءيا, بۇل باعىتتا دا اتقارىلعان جۇمىستار بارشىلىق. مىسالى, امبۋلاتورلىق قابىلداۋ ءۇشىن دارىگەرگە ونلاين جازىلۋعا بولادى, ەمدەۋگە جاتقىزۋ, دارىلىك زاتتاردى الۋ جانە ەڭبەككە جارامسىزدىق پاراقتارىن جازۋ ءتارتىبىن قاداعالاي الاسىز. eGov Mobile موبيلدىك قوسىمشاسىندا قولجەتىمدى eDensaulyq سەرۆيسىنىڭ كومەگىمەن پايدالانۋشىلار دونورلىق, مەديتسينالىق قارسى كورسەتىلىمدەر, جۇكتى ايەلدەردى ەسەپكە الۋ جانە ديسپانسەرلەۋ تۋرالى كەڭەيتىلگەن اقپارات الا الادى. بۇل سەرۆيس ازاماتتارعا تىركەۋدى انىقتاعان جاعدايدا الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىنا جۇگىنۋگە جانە پاتسيەنتتىڭ قىزمەت كورسەتۋدەگى اشىقتىعى مەن قاناعاتتانۋشىلىعىن باعالاۋدى ارتتىرۋ ءۇشىن پاتسيەنتتىڭ بيومەترياسىن, QR-كودىن جانە SMS-راستاۋدى ەنگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. سونداي-اق دارىلەر مەن مەديتسينالىق بۇيىمداردىڭ بىرىڭعاي جىكتەۋىشىن ىسكە قوسۋ, مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ اراسىندا كلينيكالىق دەرەكتەرمەن الماسۋ قىزمەتى, ەڭبەككە جارامسىزدىق پاراقتارى مەن انىقتامالارىن بەرۋ ۇدەرىسىن وڭتايلاندىرۋ جانە مەديتسينالىق قىزمەتتەرگە اقى تولەۋ ءۇشىن تولەم جۇيەلەرىن جەتىلدىرۋ كىرەدى. بيىل «E-densaulyq» يادروسى امسق مەديتسينالىق كومەگىنە اقى تولەۋدىڭ بىرىڭعاي جۇيەسى, ەلەكتروندىق مەديتسينالىق كىتاپشالار, ۆاكتسيناتسيالاۋدىڭ ەلەكتروندىق پاسپورتى بولىگىندە ىسكە قوسىلادى. سونداي-اق ۆاكتسيناتسيالاۋعا قارسى كورسەتىلىمدەرى بار ادامداردى ەسەپكە الۋ, QR ارقىلى اقىلى دارىلىك زاتتى الۋ, كلينيكالىق قىزمەتتەردىڭ ناتيجەلەرىن كورسەتۋ اۆتوماتتاندىرىلاتىن بولادى.
– ساپالى مەديتسينالىق كومەك دەگەندە, البەتتە, الدىمەن مامان ماسەلەسى مەنمۇندالايدى. اق حالاتتىلاردىڭ بىلىكتىلىگى قانداي؟
– كادرلاردى دايارلاۋ جانە بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ جۇيەسىنىڭ تيىمدىلىگىن جەتىلدىرۋ ءۇشىن 2023-2024 وقۋ جىلىنان باستاپ مىندەتتى رەزيدەنتۋرامەن جالپى وقۋ مەرزىمى التى جىل ۇزدىكسىز ينتەگراتسيالانعان مەديتسينالىق ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى ەنگىزىلدى. ونى اياقتاعاننان كەيىن ءبىتىرۋشى مامان دارىگەر بىلىكتىلىگىن جانە مەديتسينا ماگيسترى دارەجەسىن الادى. دارىگەرلەردىڭ قاجەتتىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن, ونىڭ ىشىندە اسا تاپشى ماماندىقتار بويىنشا 2023 جىلى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ ەسەبىنەن 6 مىڭعا جۋىق ءبىلىم گرانتى ءبولىندى, ونىڭ ىشىندە 2,7 مىڭى – باكالاۆريات جانە ينتەرناتۋرا, 2,5 مىڭى – رەزيدەنتۋرا, 325 – ماگيستراتۋرا, 160 – دوكتورانتۋرا.
بىلتىر ەلىمىزدىڭ مەديتسينالىق جوعارى وقۋ ورىندارى 7 مىڭعا جۋىق دارىگەر دايارلاپ شىعاردى, ورتا مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ سانى 23 مىڭنان استى. 3 مىڭنان اسا دەنساۋلىق ساقتاۋ ماماندارىن ءبولۋ بويىنشا جۇمىسقا ورنالاستىرىلدى. جەرگىلىكتى بيۋدجەت قاراجاتىنىڭ ەسەبىنەن بيىل 16,5 مىڭ دارىگەر, ونىڭ ىشىندە شەتەلدە 108 ادام بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋدان وتە الدى. دارىگەرلەردىڭ قۇزىرەتىن ارتتىرۋ ماقساتىندا جالپى ۇزاقتىعى 1 ايدان 3 ايعا دەيىنگى اۋىلدىق, قالالىق, وبلىستىق جانە رەسپۋبليكالىق دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارىندا رەزيدەنت دارىگەرلەرگە مىندەتتى كلينيكالىق دايارلاۋدى ەنگىزۋ كوزدەلگەن. بۇل رەتتە تۇلەكتەردى الەۋمەتتىك قولداۋ شەڭبەرىندە 601 مامانعا كوتەرمە جاردەماقى ءبولىندى, 384 جاس دارىگەر تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتىلدى, 74 مامان وزگە دە قولداۋ شارالارىن الدى. جالپى مەديتسينا سالاسىندا 78 مىڭنان استام دارىگەر جانە 180 مىڭعا جۋىق ورتا مەديتسينا ماماندارى بار.
– ءبىر سۇحباتىڭىزدا «قارجىلاندىرۋدىڭ ءوسۋى مەديتسينالىق كومەكتىڭ كولەمىن ۇلعايتۋعا مۇمكىندىك بەردى», دەدىڭىز. جالپى قاراجات كولەمى وزەكتى ماسەلەلەردى شەشۋگە جەتكىلىكتى مە؟
– سوڭعى ءۇش جىلدىڭ ىشىندە ەلىمىزدە مەديتسينالىق كومەكتى قارجىلاندىرۋدىڭ ءوسۋى حالىققا كورسەتىلەتىن مەديتسينالىق قىزمەتتەردىڭ كولەمىن ايتارلىقتاي ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەردى. بيىلعى قارجىلاندىرۋ 1,1 ترلن تەڭگەدەن 2,8 ترلن تەڭگەگە دەيىن ارتتى. ءمامس جۇيەسىن ەنگىزۋ ناتيجەسىندە ءىجو-دەگى دەنساۋلىق ساقتاۋ شىعىستارىنىڭ ۇلەسى 2018 جىلعى 2,8%-دان 2022 جىلى 3,7%-عا دەيىن ۇلعايدى. مەملەكەت باسشىسى بۇل ۇلەستى 2027 جىلعا قاراي ءىجو-ءنىڭ 5%-ىنا دەيىن ۇلعايتۋ ماقساتىن قويدى.
ءمامس قاراجاتى ەسەبىنەن ەلىمىزدىڭ ءبىر تۇرعىنىنىڭ دەنساۋلىعىنا ارنالعان شىعىستاردى 56 مىڭ تەڭگەدەن 122 مىڭ تەڭگەگە دەيىن ۇلعايتۋعا مۇمكىندىك تۋدى. ماسەلەن, ەگەر مەديتسينالىق كومەك بولىنىسىندە قارايتىن بولساق, وندا كۇندىزگى ستاتسيونارلاردى ەكى ەسە قارجىلاندىرۋدىڭ ارقاسىندا وتكەن جىلى پاتسيەنتتەر مەملەكەتتىك جانە جەكە كلينيكالاردا 920 مىڭنان اسا ستاتسيوناردى الماستىراتىن قىزمەتتى الا الدى. جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق كومەكتى قارجىلاندىرۋدىڭ ءوسۋى وتانداستارىمىز ءۇشىن 2023 جىلى كۇردەلى قىمبات وتالاردىڭ قولجەتىمدىلىگىن 2,5 ەسەگە ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەردى. بىلتىر ءمامس-تە ساقتاندىرىلعان ازاماتتارعا كت جانە مرت زەرتتەۋدىڭ جوعارى دالدىكتەگى 1,5 ملن ادىستەرى جۇرگىزىلدى. مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قاراجاتىنىڭ ەسەبىنەن پاتسيەنتتەرگە جۇرەك-قان تامىرلارى, نەۆرولوگيالىق, ونكولوگيالىق اۋرۋلار مەن جاراقاتتار كەزىندە مەديتسينالىق وڭالتۋ قولجەتىمدى بولدى, ول بۇرىن ءىس جۇزىندە كورسەتىلمەيتىن. ءمامس باعدارلاماسى بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن مەديتسينالىق قىزمەتتى كورسەتۋشىلەردىڭ سانى ەكى ەسە ءوستى, قازىرگى سانى 2 000-عا جۋىق, ولاردىڭ جارتىسىنا جۋىعى – جەكە ۇيىمدار.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن –
امانگەلدى قياس,
«Egemen Qazaqstاn»
