ينفوگرافيكانى جاساعان – زاۋرەش سماعۇل, «EQ»
وسى ورايدا تسيفرلىق دامۋ مينيسترلىگىنىڭ باستى باعىتىنىڭ ءبىرى – IT سالاسىن دامىتۋ, سالا ماماندارىنىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ جانە جاڭاشىل ستارتاپ-جوبالاردى قولداۋ. قازىرگى ۋاقىتتا وسى باعىتتا مينيسترلىك بىرقاتار جۇمىس جۇرگىزىپ جاتىر. ەل ۇكىمەتى الەمدەگى IT كاسىپكەرلىكتى قولداۋ ءۇشىن ەكوجۇيەنى دۇرىس قۇرۋدىڭ جارقىن ۇلگىسى بولىپ سانالادى. تسيفرلىق دامۋ مينيسترلىگى 2018 جىلى كاسىپكەرلىكتى, يننوۆاتسيالاردى جانە ەكونوميكالىق دامۋدى ىلگەرىلەتۋگە باعىتتالعان «Astana Hub» تەحنوپاركىن قۇردى. بۇل ۇيىم ينكۋباتسيا جانە اكسەلەراتسيا باعدارلامالارى ارقىلى ستارتاپتار مەن شاعىن بيزنەسكە قولداۋ كورسەتەدى. حاب ارنايى بايقاۋلار ۇيىمداستىرادى جانە بولاشاعى زور ستارتاپتارعا گرانتتار بەرەدى, سونداي-اق قارجىلاندىرۋدى, تالىمگەرلەردى جانە الەمدىك نارىققا كەڭىنەن قول جەتكىزۋدى قامتاماسىز ەتەتىن «Google» سياقتى سەرىكتەستەردى تارتادى.
بۇگىنگى تاڭدا تەحنوپاركتە 1 401 IT كومپانيا تىركەلگەن, ونىڭ ىشىندە 393-ءى شەتەلدىك كومپانيالاردىڭ قاتىسۋىمەن قۇرىلعان. IT ماماندارعا قولايلى جاعداي جاساۋ ءۇشىن دۇرىس ەكوجۇيە قالىپتاستىرۋ قاجەت. «Astana Hub» قازىرگى ۋاقىتتا ورتالىق ازياداعى ەڭ ءىرى يننوۆاتسيالىق حابقا اينالدى. وسى ۋاقىت ىشىندە تەحنوپارككە قاتىسۋشى ءىت كومپانيالاردىڭ جالپى تابىسى 1,7 ملرد دوللاردى قۇرادى. تارتىلعان ينۆەستيتسيا كولەمى 578 ملن دوللارعا جەتىپ, اشىلعان جۇمىس ورىندارىنىڭ سانى 20 مىڭنان استى. «Astana Hub» قاتىسۋشىلارى بەس جىل ىشىندە ەلىمىزدىڭ IT ەكسپورتىنىڭ 565 ملن دوللارىن ءوز ەنشىسىنە جازدى. تەحنوپارك قىزمەتى IT بيزنەس ءۇشىن ەكوجۇيەنى قۇرۋعا ءارى دامىتۋعا, IT مامانداردى وقىتۋعا جانە ستارتاپ جوبالاردى قولداۋعا باعىتتالعان. قاتىسۋشىلار بيزنەستى دامىتۋ جانە ماسشتابتاۋ باعدارلامالارىن, ارنايى سالىقتىق جانە ۆيزالىق شارتتاردى, اقپاراتتىق-ءبىلىم بەرۋدى جانە ماتەريالدىق ينفراقۇرىلىمدى قوسا العاندا, جان-جاقتى قولداۋعا يە.
«Astana Hub» جەدەلدەتۋ جانە ينكۋباتسيالاۋ باعدارلامالارىن ۇسىنادى. ولاردىڭ ماقساتى – ۆەنچۋرلىق ينۆەستيتسيالاردى تارتۋ جانە الەمدىك نارىقتارعا شىعاتىن ستارتاپتاردى قولداۋ. مىسالى, «Google For Startups»-پەن بىرلەسىپ وتكىزىلگەن «Silkway Accelerator» باعدارلاماسىنا قاتىسۋعا 1 مىڭنان استام ءوتىنىم كەلىپ ءتۇستى جانە اكسەلەراتسيا باعدارلاماسىنىڭ ءۇش اعىنىنان كەيىن 49 ۇزدىك جوبا ءساتتى اياقتالدى. وتكەن جىلدىڭ قىركۇيەك ايىندا كرەمني القابىندا «Silkroad Innovation Hub»-ىن اشتىق. بۇل – ورتالىق ەۋرازيانى كرەمني القابىنداعى ءبىرتۇتاس ايماق رەتىندە ىلگەرىلەتۋگە, سونداي-اق IT كاسىپكەرلىك سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىققا جانە فاۋندەرلەردىڭ مىقتى قاۋىمداستىعىن قۇرۋعا جاردەمدەسۋگە باعىتتالعان باستاما. «Silkroad Innovation Hub» ايماقتاعى IT كاسىپقويلار, كاسىپكەرلەر جانە يننوۆاتورلار اراسىندا جەلىلىك, ءبىلىم الماسۋ جانە سەرىكتەستىكتەردى دامىتۋدىڭ باستى پلاتفورماسى رەتىندە قىزمەت ەتەدى.
مينيسترلىكتىڭ قولداۋىمەن درەيپەر ۋنيۆەرسيتەتىمەن جانە دۇنيەجۇزىلىك بانكپەن سەرىكتەستىكتە جۇزەگە اسىرىلاتىن «Hero Training» اكسەلەراتسيا باعدارلاماسى ستارتاپتارعا سيليكون القابىنا ەنۋگە بىرەگەي مۇمكىندىك بەرەدى. بۇگىنگى تاڭدا 27 ستارتاپ يننوۆاتسيالار وشاعىنا شىعىپ ۇلگەردى. الداعى ۋاقىتتا ورتالىق ەۋرازيادان جىل سايىن 30-عا جۋىق الەۋەتتى جوبانى جىبەرۋ جوسپارلانىپ وتىر.
«Astana Hub» قاتىسۋشىلارىنىڭ جوبالارى ىشكى نارىقتا دا, الەمدىك نارىقتا دا جوعارى سۇرانىسقا يە. ماسەلەن, «Skype», «Tesla» جانە «SpaceX» كومپانيالارىن دامىتۋدىڭ باستاپقى كەزەڭىندە تابىستى ينۆەستيتسيالارىمەن تانىمال الەمدەگى ەڭ ءىرى ۆەنچۋرلىق ينۆەستور تيم درەيپەر جاقىندا وتاندىق «Citix» ستارتاپىنا 1 ملن دوللاردان استام ينۆەستيتسيا سالدى. بۇل ستارتاپ وتكەن جىلى «Citix Silkway Accelerator» باعدارلاماسىنىڭ ءبىرىنشى لەگىنە قاتىسقانىن, ال بيىل مامىردا «Astana Hub» قولداۋىمەن «Hero Training» اياسىندا سيليكون القابىندا وقۋدى اياقتاعانىن اتاپ وتكىم كەلەدى. «Astana Hub»-تىڭ تاعى ءبىر قاتىسۋشىسى «TrustMe» ستارتاپى قاراشا ايىندا اقش-تا وتكەن «Hero Training» باعدارلاماسىندا ۇزدىكتەردىڭ قاتارىنان كورىندى. باعدارلاماعا بارلىعى 35 ەلدەن 118 جوبا قاتىستى. ولار ورتالىق ازيانىڭ 300 ستارتاپىنىڭ اراسىنان ىرىكتەۋدەن ءوتۋى كەرەك ەدى. «Demo Day» باعدارلاماسىنىڭ فينالىندا وتاندىق «TrustMe» جۇزدەگەن قاتىسۋشىنىڭ اراسىندا ينۆەستيتسيا ءۇشىن ەڭ تارتىمدى جوبا رەتىندە اتالىپ ءوتىلدى.
جالپى, IT سالاسىنىڭ دامۋىنا ورتالىق ازياداعى ەڭ ءىرى IT فورۋم – ءداستۇرلى «Digital Bridge» حالىقارالىق فورۋمىنىڭ دا ماڭىزى ەرەكشە. بىلتىر جاساندى ينتەللەكت تاقىرىبىنا ارنالعان فورۋم 30 مىڭنان استام قاتىسۋشىنىڭ باسىن قوستى. ونىڭ ىشىندە 30 ەلدەن دەلەگاتسيالار, 300-دەن استام IT كومپانيا وكىلدەرى, 450 سپيكەر, 100-دەن استام ينۆەستور مەن بيزنەس وكىلى, سونداي-اق 150-دەن استام ستارتاپ قاتىستى.
مينيسترلىكتىڭ قولداۋىمەن جاقسى جەتىستىكتەرگە جەتكەن بىرقاتار IT جوبانى بولە-جارا اتاپ وتكىم كەلەدى. الاقان بيومەترياسىنا ماماندانعان «Alaqan» ءوز ءونىمىن تۇرىكتىڭ 500 كلينيكاسىنا تاراتىپ وتىر. «SmarTestPrep» يندونەزيا, ۆەتنام جانە لاتىن امەريكاسىنىڭ نارىعىنا شىعىپ, 1 مىڭنان استام ۇمىتكەرگە 10 ملن دوللار كولەمىندە ستيپەنديا الۋعا كومەكتەستى. «Droppy» ستارتاپى تاياۋ شىعىستاعى, اقش پەن لاتىن امەريكاسىنداعى ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار مەن مينيسترلىكتەر وكىلدەرىمەن 120-عا جۋىق ينتەگراتسيا جۇرگىزىپ, ويىندى Play Market جانە «Apple Store» دۇكەندەرىنە شىعاردى. «iDos Games» ستارتاپىندا 170 ەلدەن 300 مىڭنان استام تىركەلگەن جانە بەلسەندى پايدالانۋشىلار بار. بۇل ونىڭ الەمدىك ويىن يندۋسترياسىنداعى ماڭىزدى ءرولىن كورسەتەدى. ينسۋلت دياگنوستيكاسى ءۇشىن جاساندى ينتەللەكت پەن نەيروراديولوگياعا ماماندانعان «CerebraAI» اقش-تاعى «TechCrunch» رەيتينگى بويىنشا ۇزدىك جاھاندىق ستارتاپتار قاتارىنا ەندى. بۇل ەلىمىزدى اقپاراتتىق تەحنولوگيالار سالاسىندا الەمدىك ارەناعا كوتەرىپ جاتقان كەلەشەگى زور ستارتاپتار قاتارىنىڭ از عانا بولىگى.
مەملەكەت باسشىسى 2026 جىلعا قاراي ءىت ەكسپورت كولەمىن 1 ملرد دوللارعا دەيىن ۇلعايتۋ جانە قازاقستاندى وڭىردەگى جەتەكشى تسيفرلىق ورتالىققا اينالدىرۋ مىندەتىن قويدى. «Astana Hub» باستامالارى, سونىڭ ىشىندە «Google for Startups» جانە «Draper University»-مەن بىرلەسكەن باعدارلامالارى, سيليكون القابىنداعى «Silkroad Innovation Hub», «Digital Bridge» جانە «Digital Almaty» سەكىلدى IT فورۋمداردى وتكىزۋ – بۇل ماقساتقا جەتۋدىڭ نەگىزگى قۇرالدارى. جوعارىدا كورسەتىلگەن جۇمىستىڭ بارلىعى ادامي كاپيتالدى دامىتۋ جانە جاستاردىڭ كاسىبي داعدىلارىن جاقسارتىپ, وزىق ءبىلىمىن ءتيىمدى پايدالانۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى. وسىلايشا, پرەزيدەنتتىڭ ماقالاسىندا كوتەرىلگەن يدەيالاردى مينيسترلىك الداعى ۋاقىتتا باسشىلىققا الادى.
باعدات مۋسين,
تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى
