سۋرەتتى تۇسىرگەن – جانگەلدى ابدىعالىم
وبلىستىق دەنە-شىنىقتىرۋ جانە سپورت باسقارماسىنىڭ «دارىگەرلىك-دەنەشىنىقتىرۋ ديسپانسەرى» كوممۋنالدىق مەملەكەتتىك مەكەمەسى ءوز جۇمىسىن بىلتىر قازان ايىندا باستادى. ديسپانسەر 1996 جىلى جابىلىپ قالعان ەكەن. اتى اڭىزعا اينالعان نەبىر سپورتشىلارىمىز وسىندا ەمدەلگەن. مۇنداي ديسپانسەرلەر قازىرگى تاڭدا الماتى, استانا, شىمكەنت, پاۆلودار جانە وسكەمەندە عانا بار.
ديسپانسەردىڭ سپورتتىق مەديتسينا بولىمىندەگى اعىمدى, كەزەڭدى جانە تەرەڭدەتىلگەن مەديتسينالىق تەكسەرۋلەردەن سوڭ سپورتتىق ەڭبەككە جارامدىلىقتى, ۋاقىتشا ەڭبەككە جارامسىزدىقتى ساراپتايدى, سپورت تۇرلەرى بويىنشا جارىستارعا رۇقسات بەرۋ ماسەلەلەرىن قارايدى. ەمدىك-دەنەشىنىقتىرۋ ءبولىمى بۇزىلعان فۋنكتسيالاردى قالپىنا كەلتىرەدى. ەمدىك-دەنەشىنىقتىرۋ ادىستەرىن قولدانۋ ماسەلەلەرى بويىنشا ەمدىك-كونسۋلتاتيۆتىك قابىلداۋلاردى جۇزەگە اسىرادى. ال فۋنكتسيونالدىق دياگنوستيكا ءبولىمى دياگنوستيكا جانە زەرتتەۋدىڭ فۋنكتسيونالدىق ءادىسىن جۇزەگە اسىرادى. كلينيكالىق-بيوحيميالىق زەرتحانادا ناۋقاستىڭ قانى ارقىلى بويىندا قانداي دەرت بار ەكەنىن ەكرانعا شىعارىپ بەرەتىن زاماناۋي قۇرىلعى بار. الگى قۇرىلعى «BA 200» دەپ اتالادى. 1 ساعاتتا 200-گە جۋىق زەرتتەۋ جاساي الادى. 1 كۇندە 44 ادامنىڭ قانىنا تالداۋ جۇرگىزەدى. بۇل ءبولىمنىڭ باسشىسى دانا ۋتەنوۆانىڭ ايتۋىنشا, وسى قۇرىلعى ارقىلى كوپ ۋاقىت ۇنەمدەلەدى.
– بۇل قۇرىلعى ادامنىڭ اعزاسى قانداي جاعدايدا ەكەنىن ايتىپ بەرەدى. سپورتشىلارىمىز ءوز دەرتىن انىقتاۋ ءۇشىن ەمحانالاردى ارالاپ جۇرمەيدى. كەزەگىن كۇتىپ سارعايمايدى. ءبىر كۇننىڭ ىشىندە ءبارى انىقتالىپ, ەم-شارالار قابىلداي باستايدى. پايداسى مول. كوبىنە سپورتشىلارىمىز ەمگە ۋاقىتىن جوعالتىپ الادى. ال ەلدىڭ نامىسىن قورعايتىن ساڭلاقتار ارقاشان ساقاداي ساي ءجۇرۋى كەرەك, – دەيدى د.ۋتەنوۆا.
فيزيوتەراپيا كابينەتى – ديسپانسەردەگى ماڭىزدى ءبولىمنىڭ ءبىرى. بۇلشىق ەتى, ءسىڭىرى سوزىلعان نەمەسە اياق-قولى سىنعان سپورتشىلارعا وسىندا ەم-دوم جۇرگىزەدى. باياۋ قيمىلمەن جاتتىعۋلار جاسايدى. مۇندا مامانداندىرىلعان ادىسكەرلەر بار.
بۇعان قوسا كوزدىڭ كورۋ دەڭگەيىن انىقتايتىن قۇرىلعىلارمەن جابدىقتالعان بولمە بار. ۋلترادىبىستىق اپپاراتپەن قامتىلعان. جۇيكەسى سىر بەرگەن سپورتشىلاردى دا ەمدەيدى. جۇيكەگە جاۋاپتى جىڭىشكە تامىرلاردىڭ دا اقاۋىن انىقتايتىن قۇرىلعى بار. تراۆماتولوگ, كارديولوگ, نەۆروپاتولوگ, ورتوپەد, رەابيليتولوگ, پسيحولوگ جانە تاعى باسقا ماماندار قىزمەت كورسەتەدى. ديسپانسەردە 20 دارىگەر جانە 9 ورتا مەديتسينالىق قىزمەتكەر جۇمىس ىستەيدى.
جاقىندا ديسپانسەردەن دجيۋ-دجيتسۋدان قازاقستاننىڭ سپورت شەبەرى, بيىلعى ازيا ويىندارىنىڭ جەڭىمپازى, الەم كۋبوگىنىڭ يەگەرى, بىلتىرعى ازيا ويىندارى مەن الەم چەمپيوناتىنىڭ قولا مەدالىن العان ايان امزە ەم قابىلداپ كەتكەن. سپورتشىمىز ديسپانسەر دارىگەرلەرىنىڭ كاسىبيلىگىن جوعارى باعالايدى. جاراقاتى اۋىر بولعانى سونشالىق, «سپورتپەن قوش ايتىسامىن با؟» دەپ ۋايىمعا تۇسكەن. بىراق اۋىر وپەراتسيا جاساتىپ كەلگەن سپورتشىنى ديسپانسەردىڭ دارىگەرلەرى دەرتىنەن قۇلان تازا ايىقتىرعان.
– بىلتىر مامىر ايىندا الەم كۋبوگىنىڭ فينالىندا يىعىمدى جاراقاتتاپ العان ەدىم. جاراقاتتان سوڭ دەر كەزىندە ەمدەلە المادىم. موڭعوليانىڭ استاناسى ۇلانباتىرداعى الەم چەمپيوناتىنا جونەلدىم. ءبىرىنشى بەلدەسۋىمدە جاراقاتىمدى اسقىندىرىپ الدىم. يىق سۇيەكتەرىن جالعاپ تۇراتىن ەت پەن ءسىڭىر جىرتىلىپ كەتكەن ەكەن. استانادا وپەراتسيا جاساتقاننان كەيىن وسى ديسپانسەرگە كەلدىم. ماعان كاسىبي رەابيليتولوگ قاجەت ەدى. سەبەبى جاراقات وتە اۋىر. وپەراتسيا دا وڭاي بولعان جوق. مۇندا ماسساج قابىلدادىم, فيزيوتەراپيادان ءوتتىم. وسى ديسپانسەردىڭ ماماندارىنا العىسىم شەكسىز. اسىرەسە رەابيليتولوگ دارىگەر جانات مولداكانوۆا مەن ءزارۋ ەلشەبەكوۆا دەگەن ءماسساجيستى ەرەكشە اتاپ وتكىم كەلەدى. كۇندەلىكتى جاعدايىڭدى, كوڭىل كۇيىڭدى باقىلاپ وتىرادى. ءار كۇن سايىن ء«الى-اق جازىلىپ كەتەسىڭ, مۇڭايما», دەپ جىگەرلەندىرەدى. ۆيكتوريا رەگەر دەگەن نۇسقاۋشىنىڭ دا جۇمىسىنا جوعارى باعا بەرەمىن, – دەگەن لەبىزىن ءبىز ارقىلى جولدادى چەمپيون.
جوعارىدا اتاپ وتكەنىمىزدەي, قاراعاندىنىڭ كاسىبي سپورتشىلارى بۇرىن جاراقاتىن ەمدەتۋ ءۇشىن الماتىعا بارۋعا ءماجبۇر بولعان. ويتكەنى كاسىبي ماماندار سول جاقتاعى ديسپانسەردە. ۇلتتىق قۇراماعا تالاي چەمپيوندى شىعارعان قاراعاندىنىڭ ەندى ءوز ديسپانسەرى بار. لوندون وليمپياداسىنىڭ چەمپيونى, ۆەل باركەر كۋبوگىنىڭ يەگەرى, قازاق بوكسىنىڭ جارىق جۇلدىزى سەرىك ساپيەۆ «بۇل ديسپانسەردىڭ باسقالارىنا قاراعاندا مەديتسينالىق مۇمكىندىگى زور», دەپ وتىر.
– كوپتەگەن ديسپانسەرلەردى, وڭالتۋ ورتالىقتارىن كوردىم. الايدا مۇندا ەڭ جاڭا جابدىقتار ورناتىلعان, بارلىعى ساپالى سپورتتىق مەديتسينا ءۇشىن جاسالعان. بۇرىن ەم الۋ ءۇشىن الماتىداعى سپورتتىق مەديتسينا جانە وڭالتۋ ورتالىعىنا تەكسەرۋگە بارۋعا تۋرا كەلەتىن. قازىر وسى جەردە قولجەتىمدى. مەنىڭشە, بۇل – قاراعاندىلىق سپورتشىلار ءۇشىن ۇلكەن مۇمكىندىك. بارلىق جاعداي جاسالعان. ەندى تەك جەڭىس تۇعىرىنا شىعۋ قالدى. وسىنداعى مامانداردىڭ جۇمىسىنا ساتتىلىك تىلەيمىن. سپورتشىلارىمىز جاراقاتسىز ونەر كورسەتسىن دەگەن تىلەگىم بار, – دەدى بىلعارى قولعاپ شەبەرى.
يبراگيم ماگومادوۆ – حالىقارالىق دارەجەدەگى سپورت شەبەرى. گرەك-ريم كۇرەسىمەن 13 جاسىنان اينالىسادى. بىلتىر استانادا وتكەن ازيا چەمپيوناتىندا ۇلتتىق قۇرامانىڭ قورجىنىنا جالعىز التىندى سالعان بالۋانىمىز. ساران قالاسىنىڭ تۋماسى. وكىنىشتىسى, بىلتىرعى الەم چەمپيوناتىنىڭ الدىندا ابايسىزدا قابىرعاسىن جاراقاتتاپ العان.
– قابىرعانىڭ جاراقاتىنان كۇرەسپەك تۇگىلى ەمىن-ەركىن قيمىلداۋىم قيىنداپ كەتتى. دەم الۋىم دا ازاپقا اينالدى. قاراعاندىدا دارىگەرلىك-دەنەشىنىقتىرۋ ديسپانسەرى اشىلدى دەگەندى ەستىپ, بىردەن كەلدىم. تەكسەرىستەن ءوتىپ, ەم-شارالارعا كىرىسىپ كەتتىك. قاراعاندىلىق دارىگەرلەردەن مۇنداي كاسىبيلىكتى كۇتپەگەنىمدى جاسىرمايمىن. قىسقا ۋاقىت ىشىندە جاراقاتىمنان ايىقتىردى. ەمنەن بولەك, پسيحولوگيالىق قولداۋ كورسەتتى. ۋايىمىمدى سەيىلتتى. مىنە, قازىر جاعدايىم جاقسى. دارىگەرلەرگە شەكسىز العىسىمدى بىلدىرەمىن, – دەپ ي.ماگومادوۆ ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى.
جاڭادان اشىلىپ جاتقان ورتالىق بولعان سوڭ, كاسىبي مامانداردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى دە بار كورىنەدى. ديسپانسەر باسشىسى الشىنباي سۇلتانوۆ ايماعىمىزدا ۇزاق ۋاقىت ديسپانسەر بولماعان سوڭ, سپورتتىق مەديتسينا كەنجەلەپ قالعانىن ايتادى.
– بۇل پروبلەمانى شەشۋدىڭ جالعىز جولى بار. ءبىز قاراعاندى مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ باسشىلىعىمەن قاجەتتى سپورتتىق مەديتسينا ماماندارىن وقىتۋعا كەلىسىمشارت جاساماقپىز. ياعني ماماندارىمىز ناقتى وسى سالا بويىنشا تەرەڭدەتىلگەن ءبىلىم الىپ شىعادى. قاراعاندى مەديتسينا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ بىزگە قاجەتتى مامانداردى دايىنداۋعا الەۋەتى زور. ەلىمىز بويىنشا ۇلكەن بەدەلگە يە وقۋ ورنى. قولدا بار مۇمكىندىكتى پايدالانعان ءجون, – دەيدى ا.سۇلتانوۆ.
الداعى ۋاقىتتا ديسپانسەردىڭ ويعا العان جوسپارلارى جۇيەلەنىپ, سپورتشىلاردى ەمدەيتىن ەلىمىزدەگى ەڭ وزىق ورتالىققا اينالاتىنىنا سەنىمىمىز مول.
قاراعاندى وبلىسى