ەلدەگى ساياسي-ەكونوميكالىق رەفورمالاردىڭ يدەولوگيالىق وزگەرىستەرمەن بىرگە ءجۇرۋى – جالپى قوعامدىق جاڭعىرۋدىڭ نەگىزى. قازىر الەمدە حالىقارالىق جاعداي كۇن سايىن قۇبىلىپ جاتقانىنا كۋا بولىپ وتىرمىز. ءار ەل ءوز مۇددەسىن جوعارى قوياتىنى تۇسىنىكتى. سوندىقتان دا ارقايسىسى ءوز وكتەمدىگىن, ءوز ۇستانىمىن تەك ساياسات, ەكونوميكادا ەمەس, رۋحانياتتا دا ءوز تالابىنا يكەمدەۋگە تىرىسىپ جاتقانىن كوكىرەگى وياۋ, كوزىقاراقتى كوپشىلىك ءبىلىپ وتىر. وركەنيەتتەر, يدەيالار مەن ۇستانىمدار قاقتىعىسى كەزىندە وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ اداسپاۋى, قوعامنىڭ ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى دۇرىس باعامداۋى اسا ماڭىزدى. ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ قوعامدى ۇيىستىرۋ ميسسياسىنىڭ ءتۇپ نەگىزى – وسى.
ەلىمىز ساپالى دەڭگەيدە ءبىرتۇتاس بولۋى قاجەت. بۇل جەردە, ارينە, سەنىم – شەشۋشى فاكتور. بيلىك پەن حالىقتىڭ ءوزارا بايلانىسى مەن سەنىمىن كۇشەيتۋ باعىتىندا ەلدە قولعا الىنعان ينستيتۋتسيونالدى وزگەرىستەر وڭ ناتيجەسىن بەرە باستادى.
«حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇجىرىمداماسى بيلىك پەن قوعام اراسىنداعى ديالوگ پەن كونسەنسۋس ارقىلى ءوزارا بايلانىستىڭ جاڭا ۇلگىسىن قالىپتاستىرىپ كەلەدى. دەگەنمەن جىلدار بويى قالىپتاسقان «ادەتتى» جەڭۋ ەكى جاق ءۇشىن دە وڭاي بولماسا دا, كەيىنگى جىلدارداعى وزگەرىستەردى كورمەۋ مۇمكىن ەمەس.
«ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ وتىرىستارى يدەولوگيا سالاسىنداعى ماسەلەلەردى, ۇلتتىڭ جاڭا ساپاسىن قالىپتاستىرۋ ءىسىن, قوعامنىڭ قۇندىلىقتار جۇيەسىن جاڭعىرتۋ جايىن تالقىلايتىن ءتيىمدى پىكىرتالاس ورنىنا اينالدى. بۇعان دەيىن جازدىگۇنى شاقىرىلىپ كەلە جاتقان قۇرىلتايدىڭ وتىرىسىن بيىل ءسال ەرتەرەك, كوكتەمدە وتكىزەتىن شىعارمىز», دەدى پرەزيدەنت «Egemen Qazaqstan» گازەتىنە بەرگەن سۇحباتىندا.
2023 جىلدىڭ ەكىنشى جارتىسىندا مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ نەگىزگى باعىتى ۇلتتىق قۇندىلىقتار جۇيەسىن قايتا جاڭعىرتۋ ماسەلەلەرىنە ويىستى. بۇل جۇمىس مەملەكەت باسشىسىنىڭ ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ ەكىنشى وتىرىسىندا تۇركىستاندا سويلەگەن سوزىنەن باستالدى. جيىندا پرەزيدەنت نەگىزگى يدەولوگيالار تىزبەسى: تاۋەلسىزدىك پەن وتانسۇيگىشتىك, بىرلىك پەن تۇراقتىلىق, ادىلەتتىلىك پەن ىنتىماق, زاڭ جانە ءتارتىپ, سەنىم جانە جاۋاپكەرشىلىك, مادەني ءبىلىم جانە كاسىبيلىك, ەڭبەكتى اتاپ ايتتى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ باستاماسىمەن ەجەلگى زاماننان بۇگىنگە دەيىنگى كوپتومدىق تاريحتىڭ ازىرلەنۋى – وسكەلەڭ ۇرپاققا مەملەكەتىمىزدىڭ تەرەڭ تامىرىن تانىتۋ, ۇلتتى ۇيىستىرىپ, ەل مۇددەسىن باعامداتۋ. جاستاردىڭ قىزىعۋشىلىعىن وياتۋ ماقساتىندا وتاندىق كىتاپ وندىرىسىنە, ادەبي شىعارماشىلىققا قولداۋ كورسەتىپ, وسى باعىتتا ارنايى زاڭنامالىق وزگەرىستەردىڭ قولعا الىنۋى دا – ۇلتتىق قۇرىلتايدا كوتەرىلگەن ماسەلەلەردىڭ جۇيەلى شەشىم تابۋىنىڭ كورىنىسى.
ۇلتتىق قۇرىلتايداعى باستامانىڭ ءبىرى – كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋ ارقىلى ۇلتتىق بولمىسىمىزدى ايشىقتاۋ, الەمگە وتاندىق جاڭا برەندتەردى تانىتۋ. قازىر كرەاتيۆتى يندۋسترياعا قاتىستى ارنايى زاڭ جوباسى تالقىلانىپ جاتىر. سەناتتاعى زاڭدى تالقىلاۋ جۇمىسىنا ازاماتتىق قوعام وكىلدەرىنىڭ بەلسەنە ارالاسۋى, قوعام مەن بيلىكتىڭ بىرلەسە جۇمىس ىستەۋى قۋانتادى.
ال «Quryltai» ءموبيلدى قوسىمشاسى ىسكە قوسىلعالى پلاتفورما ارقىلى ازاماتتار كوكەيىندە جۇرگەن ماسەلەلەرگە قاتىستى ويلارى مەن ۇسىنىستارىن جولداپ, مەملەكەتتىك شەشىم قابىلداۋدا قوعامعا قوزعاۋ سالدى.
«حابار» جانە «Qazaqstan» تەلەارنالارىنداعى ارنايى باعدارلامالار دا قوعامداعى وتكىر ماسەلەلەر مەن ايماق تۇرعىندارىن الاڭداتقان تاقىرىپتاردى كوتەرىپ, ۇلتتىق قۇرىلتاي مۇشەلەرى مەن بيلىك وكىلدەرىنىڭ حالىقپەن بىرلەسە ورتاق شەشىم ىزدەۋىنە مۇمكىندىك بەرىپ وتىر.
زاڭ مەن ءتارتىپتى ساقتاۋ, ايەلدەر مەن بالالاردىڭ قۇقىن قورعاۋ, تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىقپەن كۇرەسۋ, بۇزاقىلىق پەن مادەنيەتسىزدىككە قارسى تۇرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا ءبىراز قوعامدىق تالقىلاۋ ءوتتى. بۇل قوعامدا جەكە جانە قوعامدىق مادەنيەتتىڭ جاڭا نورمالارىن قالىپتاستىرۋ مەن ساقتاۋ سۇرانىسىنىڭ ارتىپ كەلە جاتقانىن كورسەتەدى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, بيلىك تە, ازاماتتىق قوعام وكىلدەرى دە زاڭدى وزگەرتۋ نەمەسە جاڭا ينستيتۋتتار قۇرۋ جەتكىلىكسىز ەكەنىن ءتۇيسىندى. ارينە, قوعامدىق سانا ەۆوليۋتسياسىن الىپ, جەدەلدەتۋ مۇمكىن ەمەس. بۇل – بىرتىندەپ, تابيعي تۇردە جۇرەتىن ۇدەرىس.
سوندىقتان «ەستيتىن مەملەكەت» قاعيداتتارى بيلىك پەن قوعام اراسىنداعى ديالوگ پەن كونسەنسۋس ارقىلى ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ جاڭا ۇلگىسىن قالىپتاستىردى دەپ ايتا الامىز. مىنە, ءدال وسى قاعيداتتار پرەزيدەنتتىك رەفورمالاردىڭ نەگىزىن قۇرادى. وڭىرلەر مەن سالا وكىلدەرىنەن قۇرالعان ۇلتتىق قۇرىلتاي اياسىندا بيلىك پەن قوعامنىڭ ءوزارا ءىس-قيمىلىنىڭ بىرەگەي تەتىگىنە اينالدى. بىرلىكتى ساقتاۋ, جاسامپازدىقتى دامىتۋ جانە جاڭا الەۋمەتتىك ەتيكانى قالىپتاستىرۋ – قازىر كۇن تارتىبىندە تۇرعان باستى ماسەلەلەر.
بيبيگۇل جەكسەنباي,
سەنات دەپۋتاتى