پىكىر • 21 قاڭتار, 2024

جۇمىلا كوتەرگەن جۇك جەڭىل

190 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ ء«بىز وزىق ويلى ۇلت رەتىندە تەك قانا العا قاراۋىمىز كەرەك» اتتى سۇحباتىندا الداعى بەس جىلدى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق باعىتتاردا اۋقىمدى ىستەر اتقارىلاتىن كەزەڭ دەپ باعالاپ وتىر. 2029 جىلعا قاراي ىشكى جالپى ءونىمدى ارتتىرۋ كوزدەلگەن. بۇل ەلىمىزدىڭ ەكونوميكالىق قۋاتىن, حالىقتىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسارتۋعا سەپتەسەدى.

جۇمىلا كوتەرگەن جۇك جەڭىل

مۇنىڭ العىشارتتارى قاتارىندا ەكونوميكانى ءارتاراپتاندىرۋ, ونى مونوپوليانىڭ قارماعىنان بوساتۋ, ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋ, بيزنەستى قولداۋ, ينۆەستيتسيا تارتۋ ت.ب. ەرەكشە اتاپ وتۋگە بولادى.

پرەزيدەنت ۇكىمەت تاراپىنان مەملەكەت تاراپىنان حالىقتىڭ الەۋمەتتىك جاعىنان وسال توپتارىن قولداۋدى نازاردان تىس قالدىرمايتىنىن, ونىڭ جۇيەلى تۇردە شەشۋ جولدارى قاراستىرىلىپ وتىرعانىن ايتتى. تۇرمىس تاۋقىمەتى ارقاعا ايازداي باتىپ, بانكتەردەن تۇرمىستىق جاعدايعا بايلانىستى كرەديت الىپ, ونى وتەي الماي جۇرگەن جاندارعا كومەك رەتىندە كەشەندى جۇمىس­تار قولعا الىندى جانە بۇل باعىتتاعى جۇمىس جالعاسادى. بۇل ورايدا پرەزيدەنت: «مەن ازاماتتارىمىزدىڭ قارىزعا بەلشەدەن باتقانىنا قاتتى الاڭدايمىن. سەبەبى بۇل ماسەلە جۇرتتىڭ الەۋمەتتىك جاعدا­يى­نا جانە ەلىمىزدەگى قار­جى جۇيەسىنىڭ تۇراقتىلىعى­نا تىكەلەي اسەر ەتەدى. مەن 2019 جىلى مەملەكەت باسشىسى رەتىندە قول قويعان العاشقى قۇجاتتىڭ ءبىرى قيىن جاعدايعا تاپ بولعان ازاماتتاردىڭ بورىشىن ازايتۋ تۋرالى جار­لىق ەدى. سول ۋاقىتتا 500 مىڭ ادامنىڭ كەپىلسىز العان نەسيەسى كەشىرىلدى. بۇل بىررەتتىك شارا بولاتىن. ال 2023 جىلى جەكە تۇلعالاردىڭ بانكروتتىعى تۋرالى زاڭ كۇشىنە ەندى. مۇ­نىڭ ءبارى ماسەلەنىڭ ۋشىعىپ كەتپەۋىنە ىقپال ەتتى. وسى جاعدايدى تۇبەگەيلى وزگەرتۋ ءۇشىن بىلتىرعى جولداۋىمدا ۇكىمەتكە تىڭ شارالاردى قولعا الۋدى تاپسىردىم», دەدى.

سۇحباتتا ىشكى ساياسي تۇراق­تى­لىق, سىرتقى ساياساتتاعى با­عىت-باعدار, وزگە دە جۇرت­­شىلىق كوكەيىندە جۇر­گەن تۇيت­كىلدى ماسەلەلەر تالقى­لان­عان. قاسىرەتتى قاڭتار وقي­عاسىنىڭ تۋىنداۋىنىڭ سەبەپ-سالدارلارى, الەمدەگى گەوساياسي جاعدايدىڭ ۋشىعىپ تۇرعان كەزەڭىندە ەلىمىزدىڭ ۇستانىمى ايقىندالعان.

ىشكى تۇراقسىزدىق تۋىن­داعان ساتتە مەملەكەتتىك بيلىك السىرەپ, سىرتقى كۇشتەر­دىڭ ءتۇرلى سيپاتتاعى ارەكەت­تەرى كۇشەيىپ, ەلدىڭ تاۋەلسىزدى­گىنە قاۋىپ تونەتىنى تاريحتان بەلگىلى. سوندىقتان مەملەكەت باسشىسى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋدى, ساياسي تۇراقتىلىق­تى قامتاماسىز ەتۋدىڭ ماڭىز­ىن اتادى. ال بۇل جالعىز پرەزيدەنتتىڭ قولىنان كەلەتىن ءىس ەمەس. ونى ەل-جۇرت بولىپ قولداۋ كەرەك. «جۇمىلا كوتەرگەن جۇك جەڭىل» دەيدى حالىق دانالىعى. قاي سالادا بولسىن جۇرتىمىزدىڭ جۇدىرىقتاي جۇمىلاتىن كەزى كەلدى. وي مەن ءىس-ارەكەتتە دە وزىق بولار كەز تۋىنداپ تۇر. پرەزيدەنت سۇحباتىنان ءبىز وسىنداي بايلام جاسادىق.

 

الماسبەك ابسادىق,

ا. بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى  قوستاناي ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى 

سوڭعى جاڭالىقتار