رۋحاني بايلىق – جان ازىعى
قازىرگى ۋاقىتتا ادام بالاسى ماتەريالدىق جاعىنان ەش قيىندىق كورىپ وتىرعان جوق دەسەم, ارتىق ايتقاندىق ەمەس. بىراق, وكىنىشكە قاراي, رۋحاني قۇندىلىقتار تۇرعىسىنان ءدال سولاي دەي الماساق كەرەك. ويتكەنى بۇگىندە كىسىلىك, بەدەل تەك ماتەريالدىق قۇندىلىقتارمەن ولشەنەتىن بولدى. ماسەلەن, كىمنىڭ قالتاسىندا اقشا كوپ بولسا, سودان اسقان پەندە جوق. الەۋمەتتىك جەلىگە سۋرەتىن سالسا, استىنا مىڭداعان لايك باسىلىپ, كوممەنتاريلەر جازىلادى. جارىق دۇنيەنىڭ قوجايىنى ناق سول سەكىلدى.
الايدا بۇل ءومىردىڭ باقىت كىلتى تەك بايلىقتا عانا ەمەس دەر ەدىم. ادام بالاسى قانشا جەردەن باي بولسىن, اتاعىنان ات ۇركەتىن, جان دۇنيەسى قاڭىراپ بوس تۇرسا, تىنىشسىز كۇي كەشەتىنى كۇمانسىز. البەتتە, ءار ادام ءوز ءومىرىن قانداي جولمەن الىپ وتەتىنىن ءوزى بىلەدى, بىراق بىرجاقتى كەتۋگە بولمايتىنىن تۇيسىگىمەن سەزىنۋگە ءتيىس. تەك قانا بايلىق پەن مانساپتى ماقسات تۇتقاندار رۋحاني جاعىنان اش قالاتىنى ءسوزسىز. ال رۋحاني اش ادام – كەمباعال ادام.
ءوز باسىم رۋحاني بايلىقتىڭ ءبىر سالاسى ءدىن دەر ەدىم. سەبەبى ول ادامي قاسيەتتەردى بويتۇمار ەتە وتىرىپ, ادامنىڭ مىنەزىن جۇمسارتادى, قاتايىپ قالعان جۇرەگىن جىلىتادى, ءومىرىنىڭ ءار ساتىنە شۇكىرشىلىك قىلىپ, قاناعاتشىلدىق سەزىم قالىپتاستىرادى. سونداي-اق ادامدارمەن جاقسى قارىم-قاتىناستا بولۋعا, ۇلكەنگە – ىزەت, كىشىگە – قۇرمەت كورسەتۋگە, اتا-اناسىنا قىزمەت ەتۋگە, ءاربىر ءتىرى جاننىڭ حاقىسىن جەمەۋگە, جۇمىسىن ادال اتقارۋعا ۇندەيدى.
وسى ورايدا ارداقتى پايعامبارىمىزدىڭ ءحاديسىن ەسكە تۇسىرەيىك: «ادام بالاسىنىڭ ەكى ساي تولى مالى بولسا دا ءۇشىنشىسىن قالاپ تۇرادى. ادام بالاسىنىڭ قارنىن توپىراقتان باسقا ەش نارسە تولتىرا المايدى». بۇدان شىعاتىن قورىتىندى بىرەۋ-اق: كوزىڭنىڭ تىرىسىندە مانساپ پەن بايلىققا قۇنىعا بەرمە. ول وپا بەرمەيدى. قاناعاتشىل بول, ياعني بارعا قاناعات ەتە ءبىل. ءوزىڭدى مۇمكىندىگىنشە رۋحاني تۇرعىدان بايىت. حاكىم اباي دا ءوز ولەڭدەرىنىڭ بىرىندە: «اللانىڭ ءوزى دە راس, ءسوزى دە راس. راس ءسوز ەشۋاقىتتا جالعان بولماس. كوپ كىتاپ كەلدى اللادان, ونىڭ ءتورتى اللانى تانىتۋعا ءسوز ايىرماس», دەيدى.
ال ءسوزىمنىڭ توقەتەرىن ايتار بولسام, جان دۇنيەمىزدى ماتەريالدىق بايلىقپەن قاتار, رۋحاني ازىقپەن دە تولتىرىپ وتىرۋعا ۇمتىلايىق. ءتورت قۇبىلامىز تەڭ بولعانعا نە جەتسىن!
ءانۋار كوشەرباي
اتىراۋ وبلىسى
باسەكەلى ماماننىڭ ءباسى
جاھاندىق وزگەرىستەر, الماعايىپ الەم جانە الەۋمەتتىك-مادەني ترانسفورماتسيا داۋىرىندە ءبىلىم بەرۋ وردالارىنىڭ ءرولى اسا ماڭىزدى. بۇل تۇرعىدا ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى بىلىممەن يننوۆاتسيانىڭ ۇزدىكسىز كوزى رەتىندە ەرەكشەلەنەدى.
جاڭا مىندەتتەر الەمىندە ۋنيۆەرسيتەتتىڭ «پەداگوگيكا جانە ءبىلىم بەرۋ مەنەدجمەنتى» كافەدراسى بولاشاق مۇعالىمدەردى ءداستۇرلى قۇندىلىقتاردى يننوۆاتسيالىق ادىستەرمەن ۇشتاستىرا وتىرىپ زامان تالابىنا ساي دايىنداپ, سونىمەن قاتار باتىل شىعارماشىلىق شەشىمدەر قابىلداۋعا شابىتتاندىراتىن كەڭىستىكپەن قامتاماسىز ەتەدى. وسى ورايدا بىرەگەي باعدارلاما – «ينكليۋزيۆتى ءبىلىم بەرۋدى مەديتسينالىق-پەداگوگيكالىق سۇيەمەلدەۋ» عىلىمي-پەداگوگيكالىق باعىتتاعى ماگيستراتۋرا وقۋ باعدارلاماسىن ايتا كەتكەن ءجون. بۇل باعدارلاما ماگيسترانتتاردى ينكليۋزيۆتى ءبىلىم بەرۋدە مەديتسينالىق جانە پسيحولوگيالىق-پەداگوگيكالىق قولداپ وتىرۋ ۇدەرىسىن زاڭنامالىق-قۇقىقتىق نورمالار مەن حالىقارالىق تاجىريبە نەگىزىندە جۇرگىزۋگە ۇيرەتەدى. سونداي-اق پەداگوگيكالىق ۇدەرىستى جۇيكە جۇيەسى اۋرۋلارىمەن اۋىراتىن, كورۋ, ەستۋ, زياتكەرلىك قابىلەتتەرى تومەندەگەن, قيمىل-قوزعالىسى بۇزىلعان بالالارعا ىڭعايلاپ ۇيىمداستىرۋعا باۋليدى.
كافەدرا تەك تەورياعا عانا ەمەس, پراكتيكاعا دا ەرەكشە كوڭىل بولەدى. دوڭگەلەك ۇستەلدەر, شەبەرلىك ساباقتارى مەن وقۋ جوبالارى, عىلىمي كونفەرەنتسيالار, سايىستار – ستۋدەنتتىك ءومىردىڭ اجىراماس بولىگى. باعدارلاما ماگيسترانتتارعا حالىقارالىق ورتادا شىڭدالۋعا, دۇنيە جۇزىندەگى ارىپتەستەرىمەن تاجىريبە الماسۋعا جانە جاھاندىق سەرىكتەستىك ورناتۋعا مۇمكىندىك جاساپ وتىر. ال كافەدراسىنىڭ ماقساتى – بەلسەندى ازاماتتىق ۇستانىمى بار, قوعام الدىنداعى جاۋاپكەرشىلىگىن سەزىنەتىن ازاماتتاردى تاربيەلەۋ.
پەريزات جانۇزاقوۆا,
ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ماگيسترانتى
الماتى
كۋرستا كوپ نارسە ۇيرەندىك
وتكەن جىلى قازاندا ي.ابدىكارىموۆ اتىنداعى قىزىلوردا اگرارلىق-تەحنيكالىق جوعارى كوللەدجى بازاسىندا «Talap» كوممەرتسيالىق ەمەس اكتسيونەرلىك قوعامى ۇيىمداستىرعان «ورتا بىلىمنەن كەيىنگى ءبىلىم بەرۋ پەداگوگتەرىنىڭ كاسىبي قۇزىرەتتىلىگىن دامىتۋ باعدارلاماسى» كۋرسىنا قاتىستىق.
باعدارلاما پەداگوگتىڭ تۇلعالىق جانە كاسىبي ەرەكشەلىكتەرىنە, پەداگوگيكالىق ءىس-ارەكەت ءۇشىن تاڭدايتىن تاجىريبەلەرى مەن ادىستەرىنە, ەڭ باستىسى, كاسىبي جانە ادامي ۇستانىمىنا باعىتتالعان. ال ماقساتى – تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارى پەداگوگتەرىنىڭ كاسىبي قۇزىرەتتىلىگىن جەتىلدىرۋ, وقىتۋ قىزمەتى مەن تەحنيكالىق جانە كاسىپتىك ءبىلىم جۇيەسىن جاڭعىرتۋدىڭ نەگىزگى باعىتتارى بويىنشا يننوۆاتسيالىق ءبىلىم بەرۋ تەحنولوگيالارىن ەنگىزۋ, ءبىلىم بەرۋ بولىمدەرى ماماندارىنىڭ تəجىريبەلىك داعدىلارىن قالىپتاستىرۋ جəنە دامىتۋ.
باعدارلامانىڭ نەگىزگى مىندەتتەرىنە كەلسەك, وقۋ باعدارلاماسىن ازىرلەۋدە پەداگوگتەردىڭ كاسىبي قۇزىرەتتىلىگىن ارتتىرۋدى, ءبىلىم الۋشىلاردى وقىتۋدا پەداگوگيكالىق تەحنولوگيالاردى قولدانۋ داعدىلارىن دامىتۋدى, پەداگوگ كادرلاردى دايارلاۋدى جۇرگىزەتىن ماماندىق بويىنشا ءبىلىم مەن وقىتۋ داعدىلارىن, سونداي-اق كاسىپورىندار/ۇيىمدار بازاسىندا بەيىن بويىنشا ءبىلىم مەن پراكتيكالىق داعدىلاردى جەتىلدىرۋدى كوزدەيدى.
وزىمە كەلسەم, كۋرس بارىسىندا باسقا داعدىلارمەن قاتار, ءبىلىم الۋشىلاردىڭ ناتيجەگە جەتۋى ءۇشىن ساباق بارىسىندا قولدانىلاتىن قۇراستىرۋشى قۇرالدار مەن ءادىس-تاسىلدەردى ۇيرەندىم. اتاپ ايتقاندا, Learning Apps, Word oll, Padlet, Quizlet جانە تاعى باسقالارى. الداعى ۋاقىتتا وقىپ-ۇيرەنگەندەرىمنىڭ ءبارىن جۇمىس بارىسىندا پايدالاناتىن بولامىن. تالىمگەرىمىز روزا ابايدۋللاەۆادان الار تاجىريبەم دە از ەمەس.
مانشۇك تولباەۆا,
سماعۇل ىسقاقوۆ اتىنداعى قۇرىلىس جانە بيزنەس كوللەدجىنىڭ وندىرىستىك وقىتۋ شەبەرى
قىزىلوردا