ۇكىمەت • 21 جەلتوقسان, 2023

جاڭا فورماتسياداعى زاڭدار قاجەت

120 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

سەنات توراعاسى ماۋلەن اشىمباەۆ جانە ءبىر توپ سەناتور پالاتانىڭ جوبالىق كەڭسەسى مەن Maqsut Narikbayev University-ءدىڭ وتىرىسىنا قاتىستى. دەپۋتاتتار مەن ۋنيۆەرسيتەت ساراپشىلارىنىڭ كەزدەسۋى ناتيجەسىندە ەكىجاقتى ىنتىماقتاستىق جونىندەگى مەموراندۋمعا قول قويىلدى.

جاڭا فورماتسياداعى زاڭدار قاجەت

ءوز سوزىندە ماۋلەن اشىمباەۆ ەلىمىز­دە مەم­لەكەت باسشىسىنىڭ باستاماسىمەن كەشەن­دى رەفورمالار ىسكە اسىرىلىپ جات­قانىن اتاپ ءوتتى. ولاردىڭ نەگىزگى ماقساتى – قازاق­ستاندى ادىلەتتى, دەموكراتيالىق, ينكليۋ­زيۆتى مەملەكەت رەتىندە قالىپتاستىرۋ. رەفور­مالار­­دىڭ تيىمدىلىگى جانە ولاردىڭ دۇرىس جۇزە­گە اسىرىلۋى نەگىزىنەن قابىل­دانعان زاڭ­دارعا بايلانىستى. وسىعان وراي عىلى­مي-ساراپتامالىق قوعامداستىقتى وڭتاي­لى زاڭنامالىق شەشىمدەردى تابۋعا جۇمىل­دىرۋدىڭ ماڭىزى ارتىپ كەلەدى. بۇل رەتتە پارلامەنت سەناتىنىڭ جوبالىق كەڭسەسى مەن Maqsut Narikbayev University زاڭ دا­يىنداۋ ۇدەرىسىنە اكادەميالىق ورتانى تارتا وتىرىپ, ساراپتامالىق ديالوگتىڭ نەگىزگى الاڭىنا اينالۋدى كوزدەيدى.

«پرەزيدەنتىمىزدىڭ بارلىق باستامالارىن ءساتتى ىسكە اسىرىپ, ادىلەتتى قازاقستان باعدارلاماسىن ءتيىستى دەڭگەيدە ورىنداۋ ءۇشىن زاڭدارىمىزدىڭ ساپاسى وتە جوعارى بولۋعا ءتيىس. سوندىقتان بىزگە, ەڭ الدىمەن, جاڭا فورماتسياداعى زاڭدار قاجەت. ەكىنشىدەن, ادىلەتتى قازاقستان­دى ءبارىمىز بىرگە قالىپتاستىرامىز. ال ادىلەتتى قازاق­ستان دەگەنىمىز – ينكليۋزيۆتى قازاقستان. وسى­عان بايلانىستى زاڭ­دار­دى ازىرلەۋ كەزىندە الەۋ­مەتتىك توپتار­دىڭ پىكىرلەرى دە ەسكەرىلۋى كەرەك. ۇشىنشىدەن, زاڭنامالىق جۇمىستارعا جاڭا تاسىلدەر مەن تەتىكتەردى ەنگىزۋ قاجەت. بۇل رەتتە جوبالىق باسقارۋدىڭ ماڭىزى زور. ول ارقىلى ءبىز زاڭ جوبالارىن ازىرلەۋگە قۇزى­رەتتى مامانداردى جۇمىلدىرا الامىز. سول ار­قىلى زاڭداردىڭ وزەكتىلىگى مەن ساپاسى ار­تا­دى. جالپى, مۇنداي جوبالىق كەڭسەنى تاۋەل­سىز الاڭنىڭ نەگىزىندە قالىپتاستىرعان ءجون», دەگەن پالاتا سپيكەرى مۇددەلى تاراپتاردى وسى باعىتتا بىرلەسىپ جۇمىس ىستەۋگە شاقىردى.

سونداي-اق ول سوڭعى ەكى جىلدا پار­لامەنت 170-تەن استام زاڭ قابىلداعانىن تىلگە تيەك ەتتى. الداعى ۋاقىتتا سالىق, بيۋدجەت جانە سۋ كودەكستەرى قابىلدانادى. بارلىق قۇجات ساياسي جۇيەنى جاڭعىرتۋعا, ەكونوميكامىزدى جانداندىرۋعا جانە حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا ارنالعان.

ءوز كەزەگىندە اتالعان ۋنيۆەرسيتەتتىڭ باسقارما توراعاسى تالعات نارىكباەۆ وقۋ ورنى­نىڭ نورمالار شىعارۋعا قاتىستى جۇ­مىسى مەن تاجىريبەسىنە توقتالىپ, جوبا­لىق كەڭسە قىزمەتىنىڭ كەلەشەگىنە نازار اۋداردى.

ء«بىز بىرنەشە جىل بويى زاڭ جوبالارىنا عىلىمي جانە سىبايلاس جەم­قورلىققا قارسى ساراپتاما جۇر­گىزدىك. عالىمدارىمىز پارلامەنت پەن ۇكىمەتتىڭ شاقىرۋلارى بويىنشا جاڭا نور­مالاردى تالقىلاۋعا ارنالعان جۇمىس وتىرىس­تارىنا بەلسەندى قاتىسىپ كەلەدى. قازىرگى تاڭدا ۋني­ۆەرسيتەتىمىزدىڭ «think tank» فورماتىندا ءارتۇر­لى سالاداعى قول­دان­بالى عىلىمي زەرت­تەۋ­لەردى گەنە­راتسيا­لاۋعا ارنالعان جەكە زەرت­تەۋ جانە تالداۋ ورتالىعىن قۇرىپ جاتىر­مىز. بۇل حاب جاس عالىمدارعا قولايلى جاعداي تۋ­عى­­­زىپ, موتيۆاتسيا بەرەدى دەپ سەنەمىز. پار­لا­مەنت سە­ناتىندا وسىنداي ماڭىزدى ماقساتتى كوز­­دەي­­تىن جوبالىق كەڭسەنىڭ جۇمىس ىستەيتىنى قۋان­­تادى. الداعى ۋا­قىت­تا سەنات پەن MNU-ءدىڭ مۇم­­كىن­دىك­تەرى جانە الەۋەتى قازاقستان حالقى­نىڭ يگى­لىگىن كوزدەيتىن ساپالى زاڭ جوبالارىن ازىر­لەۋگە تىڭ سەرپىن بەرەدى دەپ سەنەمىن», دەدى ت.نارىكباەۆ.

وتىرىستىڭ ناتيجەسىندە ىنتىماقتاس­تىق جونىندەگى مەموراندۋمعا قول قويىل­دى. قۇجات­تا زاڭنامالىق باستامالاردى ازىر­لەۋ جانە ىلگەرى­لەتۋدە, بىرلەسكەن ساراپ­تامالىق كەز­دەسۋ­لەر مەن تالقىلاۋ­لار وت­كىزۋدە, سونداي-اق باسقا دا ءوزارا ءىس-قيمىل بارىسىندا تاراپتاردىڭ ءبىر-بىرىنە كونسۋلتاتسيالىق جانە ساراپتاما­لىق قولداۋ كورسەتۋىنە قاتىستى ەرەجەلەر قاراستىرىلعان.

سونىمەن قاتار ءىس-شارادا MNU قىل­مىستىق سوت تورەلىگى جانە عىلىمي ساراپتاما ماسەلەلەرى جو­نىندەگى عىلىمي-زەرتتەۋ جوبالارىنىڭ جەتەك­شىسى مارات قوعاموۆ, زاڭ عىلىمدارىنىڭ دوك­تورى, پروفەسسور يسيدور بورچاشۆيلي, دەپۋ­تات­تار, سەنات جانىنداعى جاس ساراپشى­لار كلۋبى­نىڭ مۇشەلەرى, باسقا دا قاتىسۋ­شى­لار ءسوز الىپ, قوزعالعان تاقىرىپ بويىنشا ءوز پىكىرلەرىن ءبىلدىردى. 

سوڭعى جاڭالىقتار