ونەر • 07 جەلتوقسان, 2023

ونەر مەن باعا نەمەسە ءباسى 139 ميلليون دوللار كارتينا

401 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

شىعارماشىلىق عۇمىرىن اڭىزعا اينالدىرعان پيكاسسونىڭ وسى ۋاقىتقا دەيىن تالاي كارتيناسى ادامنىڭ قيالىنا سىيمايتىن, ەسسىز باعاعا ساتىلدى. سۋرەتشى كوزى تىرىسىندە دە كەدەي بولعان جوق. ول ومىردەن وتكەندە بايلىعى 1 ميلليارد 100 ميلليون دوللاردى قۇراعان. ءبىر كەزدەردە نان الۋعا اقشا تاپپاعان پيكاسسو ءوزى قالاعان ومىرگە اقىرى جەتتى. ونەرى جەتكىزدى. جالپى, پيكاسسونىڭ ءومىرى مەن ونەرى حاقىنداعى اڭگىمە تاۋسىلعان با؟.. قاۋزاي بەرسەڭ, مىڭ ءبىر تۇنگە جالعاسادى.

ونەر مەن باعا نەمەسە ءباسى 139 ميلليون دوللار كارتينا

الەمدەگى ەڭ قىمبات سۋرەت­شى­نىڭ كارتينالارى ءالى دە اتاعىن ايعا جەتكىزىپ, اۋكتسيونداردا سۇمدىق اقشاعا ساتىلىپ جاتىر. ەسكە سالساق, 2015 جىلى كوكتەمدە نيۋ-يوركتە ونىڭ «الجير ايەلدەرى» تۋىندىسى 179 ميلليون دوللارعا باعالانىپ, پابلونىڭ شىعارماشىلىعىن سۇيەتىن ءبىر جاننىڭ قولىندا كەتە باردى. سونداي-اق 2008 جىلى پيكاسسو تۋىندىلارىنىڭ ونەر نارىعىنداعى باعا يندەكسى 262 ميلليون دوللاردى قۇرادى.

ال جۋىردا عانا «Financial Times» باسىلىمى پيكاسسونىڭ تاعى ءبىر كارتيناسى رەكوردتىق باعامەن ساتىلعانىن جازدى. «مونترەدەگى ايەل» كارتيناسى نيۋ-يوركتەگى Sotheby's اۋكتسيو­نىندا 139,4 ميلليون دوللارعا ساتىل­دى. وسى تۇستا ونەردىڭ شىن باعاسى شەكسىز ەكەنىنە كۇما­نىڭ قالمايدى. پابلونىڭ وسى ۋاقىتقا دەيىن ساتىلعان ەكىنشى قىمبات تۋىندىسى «ساعات ۇستاعان ايەل» دەگەن اتاۋمەن دە بەلگىلى.

1932 جىلى مايلى بوياۋمەن كەنەپتە سالعان تۋىندىدا يسپاندىق سۋرەتشى ءوزىنىڭ سۇيىكتىسى جانە مۋزاسى ماري-تەرەزا ۆالتەردى بەينەلەگەن. ءيا, پابلونىڭ ومىردە مۋزالارى كوپ بولدى. ارينە, سۋرەتشىنىڭ بىرنەشە ماحاببات حيكاياسى ەشكىمگە جاڭالىق ەمەس. وسى ورايدا مارسەل ۋمبەر ەسىمى ونەرتانۋشىلارعا تاڭسىق ەمەس. لاقاپ اتى – ەۆا. پيكاسسو ەۆانى شىن ءسۇيدى, مۋزاسى سانادى دەسەدى. ءتىپتى ەۆا بەينەلەنگەن كارتيناسىن «جالاڭاش ايەل, ەۆا, مەن سەنى سۇيەم!» دەپ اتاعان. الايدا ەۆامەن سۋرەتشىنىڭ باقىتتى ءومىرى ۇزاققا سوزىلعان جوق. ەركە ەۆا اۋىر دەرتتەن كوز جۇمادى. ال ءبيشى ولگا حوحلوۆامەن باس قوسىپ, ۇلى دۇنيەگە كەلگەندە سۋرەتشى شىعارماشىلىعىندا ءبىر وزگەرىس بايقالدى. كارتينالارىندا كۇڭ­گىرت بوياۋ ازايىپ, جارىق پەن جىلىلىق كورىنە باستادى.

ال رەكوردتىق كارتينانىڭ كەيىپ­كەرى – ماريا ۆالتەر ەسىمدى بوي­جەتكەننىڭ پيكاسسو ومىرىنە قاتى­سى از ەمەس. ماريا سۋرەتشىنىڭ كوپ­تەگەن كارتيناسىنىڭ «كەيىپ­كە­رىنە» اينالدى. «اينا», «اينا الدىن­داعى قىز» كارتينالارىنىڭ كەيىپكەرى – ءدال وسى ماريا. پيكاس­سو قابىرىنىڭ جانىنا قو­يىل­­عان «قۇمىرا ۇستاعان ايەل» مۇسى­نىندە بەينەلەنگەن ايەل دە – ماريا.

ماريادان كەيىن فرانتسۋازا («ايەل-گۇل» كارتيناسى فران­تسۋا­زا­عا ارنالعان), ودان سوڭ جاكلين روك. ءومىرىنىڭ سوڭعى جىلدارىندا اۆتور نەگىزىنەن وسى جاكليننىڭ سۋرەتىن سالادى.

پابلو قولىنا قىلقالامىن العاش العان ساتتەن باستاپ, قوشە­مەت­كە بولەنىپ, قالتاسى اقشاعا تولا قويعان جوق. وتپەلى ءبىر كەزەڭ­دەردە ول دا سۋرەتىن ساتىپ, تەگىن تاماق ءىشتى. وعان ىلعي جۇل­دىزى جانۋ ءۇشىن تەك پاريج جەتپەي تۇرعانداي كورىنەتىن. پاريجگە بارسا, ەلگە تانىلىپ, بايىپ كەتەتىندەي سەزىنەتىن. بارسەلونا ءدامحانالارىندا ءىشىپ وتىرىپ, پاريج تۋرا­لى ءجيى ايتاتىن. ءسويتىپ ءجۇرىپ پابلو پاريجگە دە جەتتى. ەڭسەنى باسقان ءبىر مۇڭنان ارىلعانداي ەركىن ءومىر ءسۇردى. تاپ­قان تابىسىن ايەلدەرگە شا­شىپ, ءتىپتى كەيدە نان الۋعا اقشا­سى بولمايتىن. پيكاسسونى پاريج­دە ەشكىم مەنسىنگەن جوق. كارتي­نالارى دا وتپەدى. دوسى كاسا­گەماستىڭ ولىمىنەن سوڭ پابلو تۇبەگەيلى وزگەردى: زياندى ادەتتەرىنەن باس تارتىپ, تاڭنان كەشكە دەيىن تەك سۋرەت سالا بەردى. كارتينا ساتۋمەن اينالىساتىن كوپەس ۆوللار سۋرەتشىنىڭ جولىن اشتى. پيكاسسونىڭ تۋىندىلارىن ۇناتقان ول كورمە ۇيىمداستىرىپ, كارتينالارىن ساتىپ, جاپ-جاقسى تابىس تاپتى.

سۋرەتشىنىڭ كۋبيزم ستيلىمەن كوپ جۇمىس ىستەگەنىن بىلەمىز. ول ەڭ العاش بۇل جانردا «اۆينون قىزدارىن» سالدى. مۇندا جالا­ڭاش جەڭىل ءجۇرىستى قىزداردى بەي­نەلەدى. جالاڭاش ايەلدى سالۋ جاڭا­لىق پا؟ ارينە, جوق. پيكاسسو ايەلدەرىنىڭ كەيبىرىنىڭ باسى جان-جانۋاردىڭ باسى­نا­ ۇقسايتىن. سۋرەت ونەرىندەگى بۇل ەرەك­شەلىكتى اركىم ارقالاي قابىلدادى. ءتىپتى كوبىسى شوشىدى.

العاشىندا Sotheby's «مون­ترە­دەگى ايەلدى» 120 ميلليون دول­لارعا باعالاعان. بۇعان دەيىن كار­تينا 102 جاسىندا قايتىس بول­عان مەتسەنات ەميلي فيشەر لان­داۋ­دىڭ كوللەكتسياسىنان الىنعان.

سوڭعى جاڭالىقتار