ءيا, «اردىڭ ءىسى» سانالعان ادەبيەتتىڭ قۋاتى مەن سيپاتىن بەرەتىن ناقتى انىقتاما جوق. ادەبيەتتىڭ ءبىر اتى – شەكسىزدىك. تاقىرىپ اياسى عارىشقا دەيىن جەتىپ, ادامزاتتىق دەڭگەيدە تۇرا الاتىن كوركەم ادەبيەتتە شەكارا دا جوق. ارقاشان ىزگىلىكتى ۇندەيتىن ادەبيەتتىڭ ۇلتتىڭ دامۋىنا, حالىقتىڭ مادەنيەتىنىڭ, رۋحانياتىنىڭ بەكەم قالىپتاسۋىنا تيگىزەر ۇلەسى دە مول. كوركەم شىعارمانى, اسىرەسە كلاسسيكانى كوپ وقىعان ۇلتتىڭ مادەني دەڭگەيى قاي ساتىدا ەكەنىن باعامداي بەرىڭىز. ادەبيەتى حالقىمەن بىرگە ءومىر سۇرەتىن ەلدىڭ رۋحى دا, تۇراقتى دامۋى دا, بولاشاعى دا تاس قامالداي بەرىك بولارى ءسوزسىز. ول ءۇشىن ادەبيەتتى وقۋ بار دا قولداۋ بار. ەلىمىز ەگەمەندىك العان جىلداردان بەرى تاۋەلسىز قازاق ادەبيەتىنىڭ كەڭ تىنىسى اشىلىپ, دامۋى ءۇشىن مەملەكەت تاراپىنان بارىنشا قولداۋ كورسەتىلىپ كەلەدى. ءتۇرلى جوعارى ماراپات, ادەبي بايقاۋلار, اۆتور كىتاپتارىن رەسپۋبليكانىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندەگى كىتاپحانالارعا تاراتۋ, قالاماقى بەرۋ...
وسى ورايدا اراعا قانشاما جىل سالىپ, كۇنى كەشە عانا قايتا جاڭعىرعان «قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى» قۇرمەتتى اتاعىن ايتىپ وتەيىك. رەسپۋبليكا كۇنى قارساڭىندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جارلىعىمەن تولەن ابدىك, بەكسۇلتان نۇرجەكە ۇلى, سوفى سماتاەۆ, احمەتجان اشيري, سماعۇل ەلۋباي, ليۋبوۆ شاشكوۆا اتالعان ماراپاتقا يە بولدى.
ەسكە سالساق, ەڭ العاش 1984 جىلدان باستاپ 90-جىلداردىڭ ورتا شەنىنە دەيىن بەرىلگەن «قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى» اتاعى 39 قالامگەرگە تابىستالعان. ونىڭ ىشىندە جۇبان مولداعاليەۆ, تاحاۋي احتانوۆ, سىرباي ماۋلەنوۆ, ءابدىجامىل نۇرپەيىسوۆ, ءازىلحان نۇرشايىقوۆ, شەرحان مۇرتازا, قابدەش ءجۇمادىل, ءابىش كەكىلباەۆ, تۇمانباي مولداعاليەۆ, مۇحتار ماعاۋين, فاريزا وڭعارسىنوۆا سىندى باسقا دا ايگىلى اقىن-جازۋشىلار بار. كەڭەس وكىمەتى تۇسىندا ءوز تۋعان جۇرتىنىڭ حالىق جازۋشىسى اتانعان شىڭعىس ايتماتوۆ, داۆيد كۋگۋلتينوۆ, قايسىن كۋليەۆ, راسۋل عامزاتوۆ, ەدۋارداس مەجەلايتيس, پەترۋس بروۆكا سەكىلدى كوپتەگەن داڭقتى اقىن-جازۋشىلار بولدى.
قۇرمەتتى اتاقتى حالىققا كەڭىنەن تانىلعان, جوعارى يدەيالى كوركەم شىعارمالار مەن ادەبيەتتانۋ جونىندە ەڭبەكتەر جازعان, قوعامدىق ءومىردىڭ بۇگىنگى اقيقات بەينەسىن كورسەتىپ, ۇلتتىق جان دۇنيەمىزدى اشاتىن, تاريحي جادىمىزدى جاڭعىرتاتىن شىعارمالار جازۋعا بەلسەنە ارالاسىپ جۇرگەن جازۋشىلارعا, اقىندارعا, دراماتۋرگتەرگە, اۋدارماشىلارعا, بالالار ادەبيەتى وكىلدەرىنە, سىنشىلار مەن ادەبيەت زەرتتەۋشىلەرىنە بەرىلگەن بولاتىن.
كەيىن «قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى», «قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى», «قازاقستاننىڭ حالىق اقىنى» اتاقتارىن بەرۋ توقتاتىلىپ, ونىڭ ورنىنا «قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى» اتاعى تاعايىندالدى.
قۇرمەتتى ماراپاتتى قايتا جانداندىرۋ يدەياسىن مەملەكەت باسشىسى العاش رەت «ادىلەتتى قازاقستان – ادال ازامات» تاقىرىبىندا وتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدا ايتقان ەدى.
«جالپى, مەن مەملەكەت باسشىسى جانە ازامات رەتىندە قازاق ادەبيەتىن ءاردايىم قولدايمىن. تۋىندىلار وقىرماندارعا قولجەتىمدى بولۋى كەرەك دەپ ويلايمىن. ال جازۋشىلارىمىزدىڭ شىعارمالارى حالىق اراسىندا, اسىرەسە جاستار اراسىندا سۇرانىسقا يە بولۋى كەرەك. مۇنىڭ ءبارى – مەملەكەتتىڭ عانا ەمەس, جازۋشىلارىمىزدىڭ دا مىندەتى. وقىرمان قاۋىم قالامگەرلەردەن حالىققا رۋحاني ازىق بولاتىن تىڭ دۇنيەلەر كۇتەدى. جازۋشىلار وداعى وسى جۇمىسقا ۇيىتقى بولادى دەپ سەنەمىن. وسىعان بايلانىستى مەن مەرەكە قۇلكەنوۆتىڭ «قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى» اتاعىن قايتارۋ تۋرالى ۇسىنىسىن قولدايمىن. بۇل اتاق اتىنا – زاتى ساي, لايىقتى, تۋىندىلارى ارقىلى حالىق سۇيگەن جازۋشىلارعا عانا بەرىلۋى كەرەك دەپ سانايمىن», دەگەن قاسىم-جومارت توقاەۆ.
پرەزيدەنت تاپسىرماسىنا سايكەس «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك ناگرادالارى تۋرالى» زاڭعا وزگەرىستەر ەنگىزۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى.
«قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى» – ەلىمىزدە ادەبيەتتتىڭ دامۋىنا ەرەكشە ۇلەس قوسقان, بۇرىن «قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى» جانە (نەمەسە) ادەبيەت سالاسىنداعى مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى اتانعان تۇلعالارعا بەرىلەتىن بولدى.
ەگەر «قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى» قۇرمەتتى اتاعىنا يە بولعان قالامگەرلەر ازاماتتىق قىزمەتشى ساناتىندا بولعان جاعدايدا, ونىڭ ايلىق جالاقىسىنا «ازاماتتىق قىزمەتشىلەرگە, مەملەكەتتىك بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن ۇستالاتىن ۇيىمداردىڭ قىزمەتكەرلەرىنە, قازىنالىق كاسىپورىنداردىڭ قىزمەتكەرلەرىنە ەڭبەكاقى تولەۋ جۇيەسى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2015 جىلعى 31 جەلتوقسانداعى №1193 قاۋلىسىنىڭ 18-قوسىمشاسىنا سايكەس «حالىق» دەگەن قۇرمەتتى اتاعى ءۇشىن ازاماتتىق قىزمەتشىلەردىڭ, مەملەكەتتىك بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن ۇستالاتىن ۇيىمدار قىزمەتكەرلەرىنىڭ, قازىنالىق كاسىپورىندار قىزمەتكەرلەرىنىڭ (جۇمىسشىلاردى قوسپاعاندا) فۋنكتسيونالدىق بلوكتار بويىنشا لاۋازىمدىق ايلىقاقىلارىن ەسەپتەۋگە ارنالعان بازالىق لاۋازىمدىق ايلىقاقىعا 100% قوسىمشا اقىلار مەن ۇستەماقىلاردىڭ مولشەرى قوسىلادى. ياعني قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭبەك كودەكسى 15-بابىنىڭ 4) تارماقشاسىنا سايكەس قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ قاۋلىسىندا: «ازاماتتىق قىزمەتشىلەرگە, مەملەكەتتىك بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن ۇستالاتىن ۇيىمداردىڭ قىزمەتكەرلەرىنە, قازىنالىق كاسىپورىنداردىڭ قىزمەتكەرلەرىنە 17 697 تەڭگە مولشەرىندە بازالىق لاۋازىمدىق ايلىقاقى بەلگىلەنسىن» دەلىنگەن.
بۇل تۋرالى سەنات وتىرىسىندا مادەنيەت جانە اقپارات ۆيتسە-ءمينيسترى ارمان جۇدەباەۆ تا ايتقان ەدى.
«ۇكىمەت قاۋلىسىنا سايكەس ەگەر ول كىسىلەر مەملەكەتتىك مەكەمەدە جۇمىس ىستەسە, وندا ءتيىستى ۇستەماقىسىن الادى. جۇمىس ىستەمەسە, المايدى. ونىڭ ەشقانداي قارجىلىق ەسەبى قاراستىرىلماعان. ۇستەماقى 17 954 تەڭگە شاماسىندا بولادى», دەدى ول.
سونداي-اق ۇكىمەت قاۋلىسىنا قوسا بەرىلگەن تۇسىندىرمە جازبادا «قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى» قۇرمەتتى اتاعى توسبەلگىسىنىڭ سيپاتتاماسى جازىلعان. توسبەلگى ديامەترى 30 مم دۇرىس شەڭبەر نىسانىنداعى جەزدەن دايىندالىپ, ونىڭ بەتكى جاعىندا كىتاپ پەن قاۋىرسىن بەينەلەنگەن. ال جوعارعى بولىگىندە توسبەلگى شەڭبەرى بويىمەن «قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى» دەگەن جازۋ ورنالاسقان.
