جاستار • 09 قاراشا, 2023

جاستاردى الەۋمەتتەندىرۋ ماسەلەسى

292 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

قازىرگى جاستار اراسىندا بۋللينگ جايى وتكىر تۇر. بۇل «جاستاردى الەۋمەتتەندىرۋ تاۋەكەلدەرى» زەرتتەۋى بارىسىندا بەلگىلى بولدى. تامىز ايىندا جۇرگىزىلگەن ساۋالنامادا رەسپوندەنتتەردىڭ 49,3 پايىزى بۋللينگتى باسىنان وتكەرگەنىن ايتقان. ەڭ سوراقىسى, قاتارلاستارىنىڭ مۇنداي قاعىتپا ارەكەتىنە تۇرمىستىق الەۋەتى ءالسىز جاستار ءجيى كەزىگەتىن كورىنەدى.

جاستاردى الەۋمەتتەندىرۋ ماسەلەسى

«جاستار» عىلىمي-زەرتتەۋ ورتا­لىعى «Next time» قوعامدىق قورى­مەن بىرلەسە الەۋمەتتىك زەرتتەۋ ناتيجەلەرىنىڭ تۇساۋكەسەرىن وتكىزدى. ءىس-شارادا زەرتتەۋ جان-جاقتى تالقىلانىپ, ۇسىنىس-پىكىر­لەر تىڭدالدى. پىكىرتالاس الاڭىنىڭ جۇمىسىنا مەملەكەتتىك ورگاندار مەن عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىقتارىنىڭ, ۇەۇ وكىلدەرى مەن جاستار ساياساتى سالاسىنداعى ساراپشىلار قاتىستى.

قۇجاتتا مەملەكەت نازار سا­لۋ­عا ءتيىس ءبىراز ماسەلەلەر تىزبەك­تەل­گەن. اشىپ ايتساق, تومەن جالا­قى­­نىڭ – 32,6 پايىزى, ەكولوگيا پروب­­لەماسىنىڭ – 28,5 پايىزى جانە جۇمىس­سىزدىقتىڭ 27,2 پايىزى بەلگى­لە­گەن. ەل بولاشاعىنا تۇساۋ بولاتىن وزەكتى ماسەلەلەر قاتارىنا جاستار قىلمىستىڭ ءوسۋىن (31,9%) جانە بارلىق سالالارداعى اۋقىمدى سىبايلاس جەمقورلىقتى (31,4%) دا كورسەتكەن.

«اۋقىمدى قوعامدىق جانە تەح­نو­لوگيالىق ترانسفورماتسيا­لار, اقپاراتتىق اعىنداردىڭ ءوزارا ەنۋى جاعدايىندا الەۋمەتتىك قاتىناس­تاردىڭ بۇكىل جۇيەسى, ونىڭ ىشىن­دە قۇندىلىق باعدارلارى مەن حا­لىق­تىڭ جالپى ەموتسيونالدى فونى ايتارلىقتاي وزگەرىستەرگە ۇشى­رايدى. بۇل ترەندتەر جاستاردىڭ كوڭىل كۇيى مەن دۇنيەتانىمىنا ايتار­لىقتاي اسەر ەتۋى مۇمكىن. جاس­تاردى الەۋمەتتەندىرۋ ۇدەرىسىندە ناشاقورلىق, قۇمار ويىندار جانە قورقىتۋ ماسەلەلەرى دە وزەكتى. اتاپ ايتقاندا, رەسپوندەنتتەر وزدەرى نەمەسە ولاردىڭ اينالاسىنداعىلار ماريحۋانا سياقتى ەسىرتكى تۇرلەرىمەن – 40,7, جىلدامدىقپەن – 30,5 جانە كوكاينمەن 27,1 پايىزى كەزدەسكەنىن اتاپ ءوتتى. 18-21 جاس ارالىعىنداعى رەسپوندەنتتەر – ماريحۋانانى, 31-34 جاستاعى ۇلكەندەرى كوكايندى ءجيى اتاپ ءوتتى», دەدى «جاستار» عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى ايسۇلۋ ەرنيازوۆا.

بۇگىندە قوعامنىڭ وزەگىن ورتەي­تىن تۇيتكىلگە اينالعان لۋدوما­نيا تۋراسىندا دا زەرتتەۋ جۇرگىزىلگەن. پىكىرتالاس اياسىندا جاستاردىڭ سپورت­­تىق ءباس تىگۋگە – 78,9, ونلاين باس تىگۋگە 65,2 پايىزى كەزىك­كەن. ولار مۇن­داي فورماتتاعى جارنا­ما­لار­دىڭ كوپشىلىگىن كوشەدەن, كينو, تەلە­حي­كايا­لاردى ينتەرنەتتەن كورۋ بارى­سىندا جولىقتىرعان.

«زەرتتەۋ ناتيجەلەرى قازىرگى جاس­تاردىڭ الەۋمەتتەنۋ قاۋپى دامۋدىڭ ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك-مادەني اسپەكتىلەرىنە اسەر ەتەتىندىگىن كورسەتەدى. بۇل پروبلەمالار بۇگىندە جالپى حالىقتىڭ 28,9 پايىزىن قۇرايتىن جاستارمەن قارىم-قاتىناس ورناتۋعا ايتارلىقتاي قىسىم جاساۋى مۇمكىن ەكەنىن ءتۇسىنۋ ماڭىزدى», دەپ تۇيىندەدى جيىنعا قاتىسقان الەۋمەتتانۋشى ءالىمحان كۇدەرينوۆ.

 

داريعا قۇرمانالى,

ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى

ەۇۋ 4-كۋرس ستۋدەنتى

سوڭعى جاڭالىقتار