پىكىر • 06 قاراشا, 2023

تۇركى الەمىنىڭ جاڭا كەزەڭى

282 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمىنىڭ مەرەيتويلىق ءسامميتىنىڭ اتاۋى كورسەتىپ تۇرعانداي, قازاقستان توراعالىعىمەن وتەتىن جىل تۇركى الەمىنىڭ جاڭا كەزەڭىن اشىپ وتىر. بۇل جەردەگى ءۇش پرەزيدەنتتىڭ باستاماسىن ءۇش قاعيدات دەپ ايتۋعا بولادى.

تۇركى الەمىنىڭ جاڭا كەزەڭى

تۇركيا پرەزيدەنتى اتاپ وتكەن ءبىر ءالىپبي, قازاقستان پرەزي­دەنتى اتاپ وتكەن ءبىر تاريح جانە وزبەكستان پرەزيدەنتى اتاپ وتكەن ءبىر بانك, ياعني تۇركى مەملەكەتتەرى اراسىنداعى ىنتى­ماقتاستىقتىڭ مىزعىماس نەگىزىن قۇراۋعا سەپتى­گىن تيگىزەدى. ورتاق ءالىپبي – يدەو­لوگيالىق تۇرعى­دا وتە ماڭىزدى قادام. ءبىزدىڭ ەلدە لاتىن الىپبيىنە كوشۋ تۋرا­لى باستامالار بولعان. ول كەيىنگە شەگەرىلگەنىمەن, جاڭا سەرپىلىس الۋى مۇمكىن. ال ور­تاق تاريحقا كەلسەك, ارحيۆ ماتەريال­­دارىن قايتا قاراۋ – باۋىرلاس حالىقتاردىڭ بولاشاق قادام­دارى ءۇشىن ەلەۋلى سەرپى­لىس. تۇركى مەملەكەتتەرىن قايتا قاراۋ­دى ۇسىنۋدىڭ ءوزى ۇيىمعا مۇشە مەملەكەتتەر اراسىنداعى مادەني-گۋمانيتارلىق, تاريحي-الەۋمەتتىك, ياعني بارلىق سالادا بىرىگۋدى كۇشەيتەتىن فاكتور. ودان كەيىنگى ەكونوميكالىق فاكتور. بۇل تۇرعىدا بىلتىر وتكەن سامميتتە تۇركى ينۆەس­تي­تسيالىق قورى قۇرىلىپ, 500 ملن دوللارداي العاشقى جارنا انىقتالعان بولاتىن. ەندى تۇركى ينۆەستيتسيالىق بانكى قۇرىلاتىن بولسا, بۇل – وسى مەملەكەتتەگى ينفرا­قۇرىلىمدىق جوبالاردى قارجىلاندىرۋ ءۇشىن جاڭا تەتىك پايدا بولادى دەگەن ءسوز. بۇل – ەلدەر اراسىنداعى ينۆەس­تيتسيا­لىق اعىمدى كۇشەيتۋگە ماڭىز­دى قادام. ارينە, تۇركيانىڭ ورتالىق ازيا مەم­لەكەتتەرى­مەن, ونىڭ ىشىندە قازاقستان­مەن ساۋدا-ەكونوميكالىق قا­رىم-قاتىناستاعى ۇلەسى ءالى دە بولسا تومەن. بۇل جەردە رەسەي, قىتاي باستامالارى, ەۋرازيا ەكونوميكالىق قاۋىمداس­تىعى نەمەسە ء«بىر بەل­دەۋ, ءبىر جول» جوباسىنىڭ قار­جىلارى­مەن سالىستىرۋعا كەل­مەيدى. دەي تۇرعانمەن مە­ملەكەت باس­شىسىنىڭ وسى تۇرعى­داعى زاڭ­نامالاردى جانە ەكونو­مي­كالىق تەرميندەردى, ەكونو­مي­كا­­لىق تەتىكتەردى ۇيلەس­تىرۋ باس­تا­ما­سى الداعى ۋاقىت­تا تۇركى مەم­لەكەتتەرى ۇيىمى­نىڭ مۇشە­لەرى اراسىنداعى ەكونوميكالىق قارقىندى كۇشەيتۋگە ءوز سەپتىگىن تيگىزۋى مۇمكىن.

اسكەري سالادا دا سەرپىندى سەرىكتەستىك بايقالادى. بىلتىر­دان بەرى قىرعىز رەسپۋبليكاسى تۇرىك «Bayraktar»-ىنا كوپ­تەپ تاپسىرىس بەرىپ جاتىر. ودان بولەك, ازەربايجان تۇرىك اسكەري قارۋلارىن كەڭىنەن قول­دانا باستادى. قازاقستان مەن وزبەكستان دا وسى باعىتتاعى قارىم-قاتىناستى جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. ورتالىق ازيا مەم­لەكەتتەرىنىڭ قاتىسۋىمەن ارنايى جاتتىعۋلار ءوتىپ جاتىر. الداعى ۋاقىتتا ەكونومي­كالىق ىنتىماقتاستىق ينتەگراتسياسى كۇشەيەدى.

 

قازبەك مايگەلدينوۆ,

ۇلتتىق قۇرىلتاي مۇشەسى, ساياساتتانۋشى 

سوڭعى جاڭالىقتار