جادىگەر • 12 قازان, 2023

قاسيەتتى قيسۋا

280 رەت
كورسەتىلدى
1 مين
وقۋ ءۇشىن

كوكشەتاۋ قالاسىنداعى كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى, اكادەميك, جازۋشى مالىك عابدۋللين مۋزەيىندە ارداقتى تۇلعانىڭ اۋلەتىندە اتادان بالاعا ميراس بولىپ كەلگەن قاسيەتتى قاعبانىڭ جىبەك جىپپەن ادىپتەلگەن ماقپال جامىلعىسى – قيسۋا ساقتالعان.

قاسيەتتى قيسۋا

قاعبانىڭ جامىلعىسى ءار داۋىردە ءتۇرلى تۇستە بولىپ­تى. مۇحاممەد پايعامبار ونى اق يەمەن ماتاسىمەن جاپقان. ءبىزدىڭ قازىرگى كورىپ جۇرگەن قارا ءتۇستى جابۋ 749-1258 جىلدارى اراب حاليفاتىن بيلەگەن – ابباسيدتەر­دەن (مۇحاممەد پايعامباردىڭ نەمەرە اعاسى ابباس يبن ابدۋل-مۋتتاليبتەن تاراعان) باستاۋ العان.

جامىلعىنى جىلىنا ءبىر رەت يسلام كۇنتىزبەسى بويىن­شا زۋل-حيدجا ايىنىڭ (قا­جىلىق ايى) 9/10 كۇنى اۋىس­تىرىپ وتىرادى. اراپا كۇنى, ياعني قاعبادا قاجىلار بولمايتىن ۋاقىتتا ەسكى قيسۋا جاڭارتىلادى. جىلىنا ءبىر مەزگىل قاجىلىق ساپارعا بارعاندار قاعبانى كوزىمەن كورىپ, الاقاندارىمەن سيپاپ, وعان قول تيگىزىپ قانا قوي­ماي, مۇمكىندىك بولسا, قيسۋادان تۇتامداي بولسا دا تابارىك الىپ قايتادى.

مۋزەيدىڭ اعا عىلىمي قىز­مەتكەرى مەيرامگۇل شاياح­مەتقىزىنىڭ ايتۋىنشا,  1892 جىلى مالىك عابدۋلليننىڭ ارعى اتالارىنىڭ بىرىنە قاسيەتتى قاعبانىڭ  وسى تابارىگى بۇيىرعان.  قيسۋانى اكادەميكتىڭ اكەسى عابدوللا قاريا قاستەرلەپ ۇستاپ, جايناماز رەتىندە پايدالانعان. 1995 جىلى مۋزەي اشىلعاندا باتىردىڭ ۇلى باتتال مەن نەمەرەسى ارسەن ونى مۋزەي قورىنا تاپسىرادى. قازىر قۇن­دى جادىگەر مۋزەيدىڭ «ۇيادان ۇشىپ قياعا سامعاعان» اتتى ەكسپوزيتسيالىق زالىنىڭ تورى­نەن ورىن العان.

سوڭعى جاڭالىقتار

كوزدى ەمدەيتىن قۇرىلعى

عالام عاجاپتارى • بۇگىن, 08:15

تالدىقورعان تۇرلەنىپ كەلەدى

ايماقتار • بۇگىن, 08:05

تەلەفون تاربيەلەگەن بۋىن

عالام عاجاپتارى • بۇگىن, 08:00

كومىرمەن كومكەرىلگەن اشەكەيلەر

كاسىپكەر • بۇگىن, 07:55

جاڭعىرعان «اباي»

تەاتر • بۇگىن, 07:50

كونە تۇركى شەجىرەسى

جادىگەر • بۇگىن, 07:40

يادرولىق زىمىران

عالام عاجاپتارى • بۇگىن, 07:35