ەڭبەك • 24 قىركۇيەك, 2023

ءبىزدىڭ ۆيتالي

831 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

ايالدامادا تۋعان كۇن تويلاعاندى بۇرىن-سوڭدى ەستىگەن دە, كورگەن دە ەمەس ەدىك. جەزدى جۇرتشىلىعى وسىنداي توسىنسىي جاسادى جاقىندا. كىمگە دەيسىز عوي؟ ايرىقشا قۇرمەت يەسىنىڭ اتى-ءجونى – ۆيتالي ۆالەرەۆيچ بەلياكوۆ. ول – جەزدى كەنتى مەن ساتباەۆ قالاسى ارالىعىنداعى جولاۋشىلار اۆتوبۋسىنىڭ شوپىرى. قولدارىنا گۇل, شار ۇستاعان الپىس شاقتى ادامدى كورگەندە ۆيتالي ولاردىڭ ءوزىن قۇتتىقتاۋعا جينالعان جاندار ەكەنىن, ارينە, بىلگەن جوق ەدى.

اۆتوبۋستىڭ توقتاعانى سول ەدى, ايالدامادا تۇرعاندار قازاق, ورىس تىلدەرىندە «تۋعان كۇنىڭ­مەن­, ۆيتيا!» دەپ, دابىرلاپ قۇت­تىقتاي جونەلگەندە ءوز كوزىنە ءوزى سەنبەي قالدى. ارالارىندا كەنت اكىمدىگىنىڭ باس مامانى سەرىك ەسەنعاليەۆ, كەنتتىڭ قادىرمەندى اقساقالى تىلەگەن راحىمبەكوۆ, اۋداندىق ءماسليحاتتىڭ دەپۋتاتى ازامات سماعۇلوۆ تا بار ەكەن. سول جەردە تۇرعانداردىڭ ءبارى قۇشاقتاپ, بەتىنەن ءسۇيىپ, باۋىرىنا قىسىپ جاتىر. ءۆيتاليدىڭ كوڭىلى تولقىپ كەتتى, نە بولعانىن تۇسىنە دە المادى.

سەرىك ەسەنعاليەۆ وعان كەنت جۇرتشىلىعى اتىنان العىسحات جانە حالىقتىڭ ءوز ەركىمەن جي­نا­عان قارجىلاي سىيلىعى مەن ارنايى پىسىرىلگەن ءتاتتى تورتتى تابىستادى. حالقى توبەسىنە تورەدەي كوتەرگەن بۇل ازامات ەلگە نەسىمەن سىيلى بولدى ەكەن؟ بىلاي قاراساڭ, بار-جوعى اۆتوبۋس جۇرگىزۋشىسى عانا عوي. ءبىزدى وسى سۇراق قىزىقتىردى.

ەلۋدىڭ بەل ورتاسىنا جاقىن­داپ قالعان ول ەڭبەك جولىن مەكتەپ بىتىرگەن بويدا جەز­قاز­عان كەنتىندەگى اۆتوكولىك كا­سىپورنىندا سلەسار بولۋدان باس­­تاعان ەكەن. كەيىن اسكەر قا­تا­­رىندا ازاماتتىق بورىشىن وتە­گەن سوڭ سول كاسىپورىنعا قايتا ورالىپ, جۇرگىزۋشى بولىپ ور­نا­لاسىپتى.

– 1991 جىلدان بەرى كولىكتىڭ ءرۋلىن ۇستاپ كەلەمىن. 2017 جىلدان باستاپ «قوجاحمەتوۆ» جەكە كاسىپورنىنا قاراستى اۆتوبۋس جۇرگىزۋشىسىمىن. سوڭعى ءتورت-بەس جىل كولەمىندە ساتباەۆ – جەزدى ارالىعىنداعى جولاۋشىلار اۆتوبۋسىندامىن, دەگەن ۆيتالي جەزدى جۇرتشىلىعىنىڭ وزىنە كور­سەتكەن قۇرمەتى كەرەمەت تو­سىن­سىي بولعانىن ايتىپ, تاڭ­دا­نىسىن جاسىرمادى.

جولاۋشىلار وعان قالتقىسىز قىزمەتى ءۇشىن ءدان ريزا كورىنەدى. ادەتتە, قالاارالىق اۆتوبۋس­تار­دىڭ نەگىزگى ءبىر ايالداماسى بولادى. جولاۋشىلار سول جەرگە كەلىپ اۆتوبۋسقا وتىرادى, سول جەردەن ءتۇسىپ قالادى. ال ۆيتالي جولاۋ­شىلاردى كەنتتىڭ باستى-باستى كوشەلەرىن ارالاپ ءجۇرىپ مىنگىزىپ, ءتۇسىرىپ وتىرادى ەكەن. اسىرەسە بۇل قارتاڭ كىسى­لەرگە, سونداي-اق قول جۇگى اۋىر­لاۋ ادامدارعا وتە ىڭعايلى عوي.

جەزدى كەنتىنىڭ قارساقبايعا قاراي شىعابەرىس جاعىنداعى اباي, يمانجان, وڭ جاعالاۋ, اقمولدا, كەنشىلەر كوشەلەرىنىڭ كەنت ورتالىعىنداعى №6 مەكتەپ­تىڭ تۇسكى ۋاقىتتا وقيتىن بالالارى مەكتەپكە ءۆيتاليدىڭ اۆتوبۋسىمەن تەگىن قاتىنايتىن كورىنەدى. ول جولاۋشىلاردىڭ جاعدايىنا قاراي قىزمەت ەتۋدى باستى مىندەتى سانايدى ەكەن.

– بۇل ۆيتيا دەگەن ناعىز مىڭ­بولعىر بالا عوي. كەيدە ۇلكەن قالالاردا قالتاسىندا تيىن-تەبەنى بولماي قالعان بالانى دا, ۇلكەندى دە مارشرۋتتان ءتۇسىرىپ كەتىپ جاتقان جاعدايلاردى كورىپ جاتامىز عوي. مەن ۆيتيانىڭ بالالاردان اقشا العانىن كورگەن ەمەسپىن. ءبىزدىڭ ءوزىمىز كەيدە «اقشا بولماي قالدى, پەنسياعا دەيىن كۇتە تۇراسىڭ با؟» دەسەك بولدى, ول قاباعىن شىتپايدى, «مىنە بەرىڭىز» دەيدى. مۇنداي ازاماتتان اينالىپ-اق كەتپەيسىڭ بە؟, – دەيدى كوپبالالى بيكەن اپا.

– بۇل كىسىنىڭ ەشقاشان داۋىس كوتەرگەنىن, بىرەۋمەن سوزگە كەل­گەنىن كورگەن ەمەسپىز. ۇنەمى ريزا بولىپ وتىرامىز. «سىيعا – سىي» دەمەكشى, وعان ءوز ريزا­شى­لى­عى­مىزدى قالاي جەتكىزۋ­دى ويلاپ, تۋعان كۇنىندە ەرەكشە قۇت­تىقتاۋ جاساۋدى ءجون سانادىق. ۇيالى تەلەفوندا ارنايى چات اشتىق, سول ارقىلى جينالدىق. ەستىمەي, بىلمەي قالعان كىسىلەر كەيىن بىزگە وكپەلەپ تە جاتىر. ۆيتيا سونداي ريزا بولدى. جاقسىنىڭ جاقسىلىعىن دارىپتەي ءبىلۋىمىز كەرەك. ءبىز ونىڭ باسقا جاققا كەتىپ قالعانىن قالامايمىز. ويتكەنى ۆيتالي سەكىلدى ادام تابىلمايدى, دەيدى ونىڭ تۋعان كۇنىنە توسىنسىي جاساۋعا باستاماشى بولعان, كەنت تۇرعىندارىنىڭ ءبىرى, مۇعالىم اسەم قۇلاجانوۆا.

ۆيتالي – ونەگەلى وتباسى­نىڭ يەسى, شاتتىقتى شاڭىراق­تىڭ وتاعاسى. ول ايەلى اناستاسيا ەكەۋى ۆيكتور, كيريلل جانە ۆيوللا ەسىمدى ءۇش بالا تاربيەلەپ, ءوسى­رىپ وتىر.

قاراپايىم ەڭبەك ادامى بيلىك تاراپىنان كوبىنە ەلەنە بەر­­مەيدى. بىراق حالىق كىمنىڭ كىم ەكەنىن جاقسى بىلەدى. تۋعان كۇنىن ەل بولىپ تويلاپ جاتسا, بۇدان ارتىق ماقتاۋ, ماراپات بولا ما؟ ۆيتالي حالىق تاراپىنان سونداي ەرەكشە ماراپاتقا بولەندى. ەلدىڭ ىستىق ىقىلاسىن سەزىندى, قۇرمەتىن كوردى.

 

ۇلىتاۋ وبلىسى,

جەزدى كەنتى

سوڭعى جاڭالىقتار

استانا قالاسىنىڭ پروكۋرورى اۋىستى

تاعايىنداۋ • بۇگىن, 11:35