باسىلىم • 19 قىركۇيەك, 2023

ادالدىقتى ار تۇتقان

244 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋني­­ۆەرسيتەتىنىڭ عىلىمي كىتاپحاناسىندا بەل­گىلى جۋرناليست, ساياساتتانۋشى كەنجەبولات جولدى­بايدىڭ «اركىمنىڭ جولى – ءارتۇرلى ساپار» اتتى كىتابىنىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى. ءىس-شاراعا قالامگەردى جاقىن بىلەتىن زيالى قاۋىم وكىلدەرى, زامانداستارى, جەرلەستەرى قاتىستى.

ادالدىقتى ار تۇتقان

وقىرمانعا جول تارتقان جاڭا كىتاپتا پاراساتتى ءپۋبليتسيستىڭ ءومىرىنىڭ سوڭعى جىل­دا­­رىندا مەر­زىمدى باسپاسوزدە قازاق جانە ورىس تىلىندە جارىق كورگەن ماقالا­لارى, سۇح­بات­تارى, وي-تولعامدا­رى, پىكىرلەرى توپ­تاس­تىرىلعان. اسى­رەسە تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ ءۇشىن­شى ون جىلدىعىندا ورىن العان ساياسي-رۋحاني ماسەلەلەر تۋرالى جازبالار كوتەرگەن جۇگىنىڭ اۋقىمدى­لى­عىمەن, تە­رەڭ ساراپتامالىعىمەن, باستىسى وقىر­­ماندى وقۋعا جەتەلەپ وتىرا­تىن كوركەم تىلىمەن باۋ­راپ اكە­تەدى. سونداي-اق اۆتور ادام بو­­يىن­داعى ىزگىلىك, يگىلىك, ادالدىق, ار تازا­لىعى, يماندىلىق سياقتى قۇندىلىقتاردى قوعام­مەن بايلانىستىرىپ, سالماقتى وي تولعايدى.

مازمۇندى ءىس-شارادا الدىمەن ءسوز العان ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عىلىم, كوممەرتسيالاندىرۋ جانە ينتەرناتسيونالداندىرۋ جو­نىن­دەگى پرورەكتورى جاننا قۇر­مان­عاليەۆا 2000-جىلدارى كەن­جەبولات جولدىبايمەن مادەنيەت, اق­پارات جانە قوعامدىق كەلىسىم مي­نيسترلىگىندە بىرگە قىزمەت اتقار­عان جىلدارى جاقىن تانىس بو­لىپ, ول كىسىنىڭ ادالدىقتى ار تۇت­قان ءادىل ازامات بولعانىن ايتتى.

ۆاپ

ودان كەيىن پارلامەنت سەنا­تى­نىڭ دەپۋتاتى, قازاقستان باس رەداك­تورلار كلۋبى­نىڭ پرەزي­دەنتى بيبىگۇل جەكسەنباي بەلگىلى قالامگەردىڭ اتالعان كلۋبتى باس­قارعان جىل­دارداعى ەڭبەگىنە ايرىقشا توقتالدى.

– كەنجەبولات اعامەن باس رەداكتورلار كلۋبىنىڭ جۇمىسى بارىسىندا تانىسىپ, 2013-2014 جىلدارى ول كىسىمەن بەلسەندى جۇ­مىس ىستەدىم. كەز كەلگەن قوعام­نىڭ دا­مۋىنا ازاماتتىق قوعام­نىڭ دا­مۋى ەرەكشە اسەر ەتەدى. ەلى­مىز­دەگى ازاماتتىق ينستيتۋتتىڭ قا­لىپتاسۋىنا اعامىزدىڭ دا قوسقان ۇلەسى زور. باس رەداكتورلار كلۋبىن باسقارعان جىلدارى وسى باعىتتاعى بىرقاتار يگىلىكتى شارالارعا باستاماشى بولدى. سونىڭ ىشىندە بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى تۋرالى زاڭعا وزگەرىستەر ەنگىزۋگە بايلانىستى وتكىر پىكىر ايتىپ, باتىل ويلارىن جازدى. سونىمەن قاتار قوعامداعى وزەكتى ماسەلە­لەردى كلۋب اتىنان بولسىن, ءوز اتىنان بولسىن تەرەڭنەن قوزعاپ, ونى قازاق وقىرماندارىنا عانا ەمەس, ورىس اۋديتورياسىنا دا جەتكىزدى, دەدى سەناتور.

مەملەكەت جانە قوعام قايرات­كەرى مۇحام­بەت كوپەەۆ زامانداسى ك.جول­دى­باي­دىڭ ونىڭ ۇلىتاۋ ءوڭىرىنىڭ عانا ەمەس, بارشا ەل ماقتانىش تۇتاتىن ازامات دارەجەسى­نە كوتەرىلگەنىن ءسوز ەتتى. «قالامگەردىڭ جاڭا كىتابىن الىپ, وقىپ شىقتىم. مۇندا ول وتكەن زامان مەن بۇگىنگى ۋاقىتتى ءسوز ەتىپ قانا قويماي بولاشاقتا قان­داي بولامىز دەگەن ساۋالدارعا دا جاۋاپ بەرۋگە تىرىسقان. تۇلعالار تۋرالى ايت­قان وي-تولعامدارى دا ەرەكشە. حالقىمىزدا «ارتىن­دا بالاسى قالسا كوزى قالدى دە, ءسوزى قالسا, ءوزى قالدى دە», دەگەن عيبراتتى ءسوز بار. وسى ءتام­سىلدى ويعا الساق, كەنجە­بولات تا ءدال بۇگىن ور­تامىزدا وتىر­عانداي اسەر بەرەدى», دەدى ول.

ال اكادەميك, «قازاق گازەتتە­رى» سەرىكتەس­تىگىنىڭ ديرەكتورى ديحان قامزا­بەك ۇلى:

– بۇگىنگى ءىس-شارا ءوتىپ وتىر­عان اقسەلەۋ سەيدىمبەك زالىمەن قاتارلاس مۇحا­مەد­جان قاراتاەۆتىڭ, رابي­عا سىز­دى­قوۆانىڭ, تۇر­سىنبەك كاكىشەۆتىڭ, سەرىك قيرا­باەۆتىڭ جانە تاعى باسقا دا تۇلعالاردىڭ ەڭبەك­تە­رى – ەۋرازيا ۋنيۆەرسيتەتى كىتاپحا­ناسى­نىڭ ۇستىندارى سەكىلدى. سول قاتاردا مارقۇم كەنجەبولات جولدىبايدىڭ دا بۇعان دەيىن­گى جيناق­تا­رى مەن بۇگىنگى تۇساۋى كەسىلگەن كىتابى دا وقىرمانعا جەتكەلى وتىر. ول كىسى «جاقسى ادام» دەگەن مازمۇندى ەڭبەكپەن جاسادى. تەحنار ادامنىڭ گۋمانيتارلىق سا­لانىڭ جۇگىن ارقالاۋى وڭاي ەمەس. ونىڭ بويىنداعى زيالىلىق – قاسيەتتى ۇلىتاۋ مەن اتا-باباسىنىڭ قانىنان دارىعان دەپ ويلايمىن. الاش ارداقتىلارى ءبىرى – ينجەنەر, ءبىرى – دارىگەر بولسا دا ۇلت قامى ءۇشىن جان ايانباي قىزمەت ىستەپ, ەل رۋحانياتىنا ولشەۋسىز ەڭبەك ءسىڭىردى. بۇل كىسى دە سول الاش زيالىلارىنا ۇقساپ, ءوز مازمۇنىنا ساي ەڭبەك ەتتى, – دەدى.

تاعىلىمدى شارا بارىسىندا قالامگەردىڭ جاڭا كىتابىنىڭ تۇساۋى كەسىلدى. ۇلىتاۋ وبلىسىنىڭ اكىمى بەرىك ابدىعالي ۇلىنىڭ ارنايى جىبەرگەن قۇتتىقتاۋىن باس رەداكتورلار كلۋبىنىڭ مۇشەسى قانات اۋەسباي وقىپ بەردى. پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋتاتى نۇرتورە ءجۇسىپ بەينە­بايلانىس ارقى­لى شىعىپ, ەستەلىك ايتتى. سوند­اي-اق بەلگىلى عالىمدار سەرىك نەگيموۆ, قايرات ساق, قايراتكەر سەرىك تىلەۋباەۆ, قالامگەرلەر جولتاي ءالماش ۇلى, اكىم ىسقاق, ءدىن قايراتكەرى ياحيا يسمايلوۆ اياۋلى ازاماتتىڭ ادامي بولمىسىن ەسكە الىپ, ەڭبەكتەرى تۋرالى پاراساتتى وي ءوربىتتى.

سوڭعى جاڭالىقتار