سوڭعى مالىمەتتەرگە جۇگىنسەك, ەلىمىز بويىنشا ايتۆ/جيتس-ءتىڭ تىركەلۋ دەڭگەيى تومەندەمەي تۇر. بۇل, بىرىنشىدەن, استانا قالاسىندا جان-جاقتان, سونىڭ ىشىندە ءارتۇرلى جاعدايلارمەن كورشى ەلدەردەن باسساۋعالاپ كەلگەندەردىڭ شوعىرلانۋىنا, ەكىنشىدەن, جاستاردىڭ بەيادەپتىلىككە سالىنىپ, كەزدەيسوق جىنىستىق جاناسۋ كەزىندە ساقتىق شارالارىن پايدالانباۋىنا بايلانىستى بولىپ وتىر.
وسىعان وراي استانا قالاسى بويىنشا ايتۆ-نىڭ جىنىستىق جولمەن جۇعۋ دەڭگەيى كۇرت ارتتى, ياعني 85 پايىزعا جەتتى. سونىڭ ىشىندە گوموسەكسۋالدىق تارالۋ وتكەن جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىنداعى كورسەتكىشپەن سالىستىرعاندا 2 ەسەگە وسكەن, ياعني 26 پايىزدى قۇرايدى. قاۋىپتى دەرتتى جۇقتىرعانداردىڭ 66 پايىزى – 20-39 جاس, 33 پايىزى – 40-49 جاس ارالىعىنداعىلار, 11 پايىزى – 50-دەن جوعارى جاستاعى ادامدار.
دەگەنمەن, ەلىمىزدە ايتۆ ۆيرۋسىنىڭ الدىن الۋ, جۇقپانىڭ ءوسۋ دەڭگەيىن تومەندەتۋ ماقساتىندا كوپتەگەن ءىس-شارالار جۇرگىزىلىپ جاتىر. مەديتسينا عىلىمى دا ەمدەۋدىڭ جاڭا ادىستەرىن ىزدەپ قانا قويماي, وسى جۇقپامەن كۇرەستە جاڭا ءتيىمدى ءدارى-دارمەكتەر مەن تۇرمىستا ىڭعايلى قولدانۋ ادىستەرىن ەنگىزۋ ۇستىندە.
سوڭعى ۋاقىتتا جۇقپانى ەكسپرەسس-تەست ارقىلى جىلدام انىقتاۋ پاتسيەنتتەر اراسىندا وتە قاراپايىم ءادىس رەتىندە كەڭىنەن قولدانىلىپ كەلەدى, ءارى تۇرعىنداردىڭ تەكسەرىلۋگە قىزىعۋشىلىعى ارتا ءتۇستى. ويتكەنى, بۇرىنعىداي سىناما ناتيجەسىن بىرنەشە كۇن توسۋدىڭ قاجەتى بولماي قالدى.
وسى تۇرعىدان استانا قالاسى ايتۆ ورتالىعىنداعى دوستىق كابينەتىنىڭ قىزمەتى تۇرعىندار اراسىندا تانىمال, ءارى قولايلى بولىپ وتىر. اسىرەسە ايتۆ ينفەكتسياسى جىنىستىق جۇپتىڭ نەمەسە وتباسىلىق جۇپتىڭ بىرەۋىندە انىقتالعان بولسا, ونىڭ سەرىگىن جۇقپادان ساقتاپ قالۋ مۇمكىندىگى بار. مۇنىڭ ءوزى ولاردىڭ ءوزارا قارىم-قاتىناستارىن بۇزباي, ودان ءارى جالعاستىرۋعا دا سەپتىگىن تيگىزەدى. ناقتىراق ايتساق, ۆيرۋس ناۋقاستىڭ جىنىستىق سەرىگىنە جۇقپاس ءۇشىن بەلگىلى مەرزىمگە تەگىن دارىلىك ەم تاعايىندىلادى. قولدانىلاتىن دارىلەر مۇشەقاپ قولدانباسا دا جۇعۋ قاۋپىن تومەندەتەدى. سوڭعى كەزدە جۇكتى ايەلدەردى ەمحانالارداعى ايەلدەر كونسۋلتاتسياسىنا تىركەۋگە العان كەزدە مىندەتتى تۇردە ولاردىڭ جۇبايلارى, نەمەسە جىنىستىق سەرىكتەرى ايتۆ ينفەكتسياسىنا تەكسەرىلەدى. ەگەر سول كەزدە سىناما وڭ ناتيجە كورسەتسە, وندا جۇكتى ايەلگە مىندەتتى تۇردە تەگىن دارىلىك ەم تاعايىندالادى. بۇل ءادىس – انا مەن ءسابيدى ايتۆ-دان امان ساقتاۋ ءۇشىن تاپتىرماس ەم.
ايتۆ كۇندەلىكتى تۇرمىستا تاماق, سۋ, ىدىس, توسەك, ءجۇزۋ, ءسۇيىسۋ, قۇشاقتاسۋ, امانداسۋ, كيىم-كەشەك, مونشاعا ءتۇسۋ, جاندىك شاعۋ, ورتاق دارەتحانا ارقىلى جۇقپايتىنىن ايتا كەتكەن ءجون.
ال كەز كەلگەن جاعدايدا ايتۆ-عا قاتىستى ماسەلە تۋىنداسا, ءبىزدىڭ مەكەمەنىڭ بىلىكتى ماماندارىنىڭ كومەگىمەن تىعىرىقتان شىعۋ مۇمكىندىگى بار. ول ءۇشىن استانا قالاسىنىڭ جيتس ورتالىعىنا حابارلاسىپ, تەكسەرىلىپ, كەڭەس الىڭىز:
ءبىزدىڭ مەكەنجايىمىز: ءى.ەسەنبەرلين كوشەسى, 5/1.
سەنىم تەلەفونى: 38-04-64 .
جۇماگۇل سماعۇلوۆا,
استانا قالاسى اكىمدىگىنىڭ
«ايتۆ ينفەكتسياسىنىڭ الدىن الۋ ورتالىعى» مكقك
ەپيدەميولوگ دارىگەرىنىڭ كومەكشىسى
