سەرجانت سىرىم اقشەكين كوكشەتاۋ قالاسى ماڭىندا ورنالاسقان 5510 اسكەري ءبولىمىنىڭ جەكە اتقىشتار روتاسىندا يت نۇسقاۋشىسى بولىپ قىزمەت اتقارىپ ءجۇر. ونىڭ مىندەتى – وزىنە بەكىتىلگەن قىزمەت ءيتىن دايارلاۋ جانە قىلمىستىق-اتقارۋ جۇيەسى مەكەمەسىندەگى قىلمىسكەرلەردى ىزدەستىرۋ كەزىندە, دابىل توبىمەن بىرگە قاشقىنداردى ۇستاۋعا اتسالىسۋ.
– الەمدەگى ەڭ ادال حايۋانات يت دەپ ايتىلادى. وسى پىكىر شىندىققا جاناسادى ما دەپ ويلايمىن. ويتكەنى ءتورت جىلدىق قىزمەت تاجىريبەمدە يتتەردىڭ ادالدىعىنا تولىقتاي كوز جەتكىزدىم. اسىرەسە, نەمىس وۆچاركاسى تۇقىمداستارىنىڭ اقىلىنا تاڭعالامىن. ولار بارلىعىن تۇسىنەدى, تەك سويلەي المايدى دەمەسەڭىز, ىشكى سىرىڭدى ايتپاي ۇعاتىن سەكىلدى. كەيدە بولادى, جۇمىستا شارشايسىڭ, بالكىم اشۋلانىپ تا قالاسىڭ سوندا ءيتىم بارلىعىن تۇسىنەدى. ارتىق ويناماي, جاتتىعۋلاردى جوندەپ ورىندايدى. ال كوڭىل-كۇيىم كوتەرىڭكى بولعان كەزدە ونىڭ دا كوڭىل-كۇيى جاقسى. جاتتىعۋلاردى ويىن رەتىندە وتكىزەمىز, – دەيدى ول.
كەيىپكەرىمىز اسكەري سالاعا كەزدەيسوق كەلدى دەسەك قاتەلەسكەنىمىز بولار. ول باستاپقىدا ءوزى تۋىپ-وسكەن بۇرىنعى تورعاي وبلىسىنىڭ ارقالىق پەدوگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنە مۋزىكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى ماماندىعىنا وقۋعا تۇسەدى. اتالعان وقۋ ورنىن اياقتاعان ساتتە بالالىق ارمانىن ورىنداۋعا مۇمكىندىك الادى.
– مەن كوپبالالى وتباسىندا ءوستىم. اتا-انامىز ءبىزدى قازاقى داستۇرگە ساي تاربيەلەدى. سالت-ءداستۇردى ۇيرەتتى, دومبىرادا ويناۋعا باۋلىدى. مەن بىردەن دومبىراعا ءۇيىر بولدىم. جانىم قالاپ, ۇيرەنىپ كەتتىم. كۇي شەرتەمىن, اندا-ساندا ءان شىرقايمىن. بولاشاق ماماندىعىمدى تاڭداعاندا دا اكەم ايتقانداي ۇستاز بولۋدى, ونىڭ ىشىندە مۋزىكا ءپانى, دومبىرا ۇيرەتۋشى ۇستاز بولۋدى ءجون كوردىم. جوعارى وقۋ ورنىن اياقتاعاندا وبلىستىڭ دەرجاۆين كەنتىندە قاج مەكەمەلەرىن كۇزەتۋگە كەلىسىمشارت نەگىزىندە اسكەري قىزمەتشىلەر قاجەت ەكەنىن ەستىدىم. ونىڭ ۇستىنە, ەگىز سىڭارىم ۋچاسكەلىك پوليتسيا قىزمەتكەرى. مەن دە بايىرعى ارمانىمدى ورىنداۋ ءۇشىن اسكەري قىزمەتكە ورنالاستىم, – دەيدى ول.
بولمىسىنان ونەرلى كەيىپكەرىمىز ءۇشىن اسكەري سالادا ءوز ورنىن تابۋ قيىن بولمادى. سابىر, ىنساپ جانە ىزدەنىمپازدىق قاسيەت بويىنان تابىلعان جۇمىرباستى پەندە ءۇشىن اسكەري قىزمەت – اۋىر جۇك ەمەس, ءوزىڭدى ءوزىڭ جەتىلدىرەتىن ورتا. سىرىم كوپ ىزدەندى. مۋزىكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى ماماندىعىن اياقتاسا دا, اسكەري قىزمەتكە تەز بوي ۇيرەتىپ, تەز سىيىسىپ كەتتى.
«ادام ونەرىمەن ەمەس, مىنەزىمەن ورتاعا سىيىمدى» دەمەكشى, سەرجانت س.اقشەكين ونەرلى بولا تۇرا مىنەز جاعىنان قاراپايىم, كەزدەسكەن اداممەن ەسكى دوسىنداي تەز ءتىل تابىسىپ كەتەدى. سونىمەن قاتار اسكەري ءتارتىپتى قاتاڭ ساقتاپ, جارعى تالاپتارىن بۇزبايدى. بۇل ءبىر جاعىنان تۋا بىتكەن مىنەز بولسا, ەكىنشى جاعىنان اتا-انا, تۋعان ورتا بەرگەن تاربيە. سونىمەن كوپ جىل بويى قاراۋىل قىزمەتىندە جۇمىس ىستەگەن ول قالايشا كينولوگ مامان اتاندى دەيتىن ساۋالدىڭ تۋىنداۋى زاڭدىلىق. ونىڭ جاۋابى وڭاي تابىلادى. دەرجاۆين كەنتىندەگى قاج مەكەمەسى جابىلادى. جەكە قۇرام ءار اسكەري بولىمگە تاراتىلادى. سوندا سىرىم گرانيتنىي كەنتىندەگى اتقىشتار روتاسىنا اۋىسادى. سول كەزدە اسكەري ءبولىم باسشىلىعى وعان يت نۇسقاۋشىسى لاۋازىمىن ۇسىنادى. كەيىپكەرىمىز بۇل بەلەستى دە باعىندىرۋعا بەل بۋادى.
– سىرت كوزگە كينولوگ بولۋ وڭاي كورىنەتىن شىعار. شىن مانىندە يتپەن بايلانىس ورناتۋ كەرەك. ءالى ەسىمدە ءبىرىنشى ءيتتى ماعان بەرگەندە كوپ ۋاقىت بويى ءتىل تابىسا المادىق. ول مەنى يەسى رەتىندە قابىلداعىسى كەلمەدى. ونىڭ ءبىرىنشى يەسى قاراكەمەردەن ءيتتى ۇيرەتىپ, كەيىن ماعان بەرەدى دە ءوزى باسقا يت الادى. ەندى وسى يتپەن جۇمىس ىستەۋىم كەرەك بولدى. بەينەبىر بالانىڭ ءتىلىن تاپقانداي جۇمىس ىستەۋىڭ كەرەك. ۇيدەن ءدامدى ەتتەردى الىپ بەرەمىن. كۇندە ويناتامىن. يت كونگىسى كەلمەيدى. بىردە ءتىپتى قىزىق بولدى. پوليگونعا بارا جاتقاندا روتا باسشىلىعى ماعان ءيتتى جىبەرىپ, تەكسەرىپ كور دەپ ۇسىنىس تاستادى. قىزمەتتىك يت ماعان ءالى ۇيرەنبەگەن, سوندا دا بۇيرىقتىڭ اتى بۇيرىق, ءيتىمدى بوساتىپ, دالاعا جىبەردىم. قارعاباۋدان بوساعان يت جۇگىرىپ كەتتى. ارتىنا قارامايدى. ماعان كەلۋدىڭ ورنىنا قاشىپ بارادى. مەن شاقىرامىن, كەلمەيدى. امال نەشىك ارتىنان ءبىراز شاقىرىم قۋدىم. ايتەۋىر, ۇستاپ الدىم... سودان كەيىن قىزمەتتىك يتپەن ءتىل تابىسىپ كەتتىم. وعان دا وزىندىك ءادىس كەرەك. بىردەن كينولوگ بولا المايسىڭ. يت ناتيجە كورسەتۋ ءۇشىن بىرگە كوپ جاتتىعۋ جاسايمىز. كۇنى بويى قاسىندا جۇرەمىز. بار ىنتاڭدى بەرسەڭ عانا يت سەنىمەن دوس بولادى, – دەپ اعىنان جارىلدى سەرجانت.
ءبىر بايقاعانىمىز, سىرىم قىزمەتىنە ادال جان. ءوز جۇمىسىن قاتتى ۇناتادى. كوپ ۋاقىتتى قىزمەتىندە وتكىزەدى. ونىمەن قوسا, وتباسىنا دا كوڭىل ءبولۋدى ۇمىتپايدى. جان جارى ارايلىم بولاتقىزى ەكەۋى اسىلجان, ارۋجان, ءالينۇر, نۇريسلام اتتى ۇل-قىزداردى تاربيەلەپ وتىرعان كوپبالالى, باقىتتى وتباسى. ۇلكەن قىزدارى ۆولەيبولمەن اينالىسسا, ۇلكەن ۇلدارى قازاق كۇرەسىن جانىنا سەرىك ەتىپتى. كوپ اقىندار جىرىنا قوسقان ەر كوكشەنىڭ شاھارىندا ءۇي الىپ, تاتۋ-ءتاتتى, باقىتتى-باقۋاتتى ءومىر ءسۇرىپ جاتىر.