02 ماۋسىم, 2010

ۇلىستىڭ ۇلىلارى استانادا اسقاقتادى

546 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن
كەشە استاناداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرە­زي­دەنتى مۋزەيىنىڭ ساياباعىندا قازاق حاندىعىن قۇرۋشى كەرەي مەن جانىبەككە ارنالعان مونۋ­مەنتتى مۇسىندىك-كومپوزيتسيا اشىل­­دى. ونى ەلباسى نۇرسۇل­تان نازارباەۆ اشىپ, ءسوز ءسوي­لەدى. بۇگىن اسقاق استانامىز تاعى ءبىر تاعلىمى مول ساۋلەت تۋىن­دى­سى­مەن تولىقتى. ءبىز ەلوردامىز­دىڭ تورىندە ۇلىسىمىزدى ۇيىس­تىر­عان كەرەي مەن جانىبەك حان­دارعا ارنالعان ەڭسەلى ەسكەرتكىش اشىپ وتىرمىز. بۇل تۇعىرلى تاريحىمىزعا, ءبىزدىڭ قازاقى, ەلدىك داستۇرىمىزگە, مىزعىماس مەملە­كە­تى­مىزگە ارنالعان ماڭگىلىك بەلگى, دەدى پرەزيدەنت. تاريحقا شولۋ جاسايتىن بولساق, كەرەي مەن جانىبەكتىڭ قازاق حاندىعىنىڭ تۋىن قالاي قاداعانىن كورەمىز. التىن وردانىڭ زاڭدى مۇراگەرى رەتىندە شۋ مەن سىردىڭ ارا­سىن­دا بوي كوتەرگەن قازاق ورداسى ۋاقىت وتە كەلە ۇلان-عايىر دالاعا يەلىك ەتتى. قازىرگى قازاقستان رەس­پۋبليكاسىنىڭ اۋماعى تۇتاسىمەن سول حاندىقتىڭ قول استىندا بولدى. وسىلاي دەگەن ەلباسى كەرەي مەن جانىبەك حاندارعا ارنالعان قۇرمەت استانادا بۇرىن دا جاسا­لىپ كەلە جاتقانىن, سونىڭ ءىشىن­دە سول جاعالاۋدا ولاردىڭ اتىن يەلەنگەن كوشەلەر بارىن اتاپ كورسەتتى. ءبىز ءوت­كەن تاريحىمىزدى ۇمىتپاي, ون­دا­عى ورەلى ىستەردى ۇرپاققا ۇلگى ەتىپ كەلەمىز. سونىڭ ىشىندە ازاتتىق جو­لىندا ون جىل بويى كۇرەس جۇرگىز­گەن كەنەسارى حاننىڭ دا ەسكەرت­كى­شىن ەسىلدىڭ جاعالاۋىنا ورناتتىق. استانانىڭ 10 جىلدىعىنا وراي ەلوردامىز­دىڭ باس الاڭىندا ءزاۋلىم بيىك “قازاق ەلى” مونۋمەنتى تۇرعى­زىل­­دى. استانا كوشەلەرىنە ۇلى تۇل­عا­لارىمىز بەن تاريحي قالالا­رى­مىز­دىڭ اتتارى بەرىلدى. وسىنىڭ ءبارى ءبىزدىڭ اتا-بابا اماناتىنا ادال­­دىعىمىز بەن ۇرپاقتار ساباق­تاستىعىنىڭ جارقىن كورىنىسى, دەدى مەملەكەت باسشىسى. ودان ءارى ەلباسى كەرەي مەن ءجا­نىبەك – ەكى حانعا ارنالعان ەسكەرت­كىشتىڭ بىرگە ورناتىلعان سە­بە­بى تۋرالى ايتتى. تاريحتا ولار­دىڭ ەسىمدەرى ارقاشاندا قاتار اتا­لا­دى. ەكى حاننىڭ ەتكەن ەڭبەگى مەن جاساعان ەرلىگى بىردەي باعا­لا­نا­دى. سوندىقتان ۇلى تۇلعالاردى ءبولىپ-جارماي, ەسكەرتكىشتى ەكەۋى­نە بىرگە قويىپ وتىرمىز, دەدى پرەزيدەنت. ەلبا­سى ەسكەرتكىش تۇ­عى­رىنىڭ ناق وسى جەردە تىگىلۋىنىڭ سيمۆوليكالىق ماڭىزى تۋرالى دا ايتىپ ءوتتى. بۇل جەر, دەدى نۇر­سۇل­تان ءابىش ۇلى, تاۋەل­سىز ەلىمىزدىڭ بويتۇمارىنا, ءرا­مىزىنە اينالعان استانانىڭ العاش­قى قاداسى قا­دال­عان جەر. ەلىمىزدىڭ العاشقى ورداسى مەن ماڭىزدى مەم­لەكەتتىك مە­كەمەلەر دە وسى جەردە قونىس تەپتى. سوندىقتان ءبىز تۇڭعىش حاندارىمىزدىڭ تۇعىرلى بەلگىسىن تۇڭعىش پرەزيدەنت مۇرا­جايى سايا­باعىندا, استانا قالاسى اكىم­دىگى عيماراتىنىڭ ماڭىندا ور­نا­لاستىرۋدى ءجون دەپ تاپتىق. ەس­كەرت­كىشتى ورناتۋعا ساۋلەتشىلەر عانا ەمەس, بەلگىلى تاريحشى عا­لىمدار دا ۇلكەن ۇلەس قوستى. پرەزيدەنت ەسكەرتكىشتىڭ سيم­ۆول­دىق ماندەرىنە, ءسۇيىنباي اقىن ايتقانداي, ء“بورىلى بايراق كوتەر­گەن” قالىپتارىنا توقتالدى. كەرەي مەن جانىبەك كوتەرگەن سول بايراق جىعىلعان جوق, ول قازاق­ستاننىڭ تاۋەلسىزدىك الۋىمەن ءبىر­گە اسپان استىندا قالىقتاعان قى­ران بەي­نە­سىندە شىرقاۋ بيىككە كوتە­رىلە ءتۇستى. سوندىقتان تاۋەل­سىزدىكتىڭ كوك باي­راعىن بەرىك ۇس­تاپ, ەگەمەندىگىمىزدى كوزىمىزدىڭ قا­را­شىعىنداي قورعاۋعا ءتيىسپىز, دەدى ەلباسى. بۇل ەسكەرتكىشتى ورناتۋ يدەيا­سىن پرەزيدەنت ن.نازارباەۆ كوتەر­گەن ەدى. جاريالانعان كون­كۋرس­قا قازاقستاندىق 10 شەبەردىڭ جوبالارى ءتۇستى. ونىڭ قورىتىن­دى­سى ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 13 قاڭ­تارىندا جاريالانىپ, استانالىق ءمۇسىنشى رينات ابەنوۆتىڭ جۇمىسى جەڭىمپاز دەپ تانىلدى. ەسكەرتكىشتىڭ تۇبىنەن بايراق­تىڭ ۇشار باسىنا دەيىنگى بيىكتىگى – 12 مەتر, تۇرەگەلىپ تۇرعان ءجا­نىبەك حاننىڭ بويىنىڭ بيىكتىگى 5,25 مەتر, ال وتىرعان كە­رەي حاننىڭ بيىكتىگى 4 مەتر. ءمۇسىننىڭ بارلىق ەلەمەنتتەرى تۇتاسىمەن قولادان قۇيىلعان. سالماعى 16,2 توننا. جاقسىباي سامرات.
سوڭعى جاڭالىقتار