جۋىردا قالا پروكۋراتۋراسىنىڭ اكتىسى بويىنشا قۇنى 65 ملن تەڭگەگە باعالانعان جەر ۋچاسكەلەرىنىڭ ءبىرى مەملەكەت مەنشىگىنە قايتارىلدى. باس پروكۋراتۋرا بەرگەن مالىمەتكە قاراعاندا, جەر زاڭناماسىنىڭ قولدانىلۋ بارىسىنا تالداۋ جۇرگىزۋ بارىسىندا جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ كوممەرتسيالىق ماقساتتاعى جەردى بەرۋدە زاڭ تالاپتارىن ورەسكەل بۇزعاندىعى انىقتالعان. اتاپ ايتقاندا, 2016 جىلى قوسشى اۋىلدىق وكرۋگى اكىمىنىڭ وكىمىمەن جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىككە اۋدانى 3,2 گەكتار جەر ۋچاسكەسىن ۋاقىتشا پايدالانۋ قۇقىعى بەرىلگەن. وسى وكىمنىڭ نەگىزىندە جشس مەن تسەلينوگراد اۋدانىنىڭ جەر قاتىناستارى ءبولىمى اراسىندا جەر ۋچاسكەسىن ۋاقىتشا وتەۋلى پايدالانۋ تۋرالى شارت جاسالعان. الايدا 2016 جىلدان باستاپ كاسىپورىن ونى ماقساتقا ساي پايدالانباي, بوس جاتىپ قالعان. ال جوسپارداعى قۇجاتتارعا ساي جشس ول جەردە تۇرعىن ءۇي كەشەنىن سالۋى كەرەك بولعان.
قالا اكىمدىگىنىڭ جەر قاتىناستارى, ساۋلەت جانە قالا قۇرىلىسى ءبولىمىنىڭ باسشىسى اسلان تايماسوۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇل جەر ۋچاسكەسى قوسشى ەلدى مەكەنى «قالا» مارتەبەسىن العانعا دەيىن پايدالانۋعا بەرىلگەن. الايدا ءتيىستى جۇمىستار باستالماۋىنا بايلانىستى جالداۋ مەرزىمى ۇزارتىلىپ وتىرعان. قاداعالاۋ ورگانى جەر ۋچاسكەسى جەر كودەكسىنىڭ 48-بابىنىڭ نورمالارىن بۇزا وتىرىپ, اتاپ ايتقاندا, ساۋدا-ساتتىق (كونكۋرستار, اۋكتسيوندار) وتكىزىلمەي بەرىلگەنىن انىقتادى. اقمولا وبلىسىنىڭ مامانداندىرىلعان اۋدانارالىق ەكونوميكالىق سوتىنىڭ وتكەن جىلدىڭ 7 قاراشاسىندا شىعارعان شەشىمىمەن جەردى مەملەكەتكە قايتارۋ تالابى قاناعاتتاندىرىلىپ, بيىل 16 اقپاندا زاڭدى كۇشىنە ەندى.
– اقمولا وبلىسىنىڭ جەر پايدالانۋ زاڭدىلىعىن قاداعالاۋ ينسپەكتسياسى بار. پروكۋراتۋرانىڭ ۇسىنىسىمەن سول مەكەمە اتالعان جەر ۋچاسكەسىنىڭ ماسەلەسىمەن اينالىسىپ, جالداۋ شارتتارى زاڭعا قايشى دەپ تانىپ, سوتقا تالاپ-ارىز ۇسىندى. قالالىق اكىمدىك, ياعني ءبىز سوتقا ءۇشىنشى مۇددەلى تاراپ رەتىندە قاتىسىپ, جەڭىپ شىقتىق. ناتيجەسىندە, جەر ۋچاسكەسى مەملەكەتكە قايتارىلدى. الداعى ۋاقىتتا ول جەرگە الەۋمەتتىك باعىتتاعى تۇرعىن ۇيلەر سالۋ جوسپارلانىپ وتىر, – دەدى اسلان يساعالي ۇلى.
باس پروكۋراتۋرانىڭ مالىمەتىنشە, كاداسترلىق قۇنى 65 ملن تەڭگە بولاتىن بۇل جەر ۋچاسكەسى قوسشى قالاسىنىڭ ورتالىعىندا ورنالاسقان جانە ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىعى وتە جوعارى. ونىڭ دالەلى – اتالعان جشس 2021 جىلى ۋچاسكەنى باسقا زاڭدى تۇلعاعا 120 ملن تەڭگەگە جالعا بەرگەنىنەن بايقاۋعا بولادى.
– قوسشىدا پايدالانىلماي جاتقان جەرلەر ءالى دە كوپ, – دەيدى اسلان تايماسوۆ. – بۇل جەرلەردىڭ جەكەمەنشىككە ءوتىپ كەتۋ تاريحى 2000-جىلداردان باستالادى. كەزىندە اۋىل بولعاندىقتان, جەر كەڭشاردىڭ يەلىگىندە ەدى. العاشقىدا ەلدى مەكەن ماڭايىنداعى جەرلەردى جەكە كومپانيالار اۋىل شارۋاشىلىعىنا پايدالانۋ ماقساتىندا العان. بىراق اۋىلدىڭ وسۋىنە بايلانىستى ول ماقساتتا پايدالانا المايتىن بولعاندىقتان, وزدەرى باس جوسپار قۇرىپ, جەرلەردى ءبولىپ, جەكە تۇلعالارعا ساتىپ جىبەرگەن. قازىرگى كۇنى ارينە ءبىز ول جەرلەرگە ەشقانداي تالاپ قويا المايمىز. ويتكەنى ءبارى جەكە ادامداردىڭ قولىندا. كەزىندەگى اۋىلدىڭ باس جوسپارى بويىنشا ولار ءوز ۋچاسكەلەرىنە تۇرعىن ءۇي سالىپ الدى. ەندى بىزگە 2022 جىلى قالانىڭ باس جوسپارىن جاساۋعا ءبىر جىل ۋاقىت بەرىلدى. اۋىل مەن قالانىڭ جوسپارلارى وزگەشەلەۋ بولۋى مۇمكىن. الداعى ۋاقىتتا جاڭا باس جوسپار بويىنشا جەكەمەنشىكتەگى ۋچاسكەلەر پايدالانىلماي جاتقان بولسا, ءبىز ولاردىڭ يەلەرىنە تالاپ قويىپ, مەملەكەتكە قايتارىپ الۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزەمىز.
اسلان يساعالي ۇلى حالىق اراسىنداعى «مەملەكەت جەرىمىزدى تارتىپ الايىن دەپ جاتىر» دەگەن قاۋەسەت اڭگىمەنىڭ نەگىزسىز, جالعان ەكەنىن ايتادى. «زاڭ بويىنشا ساتىپ العان جەكەمەنشىك جەر ۋچاسكەلەرىنە ەشكىم تيىسپەيدى. ءتىپتى ءۇي سالىپ العانىمەن, ونىڭ ءالى كۇنگە قۇجاتى جاسالماعان بولسا دا, ونى كەلىپ ەشكىم بۇزىپ تاستامايدى. ەگەر جول وتەتىن, مەكتەپ, اۋرۋحانا سەكىلدى الەۋمەتتىك نىساندار سالىناتىن ورىندار بولسا, جەر كودەكسىنىڭ تالاپتارى بويىنشا كەلىسسوزدەر جاسالىپ, مەملەكەتكە قايتارۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلەدى», دەيدى ول.
جوعارىداعى مەملەكەتكە قايتارىلعان جەر ۋچاسكەسىنەن وزگە, وسى ۋاقىتقا دەيىن قوسشىداعى 30-40 گەكتارداي جەر مەملەكەت يەلىگىنە وتكەن. ونىڭ ىشىندە كەيبىرى سوت ارقىلى جۇزەگە اسسا, اراسىندا جەر يەلەرى ءوز ەركىمەن قايتارعان فاكتىلەر دە بار كورىنەدى.
«زاڭ بويىنشا بيزنەسكە كوممەرتسيالىق ماقساتتاعى جەرلەر تەك اشىق اۋكتسيون ارقىلى بەرىلەدى. تىكەلەي جەر كوميسسياسى ارقىلى نەمەسە اكىمنىڭ جارلىعىمەن جەر بەرۋگە رۇقسات ەتىلمەيدى. قوسشى قالا بولعالى 2 جىلدىڭ ىشىندە ەشكىمگە جەر ۋچاسكەسى بەرىلگەن ەمەس», دەدى اكىمدىك وكىلى.
ەستەرىڭىزدە بولسا, وتكەن جىلى مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ پايدالانىلماي جاتقان اۋىل شارۋاشىلىعى جايىلىمدارىن مەملەكەت مەنشىگىنە ماجبۇرلەپ الىپ قويۋ جونىندە تاپسىرما بەردى. قالا اكىمدىگى وكىلىنەن وسى تاپسىرمانىڭ ورىندالۋ بارىسى جايىندا دا سۇرادىق.
– قوسشى قالاسىنىڭ وزىندە اۋىل شارۋاشىلىعى جايىلىمدارى جوق. دەگەنمەن وتكەن جىلى قىركۇيەك ايىندا ىرگەمىزدەگى تايتوبە اۋىلى قوسشى قالاسىنىڭ قۇرامىنا كىردى. ول جاقتا 7 مىڭ گەكتارداي اۋىل شارۋاشىلىعى جەرلەرى بار. قازىرگى كۇنى ءبىز ونىڭ ماقساتقا ساي پايدالانىلۋ بارىسىنا تەكسەرىس جۇرگىزىپ جاتىرمىز. بۇل – ءبىراز ۋاقىت الاتىن جۇمىس. پروكۋراتۋرا, جەر ينسپەكتسياسى جانە اكىمدىك ۇشجاقتى تىزە قوسىپ, ولاردىڭ ءبارىن تەكسەرىپ, ءتيىستى شەشىمدەر شىعارامىز, – دەدى اسلان تايماسوۆ.
