كوللاجدى جاساعان قونىسباي شەجىمباي, «EQ»
اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ حابارلاۋىنشا, بۇل جاڭالىق اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ءوندىرۋ جانە (نەمەسە) قايتا وڭدەۋ سالاسىنداعى ەقجج-عا سايكەس كەلمەيتىن ءبىر كۇندىك فيرمالاردىڭ, جالعان كاسىپورىندار مەن سۋبەكتىلەردىڭ سۋبسيديا الۋىن بولدىرماۋ ماقساتىندا ەنگىزىلدى.
بۇدان باسقا سۋبسيديالاۋدىڭ اشىقتىعىن ارتتىرۋ جانە بيۋدجەت قاراجاتىن ماقساتسىز پايدالانۋدى بولعىزباۋ ءۇشىن سۋبسيديالاۋ تەتىگىن ىسكە اسىرۋ بولىگىندە قارجى ينستيتۋتتارى مەن قارىز الۋشىلارعا قويىلاتىن تالاپتار كۇشەيتىلدى. قاعيدالاردىڭ جاڭا رەداكتسياسىنا سايكەس, قارجى ينستيتۋتى قارىز الۋشىنىڭ (كورسەتىلەتىن قىزمەتتى الۋشىنىڭ) قارىز شارتىنىڭ تالاپتارىن ساقتاۋىن, ونىڭ ىشىندە كرەديت بەرۋگە ارنالعان قارىز شارتى بويىنشا قاراجاتتى تولىق يگەرۋ جانە نىسانالى پايدالانۋ بويىنشا تەكسەرۋدى قامتاماسىز ەتەدى, ال قارىز الۋشى قارجى ينستيتۋتىنا كرەديتتىك قاراجاتتى نىسانالى پايدالانۋ تۋرالى ءتيىستى اقپاراتتى ۇسىنادى.
سونداي-اق قاعيدالاردىڭ جاڭا رەداكتسياسىندا 2022 جىلى ۇلتتىق بانكتىڭ بازالىق مولشەرلەمەسى ۇلعايعانعا دەيىن قارىز شارتتارىن جاساسقان اوك سۋبەكتىلەرىن سۋبسيديالاۋعا قول جەتكىزۋدى قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان نورمالار كوزدەلگەن, بۇعان قوسا بازالىق مولشەرلەمەنى ەسكەرە وتىرىپ, سۋبسيديالاۋ تەتىگى ساقتالعان. بۇل تۇزەتۋلەر سۋبسيديالاۋعا, ونىڭ ىشىندە «قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسى» باعدارلاماسىنا قاتىسۋشى فەرمەرلەرگە قول جەتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
تاعى ءبىر ماڭىزدى وزگەرىس – قايتا قارجىلاندىرىلاتىن قارىزداردىڭ سىياقى مولشەرلەمەلەرىن سۋبسيديالاۋ باعدارلاماسىنا قاتىسۋ ءۇشىن مۇمكىندىكتى قوسۋ. بۇل فەرمەرلەرگە كرەديت بەرۋدىڭ نەعۇرلىم تارتىمدى شارتتارى بار ءبىر قارجى ينستيتۋتىنان ەكىنشىسىنە – قارجىلاندىرۋدىڭ نەعۇرلىم يكەمدى شارتتارىمەن اۋىسۋ مۇمكىندىگىن بەرەدى, بۇل رەتتە سىياقى مولشەرلەمەلەرىن سۋبسيديالاۋ تۇرىندەگى مەملەكەتتىك قولداۋعا قولجەتىمدىلىك ساقتالادى.
سونداي-اق قاعيدالاردىڭ جاڭا رەداكتسياسى كۇشىنە ەنگەن كەزدە سۋبسيديالاۋعا قول جەتكىزۋدى سۋبسيديالاۋ باعدارلاماسىنا قايتا قاتىسقىسى كەلەتىن, شارتتارى قايتا قاتىسۋعا ۇسىنىس بەرىلگەنگە دەيىن 4 جىلدان استام جانە ودان دا كوپ ۋاقىت قولدانىلاتىن اوك سۋبەكتىلەرى الادى. بۇل قيىن قارجىلىق جاعدايعا بايلانىستى سۋبسيديالاۋ باعدارلاماسىنان شىعارىلعان فەرمەرلەرگە قارىز شارتىن جاساسۋ كۇنىنە قاراماستان باعدارلاماعا قاتىسۋىن قالپىنا كەلتىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
ايتا كەتەيىك, قاعيدالاردا اۋىل شارۋاشىلىعى كووپەراتيۆىنىڭ مۇشەلەرىنەن وسى مۇشەلەر تۇراتىن اۋىل شارۋاشىلىعى كووپەراتيۆىنە بورىشتى اۋدارۋ سەبەبى بويىنشا قارىز شارتىنا ءتيىستى وزگەرىستەر ەنگىزىلگەن جاعدايدا, اۋىل شارۋاشىلىعى كووپەراتيۆىنىڭ قارىز شارتتارى بويىنشا بورىشتى ءوز مۇشەلەرىنە اۋىستىرۋ كەزىندە, اۋىل شارۋاشىلىعى كووپەراتيۆىنىڭ قارىز شارتتارى بويىنشا بورىشتى اۋىل شارۋاشىلىعى كووپەراتيۆىنىڭ باسقا مۇشەسىنە بەرۋ كەزىندە, سونداي-اق دارا كاسىپكەر رەتىندە قىزمەتتىڭ باستالعانى تۋرالى حابارلامادا كورسەتىلگەن دەرەكتەر وزگەرگەن كەزدە سۋبسيديالاۋ شارتىنىڭ دەرەكتەمەلەرىن وزگەرتۋ مۇمكىندىگى كوزدەلگەن.
مۇنىڭ بارلىعى فەرمەرلەردىڭ كرەديتتىك قاراجاتقا قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋعا, كرەديتتىك جۇكتەمەنى ازايتۋعا جانە بيۋدجەت قاراجاتىنىڭ ماقساتتى پايدالانىلۋىن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
