سۋرەتتى تۇسىرگەن ەرلان ومار, «ەQ»
2021 جىلى باستالعان وسى اۋقىمدى جۇمىس 2026 جىلعا دەيىن جالعاسادى. تەك بيىلعى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن ەلدى مەكەندەر تۇرعىندارى ءۇشىن جايىلىمدىق جەر كولەمى 195 مىڭ گەكتارعا ۇلعايتىلادى. بىلتىر ايتەكە بي اۋدانىندا – 84 مىڭ 800, بايعانين اۋدانىندا – 68 مىڭ, شالقار اۋدانىندا – 71 مىڭ 800 گا كولەمدەگى پايدالانىلماعان جەر مەملەكەتكە قايتارىلدى. وسىنداي جاقسى ۇيىمداستىرىلعان جۇمىستىڭ ناتيجەسىندە جايىلىمدىق جەر اۋماقتارى العا اۋدانىندا – 23 مىڭ, ىرعىز اۋدانىندا – 26 مىڭ 400, قوبدا اۋدانىندا – 25 مىڭ, مۇعالجار اۋدانىندا – 21 مىڭ گەكتارعا ۇلعايدى.
وبلىستىق جەر رەسۋرستارىن باسقارۋ دەپارتامەنتى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى نۇرلىبەك امانقۇلوۆتىڭ حابارلاۋىنشا, 2021 جىلى – 512 مىڭ, 2022 جىلى – 535 مىڭ گەكتار اۋىل شارۋاشىلىعى ماقساتىنداعى جەرلەر مەملەكەتكە قايتارىلدى. وڭىردەگى 10 ءىرى شارۋاشىلىق يەسى 239 مىڭ گەكتار جەر ۋچاسكەسىن مەملەكەتكە ءوز ەرىكتەرىمەن تاپسىردى. بۇل جەر رەسۋرستارىن باقىلاۋ دەپارتامەنتى ماماندارىنىڭ تىڭعىلىقتى جانە جاقسى ۇيىمداستىرىلعان جۇمىستارىنىڭ ناتيجەسىندە مۇمكىن بولىپ وتىر. دەپارتامەنت قىزمەتكەرلەرى وتكەن جىلى 610 مىڭ گەكتار جەردىڭ ءتيىمدى يگەرىلۋىن تەكسەرۋ كەزىندە 177 زاڭ بۇزۋشىلىق تاپتى. سونىڭ ىشىندە 101 شارۋا قوجالىعى يەسى قوراداعى مالدارىن تىركەمەي جاسىرىپ جۇرگەنى انىقتالىپ, ولارعا ايىپپۇلدار سالىندى.
سوعان قاراماستان ەلدى مەكەندەر تۇرعىندارى ءۇشىن جايىلىمدىق جەرلەردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى وزەكتى ماسەلەگە اينالدى. وتكەن جىلى اۋىل شارۋاشىلىعى ماقساتىنداعى 195 مىڭ گەكتار جەردىڭ قايتارىلىپ بەرىلۋىنە قاراماستان, ءالى كۇنگە دەيىن اۋىل تۇرعىندارىنىڭ قوراسىنداعى مالىن جاياتىن جەر تاپشى. جايىلىمدىق جەردىڭ جەتىسپەۋشىلىگىن, اسىرەسە العا, مارتوك, تەمىر اۋداندارى مەن اقتوبە قالاسىنىڭ توڭىرەگىندەگى ەلدى مەكەن تۇرعىندارى قاتتى سەزىنىپ ءجۇر. ماسەلەن, العا اۋدانىندا – 33 مىڭ, مارتوك اۋدانىندا – 19 مىڭ گەكتار, تەمىر اۋدانىندا – 12 مىڭ, اقتوبە قالاسى اۋماعىندا – 21 مىڭ گەكتار جەر جەتىسپەيدى.
2023 جىلى1 قاڭتاردان باستاپ كاسىپكەرلىك كودەكسىنە ەنگىزىلگەن وزگەرىستەر بويىنشا كاسىپكەرلىك نىساندارىن جوسپاردان تىس تەكسەرۋگە تىيىم سالىنادى. مۇنىڭ كەسىرىنەن جەر ۋچاسكەلەرىن ماقساتتى تۇردە پايدالانباعانداردىڭ زاڭ بۇزۋشىلىعىن باقىلاۋ قيىن بولاتىن ءتۇرى بار. اسىرەسە قۇرىلىس جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە الىنعان جەرلەردى قاداعالاۋ قولدان سۋسىپ كەتەدى. ويتكەنى قولدانىستاعى جەر كودەكسىندە كاسىپكەرلىك نىساندارى قۇرىلىس جۇرگىزۋگە العان جەر ۋچاسكەلەرىن پايدالانۋدىڭ ناقتى كريتەريلەرى كورسەتىلمەگەن. اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى وسى سۇراق بويىنشا جەر كودەكسىنە وزگەرىستەر ەنگىزۋ تۋرالى ۇسىنىستار ازىرلەپ وتىر. دەپۋتاتتار دا وسى قۇرىلىسقا الىنعان جەر ۋچاسكەلەرىن ءتيىمدى پايدالانۋدىڭ زاڭنامالىق نورمالارىن تەزىرەك قاراستىرۋعا ءتيىس.
بيىلعى جىلدىڭ تاعى ءبىر جاقسى جاڭالىعى – اۋىل شارۋاشىلىعى جانە تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىكتەرىنىڭ مەملەكەت مەنشىگىنە قايتارىلعان جەرلەردىڭ ينتەراكتيۆتى كارتانى قولدانىسقا ەنگىزۋى. ەندىگى جەردە تۇرعىندار كەرى قايتارىلعان اۋىل شارۋاشىلىعى ماقساتىنداعى جەر ۋچاسكەلەرىن گەوپورتال ارقىلى باقىلاي الادى. اقتوبە وبلىسىندا دا بىلتىر مەملەكەتكە قايتارىلعان 535 مىڭ گەكتار جەردى گەوسەرۆيسكە ەنگىزۋ جۇمىستارى باستالدى. ەندىگى جەردە اقتوبە قالاسىنىڭ اكىمدىگىندە گەوپورتال ارقىلى قايتارىلعان جەرلەردى كورۋگە بولادى. سونداي-اق اۋدان اكىمدىكتەرىنىڭ سايتتارىندا دا وسى مالىمەتتەر ورنالاستىرىلادى.
اقتوبە وبلىسى
