يۋنەسكو تىزىمىنە ەندى

وسى كۇندەرى كاتار استاناسى دوحادا يۋنەسكو-نىڭ دۇنيەجۇزىلىك مۇرالار كوميتەتىنىڭ 38-ءشى سەسسياسى وتۋدە. وندا ۇلى جىبەك جولى بۇۇ-نىڭ ءبىلىم, عىلىم جانە مادەنيەت ماسەلەلەرى بويىنشا بۇكىلالەمدىك مۇرالار تىزىمىنە ەنگىزىلدى. ورتا عاسىرلاردا شىعىس ازيا مەن جەرورتا تەڭىزىنە دەيىنگى ايماقتى جالعاعان كەرۋەن جولىن يۋنەسكو-نىڭ بۇكىلالەمدىك مۇرالار تىزىمىنە قوسۋ ماسەلەسىن قازاقستان, قىتاي جانە قىرعىزستان تاراپى كوتەرگەن بولاتىن. وسىدان 3-4 مىڭ جىل بۇرىن قىتايدىڭ شي-ان دەگەن جەرىنەن باستالىپ, شىنجاڭ, ورتالىق ازيا ارقىلى تاياۋ شىعىستى جالعاعان كەرۋەن جولى باعىتى سول زاماندا سان حالىقتى ءبىر-بىرىمەن جاقىنداستىرىپ, ولاردىڭ مادەنيەتتەرىنىڭ دامۋىنا دا ءوز سەپتىگىن تيگىزگەنى انىق. ۇلى جىبەك جولى سالعان ايشىقتى تاريح دالا جۇزىندە نەشە عاسىر بويى سايراپ جاتتى. تەك كارى قۇرلىقتىڭ سۋ جولىمەن جۇك تاسىمالداي باستاۋى تاريحتىڭ جاڭا بەتتەرىن اشىپ, جىبەك جولىنىڭ سورابى دالا بەتىندە كومەسكىلەنە باستاعان. ەندى, مىنە, اراعا عاسىرلار سالىپ, ۇلى جىبەك جولى يۋنەسكو قورعايتىن تىزىمگە ەنگىزىلدى. ءبىزدىڭ ەلىمىزدەن بۇل تىزىمگە 8 نىسان كىرىپ وتىر. ولار: قويلىق, قارامەرگەن, تالعار, اقتوبە, اقىرتاس, قۇلان, قوستوبە, ورنەك جانە ستەپنينسكوە مەكەندەرى. بۇدان بۇرىن قوجا احمەت ياساۋي كەسەنەسى مەن تامعالى پەتروگليف تاس كەشەنى, سونىمەن قاتار, 2008 جىلى ورتالىق ازيا بويىنشا العاشقى تابيعي نىسان رەتىندە «سارىارقا – سولتۇستىك قازاقستان كولدەرى مەن جازىقتىقتارى» يۋنەسكو-نىڭ بۇكىلالەمدىك مۇرالار تىزىمىنە ەنگىزىلگەن بولاتىن. سەسسيادا سويلەگەن يۋنەسكو بويىنشا ۇلتتىق كوميسسيانىڭ باس حاتشىسى اسەل وتەگەنوۆا نوميناتسياعا قاتىسۋدا قولداۋ كورسەتكەندەردىڭ بارلىعىنا العىسىن ايتىپ, ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ ەۋرازيانىڭ كىندىگىندە تۇرىپ, باتىس پەن شىعىستى, ەۋروپا مەن ازيا مادەنيەتىن جالعاستىرۋدا كوپىر ىسپەتتى ماڭىزدى ءرول اتقارعانىن ايتتى. سونىمەن قاتار, ول قازىرگى كۇنگى «جىبەك جولىنىڭ» تۋريزم جانە الەۋمەتتىك ينتەگراتسيانى دامىتۋدا اسا وزەكتى ماسەلە ەكەنىنە توقتالىپ, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اتالعان ەسكەرتكىشتەردىڭ بۇزىلماي ساقتالۋى مەن تانىمالدىعىن ارتتىرۋعا پەيىلدى ەكەنىن ءبىلدىردى جانە «جىبەك جولى» تۇجىرىمداماسىن يۋنەسكو-نىڭ ءتۇرلى باعدارلامالارى اياسىندا العا اپارۋدىڭ ەلدىك مۇددە تۇرعىسىنان قاجەتتىگىنە ماڭىز بەردى. بابالار سالعان « ۇلى جىبەك جولىنىڭ» سىلەمدەرى بۇگىندە ءبىزدى جاھاندانعان الەمدە جۇمىر جەردەگى سان جۇرتپەن قاتىناستار ورناتىپ, ونى ەل يگىلىگىنە جۇمساۋعا ۇندەپ جاتقانداي. انار تولەۋحانقىزى, «ەگەمەن قازاقستان».