كوللاجدى جاساعان قونىسباي شەجىمباي, «EQ»
بۇل جولى جوعارى وقۋ ورىندارىنا شارتتى نەگىزدە قابىلدانعاندار, شىعارماشىلىقتان باسقا دايىندىق باعىتتارىنا, پەداگوگيكالىق باعىتقا اقىلى نەگىزدە اۋىسقىسى كەلەتىندەر مەن مەكتەپتى ءتامامدايتىن تۇلەكتەر جانە ەرەكشە وقۋ قاجەتتىلىكتەرى بار بالالار باق سىنادى. تالاپكەرلەردىڭ 95 مىڭى (77 پايىزى) قازاق تىلىندە, 28 مىڭى (23 پايىز) ورىس تىلىندە, 91 ادام اعىلشىن تىلىندە تاپسىرعان.
– تەستىلەۋ قورىتىندىسىندا 102 مىڭعا جۋىق تالاپكەر شەكتى ۇپاي جينادى. ول قاتىسۋشىلاردىڭ جالپى سانىنىڭ 83 پايىزىنا تەڭ. تالاپكەرلەردىڭ 21 مىڭنان استامى (17 پايىزى) شەكتى ۇپايدى جيناي المادى. دەگەنمەن ءبىز بارلىق بەينەجازباعا 31 جەلتوقسانعا دەيىن تالداۋ جاسايمىز. ەگەر تىيىم سالىنعان زاتتاردى پايدالانۋ فاكتىسى انىقتالسا, سەرتيفيكاتتىڭ كۇشى جويىلادى, – دەيدى ۇلتتىق تەستىلەۋ ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى رۋسلان ەمەلباەۆ.
تالاپكەرلەردىڭ 19 پايىزى ماتەماتيكا-فيزيكانى تاڭداسا, ودان كەيىنگى كەزەكتە بيولوگيا-حيميانى قالاعان ۇمىتكەرلەر تۇر. ولاردىڭ ۇلەسى 18 پايىزعا تەڭ. سونىمەن بىرگە 10 پايىز قاتىسۋشى شىعارماشىلىقتى ۇناتسا, جاڭادان قوسىلعان ماتەماتيكا-ينفورماتيكاعا تالاپكەرلەردىڭ 10 پايىزى تاپسىرعان.
ر.ەمەلباەۆ بىرىڭعاي تەستىلەۋگە تىيىم سالىنعان زاتتاردى كىرگىزۋ ارەكەتتەرى مەن ۇبت ەرەجەلەرىن بۇزۋ سانى ءبىرشاما ازايعانىن جەتكىزدى. تەستىلەۋ كەزىندە ەرەجە بۇزعان 98 ادام اۋديتوريادان شىعارىلىپ, ناتيجەلەرى جويىلعان. تەستىلەۋگە تىيىم سالىنعان زاتتاردى كىرگىزبەكشى بولعان 62 تالاپكەر سىناقتى تاپسىرۋ مۇمكىندىگىنەن ايىرىلىپتى.
– تەستىلەۋ «1 كومپيۋتەر – 2 كامەرا – 1 تەستىلەنۋشى» قاعيداسى بويىنشا وتكىزىلدى. وقۋعا ءتۇسۋشىنىڭ تەست تاپسىرۋ ورنىندا نەگىزگى كامەرادان باسقا, تەستىلەنۋشىنىڭ دىبىسىن جازۋ جانە قوزعالىسىن تىركەۋ ءۇشىن الدىنا ۆەب-كامەرا ورناتىلادى. فرونتالدى ۆەب-كامەرا تالاپكەردىڭ جەكە باسىن سايكەستەندىرۋگە جانە ۇبت كەزىندە بوگدە ادامداردىڭ كىرۋىن بولدىرماۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونداي-اق بۇل قاعيدات ەمتيحان تاپسىرۋ بارىسىنا باقىلاۋ جۇرگىزۋ جانە تەستىلەۋدىڭ اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قاجەت. قاڭتارداعى بىرىڭعاي تەستىلەۋدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا بوگدە ادامداردى كىرگىزۋ فاكتىسى انىقتالعان جوق, – دەدى ول.
ەسكە سالا كەتەيىك, جوعارى وقۋ ورنىنا تۇسۋگە باق سىنايتىن بيىلعى تالاپكەرلەر بىرىڭعاي تەستىلەۋدى بەس رەت تاپسىرادى. ياعني قاڭتار, ناۋرىز جانە تامىز ايلارىندا اقىلى نەگىزدە وقۋ ءۇشىن, مامىر-ماۋسىم ايلارىندا وتەتىن نەگىزگى ۇبت-نى ەكى رەت تاپسىرىپ, ەڭ جاقسى ناتيجەمەن گرانت كونكۋرسىنا قاتىسا الادى.
بىرىڭعاي تەستىلەۋدىڭ فورماتى سول قالپىندا ساقتالعانىمەن, «قازاقستان تاريحى» (20 سۇراق) جانە «وقۋ ساۋاتتىلىعى» (15 سۇراق) پاندەرىنىڭ تەست تاپسىرمالارى سانىنا وزگەرىستەر ەنگىزىلدى. مىسالى, «قازاقستان تاريحى» – 20, «وقۋ ساۋاتتىلىعى» – 15, «ماتەماتيكالىق ساۋاتتىلىق» – 15 جانە ەكى بەيىندىك ءپان بويىنشا 35 تەست تاپسىرماسى ۇسىنىلادى. بارلىعى – 120 تاپسىرما. ەڭ جوعارى ۇپاي – 140. تەستىلەۋدىڭ جالپى ۋاقىتى – 4 ساعات (240 مينۋت). سونىمەن قاتار ەرەكشە ءبىلىم بەرۋ قاجەتتىلىكتەرى بار بالالارعا قوسىمشا 40 مينۋت بەرىلەدى. جاۋاپ نۇسقالارىنىڭ دا سانى كەمىگەن. ماسەلەن, ءبىر دۇرىس جاۋابى بار تەست تاپسىرمالارىندا نۇسقالار سانى 5-تەن 4-كە دەيىن, ءبىر نەمەسە بىرنەشە دۇرىس جاۋابى بار تەست تاپسىرمالارىندا ء(ۇش دۇرىس جاۋاپتان كوپ ەمەس) نۇسقالار سانى 8-دەن 6-عا دەيىن ازايىپتى.
– سالاداعى باستى جاڭالىقتاردىڭ ءبىرى – بيىلعى قاڭتاردان باستاپ «ينفورماتيكا مۇعالىمدەرىن دايارلاۋ», «اقپاراتتىق تەحنولوگيالار», «اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىك» ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارى توپتارىنا تۇسۋشىلەر ۇبت-نى «ماتەماتيكا-ينفورماتيكا» كومبيناتسياسى بويىنشا تاپسىرادى. تەستىلەۋگە دايىندىقتى جاقسارتۋ ماقساتىندا ءبىز وقۋ جىلىنىڭ باسىندا ينفورماتيكا بويىنشا ۇبت-دا كەزدەسەتىن تەرميندەر ءتىزىمىن جاريالادىق. تەستىلەۋ بارىسىندا قازاق تىلىندە تاپسىرۋشىلار ءۇشىن تەرميندەردىڭ ورىسشا جانە اعىلشىنشا, ورىس تىلىندە تاپسىرۋشىلارعا قازاقشا جانە اعىلشىنشا, اعىلشىنشا تاپسىرۋشىلارعا قازاقشا جانە ورىسشا اۋدارماسى ۇسىنىلادى. بارلىق تالاپكەر ءۇشىن تەستىلەۋدە كومپيۋتەر ەكراندارىندا كالكۋلياتور, مەندەلەەۆ كەستەسى جانە ەرىگىشتىك كەستەسى قولجەتىمدى, – دەدى ر.ەمەلباەۆ.
ۇبت-عا دايىندىقتى كۇشەيتۋ ماقساتىندا ۇلتتىق تەستىلەۋ ورتالىعى وقۋ جىلىنىڭ باسىندا تەستىلەۋ ءپانىنىڭ سپەتسيفيكاتسيالارىن, تەست جوسپارىن, «قازاقستان تاريحى» جانە «دۇنيەجۇزى تاريحىنان» 100 داتا, «ينفورماتيكادان» تەرميندەر ءتىزىمىن, «قازاق ادەبيەتى» جانە «ورىس ادەبيەتى» پاندەرىنەن شىعارمالار ءتىزىمىن ءوز سايتى مەن الەۋمەتتىك جەلىلەردە جاريالادى.
سونىمەن بىرگە عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترىنىڭ تاپسىرماسىمەن 2022-2023 وقۋ جىلىنىڭ باسىنان باستاپ ۇلتتىق تەستىلەۋ ورتالىعى وتاندىق جوعارى وقۋ ورىندارىمەن بىرلەسىپ مەكتەپ تۇلەكتەرىنە اقپاراتتىق-ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋدە. قازىر اقمولا, اقتوبە, اتىراۋ, ماڭعىستاۋ, ۇلىتاۋ, تۇركىستان وبلىستارى مەن الماتى, شىمكەنت جانە استانا قالالارىنىڭ وقۋشىلارى اقپاراتتىق-ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىمەن قامتىلعان.
