1. كەمين, قىرعىزستان
الەمدەگى ەڭ ۇلكەن 10-11 بالدىق جەر سىلكىنىسى 1911 جىلى 3 قاڭتاردا قىرعىزستاننىڭ كەمين قالاسىندا بولعان. بۇل ورتالىق ازياداعى ەڭ جويقىن تابيعي اپاتتاردىڭ ءبىرى بولىپ سانالادى. اپات سالدارىنان 550 ادام قايتىس بولىپ, مىڭداعان ۇيلەر قيراپ قالعان.
بۇل جەر سىلكىنىسى 6 سەكۋند ىشىندە 200 شاقىرىمدىق جارىقشاقتى تۋدىرعان.
2. سۋماترا ارالى, يندونەزيا
2004 جىلدىڭ 26 جەلتوقسانىندا يندونەزيانىڭ سۋماترا ارالىنىڭ ماڭىندا 9,3 بالدىق جەر سىلكىنىسى ورىن الدى. اپات 200 مىڭنان استام ادامنىڭ ءومىرىن قيدى. سونداي-اق بۇل تابيعي اپات ەڭ كۇشتى ءتسۋناميدىڭ پايدا بولۋىنا دا اسەر ەتكەن.
3. الياسكا, اقش
الياسكاداعى 9,2 بالدىق جويقىن جەر سىلكىنىسى 1964 جىلى بولدى. ول شتاتتىڭ وڭتۇستىك-ورتالىق بولىگىندە كۋك شىعاناعىنىڭ جاعاسىندا ورنالاسقان الياسكاداعى ەڭ ۇلكەن قالادا تىركەلدى.
جەر سىلكىنىسى تاۋلاردا قار كوشكىنىن تۋدىرعانىن اتاپ ءوتۋ كەرەك. جەر سىلكىنىسى سالدارىنان 9 ادام قازا تاپتى. ال جەراستى دۇمپۋلەرى اسەرىنەن پايدا بولعان تسۋنامي 131 ازاماتتىڭ ءومىرىن قيعان.
4. سەنداي, جاپونيا
2011 جىلدىڭ 11 ناۋرىزىندا جاپونيانىڭ شىعىس جاعالاۋىندا ەل تاريحىنداعى ەڭ كۇشتى 9,1 بالدىق جەر سىلكىنىسى ورىن العان. ونىڭ سالدارىنان بىرنەشە مينۋت ىشىندە تسۋنامي بولىپ, سەنداي جانە يۆاتە قالالارى جەر جۇزىنەن تولىق جويىلىپ كەتكەن.
بيىكتىگى ونداعان مەترلىك تولقىندار جۇزدەگەن مىڭ عيماراتتى قيراتىپ, 18 مىڭنان استام ادامنىڭ ءومىرىن قيعان. جارتى ميلليونعا جۋىق جاپوندىق باسپاناسىز قالعان.
5. كامچاتكا, رەسەي
1952 جىلدىڭ 5 قاراشاسىندا كامچاتكانىڭ شيپۋن تۇبەگىنەن 130 كم قاشىقتىقتا 9 بالدىق جەر سىلكىنىسى بولعان. جەر سىلكىنىسىنەن قۇبىرلار قۇلاپ, عيماراتتارعا جەڭىل زاقىم كەلىپ, قۇرىلىستاردىڭ قابىرعالارى جارىلىپ كەتكەن. بىراق وسى جەر سىلكىنىسىنەن تۋىنداعان تسۋنامي الدەقايدا ۇلكەن اپات اكەلدى. سۋدىڭ كوتەرىلۋ بيىكتىگى ورتا ەسەپپەن 6-7 م-گە جەتكەن.
قايعىلى وقيعادان 2336 ادام قازا تاپتى.
كامچاتكا, رەسەي
سەنداي, جانپونيا
الياسكا, اقش
سۋماترا ارالى, يندونەزيا
