قوعام • 23 قاڭتار, 2023

جاستار يندەكسىنىڭ ماقساتى قانداي؟

485 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

ەلىمىزدە جاستار يندەكسى ازىرلەنىپ جاتىر. بۇل تۋرالى ورتالىق كوممۋنيكاتسيا­لار قىزمەتى الاڭىندا اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ۆيتسە-ءمينيسترى دانيار قادىروۆ حابارلادى. جيىنتىق جاستاردىڭ ءبىلىمى, جەكە قابىلەتى, قوعامدىق-ساياسي كوزقاراسى, تۇرمىستىق جاعدايىنا تالداۋ جۇرگىزەدى. ناتيجەسىندە, جاستار ساياساتىن ۇلتتىق جانە وڭىرلىك دەڭگەيدە باعالاۋعا مۇمكىندىك تۋادى.

جاستار يندەكسىنىڭ ماقساتى قانداي؟

بۇگىندە ۆەدومستۆو «قازاقستان رەس­پۋب­ليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە مەملەكەتتىك جاستار ساياساتى جانە الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ ماسە­لەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىق­تىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسى نە­گىزىندە زاڭعا تاۋەلدى اكتىلەر ازىرلەپ جاتىر. قۇجات اياسىندا جاستار رەسۋرستىق ورتا­لىقتارى قىزمەتكەرلەرىنىڭ مارتە­بەسىن ۇلعايتۋ مۇمكىندىگى پايدا بولادى. سونىمەن قاتار ەڭبەك جاساقتارىن قۇرۋ, ۇيىمداستىرۋ, قامتاماسىز ەتۋ جانە ولار­دىڭ قىزمەتىنە مونيتورينگ جۇرگىزۋ كوزدەلگەن.

– 2021 جىلى 15 قاڭتاردا پارلامەنت پالاتالارىنىڭ بىرلەسكەن وتىرىسىندا مەملەكەت باسشىسى جاستارعا بايلانىس­تى ۇسىنىستاردى ناقتىلادى. زاڭ جوباسىن جان-جاقتى تالقىلاۋ ماقساتىندا كوپتەگەن باسقوسۋ ۇيىمداستىرىلدى. وعان حالىقارالىق ماماندار مەن ساراپشىلار جۇمىلدىرىلدى. جالپى, قۇجات مەملەكەتتىك جاستار ساياساتى س­ا­لاسىن جەتىلدىرۋگە, قوعامدىق قاتى­ناس­تاردى كەشەندى رەتتەۋدىڭ ءتيىمدى قۇقىقتىق نەگىزىن قالىپتاستىرۋعا, جۇمىس­پەن قامتۋدى قامتاماسىز ەتۋگە, جاس­تاردىڭ دامۋى ءۇشىن قولايلى جاعداي جاساۋعا باعىتتالعان. زاڭدا جاستار­دىڭ دامۋ يندەكسى; جاستاردىڭ الەۋمەت­تىك قىزمەتتەرى; جاستارمەن جۇمىس جونىن­دەگى مامان; جاستاردىڭ ەڭبەك جاساق­تارى ۇعىمدارىن زاڭنامالىق بەكىتۋ ۇسىنىلدى, – دەدى دانيار قادىروۆ.

زاڭنىڭ ءبىر تارماعى رەتىندە تانىس­تى­رىلعان جاستار يندەكسىن قاراپايىم تىلمەن تۇسىندىرسەك, بۇل 14 پەن 35 جاس ارا­لىعىنداعى ازاماتتاردىڭ قانشالىقتى سپورتپەن اينالىساتىنى, كاسىبي بىلىكتىلىگىن شىڭداۋ ءۇشىن ترەنينگتەرگە قانشالىقتى قاتىساتىنى, قوعامدىق بەلسەندىلىگى بويىنشا ناقتى مالىمەتتەرگە قول جەتكىزۋ تاسىلدەرىن بىرىزدەندىرۋدىڭ تاپتىرماس قۇرالى. ءبىر جاعىنان جيىنتىق – مەملەكەتتىك جاستار ساياساتىن ىسكە اسىرۋ بويىنشا مەملەكەتتىك ورگاندار قىزمەتىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا جول اشادى. دەمەك وسى ساناتتاعى قازاق­ستان­دىقتارعا قاي وڭىردە قانداي قولداۋ كورسەتۋ كەرەك ەكەنىن انىقتايدى.

– ءبىزدىڭ ازىرلەپ جاتقانىمىز – بۇۇ-نىڭ جاستاردى دامىتۋدىڭ جاھاندىق يندەكسىنىڭ وتاندىق نۇسقاسى. يندەكستى ەنگىزۋ ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق ۇستانىمىنا وڭ اسەر ەتەدى, – دەدى د.قادىروۆ.

بۇعان قوسا قۇجات شەڭبەرىندە  جاستار ساياساتىنىڭ نەگىزگى باعىتتارىنا قوسىمشا ەكى تەتىك ەنگىزىلگەن. ولار – تسيفرلىق ساۋات­تى ارتتىرۋ جانە ۆولونتەرلىك قوزعا­لىستى دامىتۋ.

جيىندا ۆيتسە-مينيستر سالانىڭ الەۋمەتتىك جەلىلەردەگى اقپاراتتاردى قادا­عالاۋ ماقساتىندا قانداي جۇمىستار جۇرگى­زىلەتىنىن اتاپ ءوتتى. ەگەر الەۋمەتتىك جەلىدە مەملەكەتتىڭ تۇتاستىعىنا, كونستي­تۋتسياعا قايشى, ۇلتارالىق جانە دىن­ارالىق ارازدىق تۋىنداتاتىن جازبا بولسا جانە ول قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى تاراپىنان دالەلدەنسە, بۇعاتتالاتىنىن جەتكىزدى.

– مينيسترلىك اتالعان ماسەلەلەردى زاڭ شەڭبەرىندە قاداعالاپ وتىر. قازىر «ماسس-مەديا تۋرالى» زاڭ جوباسى قوعامنىڭ اشىق تالقىلاۋىنان ءوتىپ جاتىر. ونىڭ ىشىندە الەۋمەتتىك جەلىلەر جۇمىسى دا بار. جاڭا زاڭ جوباسى 27 قاڭتارعا دەيىن اشىق تالقىدا بولادى. سوندىقتان ۇسىنىستار بولسا, قاراۋعا ءازىرمىز, – دەدى ۆيتسە-مينيستر.

«جالپى زاڭ جوباسى جاستاردىڭ دامۋى ءۇشىن قو­لايلى جاعدايلار جاساۋعا باعىتتال­عان. وسى رەتتە جاستار ساناتىنا كىرە­تىن­دەر سانى ۇلعايۋىنا بايلانىستى جەڭىل­دىكپەن جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇي باعدار­لاماسىنا دا وزگەرىستەر ەنگىزۋ قاراس­تىرىلىپ جاتىر», دەيدى دانيار قادىروۆ. ايتا كەتەيىك, ەلىمىزدە بۇرىن جاستار سانى 3,7 ميلليون بولسا, قازىر مەجەنىڭ وزگەرۋىنە بايلانىستى 14-تەن 35 جاسقا دەيىنگى ازاماتتار 5,8 ميلليونعا جەتتى.

سوڭعى جاڭالىقتار