القالى جيىننىڭ اشىلۋىندا مەرەكەلىك شارانى ۇيىمداستىرعان قازاقستان-رەسەي مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى نۇرلان جايناقباەۆ قۇتتىقتاۋ ءسوز سويلەپ, «عالىمنىڭ ءجۇرىپ وتكەن جولىن, ەڭبەكتەرىن ەلىمىز عانا ەمەس, دوستاستىق ەلدەرى دە عيبراتتى ەستەلىكتەرمەن ەسكە الاتىنى ءسوزسىز» دەپ اتاپ ءوتتى.
جيىن بارىسىندا قورعانىس ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى, گەنەرال-لەيتەنانت مۇحامەدجان تالاسوۆ ءمينيستردىڭ ارنايى قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىپ, زۇلقاينار سەيىت ۇلىنا «ەل قورعانى» مەدالىن تابىس ەتتى.
حيميا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور زۇلحايىر مانسۇروۆ 100 جاساعان عالىمنىڭ بيوحيميا سالاسىنداعى كەشەندى ەڭبەكتەرىنە توقتالىپ, ەلىمىزدىڭ دەنساۋلىق سالاسىنا قوسقان ۇلەسىن, سالاماتتى ءومىر سالتىن ۇستانۋ, اعزانىڭ ۇزاق جاساۋىنا قاتىستى جازعان مونوگرافيالارىنىڭ ۇلتتىق بولمىسىمىزبەن تەرەڭ استاسىپ جاتقاندىعىنا توقتالدى.
جيىنعا كەلگەندەر پروفەسسور زۇلقارناي سەيىتوۆتىڭ ءومىر جولىنا قاتىستى ءفيلمدى كورىپ, اعىلشىن تىلىندە جارىققا شىققان «Biochemistry» ەڭبەگىمەن تانىستى. بۇل ەڭبەك وتكەن عاسىردىڭ 80-جىلدارى ورىس, كەيىننەن قازاق تىلىندە جارىق كورىپ, عىلىمي قاۋىمداستىق تاراپىنان جوعارى باعاسىن العانى بەلگىلى. وسى ەڭبەگى ءۇشىن پروفەسسور «پلاتينالى تارلان» سىيلىعىمەن ماراپاتتالعان. «عالىمنىڭ بۇل ەڭبەگىن «كلاسسيكالىق مەديتسينالىق ەڭبەك» دەپ اتاپ وتكەن م.ايتحوجين اتىنداعى مولەكۋلالىق بيولوگيا جانە بيوحيميا ينستيتۋتىنىڭ باس ديرەكتورى, بيولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور كاماليدەن شاريپوۆتىڭ ايتۋىنشا, قازاق حالقىنىڭ باسىنان كەشكەن ناۋبەت اۋىرتپالىعىن, ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس جىلدارىن باسىنان وتكەرىپ, ۇلتتىق عىلىم ءىسىنىڭ دامۋىنا ءالى كۇنگە دەيىن ۇلەس قوسىپ كەلە جاتقان ارداگەر-عالىم زۇلقارناي سەيىتوۆتىڭ بۇل ەڭبەگى جاھاندىق سىن-تەگەۋرىندەردى باسشىلىققا الادى. اعزاداعى زات الماسۋ ۇردىسىنەن باستاپ, جۇيكە جۇيەسى, دانەكەر ۇلپاسى, باۋىر بيوحيمياسىن سيپاتتايتىن «بيوحيميا» كىتابىن قازاقستان-رەسەي ۋنيۆەرسيتەتى اعىلشىن تىلىندە جارىققا شىعارىپ وتىر.
«بيوحيميا» ەڭبەگىنىڭ اۆتورى بۇگىندە ەلىمىز عانا ەمەس شەتەلدىڭ عىلىمي قاۋىمداستىعىنا ۇلتتىق سۋسىنداردىڭ پايداسى, «قازاق بالزامدارى» مەن «التىنسۋ» ەمدىك سۋسىندارىمەن كەڭىنەن ءمالىم. ول دۇنيە جۇزىندە العاش رەت بيولوگيالىق قاسيەتتەرىن ساقتاي وتىرىپ, قىمىز بەن شۇباتتى دايىنداۋ جانە ۇزاق ۋاقىتقا دەيىن ساقتاۋ تەحنولوگياسىن, سونىمەن قاتار بيە, تۇيە ءسۇتىن قۇرعاقتاي پايدالانۋ ادىستەرىن دالەلدەدى.
الماتى