جالپى, ءبىزدىڭ كەيىپكەرىمىزدى سان قىرلى تالانت يەسى دەپ ايتۋعا بولادى. ويتكەنى حالقىمىز گۇلفايرۋزدى اكتريسا رەتىندە دە جاقسى بىلەدى. «الاستالعان اليتەت», «بوتاكوز», «قىز جىبەك» سەكىلدى بىرقاتار فيلمدەرگە ءتۇسىپ, تاماشا تالانتىمەن عانا ەمەس, اسقان سۇلۋلىعىمەن دە كورەرمەن كوزايىمىنا اينالدى. الايدا ونىڭ ونەردەگى جۇلدىزى بەينەلەۋ ونەرىندە جاندى. جوعارى وقۋ ورنىن بىتىرگەننەن كەيىن ەكى-ءۇش جىل الماتى كوركەمسۋرەت ۋچيليششەسىندە ساباق بەردى. ودان سوڭ قازىرگى اباي اتىنداعى قازاق مەملەكەتتىك اكادەميالىق وپەرا جانە بالەت تەاترىندا باس سۋرەتشى بولىپ ىستەدى. وسى جىلدارى ول بىرقاتار وپەرا جانە بالەت قويىلىمدارىن كوركەم بەزەندىردى. ساحنا كوستيۋمدەرىنىڭ ەسكيزىن جاسادى. اسىرەسە سىرشىل سۋرەتكەردىڭ قىلقالامىنان تۋعان قازاق قىزدارىنىڭ عاجايىپ پورترەتتەرى بىرىنەن-ءبىرى وتەدى. سونىڭ ىشىندە كۇلاش بايسەيىتوۆا, شولپان جانداربەكوۆا, بيبىگۇل تولەگەنوۆا سەكىلدى قازاق ونەرىندە ايشىقتى ورنى بار بىرەگەيلەرىمىزدىڭ بەينەسىن شىنايى سومداعان. ءبىز بۇگىن وسى تۋىندىلار اراسىنان اتاقتى ءبيشى شارا جيەنقۇلوۆانى سالعان «قازاق ءۆالسى» اتتى كارتيناسىن ءسوز ەتسەك دەيمىز. قازاق بي ونەرىنىڭ حانشايىمى اتانعان شارا اپامىز 1936 جىلى ماسكەۋدە وتكەن قازاق ادەبيەتى مەن ونەرىنىڭ ونكۇندىگىندە ۇلتتىق بيىمەن وزگە جۇرتتى تاڭعالدىرعان. 1938 جىلى قازاقتىڭ تۇڭعىش بالەتى «قالقامان – مامىر» قويىلىمىنداعى باستى كەيىپكەر مامىردىڭ پارتياسىن ورىندادى. ودان كەيىن بالەتمەيستەر ل.ا.جۋكوۆپەن بىرلەسىپ, 1940 جىلى ي.ن.ناديروۆتىڭ «كوكتەم» بالەتىن ساحنالادى. سونداي-اق تالانتتى تۇلعا ۇلتتىق بي ونەرىن عىلىمي تۇرعىدا زەرتتەپ, وعان جاڭا تىنىس بەردى. وسىنداي دارىن يەسىنىڭ بەينەسىن سالۋ سۋرەتشىگە وڭاي بولماعانى انىق. ونى تۋىندىگەر ءوز ەستەلىگىندە ايتادى.
«لەنينگرادتاعى ي.ە.رەپين اتىنداعى كەسكىندەمە, ءمۇسىن جانە ساۋلەت ينستيتۋتىن ءبىتىرىپ, الماتىداعى اباي اتىنداعى وپەرا جانە بالەت تەاترىنا باس سۋرەتشى بولىپ ورنالاستىم. ول كەزدە شارا اپايدىڭ جاسى قىرىقتان اسىپ كەتكەن. بىراق حالقىمىزدىڭ «سىرلى اياقتىڭ سىرى كەتسە دە, سىنى كەتپەيدى» دەگەن ءسوزى بار ەمەس پە, ول كىسى سول كەزدە دە سۇلۋ بولاتىن. بۇل جۇمىسىم – قازاق قىزدارى پورترەتتەرىنەن تۇراتىن گالەرەيامنىڭ العاشقىسى. وسى ەڭبەگىمدى سالۋ كەزىندە قىس قاتتى بولدى. ءبىز باستاپقىدا شارا اپايدىڭ ۇيىندە جۇمىس ىستەپ جۇردىك. بىراق ۇيدە جۇمىس ىستەۋ قولايسىزدىق تۋدىردى. ءبىر جاعىنان, قاجەتتى قۇرال-جابدىقتاردى ۇيگە تولىق اكەلە المايمىن. ال شەبەرحانانىڭ ءىشى سۋىق. سوندا دا وعان شەبەرحانادا جۇمىس ىستەۋ تۋرالى ۇسىنىسىمدى ۇيالا جەتكىزدىم. بىردەن كەلىسىپ, شەبەرحاناعا كەلدى. اپاي «ونەر قۇرباندىقتى تالاپ ەتەدى» دەپ, ۇستىندە جۇقا كويلەك بولسا دا سۋىققا شىداپ وتىردى. قازىر وسىنداي جاعدايدا جۇمىس ىستەۋگە بىرەۋ كەلىسەر مە ەدى؟ ايتا المايمىن. شارا اپايدىڭ ءجۇزى وتە جىلى ەدى. پورترەتتى سالۋعا ءبىر جىل ۋاقىت كەتتى. كەيدە ول كىسى: «اجىمدەرىم كورىنىپ قالماسىن» دەپ قالجىڭداپ قوياتىن. كارتينانىڭ سوڭعى شتريحىن سالۋ كەزىندە ونى بايقاماي ءبۇلدىرىپ الدىم. ءۇيىمىز جاقىن بولعاندىقتان جۇگىرىپ شارا اپايعا كەلدىم. ەشقانداي قاباق شىتپاستان شەبەرحاناما كەلىپ, جۇمىسىمدى اياقتاۋىما مۇمكىندىك بەردى. قىسقاسى, وسى ەڭبەگىمنىڭ شارا اپايعا ۇناعانى سونشالىق, ول كىسى «مەن حالقىمنىڭ جۇرەگىندە وسى بەينەممەن قالامىن» دەپ ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى».
بۇل كارتينا 1958 جىلى ماسكەۋدە بۇكىلوداقتىق كومسومول كورمەسىنە قويىلدى. ودان كەيىن «وگونەك», «يسكۋسستۆو» جانە تاعى باسقا بىرنەشە وداق كولەمىندە جارىق كورەتىن جۋرنالدارعا باسىلىپ, ەل اراسىنا كەڭ تارالدى.
كورنەكتى كەسكىندەمەشى كوزى تىرىسىندە بەلگىلى قالامگەر, عالىم ساۋىتبەك ابدراحمانوۆقا بەرگەن سۇحباتىندا: «مەن قازاق ايەلىنىڭ وزىندىك بولەك بەينەسىن, ونىڭ جان سۇلۋلىعىن, ءتان سۇلۋلىعىن, جۇرەگىنىڭ دالاداي دارقاندىعىن, سەزىمىنىڭ سونشالىقتى نازىكتىگىن كورسەتۋدى ءوز ءومىرىمنىڭ ءمان-ماقساتى رەتىندە ۇستانىپ كەلە جاتقان اداممىن. قازاق قىزدارىنىڭ جان جومارتتىعىن مەن ءومىرىمنىڭ قيىن جىلدارىندا دا ءوز كوزىممەن كورە الدىم» دەپتى. (ابدراحمانوۆ س. «ونەر ولكەسى» 456-بەت).
قازاقستاننىڭ حالىق سۋرەتشىسى گۇلفايرۋز يسمايىلوۆا «قازاق ءۆالسىن» – «شىعارماشىلىعىمداعى ەڭ ۇزدىك تۋىندىم» دەپ باعالاپتى. اۆتور ونى بەكەر ايتپاعان بولار. شابىتتى كوڭىل كۇيدەن تۋعان كارتينا ءالى دە تالاي ۇرپاقتى تاڭداي قاقتىرىپ تۇرادى.