جيىن بارىسىندا ءوڭىر اكىمى مارات سۇلتانعازيەۆ, اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترى ەربول قاراشوكەەۆ, يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ءمينيسترى مارات قاراباەۆ, سونداي-اق ۇلتتىق ەكونوميكا ۆيتسە-ءمينيسترى باۋىرجان وماربەكوۆ جانە ەنەرگەتيكا ۆيتسە-ءمينيسترى جاندوس نۇرماعانبەتوۆ بايانداما جاسادى. ولار وبلىستىڭ دامۋ قارقىنى, اۋىل شارۋاشىلىعى جانە ونەركاسىپ سالالارىنداعى اعىمداعى احۋال, اۆتوموبيل جولدارىن سالۋ, تۇرعىن ءۇي جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋ جوسپارلارى جايىندا ايتىپ بەردى.
بايانداماشىلاردى تىڭداعان پرەمەر-مينيستر ۇكىمەت مەملەكەت باسشىسىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا ۇسىنىلعان كەڭ اۋقىمدى رەفورمالاردى ىسكە اسىرۋعا كىرىسكەنىن اتاپ ءوتتى.
«وندا دامۋدىڭ نەگىزگى درايۆەرلەرى رەتىندە وڭىرلەرگە ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. پرەزيدەنت تاپسىرماسىنا سايكەس, الداعى جىلداردا اۋىلدىق ايماقتاردى وركەندەتۋگە باسىمدىق بەرىلىپ, اۋىل شارۋاشىلىعى ەكونوميكانىڭ جاڭا قوزعاۋشى كۇشىنە اينالاتىن بولادى. بۇل رەتتە ەلىمىزدىڭ اگرارلىق-يندۋستريالدى ءوڭىرى بولىپ سانالاتىن الماتى وبلىسىنىڭ الاتىن ورنى ەرەكشە», دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, جۋىردا اۋىلدىق اۋماقتاردى دامىتۋدىڭ 5 جىلعا ارنالعان تۇجىرىمداماسى قابىلدانادى. ول اۋىل ەكونوميكاسىن, جەر قاتىناستارىن, جەرگىلىكتى ءوزىن-ءوزى باسقارۋدى جانە باسقا دا سالالاردى جاڭعىرتۋعا باعىتتالادى. سونىمەن قاتار حالىقتىڭ تابىسىن ارتتىرۋ باعدارلاماسى اياسىنداعى جۇمىستار, سونداي-اق بوس جاتقان جەرلەردى مەملەكەت مەنشىگىنە قايتارۋ, اۋىل شارۋاشىلىعى كووپەراتسياسىن دامىتۋ جانە سۋارمالى جەرلەردى كوبەيتۋ بويىنشا جۇمىستار جالعاسادى.
پرەمەر-مينيستر الەۋمەتتىك ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ بويىنشا دا اۋقىمدى مىندەتتەر تۇرعانىن اتاپ ءوتتى. بۇل باعىتتا «جايلى مەكتەپ» جانە «اۋىلدىق دەنساۋلىق ساقتاۋدى جاڭعىرتۋ» جاڭا ۇلتتىق جوبالارى ىسكە اسىرىلا باستادى. اتاپ ايتقاندا, ءۇش جىل ىشىندە وبلىستا 68 مىڭ ورىنعا ارنالعان 63 مەكتەپ جانە 38 جاڭا مەديتسينالىق-سانيتاريالىق العاشقى كومەك نىسانىن اشۋ جوسپارلانعان.
ء«ۇش اۋىسىمدى وقىتۋ ماسەلەسىن شەشۋ ءۇشىن قوسىمشا 9 مەكتەپ سالۋ قاجەت. قارجى مينيسترلىگىندە سىبايلاس جەمقورلىققا بايلانىستى بيۋدجەتتەن تىس قورىمىز بار. وعان 120 ملرد تەڭگە ءتۇستى. اكىمدىك وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگىنە قاراجات بولۋگە ءتيىستى ءوتىنىم بەرۋ كەرەك», دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.
ول 2030 جىلعا دەيىن الماتى اگلومەراتسياسىن دامىتۋ, سونداي-اق مەملەكەت باسشىسى قول قويعان جاڭا زاڭ («اگلومەراتسيالاردى دامىتۋ تۋرالى») اياسىندا الماتى وبلىسى مەن الماتى قالاسىنىڭ دامۋىنداعى تەڭگەرىمسىزدىكتى جويۋ بويىنشا كەشەندى جۇمىس جۇرگىزىلەتىنىن اتاپ كورسەتتى.
ءاليحان سمايىلوۆتىڭ ايتۋىنشا, اگلومەراتسيا ايماعىندا شيكىزاتتىق ەمەس سەكتوردىڭ ءىرى كاسىپورىندارى شوعىرلانعان.
«يندۋستريالىق ايماقتاردى قۇرۋ, شەتەلدىك كومپانيالاردى رەلوكاتسيالاۋ, ينۆەستيتسيالاردى تارتۋ بويىنشا جۇمىستاردى جالعاستىرۋ ماڭىزدى, ناتيجەسىندە بۇل ەكونوميكانى ارتاراپتاندىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل جۇمىستى باسەكەگە قابىلەتتى ءونىم شىعارۋعا, ونىڭ ىشىندە اگروونەركاسىپتىك كەشەن سالاسىنا باسا نازار اۋدارا وتىرىپ, جانداندىرۋ كەرەك», دەدى ول.
پرەمەر-مينيستر بۇگىندە وبلىستىڭ ينۆەستيتسيالىق پورتفەلى قۇنى 718 ملرد تەڭگەدەن استام سومانى قۇرايتىن 134 جوبانى قامتيتىنىن اتاپ ءوتتى. وسى جوبالار اياسىندا 8 مىڭعا جۋىق جۇمىس ورنى قۇرىلاتىن بولادى. 2022 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جالپى قۇنى 111 ملرد تەڭگە بولاتىن 39 جوبا ىسكە اسىرىلدى.
«تاعى 95 جوبا ىسكە اسىرىلۋدا. ونىڭ قۇنى 600 ملرد تەڭگەدەن استام. وبلىس اكىمدىگى بارلىق جوبالاردى مەرزىمىندە ىسكە قوسۋى كەرەك», دەدى ءاليحان سمايىلوۆ.
كەلەسى ماسەلەگە توقتالعان ۇكىمەت باسشىسى ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارىنىڭ باعاسىن تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن دەلدالدىق سحەمالاردى انىقتاۋ بويىنشا وڭىرلىك كوميسسيالاردىڭ ءتيىمدى جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋ, زاماناۋي كوكونىس قويمالارىن سالۋ مەن جاڭعىرتۋ, سونداي-اق باسقا دا رەتتەۋ جانە باقىلاۋ شارالارىن قولدانۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«بۇل جەردە ىشكى نارىقتى ءوزىمىزدىڭ ازىق-ت ۇلىكتەرمەن تولتىرۋ جانە ولاردى ماۋسىمارالىق كەزەڭدە ساقتاۋ ءۇشىن جاعداي جاساۋ بويىنشا جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزۋ ماڭىزدى», دەدى ول.
كەڭەستى قورىتىندىلاي كەلە, پرەمەر-مينيستر قوناەۆ قالاسىندا جانە جاپەك باتىر اۋىلىنىڭ ماڭىنداعى كارىز-تازارتۋ جۇيەلەرى جوبالارى بويىنشا دايىندىق جۇمىستارىن جۇرگىزۋ, ساياجاي اۋماقتارىنداعى ماسەلەلەردى شەشۋ بويىنشا جوسپار ازىرلەۋ جانە قوناەۆ قالاسىندا پوليتەحنيكالىق كوللەدج سالۋ ماسەلەسىن پىسىقتاۋ, سونداي-اق ءوڭىردىڭ يرريگاتسيالىق جۇيەلەرىن جانە سۋارۋ جەلىلەرىن جاڭارتۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
وبلىس اكىمدىگىندە ءاليحان سمايىلوۆ قوناەۆ قالاسىن دامىتۋدىڭ باس جوسپارىمەن, G4 City-ءدى ودان ءارى ازىرلەۋ جوباسىمەن جانە تالعار اۋدانى اقدالا اۋىلىندا تۇرعىن ءۇي الاپتارىن سالۋ جوسپارىمەن تانىستى.