«قارىزعا ۇستەمە ايىپپۇل جۇرەدى. ال مقۇ-لار بولسا قارىز بويىنشا شەكتى ۋاقىت اياقتالعاننان كەيىن عانا اتا-انالارىنا حابارلاسىپ, قارىزدى قايتارۋدى مىندەتتەيدى. بۇل كەزدە ولار تالاپ ەتەتىن سوما كولەمى ستۋدەنت ءۇشىن عانا ەمەس, ولاردىڭ اتا-انالارى ءۇشىن دە اقىلعا سىيىمسىز بولىپ ءوسىپ كەتەدى», دەيدى دەپۋتات.
ءبىرىنشى نەسيە بيۋروسىنىڭ مالىمەتى بويىنشا, جىل باسىنان بەرى 22-گە تولماعان 80 مىڭنان استام ازامات وزدەرىنىڭ العاشقى نەسيەسىن راسىمدەگەن. بىلتىرمەن سالىستىرعاندا جاس قارىز الۋشىلار سانى 30 پايىزعا ءوستى. بۇل رەتتە ولارعا بەرىلگەن نەسيە قارىزىنىڭ ورتاشا كولەمى 320 مىڭ تەڭگە شاماسىندا.
بيۋرو ۇسىنعان دەرەككە سۇيەنسەك, جاستاردىڭ كوبى, ناقتىراق ايتقاندا 85 پايىزىنان استامى نەسيە قاراجاتىن سمارتفون, سىمسىز قۇلاققاپ, وزگە دە ەلەكترونيكا قۇرالدارىن الۋعا جۇمسايدى. سونداي-اق ساموكات, موپەد ساتىپ الۋ ءۇشىن, قارىزى مەن ارەندا قۇنىن جابۋ ءۇشىن دە بانك پەن مقۇ-عا جۇگىنۋشىلەر سانى كوپ. ولاردىڭ 5 پايىزى عانا العان زايمىن ءوز ءىسىن اشۋعا جانە ءبىلىم الۋعا جۇمسايدى ەكەن.
نەسيە جۇكتەمەسى ماسەلەسىن جاقىندا مەملەكەت باسشىسى دا كوتەردى. قاسىم-جومارت توقاەۆ تەز ارادا ەكونوميكاعا نەسيە بەرۋ قارقىنىن ارتتىرىپ, حالىقتىڭ نەسيە جۇكتەمەسىن ازايتۋ قاجەت دەدى.
«ەلدە پروبلەمالىق كرەديت كولەمى جارتى ترلن تەڭگەگە جۋىقتادى. ميلليونعا جۋىق ادام نەسيە مىندەتتەمەسىن ورىنداي الماي وتىر. ولاردىڭ كوبى ابدەن تورىعىپ, ەسكى بورىشىن جابۋ ءۇشىن جاڭا كرەديت راسىمدەۋگە ءماجبۇر. سوندىقتان 2023 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ «جەكە تۇلعالاردىڭ تولەم قابىلەتىن قالپىنا كەلتىرۋ جانە ولاردىڭ بانكروتتىعى تۋرالى» زاڭ كۇشىنە ەنۋگە ءتيىس. سونىمەن قاتار كەپىلسىز ونلاين-ميكروكرەديتتەۋدى قاتاڭ رەتتەۋ قاجەت. كەيبىر ەلدەردە وعان تولىقتاي تىيىم سالعان. وسى تاجىريبەنى زەرتتەگەن ءجون», دەدى پرەزيدەنت.
قازىر ءبىر ادام بىرنەشە بانكتەن نەسيە راسىمدەي بەرەدى. ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, تاپ وسى ءۇردىس نارىقتاعى احۋالدى شيەلەنىستىرىپ جىبەردى. ءتىپتى وعان «نەسيە شوپينگى» دەگەن اتاۋ دا بەرىلگەن. تۇتىنۋشى تىم قىسقا ۋاقىت ىشىندە بىرنەشە قارجى ينستيتۋتىنان زايم راسىمدەگەندىكتەن, بانكتەر ءوز كليەنتىنىڭ بۇعان دەيىن قاي بانكتەن قانشا كولەمدە نەسيە راسىمدەگەنىن كورە المايدى. سوندىقتان ونىڭ نەسيەگە بەرگەن ءوتىنىمىن ماقۇلداپ جىبەرەدى. سوندىقتان 1 قازاننان باستاپ قارجى ينستيتۋتتارى كۇن سايىن نەسيە بيۋروسىنا قارجىلىق ەسەپتىلىك جاساپ وتىرۋعا مىندەتتەلدى.
2022 جىلدىڭ 1 قازانىنداعى جاعداي بويىنشا ەلىمىزدە نەسيە مىندەتتەمەسىن 90 كۇننەن اسىرىپ ورىنداي الماي وتىرعان 1,4 ملن ادام بار. كەشىكتىرىلىپ جاتقان بەرەشەكتىڭ جالپى كولەمى 1 449 ملرد تەڭگەنى قۇرايدى.
