«ەسەپتى توقساندا كەلىپ تۇسكەن كرەديتتىك وتىنىمدەردىڭ جالپى سانى 417 مىڭعا دەيىن, توقساننان توقسانعا (ت/ت) 35 پايىزعا ءوستى. ال ءوتىنىمنىڭ ورتاشا مولشەرى 25,9 ملن تەڭگەگە دەيىن, ت/ت 11 پايىزعا ۇلعايدى. ءىرى بانكتەر ەسەپتىك توقسانداعى كرەديتتىك وتىنىمدەر اعىنىن جانە ولاردىڭ ورتاشا مولشەرىنىڭ ۇلعايۋىن «2021-2025 جىلدارعا ارنالعان كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ جونىندەگى ۇلتتىق جوبا» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى بويىنشا قاراجات بولىنۋىمەن تۇسىندىرەدى. وعان قوسا, وتىنىمدەر سانىنىڭ ءوسۋى قولدانىستاعى سكورينگتىك نەسيە ونىمدەرىنىڭ دامۋىمەن نەمەسە ىسكە قوسىلۋىمەن دە بايلانىستى», دەدى ۇلتتىق بانكتىڭ قارجىلىق تۇراقتىلىق جانە زەرتتەۋلەر دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى ولجاس كۋبەنباەۆ.
ورتا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرى تاراپىنان كرەديتكە دەگەن سۇرانىس وڭ قالىپتاسقان. ماسەلەن, كرەديتتىك وتىنىمدەر سانى 4,4 مىڭعا دەيىن, 12 پايىزعا كوبەيدى. ال ءوتىنىمنىڭ ورتاشا مولشەرى 251 ملن تەڭگەگە دەيىن, 5 پايىزعا تومەندەگەن. ورتا كاسىپكەرلىك تاراپىنان وتىنىمدەر سانىنىڭ ءوسۋى, شاعىن بيزنەستەگىدەي, سكورينگتىك مودەلدەر نەگىزىندەگى كەپىلسىز كرەديتتىك ونىمدەرگە تيەسىلى.
بانكتەردىڭ كوپشىلىگىندە ءىرى بيزنەس تاراپىنان سۇرانىس وزگەرگەن جوق, بىراق ماۋسىمدىق اۋىتقۋلارعا بايلانىستى كرەديتتىك وتىنىمدەر سانىنىڭ تومەندەۋى بايقالادى.
سونىڭ سالدارىنان كرەديتتىك وتىنىمدەردىڭ جالپى سانى 156-عا دەيىن, ت/ت 23 پايىزعا تومەندەپ, ءوتىنىمنىڭ ورتاشا مولشەرى 5,8 ملرد تەڭگەگە دەيىن, 23 پايىزعا ازايعان. شاعىن جانە ءىرى بيزنەستىڭ كرەديت الۋعا بەرىلگەن وتىنىمدەرى بويىنشا ماقۇلداۋ كوەففيتسيەنتى, كوبىنە, ءىرى بانكتەردە تيىسىنشە 40 پايىزعا جانە 58 پايىزعا دەيىن ءوستى. سونىمەن قاتار ورتا بيزنەستىڭ كرەديت الۋعا بەرگەن وتىنىمدەرى بويىنشا ماقۇلداۋ ۇلەسى 48 پايىزدى قۇراپ, ءبىرشاما تومەندەگەن.
ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا, كەي بانكتە سىياقى مولشەرلەمەلەرىنىڭ ازداپ وسۋىنە, مارجانىڭ ۇلعايۋىنا جانە كەيبىر كرەديتتىك ونىمدەر بويىنشا ەڭ جوعارى مەرزىمنىڭ قىسقارۋىنا بايلانىستى كرەديتتەۋ تالاپتارى كۇشەيگەن.
«ەسەپتى توقساندا سىياقى مولشەرلەمەلەرى, نەگىزىنەن, ءىرى بيزنەس سەگمەنتىندە ءوستى. ءىرى بانكتەردىڭ پىكىرى بويىنشا, كەلەسى توقساندا شاعىن جانە ورتا بيزنەس تاراپىنان كرەديتكە دەگەن سۇرانىس تەرىس بولادى. سەبەبى بانكتەر نەسيە بويىنشا سىياقى مولشەرلەمەلەرىن كوتەرۋدى جوسپارلاپ وتىر. بۇل رەتتە, جەكەلەگەن بانكتەر نارىقتاعى ءىرى قارىز الۋشىلار سانىنىڭ ءوسۋ مۇمكىندىگى اياسىندا ءىرى بيزنەس تاراپىنان سۇرانىستىڭ ءبىرشاما ۇلعايۋىن كۇتەدى», دەيدى ول.
ءۇشىنشى توقساندا جەكە نەسيەگە سۇرانىس يپوتەكا جانە تۇتىنۋشىلىق قارىز سەگمەنتىندە جاقسى وسكەن. ال اۆتونەسيەگە دەگەن قىزىعۋشىلىق اجەپتاۋىر ازايعان.
«بانكتەردىڭ پايىمداۋى بويىنشا, ەسەپتى توقساندا يپوتەكالىق قارىزدارعا سۇرانىستىڭ ارتۋى وبەكتىلەردى پايدالانۋعا بەرۋمەن بايلانىستى بولدى. الايدا ول بويىنشا تۇسكەن وتىنىمدەر سانى 258 مىڭنان 183 مىڭعا دەيىن قىسقاردى, بۇل جەكە بانكتەگى سۇرانىستىڭ II توقساندا كۇرت وسكەننەن كەيىن الدىڭعى ماندەرگە كەرى كەلۋىنە بايلانىستى. بۇل تومەندەۋ جالپى سۇرانىس كورسەتكىشىنىڭ وسۋىنە اسەر بەرمەگەنىن ايتىپ وتكەن ءجون. سونىمەن قاتار يپوتەكالىق كرەديتتەۋ تالاپتارىندا ايتارلىقتاي وزگەرىستەر بايقالمادى جانە ول بويىنشا ماقۇلداۋ ۇلەسى وتكەن توقساندار دەڭگەيىندە ساقتالدى (38 پايىز)», دەپ اتاپ ءوتتى و.كۋبەنباەۆ.
بىرقاتار بانك حالىقتىڭ ۇزاق مەرزىمدى تاۋارلارعا جۇمسايتىن شىعىنىنىڭ كوبەيۋى تۇتىنۋشىلىق قارىزعا دەگەن سۇرانىستى ارتتىرعان دەپ سانايدى. كەي بانكتەر بولسا مەركەتينگتىك اكتسيا مەن ءتۇرلى ناۋقان تۇتىنۋشىلىق قارىز سەگمەنتىنە اسەر ەتىپ جاتىر دەپ ەسەپتەيدى. جالپى, ءۇشىنشى توقساندا كەپىلدى جانە كەپىلسىز تۇتىنۋ قارىزدارى بويىنشا كەلىپ تۇسكەن وتىنىمدەر سانى تيىسىنشە ت/ت 15,3 پايىزعا جانە ت/ت 10,3 پايىزعا ءوسىم كورسەتكەن. ءوز كەزەگىندە, تۇتىنۋشىلىق نەسيە بەرۋ تالاپتارىندا كەپىلمەن قامتاماسىز ەتىلگەن كرەديتتەر بويىنشا كەپىلدى م ۇلىككە قويىلاتىن تالاپتار جەڭىلدەتىلدى. ال كەپىلسىز قارىزدار سەگمەنتىندە كليەنتتەردىڭ تولەم قابىلەتتىلىگىنە قويىلاتىن تالاپتار كۇشەيتىلىپ, كرەديتتەردىڭ ءليميتى مەن وتەۋ مەرزىمى ۇلعايتىلدى.
ساراپشىنىڭ سوزىنە قاراعاندا, اۆتونەسيەگە دەگەن سۇرانىستىڭ تومەندەۋىنە اۆتوموبيلدەردى سالونعا جەتكىزۋ دەڭگەيىنىڭ تومەندەۋى اسەر ەتتى. تاعى ءبىر فاكتور – كەيبىر ءىرى بانكتەر اۆتوكرەديت بويىنشا سىياقى ستاۆكاسىن دا كوتەرىپ جىبەردى. وسىلايشا, ەسەپتى توقساندا اۆتوكرەديت سەگمەنتىندە كەلىپ تۇسكەن وتىنىمدەر بويىنشا باس تارتۋ ۇلەسى الدىڭعى توقسان كورسەتكىشىندەي 88 پايىز دەڭگەيىندە ساقتالدى.
ءتورتىنشى توقساندا بانكتەر كەپىلدى تۇتىنۋ قارىزدارىنا دا سۇرانىس ارتىپ, يپوتەكالىق نەسيە بەرۋ تالاپتارى كۇشەيتىلەدى دەپ كۇتەدى.
2022 جىلعى III توقساندا كرەديت بەرۋ بويىنشا بانكتەردە جۇرگىزىلگەن ساۋالداماعا ەكىنشى دەڭگەيلى 19 بانك قاتىستى. ساۋالدامانى ۇلتتىق بانك كرەديتتىك رەسۋرستاردىڭ سۇرانىسى مەن ۇسىنىسىنداعى وزگەرىستەردى باعالاۋ ماقساتىندا توقسان سايىن جۇرگىزەدى.
