قازاق ۇلتتىق عىلىمىنىڭ نەگىزىن سالۋشىنىڭ قۇرمەتىنە 2023 جىلدان باستاپ احمەت بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى مەملەكەتتىك سىيلىق بەرىلە باستايدى, سونداي-اق تۇركسوي تاراپىنان ازىرلەنگەن «احمەت بايتۇرسىن ۇلى» مەدالى تۋىستاس حالىقتاردىڭ قالامگەرلەرىنە, عالىمدارىنا تۇراقتى تۇردە بەرىلىپ تۇراتىن ماراپات بولماق. قازاقستاندا دا وسىنداي ۆەدومستۆولىق مەدال دايىندالعان, ونىمەن گۋمانيتارلىق سالانىڭ وكىلدەرى ماراپاتتالاتىن بولادى. كونگرەستە مۇنداي ماراپاتتار عالىمدارعا, قالامگەرلەرگە ۇلكەن مارتەبە, ءارى زور جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيتىنى ايتىلدى. سونداي-اق الاشتىڭ ارداقتى ازاماتى, ءتىل رەفورماتورى احمەت بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى كونگرەستىڭ تۇركىستاندا وتۋىنە ۇلكەن ءمان بەرىلدى. وتكەن جىلى تۇركىتىلدەس مەملەكەتتەردىڭ ىنتىماقتاستىق كەڭەسىنىڭ بەيرەسمي سامميتىندە «تۇركىستان – تۇركى الەمىنىڭ رۋحاني استاناسى» دەپ بەلگىلەنگەن بولاتىن. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ وبلىس جۇرتشىلىعىمەن كەزدەسۋىندە تۇركىستانعا رۋحاني جانە تاريحي ەلوردا مارتەبەسىن بەرۋ تۋرالى ۇسىنىس ايتتى. قازىر وسى باعىتتا جۇمىس جۇرگىزىلۋدە. ياعني تۇركىستان تۇركى ەلدەرىنە ورتاق رۋحاني استانا رەتىندە دامۋدا. كونگرەسكە قاتىسۋشىلار ايتۋلى ءىس-شارانىڭ اينىماس بىرلىكتىڭ سيمۆولى بولىپ سانالاتىن قاسيەتتى شاھاردا ءوتۋى دە وسىنداي رۋحاني ۇدەرىستەردىڭ زاڭدى جالعاسى ەكەنىن ايتتى. ەندى رەتىمەن بايانداساق.
حالىقارالىق كونگرەستىڭ اشىلۋىندا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قۇتتىقتاۋ ءسوزىن تۇركىستان وبلىسىنىڭ اكىمى دارحان ساتىبالدى وقىدى. «ۇلت ۇستازى اتانعان اقاڭ ءتۇبى ءبىر, تاريحى تامىرلاس ەلدەر ءۇشىن اسا قۇندى عىلىمي-تانىمدىق مۇرا قالدىردى. سول سەبەپتى ونى بارشا تۇركى جۇرتى قۇرمەت تۇتادى. ازەربايجان, باشقۇرت, وزبەك تۇرىك حالىقتارىنىڭ بەلگىلى عالىمدارى باس قوسقان بۇگىنگى كونگرەسس سونىڭ ايقىن دالەلى», دەلىنگەن پرەزيدەنت قۇتتىقتاۋىندا. عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ۆيتسە-ءمينيسترى تالعات ەشەنقۇلوۆ مودەراتورلىق ەتكەن جيىندا وبلىس اكىمى دارحان ساتىبالدى الەمنىڭ بىرنەشە ەلىنەن كەلگەن عالىمدار مەن زەرتتەۋشىلەردىڭ تۇركىستاندا باس قوسۋى ۇلكەن مارتەبە ەكەنىن اتاپ ءوتتى. ء«تىل رەفورماتورى احمەت بايتۇرسىن ۇلى – ۇلتتى ءسۇيۋدىڭ اسقاق ۇلگىسىن كورسەتكەن تۇلعا. قازاق الىپپەسىنىڭ نەگىزىن سالۋشى, ۇلى اعارتۋشى احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ ەڭبەكتەرىن ناسيحاتتاۋ ماقساتىندا تۇركىستان وبلىسىندا تانىمدىق سايىستار, سۇحباتتار, كونفەرەنتسيالار مەن سەمينارلار, اشىق ساباقتار تۇراقتى تۇردە ءوتىپ كەلەدى. قايراتكەردىڭ تۋعان كۇنىنە وراي ء«تىل عۇمىرى – ۇلت عۇمىرى» سالتاناتتى مەرەكەلىك ءىس-شاراسى كەڭ كولەمدە اتاپ ءوتىلدى. وبلىستا جاستار مەن وقىتۋشىلار اراسىندا «ۇلت ۇستازى», «ۇزدىك وقىتۋشى» بايقاۋلارى ءوتتى. كوركەم ادەبيەتتى ناسيحاتتاۋ باعىتىندا «احمەت وقۋلارى», «الاشتىڭ ارداعى – احمەت», «قازاق ولكەسىنىڭ بايتەرەگى», «قازاق ءالىپبيىنىڭ اتاسى» سىندى ءىس-شارالار ءوتىپ كەلەدى. وڭىردە 32 كوشە, 11 مەكتەپكە احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ ەسىمى بەرىلىپ, ەسكەرتكىش, 2 بيۋست ورناتىلعان. بيىل ءبىر كوشە مەن 2 مەكتەپكە ا.بايتۇرسىن ۇلىنىڭ ەسىمىن بەرۋ تۋرالى ۇسىنىس قولداۋ تاۋىپ, بەكىتىلدى. قازاق رۋحانياتىنىڭ ۇلى كوشباسشىلارىنىڭ بىرىنە اينالعان احمەت بايتۇرسىن ۇلى مۇرالارىن كەڭ كولەمدە ناسيحاتتاۋ باعىتىنداعى جۇمىستار جوسپار بويىنشا ءوز جالعاسىن تابادى», دەدى دارحان ساتىبالدى. وسى ارادا ايتا كەتەلىك, بۇگىنگى كۇنگە دەيىن ۇلت ۇستازىنىڭ ەسىمى رەسپۋبليكا كولەمىندە 1 اۋىلعا, 204 كوشە مەن 37 مەكتەپكە, 1 مۋزەيگە, قوستاناي حالىقارالىق اۋەجايىنا بەرىلگەن. سونىمەن قاتار الماتى قالاسىندا احمەت بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتى, قوستاناي قالاسىندا احمەت بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى قوستاناي وڭىرلىك ۋنيۆەرستيتەتى جۇمىس ىستەيدى, اباي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىندە «ا.بايتۇرسىن ۇلى ورتالىعى» اشىلعان. جىل باسىنان بەرى تۇلعانىڭ ەسىمى استانا قالاسىنىڭ №48 مەكتەپ-ليتسەيىنە, جامبىل وبلىسىنداعى قورداي اۋدانىنىڭ №51 ورتا مەكتەبىنە جانە شۋ اۋدانىنىڭ مەكتەپ-گيمنازياسىنا, پەتروپاۆل قالاسىنىڭ №9 ورتا مەكتەبىنە, رۋدنىي قالاسىنداعى №19 مەكتەپكە بەرىلدى. سونداي-اق ۇلت ۇستازىنىڭ ەسكەرتكىشى كۇنى كەشە الماتى قالاسىندا اشىلدى, تۇركيانىڭ انكارا قالاسىندا دا ورناتىلماق.
احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ 150 جىلدىق مەرەيتويى اياسىندا اتقارىلعان ماڭىزدى ءىس-شارالار جونىندە بايانداما جاساعان عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ۆيتسە-ءمينيسترى تالعات ەشەنقۇلوۆ مەرەيتويدى جوعارى ۇيىمداستىرۋشىلىق دەڭگەيدە وتكىزۋ ماقساتىندا پرەزيدەنت جارلىعىمەن مەملەكەتتىك كوميسسيا قۇرىلىپ, جالپىرەسپۋبليكالىق جوسپار بەكىتىلگەنىن ايتىپ ءوتتى. جوسپاردا حالىقارالىق, رەسپۋبليكالىق جانە وڭىرلىك دەڭگەيدەگى 63 ءىس-شارا قامتىلعان. «احمەت بايتۇرسىن ۇلى – كۇرەسكەرلىگى جانە قالامگەرلىگىمەن ءبىلىم, عىلىم, ادەبيەت, كوسەمسوز, ساياسات, اۋدارما سالالارىنىڭ قاي-قايسىسىنا دا وشپەس ەسىمىن جازعان ايرىقشا تۇلعا. ەگەر حح عاسىردىڭ باسى قازاق قوعامى ءۇشىن جاڭعىرۋ ءداۋىرى بولدى دەسەك, وسىنداي ۇلتتىق ويانۋ ءداۋىرىن احمەت بايتۇرسىن ۇلى سياقتى ەلشىل زيالىلار جاسادى. تۇڭعىش ۇلتتىق ءالىپبي, العاشقى وقۋلىقتار, ازاتتىق ۇرانىن كوتەرگەن «ماسا» جيناعى, بارشا الاشتىڭ بالاسىن وياتقان «قازاق» گازەتى احمەت بايتۇرسىن ۇلىن رەفورماتور تۇلعا رەتىندە سيپاتتايتىن زور تاريحي قادامدار. كەڭەستىك كەزەڭدە تۇڭعىش وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى, اكادەميالىق ورتالىقتىڭ جەتەكشىسى رەتىندەگى تاريحي ەڭبەكتەرى ەلىمىزدە ءبىلىم مەن عىلىم جۇيەسىن قالىپتاستىرۋدىڭ جارقىن مىسالدارى. وسى كەزەڭدەردە احاڭ باۋلىعان, ودان ءتالىم العان قانشاما ازاماتتار ءبىزدىڭ رۋحاني تاريحىمىزعا ىرگەلى ۇلەس قوستى. جالپى, احمەت بايتۇرسىن ۇلى مەكتەبى, ونىڭ ءداستۇرى سان عاسىرلىق تاريحىمىزدىڭ ىشىندە ەڭ ۇلكەن تاعىلىم ارناسى بولعانىن جاقسى بىلەسىزدەر. ادامزات ءۇشىن قايشىلىقتى بولعان حح عاسىردىڭ باسىندا توپتاسقان قازاق وقىعاندارى ۇلتتىق تاريحىمىزداعى ەڭ العاشقى مادەني-ينتەللەكتۋالدى شوعىر بولدى. وسى زيالى توپ ازاتتىق ءۇشىن ايانباي كۇرەسكە شىعىپ, ەلشىلدىك تۋىن كوتەردى. وتارشىل ۇكىمەتكە جازىلعان 1905 جىلعى العاشقى قۇزىرحاتتاردان باستاپ, 1917 جىلدىڭ كوكتەم-جاز مەزگىلدەرىندە ۇيىمداستىرىلعان وبلىستىق, ءى, ءىى جالپىقازاق سيەزدەرىنە دەيىن قازاقستاننىڭ بارلىق ءوڭىرىن قامتىعان ازاتتىق كۇرەسى الاش اۆتونومياسىن, الاشوردا ۇكىمەتىن قۇرۋمەن قورىتىندىلاندى. سونىڭ ناتيجەسىندە, قازاق جەرىندە قايتادان ۇلتتىق مەملەكەتتىلىك قالىپتاستى. بىراق كەڭەستىك ساياسات ونىڭ ساقتالۋىنا مۇمكىندىك بەرمەدى. دەسەك تە احمەت بايتۇرسىن ۇلى باستاعان الاش قايراتكەرلەرى جاڭا بولشەۆيكتىك بيلىكپەن ىمىراعا كەلىپ, كەڭەستىك پلاتفورمادا بولسا دا, مەملەكەتتىلىكتى جاڭعىرتتى. سونىڭ ارقاسىندا تاريحتا تۇڭعىش رەت قازاق جەرىنىڭ ۇلتتىق تەرريتورياسى مەجەلەنىپ بەكىتىلدى. بۇل شىن مانىندەگى ۇلى وقيعا قازىرگى تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ نەگىزگى العىشارتىن قالىپتاستىرعان قادام ەدى. سول سەبەپتى دە, ءبىز بۇگىنگى تاۋەلسىزدىكتەن الاش قوزعالىسىن ءبولىپ قاراي المايمىز. ءاليحان بوكەيحان, احمەت بايتۇرسىن ۇلى, مۇحامەدجان تىنىشپاي ۇلى, جانشا جانە حالەل دوسمۇحامەدوۆتەر, مىرجاقىپ دۋلات ۇلى, مۇستافا شوقاي, تاعى دا باسقا ازاتتىق كۇرەسكەرلەرىنىڭ تاريحي ەڭبەگىن بۇگىنگى جانە بولاشاق ۇرپاققا ۇلگى ەتۋ بارشامىزدىڭ پەرزەنتتىك بورىشىمىز.
ەلىمىزدە جانە شەتەلدەردە اتقارىلعان جۇمىستاردى بىرنەشە باعىتتا كورسەتۋگە بولادى», دەي كەلە ۆيتسە-مينيستر اتقارىلعان جۇمىستارعا توقتالدى. مەرەيتوي بارىسىندا ەلىمىزدە جانە شەتەلدەردە كوپتەگەن كونفەرەنتسيا ۇيىمداستىرىلدى, عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. «احمەت بايتۇرسىن ۇلى مەن «الاش» قوزعالىسىنىڭ باسقا دا قايراتكەرلەرىنىڭ ەڭبەكتەرىن شەتەل ارحيۆتەرىنەن ىزدەستىرىپ, عىلىمي اينالىمعا ەنگىزۋ» جوباسى بويىنشا رەسەي فەدەراتسياسى, وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك ورتالىق ارحيۆتەرىندە عالىمدار جۇرگىزگەن جۇمىس ناتيجەسىندە تىڭ قۇجاتتار تابىلعان. بۇرىن جاريالانباعان كەيبىر ەڭبەكتەرىنە قول جەتكىزىلدى. ەكسپەديتسيا قورىتىندىسى بويىنشا ارنايى جيناق جىل اياعىنا دەيىن شىعارىلاتىن بولادى. سونداي-اق ۆيتسە-مينيستر بايانداماسىندا ا.بايتۇرسىن ۇلىنىڭ تولىق اكادەميالىق شىعارمالار جيناعىن ازىرلەۋ جانە شىعارۋ مەرەيتويلىق جىلدىڭ ۇلكەن ءبىر تابىسى بولعانىن ايتىپ ءوتتى. مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ تاپسىرىسىمەن جارىق كورگەن 12 تومدىق تولىق شىعارمالار جيناعى شىقتى.
عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگىنىڭ تاپسىرىسىمەن ش.شاياحمەتوۆ اتىنداعى ء«تىل-قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعى تاڭدامالى ەڭبەكتەرىنىڭ قازاق, اعىلشىن, ورىس جانە تۇرىك تىلدەرىندە ازىرلەدى. يۋنەسكو-نىڭ پاريج قالاسىنداعى شتاب-پاتەرىندە شەتەلدىك جانە وتاندىق عالىمداردىڭ, كوپتەگەن مەملەكەتتىڭ وسى حالىقارالىق ۇيىمداعى وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن كىتاپتىڭ تۇساۋكەسەرى وتكىزىلدى. كوپتەگەن مادەني ءىس-شارا وتكىزىلدى. ال رەسپۋبليكالىق «التىن دومبىرا» ايتىسى بيىل تاۋەلسىزدىك كۇنى قارساڭىندا احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ 150 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالادى. مەرەيتوي اياسىندا ۇلت ۇستازىنىڭ تۋعان جەرى – سارىتۇبەكتە مۋزەي-ءۇيى سالىندى. وتاندىق جانە شەتەلدىك زيالى قاۋىم وكىلدەرىنىڭ, عالىمداردىڭ, قوعام قايراتكەرلەرىنىڭ قاتىسۋىمەن يۋنەسكو-نىڭ پاريج قالاسىنداعى (فرانتسيا) شتاب-پاتەرىندە احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ 150 جىلدىق مەرەيتويى اتالىپ ءوتتى. تۇركسوي اياسىندا وتاندىق جانە شەتەلدىك زيالى ىستانبۇل قالاسىندا احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ 150 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان دوڭگەلەك ۇستەل, فوتوكورمە 1 قاراشادا وتكىزىلدى. «احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ مەرەيتويى باۋىرلاس تۇركى حالىقتارىن تاعى دا توعىستىردى. سونىڭ ارقاسىندا ءبىز تۋىسقاندىعىمىزدى بۇرىنعىدان دا تەرەڭ ءتۇسىنىپ, بۇرىنعىدان دا قاتتىراق سەزىنە باستادىق. مەرەيتوي شارالارىنا قاتىسقان وتاندىق عالىمدارىمىزبەن بىرگە ازەربايجاننان, باشقۇرتستاننان, قىرعىزستاننان, وزبەكستاننان, تاتارستاننان, تۇركيادان اتسالىسقان عالىمدارعا راحمەت ايتامىز. احمەت بايتۇرسىن ۇلى سياقتى ۇلى تۇلعالاردىڭ ەسىمى مەن ەڭبەگىن ۇلىقتاۋدىڭ ءداستۇرى ەندى ۇلكەن داڭعىلعا شىقتى دەپ ويلايمىن», دەدى ۆيتسە-مينيستر تالعات ەشەنقۇلوۆ.
كونگرەستە يۋنەسكو باس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى راموس گابريەلانىڭ احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ 150 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان قۇتتىقتاۋ ءسوزى بەينەجازبا ارقىلى بەرىلدى. سونداي-اق تۇركسوي باس حاتشىسىنىڭ ورىنباسارى بيليال چاكىدجى قۇتتىقتاۋ ءسوزىن وقىدى. احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ ادەبيەتتانۋ سالاسىنداعى ەڭبەكتەرىنىڭ تەوريالىق جانە ادىسنامالىق نەگىزدەرى تاقىرىبىندا بايانداما جاساعان فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور قوجا احمەت ياساۋي اتىنداعى حالىقارالىق قازاق-تۇرىك ۋنيۆەرسيتەتى تۇركولوگيا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ باس عىلىمي قىزمەتكەرى شاكىر يبراەۆ ادەبيەتتانۋدىڭ عىلىمي پاراديگمالارىن ەۋروپالىق ۇلگىمەن تۇگەندەيتىن ۋاقىت الدەقاشان كەلىپ جەتكەنىن ايتتى. «ول ءۇشىن ءبىز ماتەرياليستىك فيلوسوفيانىڭ ىقپالىنان ارىلدىق پا دەگەن زاڭدى سۇراق تۋىندايدى. بۇل سۇراققا جاۋاپ بەرۋ ءۇشىن ءبىز الدىمەن ا.بايتۇرسىن ۇلىنىڭ ەڭبەكتەرىن ەۋروپالىق كونتەكستە پايىمداپ العانىمىز ورىندى بولماق. عالىم مۇراسىنىڭ ومىرشەڭدىگى جانە جول كورسەتەتىن ونەگەسى وسىندا دەگەن ويدامىن», دەيدى عالىم. سونداي-اق كونفەرەنتسيادا ازەربايجان مەدجيليسىنىڭ دەپۋتاتى, ازەربايجان ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى نيزامي دجافاروۆ, وزبەك مەملەكەتتىك الەم تىلدەرى ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ماحانبەت ءجۇسىپوۆ, رەسەي عىلىم اكادەمياسى وفە فەدەرالدى زەرتتەۋ ورتالىعى تاريح, ءتىل جانە ادەبيەت ينستيتۋتىنىڭ عىلىمي جەتەكشىسى, باشقۇرتستان رەسپۋبليكاسى عىلىم اكادەمياسىنىڭ كوررەسپوندەنت-مۇشەسى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور فيرداۋس حيساميتدينوۆا, ەگە ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ (تۇركيا) پروفەسسورى مۇستافا ونەر, «استانا» حالىقارالىق قارجى ورتالىعى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, ۇعا اكادەميگى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور شەرۋباي قۇرمانباي ۇلى بايانداما جاسادى. احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ تۇركىستان ساپارى جانە تاشكەنتتەگى قازاق ۋنيۆەرسيتەتىن دامىتۋداعى ءرولى تۋرالى بايانداعان «ەگەمەن قازاقستان» رەسپۋبليكالىق گازەتى» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنىڭ باس ديرەكتورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, ۇعا اكادەميگى ديحان قامزابەك ۇلى تۇركى الەمىنىڭ بىرلىگى تۋرالى تەرەڭ مازمۇندى وي قوزعادى. 1922 جىلدىڭ تامىز ايىندا تۇركىستاننىڭ باس قالاسى – تاشكەنت احاڭدى ساياسات ادامى ەمەس, عالىم رەتىندە قارسى العانىن اتاپ ءوتتى. «بۇل قازاق عىلىمىنىڭ ابىرويىن كورسەتەدى. البەتتە, بۇل ساپارىندا احمەت تۇركىستانداعى ەكى وبلىستىڭ قازاقستانعا قاراۋ ماسەلەسىن ءتيىستى ورىندارعا ءسوز ەتكەن دە بولۋى كەرەك. بۇل قوسىلۋدىڭ قاجەتتى ەكەنىن زيالىلارعا دالەلدەگەن دە شىعار. بىراق ول جاعى «اق جولدا» جازىلماپتى. قالاي دەگەندە دە گازەت ا. بايتۇرسىن ۇلىن عالىم ەسەبىندە جانە ءبىر ءماشھۇر ەتۋدى كوزدەگەن ءتارىزدى. ۇلكەن قۇرمەت 1922 جىلى تامىز ايىندا تاشكەنتتە جاسالعان ەكەن. احاڭنىڭ تاريحتاعى ورنى, ءتىل بىلىمىندەگى ورنى, تۇركى ىنتىماقتاستىعىنداعى ورنى بايىپتالعان. سول كەزدەگى تۇركىستان ولكەسىنىڭ اقپاراتىن جۇيەلەپ وتىرعان «اق جول», ء«تىلشى» گازەتتەرىندە تۇركىستان زيالىلارى اتاپ وتكەن احاڭنىڭ 50 جىلدىعى ءبىراز بايىپتالعان. تۇركىستان رەسپۋبليكاسىنىڭ استاناسى – تاشكەنت قالاسىنا جاساعان ءىسساپاردىڭ ماقساتىن «اق جول» گازەتىنە تىلشىلىك قىزمەتىن ۇسىنعان عازىمبەك ءبىرىمجان ۇلى: «كەلگەن جۇمىسى – تۇركىستانداعى ەكى وبلىس قازاقتى قازاقستانعا قوسىپ, قازاق ەلىن بىرىكتىرۋ» دەپ كورسەتىپتى», دەدى د.قامزابەك ۇلى.
كونگرەسس اياسىندا احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ 12 تومدىق جيناعىنىڭ, تاڭدامالى شىعارمالارىنىڭ 4 تىلدە (قازاق, ورىس, اعىلشىن, تۇرىك) ازىرلەنگەن كىتابىنىڭ, پروفەسسور قارجاۋباي سارتقوجا ۇلىنىڭ «ورحون ەسكەرتكىشتەرىنىڭ تولىق اتلاسى» 3 تومدىعىنىڭ, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى الماسبەك ابسادىقوۆتىڭ «سەرت», «ۇستاز جولى» كىتاپتارىنىڭ تۇساۋكەسەرى ءوتتى. سونداي-اق قازاقستان, تۇركيا, وزبەكستان عالىمدارى تۇركسوي-دىڭ «احمەت بايتۇرسىن ۇلى» مەدالىمەن, عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگىنىڭ «احمەت بايتۇرسىن ۇلى» ۆەدومستۆولىق توسبەلگىسىمەن ماراپاتتالدى.
حالىقارالىق كونگرەسس پلەنارلىق سەكتسيا وتىرىستارىمەن جالعاستى. سەكتسيالىق وتىرىستاردا عالىمدار «احمەت بايتۇرسىن ۇلى جانە تۇركى تىلدەرىنىڭ تەورياسى مەن تاريحى», «احمەت بايتۇرسىن ۇلى جانە ءسوز ونەرى», «احمەت بايتۇرسىن ۇلى جانە قوعامدىق-گۋمانيتارلىق عىلىمدار» تاقىرىپتارى اياسىندا تاعىلىمدى باياندامالار جاساپ, پىكىر الماستى.
حالىقارالىق تۇركىتانۋشىلار كونگرەسىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قارار قابىلداندى.
تۇركىستان
