ايماقتار • 04 قازان، 2022

كۇنباعىسپەن كوركەيگەن شارۋاشىلىق

50 رەت كورسەتىلدى

جەتىسۋدا كۇنباعىس ءوسىرۋ ءىسى قارقىندى دامىعان ەكى اۋدان بار، ونىڭ ءبىرى – سارقان بولسا، ەكىنشىسى – الاكول اۋدانى. ەكى اۋدان دا ەگىن ەگۋدەن الدىنا جان سالار ەمەس. ونىڭ ۇستىنە شارۋا يەلەرى تابىستى داقىل رەتىندە ەرەكشە ءمان بەرىپ وتىر. بۇگىندە الاكول اۋدانىندا كۇنباعىس ەگىستىگى 5 مىڭ گەكتاردان استى، داقىلدىڭ بۇل تۇرىمەن 35 شارۋاشىلىق اينالىسادى، شىعىمى ورتا ەسەپپەن گەكتارىنا – 8 تسەنتنەر.

جەتىسۋ وبلىسى اكىمىنىڭ ءباس­پا­سوز قىزمەتىنىڭ مالىمەتىنشە، وب­لىستا مايلى داقىلدار القا­بى­نىڭ كولەمى ۇلعايىپ كەلەدى. بىلتىر 93،8 مىڭ گەكتارعا سەبىل­سە، بيىل بۇل كورسەتكىش 96،1 مىڭ گەكتارعا جەتكەن، سونىڭ ىشىندە كۇن­باعىستىڭ القابى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 1،7 مىڭ گەك­تار­عا ۇلعايدى.

كۇنباعىس وسىرۋدە اۋدانداعى «جازىلبەكوۆ جانە ك» كومان­ديت­تىك سەرىكتەستىگىنىڭ تاجىريبەسى مول. سەرىكتەستىك جەتەكشىسى ايدار جا­زىلبەكوۆتىڭ ايتۋىنشا، وسى داقىلعا بيىل عانا دەن قويعان. وسى جىلى 350 گەكتارعا كۇنباعىس سەۋىپ، ءار گەكتارىنان 20-25 تسەنتنەر جيناۋدى جوسپارلاپ وتىر.

«كۇنباعىستان جوعارى ءونىم الۋ ءۇشىن ونى جاقسىلاپ كۇتىپ-باپتاۋ كەرەك. تۇقىم سەبەردەن بۇرىن الدىمەن توپىراققا اگرو­تەح­نولوگيالىق زەرتتەۋ جۇر­گىز­دىك، سوسىن بارىپ تىڭايت­قىش­پەن قورەكتەندىردىك. ويتكەنى كۇنباعىس قۇنارلى توپىراقتا جاقسى وسەدى. كليماتتىڭ ەرەكشەلىگىن ەسكەرە وتىرىپ، «ساناي»، «پيونەر-108»، «پيونەر-130» دەگەن ءۇش سۇرىبىن تاڭداپ الدىق. شامامەن 500-600 توننا ءونىم جينايمىز دەپ وتىرمىز. بۇل داقىلدى وسىرگەندە اۋىس­پالى ەگىس تالابىن ساقتاۋ كە­رەك»، دەيدى شارۋاشىلىق باسشىسى.

الىنعان ءونىمنىڭ نەگىزگى بو­لى­گىن فەرمەر وسكەمەن كاسىپ­ور­نىنا وڭدەۋگە وتكىزبەك. ال ءبىر بولىگىن ءوز قاجەتى ءۇشىن الىپ قالادى.

ء«وزىمىزدى، ءوز قىزمەت­كەر­لە­رىمىزدى وسىمدىك مايىمەن قام­تا­ما­سىز ەتۋ ءۇشىن ماي شىعا­را­تىن قۇرىلعى الىپ كەلدىك. جيعان شيكىزاتتىڭ 10 تونناعا جۋىعىن الىپ قالامىز. سونىڭ 4-5 تونناسى قىزمەتكەرلەرگە بەرەتىن ماي جاساۋعا كەتەدى، قالعان بولىگى پاي يەلەرىنە بەرىلەدى. جالپى، 600 تون­نادان 250 توننا ماي الۋعا بولادى. ونىڭ كۇنجاراسى دا جەر­دە قالمايدى، مال ازىعىنا تاپ­تىر­مايتىن قوسپا جەم بولادى»، دەيدى ول.

ا.جازىلبەكوۆ وسىمدىك شارۋا­شى­لىعىمەن عانا ەمەس، مال وسىرۋ­مەن دە اينالىسىپ وتىرعان تا­بىس­تى فەرمەر. ونى ءبىر كەزدە اۋىل شارۋاشىلىعىنا ەشقانداي قاتىسى جوق ادام ەدى دەسە سەنەر مە ەدىڭىز؟! ەكونوميكالىق جانە زاڭگەرلىك ءبىلىمى بار مامان ۇزاق جىل الماتى قالاسىندا تۇرىپ، ماماندىعى بويىنشا جۇمىس ىستەدى، كەيىن تۋعان جەرىنە ورالىپ، مۇندا وزىنە مۇلدەم بەيتانىس سالادا باق سىناپ كورۋگە بەل بايلادى. 1991 جىلدان باستاپ فەرمەر ارالاس ەگىنشىلىكپەن اينالىسادى. ول جازدىق داقىلدار، كۇزدىك بيداي مەن كۇنباعىس سەبەدى، سيىر، جىلقى، قوي وسىرەدى جانە بۇل جاعىنان كانىگى مامانداردان ەش كەم تۇسپەيدى، قاجەت دەسەڭىز داقىل ءوسىرۋدىڭ ەرەكشەلىكتەرى مەن قۇپيالارى تۋرالى دا ايتىپ بەرە الادى.

«جاقسى تابىسقا جەتۋ ءۇشىن ەڭ الدىمەن توپىراق دۇرىس وڭدەلۋى كەرەك. ءبىز بۇل جاعىنان شۆەد تەح­نيكاسىن قولدانامىز. بۇل تو­پى­راقتى كۇزدىك ەگىسكە، جالپى قىسقا جاقسىلاپ دايىنداۋعا مۇم­كىندىك بەرەدى. قاراڭىزشى، قا­تارلارى قانداي ءتۇپ-ءتۇزۋ، ۋچاس­كە­نىڭ بىردە-ءبىر سانتيمەترى قال­ماي ۇقىپتى وڭدەلگەن، كەسەك كور­م­ە­يسىز»، دەيدى ا.جازىلبەكوۆ.

قازىر شارۋاشىلىقتاعى ەگىس القاپتارىنىڭ جالپى اۋدانى – 4300 گەكتار، 25 بىرلىك ارنايى تەح­نيكاسى بار، ونىڭ ىشىندە زاما­ناۋي وزىق ۇلگىدەگىلەرى دە جەتەرلىك. شارۋاشىلىقتا ماۋ­سىمدىق كەزەڭدە 150 ادام جۇمىس ىستەيدى، ولاردىڭ تۇگەلگە دەر­لى­گى جەرگىلىكتى تۇرعىندار. كو­مان­ديتتىك سەرىكتەستىكتە 30 جىل­­دان بەرى جۇمىس ىستەپ كەلە جات­قان قىزمەتكەرلەر بار. سولار­دىڭ ىشىندە تاجىريبەلى مەحانيزاتورلار الەكساندر بوجكوۆ، باۋىرجان باراقباەۆ، اندرەي جانە ۆلاديمير سەرىحتاردى اتاۋعا بولادى. ولاردىڭ قاي-قاي­سىسى دا كومبايننىڭ دا، تراك­توردىڭ دا ءتىلىن بىلەدى، ءبىر ماۋسىمدا ەكى جۇمىستىڭ تىزگىنىن ۇستايدى. تابىستارى 430 مىڭ تەڭگەگە جۋىقتايدى. جالپى، مۇن­دا­عى ورتاشا جالاقى – 200-250 مىڭ تەڭگە.

«فەرمەرلەر ءۇشىن مەملەكەت قولداۋى ارقاشان دەمەۋ. اسىرەسە مينەرالدى تىڭايتقىشتاردىڭ، گەربيتسيدتەردىڭ، جانار-جاعار­ماي­دىڭ باعاسى ايتارلىقتاي وسكەن بۇگىنگى جاعدايدا مۇنداي قول­داۋدىڭ ماڭىزى ءتىپتى ارتا تۇسەدى. تىڭايتقىشتارعا، اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسىنا، كۇن­­باعىس تۇقىمىنا سۋبسيديا الا­مىز، جەڭىلدىك باعامەن سۇيىق وتىن الامىز. كۇزدە تاپشىلىق تۋا باستاعاندا شارۋاشىلىقتار بارىمىزبەن الماسىپ، اۋىس-ءتۇيىس جاساپ جاتامىز، كەيىن مەملەكەت كومەگى بەرىلگەندە ورنىن تولتىرامىز»، دەيدى «جازىلبەكوۆ جانە ك» سەرىكتەستىگىنىڭ باسشىسى.

جالپى، فەرمەردىڭ كۇنباعىس وسىرۋگە قاتىستى جوسپارى كوپ. كەلەسى جىلى كۇنباعىس 700 گەكتار القاپقا سەبىلمەك. قازىر ال­قاپ­تا جۇمىس قىزۋ ءجۇرىپ جاتىر. ويتكەنى كۇنباعىستىڭ ساباعى كۇنگە ابدەن كەۋىپ، قۋراپ، ءدانىن كوتەرە الماي گۇلدەرى جەرگە ەڭ­كەي­گەندە ناعىز جيىن-تەرىم ناۋ­قا­نى تۋدى دەگەن ءسوز.

 

جەتىسۋ وبلىسى،

الاكول اۋدانى

سوڭعى جاڭالىقتار

ەلىمىزدە 175 ادام كوروناۆيرۋس جۇقتىردى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 09:06

«ايبوز» دارابوزدارى انىقتالدى

ادەبيەت • بۇگىن، 08:55

پرەزيدەنت قۇتتىقتاۋى

پرەزيدەنت • بۇگىن، 08:50

ەلدىك نيەت

ايماقتار • بۇگىن، 08:48

كەزەكتە – جەر ۇيلەر

ايماقتار • بۇگىن، 08:46

زاڭ جوباسى قارالدى

ساياسات • بۇگىن، 08:42

ءتيىمدى ىنتىماقتاستىق

ساياسات • بۇگىن، 08:38

جەڭىستىڭ باستاۋى – حالىق

قوعام • بۇگىن، 08:27

اسىل تۇقىمنىڭ پايداسى

ايماقتار • بۇگىن، 08:24

بەرەكەلى اقباس سيىر

ەكونوميكا • بۇگىن، 08:20

اۆتوجولدىڭ سان الۋان ماسەلەسى

ەكونوميكا • بۇگىن، 08:18

ىشكى جالپى ءونىم 4 پايىزعا وسەدى

ەكونوميكا • بۇگىن، 08:14

ينفلياتسيانىڭ كەزەكتى تولقىنى

ەكونوميكا • بۇگىن، 08:10

اۋرۋدىڭ الدىن الايىق!

مەديتسينا • بۇگىن، 08:08

ءبىلىم كوكجيەگىن كەڭەيتكەن

عىلىم • بۇگىن، 08:06

ساپاسىز ويىنشىقتىڭ زالالى

ايماقتار • بۇگىن، 08:04

قاراۋسىز مال اپاتقا ۇرىندىرادى

ايماقتار • بۇگىن، 08:02

كولىك گازىنا ۋلانعان

ايماقتار • بۇگىن، 07:59

قۇمار ويىننىڭ قۇرباندارى

قوعام • بۇگىن، 07:56

سۇلۋلىق ساپارى

رۋحانيات • بۇگىن، 07:54

ۇقساس جاڭالىقتار