قازىر ەلىمىزدە 22 ەكىنشى دەڭگەيلى بانك بار. شەتەلدىكتەردىڭ قاتىسۋىمەن 12 بانك جۇمىس ىستەسە, سونىڭ 10-ى – ەنشىلەس قارجى ۇيىمى. سەكتوردىڭ جيىنتىق اكتيۆى بيىل شىلدەدە 2,8 پايىزعا نەمەسە 1,1 ترلن تەڭگەگە ۇلعايىپ, جالپى 40,3 ترلن تەڭگەنى قۇرادى. كليەنت سالىمدارىنىڭ 1,3 ترلن تەڭگەگە, نەسيە پورتفەلىنىڭ 240 ملرد تەڭگەگە ءوسۋى ەسەبىنەن اكتيۆتەر كولەمى ارتتى. بانكتەردەگى جوعارى ءوتىمدى اكتيۆتەر قۇنى 12,6 ترلن تەڭگەگە باعالانادى.
قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنىڭ حابارلاۋىنشا, ەكونوميكاعا بەرىلگەن كرەديتتەر شىلدەدە 1,6%-عا ءوسىپ, 20,4 ترلن تەڭگەنى قۇرادى. ۇلتتىق ۆاليۋتاداعى كرەديتتەر 2,1%-عا, 18,6 ترلن تەڭگەگە دەيىن ۇلعايدى, شەتەل ۆاليۋتاسىنداعى كرەديتتەر 3,7%-عا, 1,7 ترلن تەڭگەگە دەيىن تومەندەدى. نەسيەنىڭ باسىم بولىگى ونەركاسىپ (34,2%), ساۋدا (21,3%), قۇرىلىس (7,5%) جانە كولىك (5,8%) سالالارىنا تيەسىلى.
زاڭدى تۇلعالارعا بەرىلگەن كرەديت كولەمى 8,0 ترلن تەڭگەگە جەتسە, جەكە تۇلعالاردىڭ ەنشىسىندە 12,4 ترلن تەڭگە كولەمىندە نەسيە بار. ال NPL, ياعني تولەنبەگەنىنە 90 كۇننەن اسقان نەسيە ۇلەسى جالپى قارىز پورتفەلىنىڭ 3,8 پايىزىن قۇراپ, اقشالاي ماندە 828 ملرد تەڭگەگە جەتىپ تۇر. جالپى, پروبلەمالىق نەسيە ۇلەسى جىلدىڭ باسىنان بەرى 58 ملرد تەڭگەگە ۇلعايىپ كەتتى. زاڭدى تۇلعالار قارىز پورتفەلىندەگى NPL ۇلەسى – 4,1 پايىز نەمەسە 396 ملرد تەڭگە.
«بانكتەردىڭ مەنشىكتى كاپيتالى بيىل شىلدەدە 7,2%-عا 5,65 ترلن تەڭگەگە دەيىن ءوستى. 2022 جىلعى 1 تامىزداعى جاعداي بويىنشا نەگىزگى كاپيتالدىڭ جەتكىلىكتىلىك كوەففيتسيەنتى (ك1) 17,6%-دى, مەنشىكتى كاپيتال (ك2) 21%-دى قۇرادى, بۇل زاڭنامادا بەلگىلەنگەن نورماتيۆتەردەن ەداۋىر اسىپ تۇسەدى جانە بانك سەكتورىنداعى ىقتيمال تاۋەكەلدەردى جابۋدى قامتاماسىز ەتەدى», دەلىنگەن اگەنتتىك حابارلاماسىندا.
ال ەلدەگى 27 ساقتاندىرۋ ۇيىمىنىڭ (9-ى – ءومىردى ساقتاندىرۋشى كومپانيا) اكتيۆتەرى 2 ترلن تەڭگەگە دەيىن ۇلعايعان. اكتيۆ قۇرىلىمىنداعى ەڭ كوپ ۇلەستى باعالى قاعازدار السا (1,4 ترلن تەڭگە), بانكتەردىڭ اقشا قاراجاتى مەن سالىمدارى (137 ملرد تەڭگە) جانە دەبيتورلىق بەرەشەكتەر دە (98 ملرد) ءبىرشاما ۇلەسكە يە. سەكتوردىڭ تازا پايداسى – 7,9 ملرد تەڭگە.
2022 جىلدىڭ باسىنان جەكە جانە زاڭدى تۇلعالار بويىنشا جاسالعان ساقتاندىرۋ شارتتارىنىڭ سانى 7 039 453 بولدى, بۇل 2021 جىلدىڭ ۇقساس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 9,3%-عا كوپ. نەگىزگى ءوسۋ اۋىرعان جاعدايدا ساقتاندىرۋ بويىنشا جاسالعان ساقتاندىرۋ شارتتارىنىڭ (176 658 شارت نەمەسە 56,8%), كولىك قۇرالدارى يەلەرىنىڭ ازاماتتىق-قۇقىقتىق جاۋاپكەرشىلىگىن ساقتاندىرۋ بويىنشا شارتتارىنىڭ (175 219 شارت نەمەسە 5,6%) جانە ءتۋريستى ساقتاندىرۋ بويىنشا (138 555 شارت نەمەسە 47,1%) شارتتارىنىڭ ۇلەسىنە كەلەدى ەكەن.
جىل باسىنان بەرى مىندەتتى ساقتاندىرۋ بويىنشا 90,1 ملرد تەڭگەگە سىيلىقاقى جينالسا, ەرىكتى ساقتاندىرۋ اياسىندا 158,4 ملرد تەڭگە جينالعان.
«2022 جىلعى شىلدەدە ساقتاندىرۋ تولەمدەرى 14,4 ملرد تەڭگەنى قۇرادى, ونىڭ ىشىندە 5,3 ملرد تەڭگە سوماعا قارىزداردى ساقتاندىرۋ سىنىپتارى بويىنشا جانە 6,3 ملرد تەڭگە سوماعا كولىك قۇرالدارى يەلەرىنىڭ ازاماتتىق-قۇقىقتىق جاۋاپكەرشىلىگىن ساقتاندىرۋ بويىنشا تولەمدەر جاتادى. جيىنتىعىندا 2022 جىلدىڭ باسىنان ساقتاندىرۋ تولەمدەرى 93 ملرد تەڭگەنى قۇرادى, بۇل وتكەن جىلدىڭ ۇقساس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 34,5%-عا ارتىق», دەپ حابارلايدى اگەنتتىك.
2022 جىلعى 1 تامىزداعى جاعداي بويىنشا قور نارىعىن كاپيتالداندىرۋ 37,2 ترلن تەڭگەنى قۇرادى. سوڭعى ءۇش اي بويى كاپيتالداندىرۋ دەڭگەيى تومەندەپ كەتكەن ەدى. الايدا يندەكستىك كومپانيالار اكتسياسىنىڭ ءوسۋى ەسەبىنەن اتالعان كورسەتكىش 0,9 ترلن تەڭگەگە دەيىن ارتتى.
«1 تامىزداعى جاعداي بويىنشا «قازاقستان قور بيرجاسى» اق (KASE) ساۋدا تىزىمدەرىندە 103 ەميتەنتتىڭ 118 اكتسياسى بولدى, ولاردىڭ 46 شىعارىلىمى KASE Global سەكتورىندا اينالىمعا جىبەرىلدى. بيىل شىلدە ايىندا اكتسيالارمەن ساۋدا-ساتتىق كولەمى ماۋسىم ايىمەن سالىستىرعاندا 20,1%-عا نەمەسە اكتسيالارمەن مامىلەلەر سانىنىڭ 12,6%-عا قىسقارۋىنا بايلانىستى 1,8 ملرد تەڭگەگە تومەندەپ, 7 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. 2022 جىلعى شىلدەدە KASE-دە كورپوراتيۆتىك وبليگاتسيالارمەن ساۋدا-ساتتىق كولەمى 238 ملرد تەڭگەگە دەيىن 11,3%-عا نەمەسە 24,2 ملرد تەڭگەگە ءوستى», دەلىنەدى اگەنتتىك حابارلاماسىندا.
ميكروقارجى نارىعى دا قىزۋ قولدانىسقا يە. قازىر مۇنداي قارجى ۇيىمدارىنىڭ اكتيۆ كولەمى – 1,8 ترلن تەڭگە. نەسيە پورتفەلىنىڭ دە كولەمى وسىعان جەتەقابىل – 1,6 ترلن تەڭگە. سونىڭ 1,2 ترلن-ى – جەكە تۇلعالارعا, 418,5 ملرد تەڭگەسى زاڭدى تۇلعالارعا بەرىلگەن. پورتفەلدەگى 90 كۇننەن استام مەرزىمى وتكەن بەرەشەگى بار قارىزداردىڭ (NPL) دەڭگەيى 2022 جىلعى 1 شىلدەدە 5,4%-دى قۇرادى. سونىڭ ىشىندە جەكە تۇلعالارداعى NPL كورسەتكىشى ەداۋىر جوعارى – 7 پايىز.
«جەكە تۇلعالارعا بەرىلەتىن قارىزدار ساپاسىنىڭ ناشارلاۋى, نەگىزىنەن, 50 اەك-كە دەيىنگى سوماداعى قىسقامەرزىمدى ميكروكرەديتتەر سەگمەنتىندە بايقالادى. زاڭدى تۇلعالار پورتفەلىندەگى NPL دەڭگەيى وسى جىلدىڭ باسىنان باستاپ 0,2 پ.ت.-عا ازداپ تومەندەپ, 0,5%-دى (2022 جىلعى 1 قاڭتاردا NPL دەڭگەيى 0,7%-دى قۇرادى) قۇرادى», دەپ تۇسىنىكتەمە بەرەدى اگەنتتىك.
بيىل ەكىنشى توقساندا ميكروقارجى ۇيىمدارىنىڭ مىندەتتەمەلەرى – 1,2 ترلن تەڭگەنى, مەنشىك كاپيتالى 628,1 ملرد تەڭگەنى قۇراعان.
قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگى قارجىلىق قىزمەتتەردى تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى جۇمىس قورىتىندىلارى تۋرالى دا بايان ەتتى. شىلدەدە اگەنتتىك بانكتەردىڭ, ميكروقارجى ۇيىمدارىنىڭ, كوللەكتورلىق اگەنتتىكتەردىڭ جانە ساقتاندىرۋ مەن باعالى قاعازدار نارىعى سۋبەكتىلەرىنىڭ قىزمەتىنە بايلانىستى جەكە جانە زاڭدى تۇلعالاردىڭ 2 478 ءوتىنىشىن قارادى, بۇل 2022 جىلعى ماۋسىممەن سالىستىرعاندا 55%-عا از ەكەن.
«وتىنىشتەردىڭ ەڭ كوپ ۇلەسى بانك سەكتورىنا تيەسىلى (ەكىنشى دەڭگەيدەگى بانكتەر جانە بانك وپەراتسيالارىنىڭ جەكەلەگەن تۇرلەرىن جۇزەگە اسىراتىن ۇيىمدار), ول وتىنىشتەردىڭ جالپى سانىنىڭ 74,1%-ىن قۇرادى. ميكروقارجىلىق قىزمەتتى جۇزەگە اسىراتىن ۇيىمداردىڭ قىزمەتى ماسەلەلەرى بويىنشا وتىنىشتەر وتىنىشتەردىڭ جالپى سانىنىڭ 10,5%-ىن, ساقتاندىرۋ نارىعى سۋبەكتىلەرىنىڭ 3%-ىن, كوللەكتورلىق اگەنتتىكتەردىڭ 2%-ىن, وزگە دە ۇيىمداردىڭ 10%-ىن قۇرادى», دەپ حابارلايدى اگەنتتىك.
