ۇلت رۋحانياتى جولىندا وراسان ەڭبەك ەتىپ, مول مۇرا قالدىرعان احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ تاعىلىمى قاشاندا وزەكتى. مەرەيتوي قارساڭىنداعى ايتۋلى ءىس-شارا دا عالىمنىڭ مۇراسىن جاڭا قازاقستاندا مەملەكەتشىل, يدەولوگيالىق, عىلىمي ينتەللەكتۋالدىق, مادەني تانىمدىق ىزدەنىسىن, تاجىريبەسىن, الەۋەتىن تانىمال ەتە ءتۇسۋدى ماقسات ەتىپ وتىر. ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى ەرلان سىدىقوۆتىڭ مودەراتورلىعىمەن وتكەن عىلىمي كونفەرەنتسياعا اقش, ماجارستان, تۇركيا, وزبەكستان, باشقۇرتستان مەن رەسەيدەن عالىمدار اتسالىستى.
عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترى ساياسات نۇربەكتىڭ ايتۋىنشا, ەلىمىزدە گۋمانيتارلىق عىلىمدار سالاسىندا احمەت بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى مەملەكەتتىك سىيلىق تاعايىندالادى. ودان بولەك اعارتۋشى اتىنداعى توسبەلگى ازىرلەنەدى.
«احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ مەرەيتويىنا ارنالعان ءىس-شارالار جالعاسىن تابادى. بىرقاتار اۋقىمدى جوبا ىسكە اسىپ جاتىر. بۇگىندە اعارتۋشىنىڭ قۇرمەتىنە ارنالعان مەرەيتويلىق ماركا, مونەتا شىعارىلىپ قولدانىسقا ەندى. ەندى, ۇكىمەت تاراپىنان «احمەت بايتۇرسىن ۇلى توسبەلگىسى» جىل سوڭىنا دەيىن ءازىر بولادى. ودان بولەك, احمەت بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى گۋمانيتارلىق عىلىم سالاسى بويىنشا مەملەكەتتىك سىيلىق تاعايىندالادى. ۇلت ۇستازىنىڭ عىلىمي شىعارمالارىن حالىقارالىق دەڭگەيدە دارىپتەۋ ماقساتىندا تاڭدامالى ەڭبەكتەرى ورىس, اعىلشىن, تۇرىك تىلدەرىنە اۋدارىلىپ, جىل سوڭىنا دەيىن شىعادى», دەدى مينيستر.
سونداي-اق ول احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ مەرەيتويىنا وراي پاريجدە كونفەرەنتسيا وتكىزۋ جوسپاردا بار ەكەنىن حابارلادى.
«سونىمەن قاتار ىستانبۇلدا دا كونفەرەنتسيا وتپەك. ودان بولەك انكارا قالاسىندا ۇلت ۇستازىنا ەسكەرتكىش قويۋ ماسەلەسى وڭ شەشىمىن تاۋىپ وتىر. جىل سوڭىنا دەيىن رەسمي تۇردە اشىلادى دەپ وتىرمىز», دەدى س.نۇربەك.
ال مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى مەرەيتويعا وراي 12 تومدىق تولىق شىعارمالار جيناعىن باسىپ شىعارماق. بۇل تۋرالى اتالعان ۆەدومستۆونىڭ باسشىسى داۋرەن اباەۆ ايتتى.
« ۇلى اعارتۋشىنىڭ 12 تومدىق تولىق شىعارمالار جيناعى رەسپۋبليكالىق, وبلىستىق مەملەكەتتىك كىتاپحانالارعا تاراتىلادى. الداعى ۋاقىتتا تۇساۋكەسەر ءراسىمىن وتكىزۋ جوسپاردا بار. سونىمەن قاتار احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ ءومىرى مەن قىزمەتى تۋرالى تولىقمەتراجدى كوركەم فيلم ءتۇسىرىلىپ, ول دا تانىستىرىلاتىن بولادى.
احاڭنىڭ ەسىمى رەسپۋبليكا كولەمىندە 1 اۋىلعا, 200-دەن استام كوشە مەن 39 مەكتەپكە, 1 اۋەجايعا, 1 مۋزەيگە بەرىلگەن. جىل باسىنان بەرى تۇلعانىڭ ەسىمى جامبىل وبلىسىنىڭ قورداي اۋدانى ءبىلىم ءبولىمىنىڭ №51 ورتا مەكتەبىنە جانە شۋ اۋدانى ءبىلىم ءبولىمىنىڭ جامبىل اتىنداعى گيمنازياسىنا, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى پەتروپاۆل قالاسىنىڭ №9 ورتا مەكتەبىنە, اقتوبە قالاسىنداعى №24 لينگۆيستيكالىق مەكتەپ-گيمنازياعا جانە شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ شەمونايحا اۋدانىنداعى كوشەگە, سونىمەن قاتار قوستاناي حالىقارالىق اۋەجايىنا بەرىلدى», دەدى مينيستر.
سونداي-اق ول وسى ايدا ۇلت ۇستازىنىڭ مۇراسىن جاس ماماندارعا ناسيحاتتاۋ, كىتاپحانا مارتەبەسىن كوتەرۋ ماقساتىندا احمەت بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتىنىڭ وكىلدەرى مەن احمەت بايتۇرسىن ۇلىن زەرتتەۋشى عالىمدار باس قوساتىن ءداستۇرلى رەسپۋبليكالىق «جاس كىتاپحاناشىلار IV سلەتى» وتكىزىلەتىنىن اتاپ ءوتتى.
ودان بولەك, بيىلعى «التىن دومبىرا» رەسپۋبليكالىق اقىندار ايتىسىن دا احمەت بايتۇرسىن ۇلىنا ارناپ وتكىزۋ جوسپارلانىپ وتىر. ال الماتى قالاسىندا ورنالاسقان مۋزەي-ۇيىندە عىلىمي-رەستاۆراتسيالىق جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە.
اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ءمينيسترى دارحان قىدىرالى ۇلت تۇلعاسىنىڭ مەرەيتويى قاي سالادا دا وي تارازىلايتىن ۋاقىت ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«ەگەر اباي ادامزات اقىل-ويىنىڭ الىبى, الاشتىڭ ابىزى بولسا, احاڭ ۇلتتىق رۋحتىڭ ساردارى. سوندىقتان بۇگىن – ۇلتتىق رۋحتىڭ, الاش اماناتىنىڭ تويى. احمەت بايتۇرسىن ۇلىن, جالپى الاش ارداقتىلارىن ۇلىقتاۋدا ەل پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن كوپتەگەن ىرگەلى ءىس اتقارىلىپ جاتىر. اقپارات سالاسى دا احاڭنىڭ مەرەيتويى قارساڭىندا بىرقاتار جوبا باستادى. دەرەكتى فيلمدەر ءتۇسىرىلدى, ءباسپاسوز بەتتەرىندە دە زەرتتەۋ ماقالالار جازىلۋدا. ماسەلەن, ءبىر عانا «Egemen Qazaqstan» گازەتىندە احمەت بايتۇرسىن ۇلىنا ارنالعان 40-تان اسا ماتەريال جارىق كورگەن. جالپى, بارلىق گازەت-جۋرنال وسى جىلدى احاڭا ارنادى. الدا وتەتىن Astana media week حالىقارالىق جيىنىندا دا ۇلت ۇستازىنا ارنالعان تاقىرىپ ۇيىمداستىرامىز. «ۇركەر» شىعارماشىلىق بايقاۋىنىڭ ۇلكەن اتالىمى دا احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ اتىمەن اتاۋ جوسپارلانىپ وتىر. بۇل – ويدىڭ تويى. احاڭنىڭ ەڭبەگى مەن مۇراسى – ءبىزدىڭ, اسىرەسە قالام ۇستاعان قاۋىمعا ۇلكەن تاعىلىم بولۋعا ءتيىس. مەملەكەت باسشىسى دا بيىلعى جولداۋىندا جۋرناليستەر ءوز ەلى مەن ازاماتتارىنا شىنايى جاناشىر بولۋ كەرەكتىگىن ايتتى. بۇگىنگى القالى جيىنعا ءۇش بىردەي ۆەدومستۆونىڭ باسشىسى قاتىسىپ وتىر. ال احاڭ ەلىمىزدىڭ تۇڭعىش مينيسترلەرىنىڭ ءبىرى, بىراق ول مينيستر بولعانى ءۇشىن تاريحتا قالعان جوق. احاڭ سانالى عۇمىرىن ۇلتقا ارناعانى ءۇشىن, الاشقا قالتقىسىز قىزمەت ەتكەنى ءۇشىن, جۇرتتىڭ جولىندا جانىن قۇربان ەتكەنى ءۇشىن تاريحتا قالدى. سوندىقتان ويدىڭ تويىندا احاڭنىڭ اماناتىن تاعى ءبىر وي تارازىسىنا سالايىق», دەدى مينيستر.
رۋحاني ءىس-شارا بارىسىندا ۇعا اكادەميگى, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى ەرلان سىدىقوۆتىڭ «احمەت بايتۋرسىنوۆ – ۋچيتەل ناتسي» عىلىمي-تانىمدىق كىتابى تانىستىرىلدى. جاڭا جيناق «حۋدوجەستۆەننايا ليتەراتۋرا» باسپاسىنان 3 000 دانامەن جارىق كوردى. ياعني بارلىق وڭىرلىك كىتاپحانا مەن ۋنيۆەرسيتەت قورىن تولىقتىرۋعا باعىتتالىپ وتىر. سونداي-اق كىتاپتى قازاق, اعىلشىن جانە تۇرىك تىلدەرىندە اۋدارىپ, باسىپ شىعارۋ جوسپارلانۋدا. ايتا كەتەيىك, فيلوسوفيالىق سۇحبات ستيلىندە جازىلعان ەڭبەك جۋىردا عانا رەسەيلىك كورمەگە قويىلعان.
عىلىمي كونفەرەنتسيادا بايانداما جاساعان م.و.اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى كەنجەحان ماتىجانوۆ مەرەيتوي قارساڭىندا احاڭنىڭ بەس تومدىق اكادەميالىق تولىق جيناعى دايىن ەكەنىن ايتىپ, سۇيىنشىلەدى.
ء«بىز بۇعان دەيىن دە اباي, جامبىل شىعارمالارىنىڭ ءۇش تومدىق اكادەميالىق باسىلىمىن دايىنداعان ەدىك. ولار ينستيتۋتتىڭ سايتىنداعى ەلەكتروندى كىتاپحاناعا جيناقتالدى. ال بيىل احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ تۋعانىنا 150 جىل تولۋىنا وراي, قالامگەر شىعارمالارىنىڭ تەرەڭ تەكستولوگيالىق سارالاۋدان وتكەن, عىلىمي تۇسىنىكتەرمەن جاراقتالعان بەس تومدىق اكادەميالىق تولىق جيناعىن وقىرمانعا سۇيىنشىلەپ ۇسىنىپ وتىر. مۇندا عالىمنىڭ حح عاسىر باسىندا اراب ارپىندە جارىق كورگەن كىتاپتارى مەن ءباسپاسوز ماتەريالدارى, ارحيۆ قۇجاتتارى مەن تاۋەلسىزدىك كەزەڭىندە الدەنەشە مارتە باسىلىپ شىققان جيناقتارىنداعى شىعارمالارى ءوزارا جولما-جول سالىستىرىلىپ, العاش رەت جۇيەلى تەكستولوگيالىق سارالاۋدان وتكىزىلدى. اتالعان جاريالانىمداردا ارقيلى سەبەپتەرمەن وزگەرتىلگەن, الىنىپ تاستالعان ماتىندىك ايىرىمدار تولىقتاي دەرلىك قالپىنا كەلتىرىلدى. بەس تومدىق اكادەميالىق باسىلىمدى ازىرلەۋ بارىسىندا احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ وسى ۋاقىتقا دەيىنگى جيناقتارىنا ەنبەگەن وقۋ قۇرالدارى مەن ماقالالارى, كەيبىر ارحيۆ قۇجاتتارى جيناققا تىڭنان قوسىلدى», دەدى ينستيتۋت ديرەكتورى.
سونداي-اق ول اكادەميالىق باسىلىمنىڭ باستى جاڭالىعى رەتىندە بۇرىنعى جيناقتاردا جارىق كورمەگەن «شارۋالىق وزگەرىسى» (كولەمى 107 بەتتەن تۇراتىن قولجازبا), «جازۋ ماسەلەسى» (شاكارىم اقساقالعا جاۋاپ), «الاش ازاماتتارىنا», «كوڭىل ايتۋ», «شوراي يسلام», «الاش ازاماتتارىنا» (بوسقىن قىرعىزدارعا جاردەم بەرۋ تۋرالى), «دايەكشى», ء«وربۋ», «قازاق حالقىنا», «ەركىن دالا», «تاعى دا جەر جايىنان», «از ۋاقىتتا كوپ ءبىلۋ جولىنىڭ باسى», «مۇسىلماندار ءۇشىن پەتەربۋردا بولاتىن كەڭەس جيىلىسى», «تورعاي ءھام ىرعىز ۇيەزىنىڭ حالقىنا», «ازامات سەرىكتىگىنىڭ جالپى جيىلىسى», «زاياۆلەنيە ت. احمەتا بايتۋرسۋنوۆا», سونداي-اق قىزىلوردا مۇراعاتىنان تابىلعان «ا.بايتۇرسىن ۇلىنىڭ ارىزى» سىندى ءار تاقىرىپتا جازىلعان ماقالالارى, ۇندەۋ حاتتارى, ارىز-شاعىمدارى تابىلىپ, العاش رەت وسى جيناقتا جاريالانىپ وتىرعانىن ايتتى.
«الايدا بۇل جيناقتىڭ ەلەكتروندى نۇسقاسى عانا ازىرلەندى. باسپادان شىعارۋ ءىسى ءالى شەشىمىن تاپپاي وتىر. ەكى جىل بويى ايتىپ كەلە جاتساق تا, باسىلۋىنا قولداۋ كورسەتەتىن تاراپ تابىلعان جوق», دەيدى ك. ماتىجانوۆ.
ايتا كەتەيىك, مەرەيلى كۇندە قالامگەرلەر اللەياسىنداعى «الاش قايراتكەرلەرى» ەسكەرتكىشىنە گۇل قويۋ راسىمىنەن باستالعان جيىن ا.بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى №48 مەكتەپ-ليتسەيدەگى ۇلت ۇستازى مۋزەيىنە بارىپ, كورمە تاماشالاۋمەن جالعاستى.
