06 مامىر, 2014

تىڭ شەجىرەسى جالعاسادى

230 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن
«كوكشەتاۋ» مادەنيەت سارايىندا وتكىزىلگەن اگروونەركاسىپ كەشەنى قىزمەتكەرلەرىنىڭ كەڭەسى ادەتتەگىدەي اۋىلشارۋاشىلىق تەحنيكالارىنىڭ كورمەسىمەن باستالدى. KTS_6543 ديقانداردىڭ باستى جينالىسىنا اۋدانداردىڭ, كوكشەتاۋ جانە ستەپنوگور قالالارىنىڭ اكىمدەرى, وبلىستىق دەپارتامەنتتەر مەن باسقارمالاردىڭ, اۋداندىق اۋىل شارۋاشىلىعى بولىمدەرىنىڭ, استىق كومپانيالارىنىڭ, عى­لىمي-زەرتتەۋ مەكەمەلەرىنىڭ, اۋىل شارۋاشىلىعى كاسىپ­ورىن­دارىنىڭ باسشىلارى, شارۋا قوجالىقتارىنىڭ جەتەكشىلەرى, جانار-جاعارمايمەن جابدىقتاۋ وپەراتورلارى, اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكالارىن جانە وسىمدىك قورعاۋ قۇرالدارىن ساتۋمەن اينالىساتىن ديلەرلىك كومپانيالاردىڭ, بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى. – ەلىمىزدەگى استىقتى ءوڭىردىڭ ءبىرى بولىپ سانالاتىن اقمولا وبلىسى ءۇشىن كوكتەمگى ەگىس ناۋقانى – اسا جاۋاپتى سىن بولىپ تابىلادى, – دەدى اقمولا وبلىسىنىڭ اكىمى قوسمان ايتمۇحامەتوۆ كىرىسپە ءسو­زىندە. – سوندىقتان, بىزدە جىل سايىن وسىنداي دەڭگەيدە كەزدەسىپ, الدا تۇرعان ماڭىزدى مىندەتتەرگە قاتىستى ماسەلەلەردى كەڭىنەن تالقىلاپ الۋ ءداستۇرى قالىپتاسقان. وسى قاربالاس شاقتا ماتەريالدىق رەسۋرستاردى, اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكالارىن, جانار-جاعارمايدى, تۇقىم مەن تىڭايتقىشتار قورىن شوعىرلاندىرىپ, كوكتەمگى ەگىس جۇ­مىستارىن قىسقا مەرزىمدە وتكى­زۋ ايرىقشا ماڭىزدى. بيىلعى جىلى وبلىستىڭ اگروونەركاسىپ كەشەنى الدىندا ەلباسى ن.ءا.نا­زارباەۆتىڭ تاپسىرمالارى مەن 2020 جىلعا دەيىن سالانى دامى­تۋدىڭ ستراتەگيالىق جوسپارىنان تۋىندايتىن ۇلكەن ءارى جاۋاپتى مىندەتتەر تۇر. بيىل ديقاندار نازارى ەگىنشىلىك شارۋاشىلىعىن ارتاراپتاندىرۋعا جانە داقىلداردى ءوسىرۋدىڭ قازىرگى زامانعى تەحنولوگياسىنا كوشۋ جولىمەن سالانىڭ كىرىسىن ودان ءارى ارتتىرۋعا باعىتتالاتىن بولادى. بۇل ءوز كەزەگىندە ەتتى مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋ بويىنشا ەلباسىنىڭ تاپسىرماسىن ورىنداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. وتكەن جىلدىڭ قيىندىعىنا قاراماستان, وبلىستىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارىن وندىرۋشىلەرى 5 ميلليون تونناعا جۋىق استىق جيناپ الدى. بۇل قازاقستاندا وندىرىلگەن استىق كولەمىنىڭ بەستەن ءبىر بولىگىن قۇرايدى. سوندىقتان, بيىل بارلىق شارالار جەردى ءتيىمدى وڭدەۋگە, وڭتايلى ستراتەگيا مەن ەگىس جۇ­مىس­تارىن وتكىزۋ ادىستەرىنە نەگىز­دەلەتىنى بەلگىلى. 2014 جىل – ءبىز ءۇشىن ەرەكشە جىل. بيىل تىڭ جانە تىڭايعان جەرلەردى يگەرۋدىڭ 60 جىلدىق مەرەكەسى اتالىپ وتەدى. وسىناۋ ۇلكەن مەرەكەنىڭ رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى كەڭەسىن تىڭ تىرەگى بولىپ تابىلاتىن اقمولا وبلى­سىنىڭ ورتالىعى كوكشەتاۋ قالا­سىندا وتكىزۋ كوزدەلىپ وتىر. بۇل بارشامىزعا زور جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيتىن مىندەت. بۇدان كەيىن كەڭەسكە جينال­عاندار وبلىس اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىن­باسارى ءراشيت اكىموۆتىڭ «2014 جىلدىڭ كوكتەمگى دالا جۇ­مىس­­تارىنا دايىندىقتىڭ بارىسى جانە ونى ۇيىمشىلدىقپەن ءارى ساپا­لى وتكىزۋ جونىندە الدا تۇرعان مىندەتتەر تۋرالى» بايانداماسىن تىڭدادى. – اگروونەركاسىپ كەشەنى اق­مولا وبلىسى ەكونوميكاسىنىڭ ما­ڭىزدى سالالارىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى, – دەدى بايانداماشى ءوز ءسوزىنىڭ باسىندا. – ەلباسىنىڭ «قازاقستان جولى – 2050: ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە, ءبىر بولاشاق» اتتى حالىققا جول­داۋىندا ەلىمىزدى 2050 جىلعا دەيىن دامىتۋ ستراتەگياسى ايقىن­دالدى. ىشكى جالپى ءونىمىنىڭ بيى­لعى جىلعى ءوسىمىن 7 پايىزدان كەم ەتپەۋ كەرەك. سونداي-اق, ينۆەستيتسيا كولەمىن 18 پايىزدان 30 پايىزعا دەيىن ۇلعايتۋ, ال 2050 جىلعا قاراي ەڭبەك ونىمدىلىگىن بەس ەسە ارتتىرۋ قاجەت دەگەن مىندەت قويىلىپ وتىر. وسى ورايدا, اگروونەركاسىپ كەشەنىنە جۇكتەلەتىن سالماق كۇشەيە تۇسپەك. سوڭعى جىلدارى وبلىس بويىنشا مال شارۋاشىلىعى مەن ءونىم وڭدەۋدى دامىتۋدى ىنتالاندىراتىن باسىمدىق داقىلدار القاپتارىن ءارتاراپتاندىرۋ جۇ­مىسى جانداندى. ەگىستىك قۇ­رىلىمىن وڭتايلاندىرۋ اياسىندا, وبلىس بويىنشا 2013 جىلعى دەڭگەيدەن ءداندى جانە بۇرشاقتى داقىلداردىڭ 45 مىڭ گەكتارىن, باسىمدىق داقىلدار القابىن ۇلعايتۋ ەسەبىنەن بيدايدىڭ 69 مىڭ گەكتارىن قىسقارتۋ كوزدەلگەن. مايلى داقىلدار القابى 279 مىڭ گەكتاردى قۇرايدى. بۇل 2013 جىلعى دەڭگەيدەن 27 مىڭ گەكتارعا ارتىق. مايلى داقىلدار زىعىر ەگۋدى 49 مىڭ گەكتارعا ارتتىرۋ ەسەبىنەن ۇلعايتىلادى. جارقايىڭ, ارشالى, استراحان, ساندىقتاۋ جانە تسەلينوگراد اۋداندارىندا كەيبىر مايلى داقىلدار القابى قىسقارتىلماقشى. ازىقتىق دا­قىلدار (وتكەن جىلدارعى كوپ جىلدىق ءشوپتى ەسەپتەگەندە) 531 مىڭ گەكتار جەرگە ورنالاستىرىلادى. بۇل بىلتىرعى جىل­عى دەڭگەيدەن 54 مىڭ گەك­تارعا كوپ. دەگەنمەن, ارشالى جانە تسەلينوگراد اۋداندارىندا ءبىر جانە كوپ جىلدىق ءشوپ ەگۋ ازاي­تىلماقشى. سونداي-اق, تسە­لي­نوگراد پەن استراحان اۋداندارىندا سۇرلەمدىك كۇنباعىس سەبۋدى قىسقارتۋ كوزدەلۋدە. مۇنىڭ بارلىعى سالانىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋدى كوزدەيدى. كارتوپ وتىر­عىزۋ القابى 18,4 مىڭ گەكتاردى, كوكونىس – 4,4 گەكتاردى قۇرايدى. بۇل 2013 جىلعى كورسەتكىشتەن سايكەسىنشە 98 جانە 90 گەكتارعا ارتىق. بيىلعى جىلى مايلى داقىلدار 7 مىڭ تەڭگەگە دەيىن, ازىقتىق داقىلدار 6 مىڭ تەڭگەگە دەيىن, كوكونىس 30 مىڭ تەڭگەگە دەيىن, جابىق جەردەگى كوكونىس 2,5 ميلليون تەڭگەگە دەيىن سۋبسيديالاناتىنىن اتاپ وتكەن ءجون. سونداي-اق, وبلىستا تامشىلاتىپ سۋارىلاتىن كارتوپ پەن باۋ-باقشاداعى كوكونىستى سۋبسيديالاۋعا 75 مىڭ تەڭگە قاراستىرىلعان. ءبۇ­گىنگى تاڭدا ديقاندار الدىندا توپىراقتاعى ىلعالدى مول ساقتاۋ, بارلىق اگروتەحنيكالىق شارالاردى قىسقا مەرزىمدە اتقارۋ مىندەتى تۇر. بيىلعى جىلى 3,2 ميلليون گەكتار القاپقا ىلعال رەسۋرستارىن ساقتايتىن تەحنولوگيا قولدانىلماقشى. وزىق شارۋاشىلىقتاردىڭ تاجىريبەسى وسى تەحنولوگيانىڭ وڭ ناتيجەسى مەن جوعارى تيىمدىلىگىن ءدا­لەلدەيدى. وبلىستا قازىرگى زامان­عى ونىمدىلىگى جوعارى تەحنيكامەن ماشينا-تراكتور پاركىن جاڭارتۋ بويىنشا بىرقاتار شارالار قولعا الىندى. ماسەلەن, جىل باسىنان بەرى 56 تراكتور, 30 ەگىس كەشەنى ساتىپ الىندى. جالپى ەگىس ناۋقانىنا 29 مىڭ ارنايى تەحنيكا قاتىسادى. ءداندى جانە بۇرشاقتى داقىلداردى سەبۋدى 20 جۇمىس كۇنىنىڭ ىشىندە وتكىزۋ كوزدەلىپ وتىر. بيىلعى جىلى ەگىنشىلىك سالاسىن سۋب­سيديالاۋعا 9,6 ميلليارد تەڭگە, تۇقىم شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 379 ميلليون 300 مىڭ تەڭگە ءبولىندى, – دەدى الداعى دالا جۇمىستارىنىڭ ءمان-ماڭىزىنا جەتە توقتالىپ وتكەن بايانداماشى. كەڭەستى قورىتىندىلاعان ءوڭىر باسشىسى ءوز سوزىندە وبلىس بويىنشا كوكتەمگى ەگىسكە دايىندىق ويداعىداي ەكەنىن, قاجەتتى تۇقىم مەن جانار-جاعارماي قورى جاسال­عانىن, اۋىل شارۋاشىلىعى تەح­نيكالارىنىڭ جوندەلگەنىن اتاپ ءوتتى. سونداي-اق, ول كوكتەمگى دالا جۇمىستارىن ۋاقىتىندا ءوت­كىزۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا ەك­پىن ءتۇسىرىپ, وبلىس اكىمىنىڭ ءبى­رىنشى ورىنباسارىنا, وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى جانە جەر قاتىناستارى باسقارمالارى مەن ءوڭىر اكىمدەرىنە بىرقاتار مىندەتتەر جۇكتەدى. باقبەرگەن امالبەك, «ەگەمەن قازاقستان». كوكشەتاۋ. سۋرەتتى تۇسىرگەن  تولەگەن قوسشىعۇلوۆ.
سوڭعى جاڭالىقتار