قازاق «جول ازابى – كور ازابى» دەگەن. تاۋىپ ايتقان. كەۋدەسىندە جانى بار ادام كورگە جاتىپ كورمەسە دە ونىڭ ازابى وڭاي بولمايتىنىن سەزىنەدى. ال وسى ازاپقا جول ازابىن تەڭەگەن قازاق ءبىر نارسەنى ءبىلىپ ايتقان عوي. دەمەك جول ازابى اۋىر بولعانى دا.
ءتۇرلى انكەتالىق ساۋالدامالار ۇسىنىلىپ جاتادى. سونداي ساۋالدامالاردىڭ ىشىندە ء«سىز ءوزىڭىزدى قاۋىپسىز سەزىنەسىز بە؟» دەگەن ساۋال كەزدەسىپ تۇرادى. بۇل سۇراققا مەن ويلانىپ جاتپاستان, «جوق, ءوزىمدى قاۋىپسىز سەزىنبەيمىن», دەپ بىردەن جاۋاپ بەرەمىن. نەگە؟ ويتكەنى ءتۇرلى جول اپاتتارى تۋرالى اقپاراتتى ساناڭا ءسىڭىرىپ الىپ, جولعا شىققاندا ءوزىڭدى قىل كوپىردىڭ ۇستىندە كەتىپ بارا جاتقانداي سەزىنەسىز, قاي تۇستا شاشىلىپ قالارىڭدى بىلمەي وتىراسىڭ. دىتتەگەن جەرىڭە امان-ەسەن جەتسەڭ اللانىڭ بەرگەن جانى وزىڭدە قالعانىن ولجا ساناپ تەرەڭ تىنىستايسىڭ, بىراق ساپارىڭ سونىمەن بىتپەيدى عوي, ەرتەڭ تاعى دا جولعا شىعۋعا ءماجبۇرسىڭ. ويتكەنى بۇل – ءومىر. سودان تاعى دا ءبىر ءۇمىت, ءبىر كۇدىكپەن جۇرگەنىڭ.
قاي ءبىر جىلى بالا-شاعامىزبەن جولعا شىقتىق. باعىتىمىز – شىمكەنت – جەتىساي. كولىگىنىڭ سالونىنا جيىرما شاقتى ادام سالىپ العان جۇرگىزۋشى كورەسىندى كورسەتىپ كەلەدى. قالانىڭ ىشىندە نەبىر مانەۆرلەر جاساپ زۋىلداتقان جۇرگىزۋشى قالادان شىعا سالا وكىرتە باستى. ءبىردى-ەكىلى ۇلكەندەر جاعى «جاي ايدا» دەپ ەسكەرتۋ جاساعانىنا كولىك يەسىنىڭ جاۋابى «جۇمىسىڭ بولماسىن, ءوزىم بىلەم» بولدى. جول ازابىنىڭ ناعىز كور ازابى بولعانىنا كۇمانىڭىز بولماسىن. جول اجەپتاۋىر ۇزاق. باعىمىزعا قاراي جولدىڭ العاشقى بولىگى كەڭ بولدى. ءبىر كەزدە بۇل كەڭ جول دا ءبىتىپ, جارىس-سايىس تار جولدا جالعاستى. قارسى بەتكە شىعىپ كەتۋ وقيعاسى سان مارتە قايتالاندى, اپاتتى جاعداي ءجيى-ءجيى كەزدەستى. ءوزىم دە كولىك جۇرگىزەتىندىكتەن جۇرگىزۋشىنىڭ قاتەلىگىن انىق كورىپ كەلەمىن. قاراما-قارسى ءوتىپ جاتقان كولىكتەردىڭ جۇرگىزۋشىلەرى ءبىزدىڭ اۋمەسەرگە «ميىڭ جوق پا؟» دەگەندەي سۇق ساۋساعىمەن سامايىن نۇقىپ كورسەتىپ كەتەدى.
جول بويىندا مىنانىڭ اپتىعىن باساتىن, انشەيىندە قاپتاپ جۇرەتىن ءبىر جول پوليتسياسى كەزدەسپەدى-اۋ, شىركىن!
نە كەرەك, جەتىسايعا جەتتىك-اۋ, ايتەۋىر. ءبۇيتىپ جەتكەنى قۇرىسىن! جانىمىز امان قالعانىنا, بالا-شاعامىزدىڭ امان-ەسەندىگىنە تاڭىرگە سانسىز شۇكىرلەر ايتىپ ساپارجايدا ءتۇسىپ جاتىرمىز. ۇلكەندەر جاعى جۇرگىزۋشىنى تىلدەپ, نەبىر جاعىمسىز سوزدەرىن باعىتتاپ جاتىر. جۇرگىزۋشى ولاردىڭ ايتقاندارىنا پىسقىرىپ تا جاتقان جوق. «شىمكەنت, شىمكەنت!» دەپ كەرى قايتۋ ءۇشىن جولاۋشى جيناۋعا كىرىسىپ كەتتى.
نە دەگەن كونبىس, جۋاس حالىقپىز. كەيىن ويلاپ قاراسام, ءوز تاعدىرىمىزدى, ءوز ءومىرىمىزدى قايداعى ءبىر جاۋاپسىز جۇرگىزۋشىگە تاپسىرىپ قويىپ, كورسەتكەن كورەسىنىنەن ابدەن زارەزاپ بولىپ قينالساق-تا وعان ەشقانداي قارسىلىق, قانداي دا ءبىر شارا كورۋ ويىمىزدا دا جوق, ىشتەي بۇرق-بۇرق قايناپ ءوز بەتىمىزبەن كەتە بارىپپىز. ەڭ قۇرىعاندا, ءتيىستى ءبىر ورىنعا شاعىمدانىپ, الگى جۇرگىزۋشىنىڭ تاعى ءبىر تاعدىرلاردى تەمىر قورابىنا سالىپ الىپ قىل كوپىردىڭ ۇستىمەن جۇرۋىنە توقتام سالۋعا بولار ەدى عوي. الگى كولىكتىڭ جانىنان وتە بەرە جاس كەلىنشەكتىڭ جەتەگىنە ەرىپ ماشيناعا ءمىنىپ بارا جاتقان, جانارى مولدىرەگەن ءتورت-بەس جاسار قىز بالانىڭ كوزىنە كوزىم ءتۇسىپ كەتتى. ونى اياپ كەتتىم. «الدىڭدا قانداي تاعدىر كۇتىپ تۇر ەكەن سەنى, بالاپان؟» دەگەن ساۋالدى وي جۇرەگىمدى قارىپ وتكەنى. ەل امان, جۇرت تىنىشتا بەيكۇنا ءسابيدى قاۋىپ-قاتەرگە قيعانداي بولىپ سەزىندىم ءوزىمدى...
بەس-التى كۇننەن كەيىن كەرى قايتتىق. مىنگەن كولىگىمىز جايلى, جۇرگىزۋشىسى دە سابىرلى بولىپ شىقتى. ىشتەي قۋانىپ وتىرمىز. كەنەت ورتا جولدا توڭكەرىلىپ جاتقان اق ماشينانى, شۋلاعان, زار جىلاعان ادامداردى كوردىك. جول پوليتسيالارى ءبىزدىڭ كولىكتى جولدى جاپپاۋىمىز ءۇشىن ايالداۋعا رۇقسات ەتپەي وتكىزىپ جىبەردى. الگى جولداعى جول اپاتى كوز الدىمنان كەتپەي قويدى. جول بويىندا جاڭاعى توڭكەرىلىپ جاتقان ماشينا ءبىزدى جەتىسايعا جەتكىزگەن كولىك ەمەس پە ەكەن دەگەن وي مازالاي بەردى. ءالى كۇنگە دەيىن مازالايدى.
