ايماقتار • 20 شىلدە, 2022

اباي وبلىسىنا گاز قاشان تارتىلادى؟

260 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

اباي وبلىسى كومىردى كوپ تۇتىناتىن وڭىرلەردىڭ قاتارىنا كىرەدى. بۇل ءوز كەزەگىندە ەكولوگياعا اسەر ەتپەي قويمايتىنى بەلگىلى. سوندىقتان دا وڭىرگە گاز تارتۋ كۇن تارتىبىندەگى ماسەلەنىڭ بىرىنە اينالدى.

اباي وبلىسىنا گاز قاشان تارتىلادى؟

وزەكتى ماسەلەنى سەمەيگە كەلگەن پار­لامەنت ءماجىلىسى دەپۋتاتتارىنىڭ الدىن­دا جەرگىلىكتى بەلسەندىلەر تاعى دا كوتەردى. ما­سەلەن, قوعام بەلسەندىسى, Amanat پارتيا­سىنىڭ مۇشەسى ۆلاديمير ءحاليننىڭ پىكىرىنە سۇيەنسەك, وڭىردەگى گازداندىرۋ ماسەلەسى 2013 جىلدان بەرى ايتىلىپ كەلەدى. الايدا وسى ۋاقىتقا دەيىن سەڭ قوزعالار ەمەس.  

«اتالعان ماسەلەنىڭ پارلامەنت پەن ۇكى­مەتتىڭ دەڭگەيىندە تالقىلانعانىن, سونداي-اق سەمەي مەن شىعىس قازاقستاندا گازدان­دىرۋدى پىسىقتاۋ جونىندەگى كوميسسيا قۇرىلىپ, گاز تاراتىلاتىن جەلىنىڭ ءبىر بولىگى پاۆلودارعا دەيىن جالعاساتىنى تۋرا­لى حاباردارمىز. وسى ماقساتتا كوگىل­دىر وتىندى تاراتۋدىڭ بىرنەشە باعىتى ازىر­لەنگەنى ءمالىم. اتاپ ايتقاندا, ورتا­لىق قازاقستاننان تارتۋ مۇمكىندىگى قاراس­تى­رىلعان ەدى. الايدا ونىڭ شىعىنى كوپ. زايسان جاقتان دا گازعا قوسىلۋعا بولادى, بىراق وندا قاجەتتى وتىننىڭ قورى از. ءۇشىنشى نۇسقا – رەسەيدەگى التاي ءوڭىرىن گازداندىرىپ وتىرعان ۆەسەلويار قۇبىرىنا قوسىلۋ», دەدى ۆ.حالين.

قوعام بەلسەندىسى قالانىڭ ەكولوگيالىق احۋالى كوڭىل كونشىتپەيتىنىن جانە جىلۋ قازاندىقتارىنان اۋاعا شىعىپ جاتقان زياندى قالدىقتىڭ كولەمى ەداۋىر ەكەنىن جەتكىزدى. بۇل رەتتە قازاقستان 2060 جىلعا قا­راي كومىرتەگىنەن تولىق ارىلۋدى كوز­دەپ وتىرعانىن ايتا كەتكەن ورىندى. سول سە­بەپتى جاڭا قازاقستاندا وسىنداي تۇيت­كىل­دى ماسەلەلەر ءوز شەشىمىن تابۋ كەرەك دەپ سانايدى جەرگىلىكتى قوعامدىق ۇيىم وكىلدەرى.  

«بۇل ماسەلەنى ءبىز مىندەتتى تۇردە قاراستىرىپ, ارىپتەستەرىمىزبەن اقىل­داسا­مىز. ونى شەشۋدىڭ جولدارىن پىسىقتاۋ قاجەت. اتالعان باعىتتا ۇكىمەتپەن بىر­لەسىپ, بارلىق ىقتيمال جوبانى جيناق­تاپ, ۇسىنىستاردى جەتكىزەمىز», دەدى پارلا­مەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى ءامىرحان را­حىم­جانوۆ.

بۇدان بولەك, وڭىردەگى تاعى ءبىر قوردا­لانعان پروبلەمالاردىڭ ءبىرى – ابدەن تو­زىعى جەتكەن جولدار ماسەلەسى. ءماجىلىس دەپۋ­تاتتارى وبلىستىڭ شالعاي ەلدى مەكەن­دەرىنە ساپار شەگىپ, راسىمەن دە جول ينفرا­قۇرىلىمى ءجىتى كوڭىلدى قاجەت ەتەتىنىن مويىندادى.

«اباي, اقسۋات, كوكپەكتى جانە كاتون­قا­راعاي اۋداندارى مەن كۋرچاتوۆ قالالارىن ارالاپ قايتتىم. جول ماسەلەسىنىڭ وزەكتىلىگى ارتىپ تۇرعانىن بايقادىم. دەسە دە سەڭ قوزعالدى دەپ ايتۋعا بولادى. البەتتە, قالعان ۋاقىتتىڭ ىشىندە 405 شاقىرىم جولدى جوندەۋ مۇمكىن ەمەس. مايقاپشاعايدان زايسانعا قاراي, سول سەكىلدى كوكپەكتىدەن قالباتاۋعا دەيىنگى جولدى جوندەۋ باستا­لىپ كەتتى. الايدا اقسۋاتتان باستاپ كوكپەكتىگە دە­يىنگى جول ۋچاسكەسىندە ادام اياعى باس­پاعانى كورىنىپ تۇر. ەگەر دە بيىل كەم دەگەندە 100 شاقىرىمداي جولدى جوندەپ وتسە, ونىڭ ءوزى جامان ەمەس», دەدى ءا.راحىمجانوۆ.

ال جانات وماربەكوۆا ايتقانداي, سە­مەي ەلىمىزدىڭ مادەني جانە تاريحي ورتا­لىعى سانالاتىندىقتان قالاداعى كونەدەن سىر شەرتەتىن ارحيتەكتۋرالىق نىسانداردى ساقتاپ, قالپىنا كەلتىرۋگە كوڭىل ءبولۋ كەرەك.

«مادەنيەت مينيسترلىگىمەن بىرلەسىپ, قالاداعى تاريحي عيماراتتاردى ساقتاۋ ماسە­لەسىن كوتەردىك. ويتكەنى سەمەي ءوزىنىڭ تاريحي مۇرالارىمەن ايگىلى. سەمەيلىكتەردىڭ قوقىس ۇيىندىلەرىنە بايلانىستى شاعىمدانىپ جاتقانىن بىلەمىز. ايتالىق, مۇنداي كورى­نىستى ساياباقتار مەن ۇيلەردىڭ جانىنان وت­كەندە بايقاۋعا بولادى. بۇل ورايدا تازا­لىق­تى اركىم وزىنەن باستاپ, بالالارعا ۇلگى كورسەتە ءبىلۋ كەرەك», دەدى ءماجىلىس دەپۋتاتى.

 

اباي وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار