سەسسياعا قاتىسقان مەملەكەتتىك ورگاندار, ەتنومادەني بىرلەستىكتەر, نۇر-سۇلتان قالالىق قحا عىلىمي-ساراپتاما توبى, قوعامدىق كەلىسىم كەڭەسى, انالار كەڭەسىنىڭ جانە جاستار قاناتىنىڭ وكىلدەرى مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋ, پاتريوتتىق تاربيە, مەملەكەتتىك ورگاندار مەن بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىمەن بايلانىس سەكىلدى ماسەلەلەردى تالقىلادى.
«بۇگىندە ەلوردادا تۇراتىن قازاقتاردىڭ سانى 1 005 147 قۇراپ وتىر. سونىمەن قاتار 140 569 ورىس, 14 329 ۋكراين, 12 788 تاتار, 11 558 وزبەك,
9 509 نەمىس, 7 353كارىس, 5 715 قىرعىز, 4 4416 ءازىربايجان, 4 047 بەلورۋس, 2 826 ينگۋش, 2 734 پولياك, 1 611 ۇيعىر, 1 529 شەشەن, 1 332 باشقۇرت, 1 309 ارميان, 831 مولداۆان ۇلتىنىڭ وكىلدەرى تۇراقتى قونىستانعان. قاي ۇلت بولماسىن قازاق جەرىن اتامەكەنىم دەپ ۇرپاعىن ءوسىرىپ, اۋاسىن جۇتىپ, تىنىس-تىرشىلىگىن وربىتەتىن بولسا ول مىندەتتى تۇردە قازاق ءتىلىن قۇرمەتتەپ, سويلەۋ قاجەت», دەپ ەسەپتەيدى «تۇران-استانا» ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ كافەدرا مەڭگەرۋشىسى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, دوتسەنت ۆلاديمير شنايدەر. سەسسيادا انا ءتىلدىڭ مارتەبەسىن ءسوز ەتىپ, قازاق تىلىندە پايىمدى بايانداما جاساعان نەمىس ۇلتىنىڭ وكىلى – سوناۋ 1941 جىلى ەلگە قونىس اۋدارعان نەمىستەردىڭ ەكىنشى ۇرپاعى.
ء«تىل كەرەمەتى مەن ءسوز قۇدىرەتىن سەزىنىپ, تۇسىنۋدەن بارىپ, ادامنىڭ بويىندا وتانشىلدىق تۇيسىك مازدايتىن بولادى. بىرنەشە ءتىلدى ەركىن ءبىلۋ – بۇگىنگى ءومىر تالابى. وسى قاعيدانى ۇستانا وتىرىپ, بولاشاق ۇرپاقتى قازاق تىلىندە سويلەۋگە, كۇندەلىكتى ومىردە قازاق ءتىلىن قولدانۋعا شاقىرۋ دا سىزدەر مەن بىزدەردىڭ باستى مىندەتىمىزدىڭ ءبىرى ەكەنىن كۇن تارتىبىنەن شىعارۋعا بولمايتىنىن ايتقىم كەلەدى. جاستارىمىزدىڭ بويىنا قازاق ءتىلىنىڭ قىر-سىرىن, بايلىعى مەن ەڭ اسىلدارىن ءسىڭىرۋ ارقىلى ءبىز وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ بىرەگەيلىگىن قالىپتاستىرا الامىز. وسى باعىتتا ايانباي ەڭبەك ەتەيىك, بولاشاعىمىزدى جارقىن ەتەيىك!», دەپ ول جينالعانداردى قازاق تىلىندە سويلەۋگە شاقىردى.
ال اسسامبلەيا حاتشىلىعى مەڭگەرۋشىسىنىڭ ورىنباسارى ينديرا رىستينا ەلدەگى ساياسي وزگەرىستەرگە بايلانىستى حالىق اراسىندا جۇرگىزىلگەن زەرتتەۋ ناتيجەلەرىن ءسوز ەتتى. «ەل ازاماتتارىنىڭ 76 پايىزى زاڭعا قابىلدانعان تۇزەتۋلەر ەلدەگى جاعدايدى جاقسارتۋعا كومەكتەسەدى دەپ ەسەپتەيدى. ساۋالناماعا قاتىسقان قازاقستاندىقتاردىڭ 83 پايىزى پرەزيدەنت ق.توقاەۆتىڭ ساياسي رەفورمالارىن قولدايدى. بۇل دەرەكتەر قولدانبالى ەتنوساياسي زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىنىڭ سوتسيولوگيالىق زەرتتەۋىنىڭ ناتيجەلەرىمەن تىعىز بايلانىستى. رەسپوندەنتتەردىڭ
94%-ى ەلدەگى ساياسي جاعدايدى تۇراقتى دەپ باعالاعانىن اتاپ وتكىم كەلەدى. قازاقستانداعى ۇلتارالىق كەلىسىمدى ساقتاۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك ساياساتتى قازاقستاندىقتاردىڭ 88 پايىزى قولدايدى. بۇل ۇلتارالىق كەلىسىمدى نىعايتۋ مەن ساياسي رەفورمالاردى جالعاستىرۋ ءبىر-بىرىمەن تىعىز جانە ءوزارا بايلانىستى ەكى پروتسەسس ەكەنىن بىلدىرەدى. سونداي-اق اسسامبلەيا كونستيتۋتسيالىق وزگەرىستەر مەن ساياسي رەفورمالاردى جۇزەگە اسىرۋدىڭ بەلسەندى قاتىسۋشىسىنا اينالادى», دەدى ول.
سونىمەن قاتار ينديرا رىستينا اسسامبلەيانىڭ الدىندا تۇرعان مىندەتتەردى دە اتاپ ءوتتى.
«اسسامبلەيانىڭ مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرمالارىن ىسكە اسىرۋ بويىنشا بەلسەندى ءتۇسىندىرۋ جۇمىسى ءبىرىنشى ورىنعا شىعۋ كەرەك. اسسامبلەيانىڭ ورتالىعى جانە وڭىرلەردەگى بارلىق كوممۋنيكاتسيالىق الاڭدارى قالىڭ جۇرتشىلىقتى ونىڭ ىشىندە اسسامبلەيانىڭ قوعامدىق قۇرىلىمدارى, عىلىمي ساراپتامالىق قوعامداستىعى, ەتنومادەني بىرلەستىكتەردىڭ جاستارى مەن ەتنوستاردى تارتا وتىرىپ وسى باعىتتا جۇمىس ىستەۋى كەرەك. رەسپۋبليكالىق جانە وڭىرلىك «دوستىق ۇيلەرىنىڭ» بارلىعىندا اسسامبلەيا مۇشەلەرى ەتنومادەني بىرلەستىكتەردى تارتا وتىرىپ ساياسي رەفورمالاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋ بارىسىن ءتۇسىندىرۋ ءۇشىن ساراپشىلاردى دايىنداۋ جونىندەگى ادىستەمەلىك ورتالىقتار ۇيىمداستىرىلادى», دەدى ول.
ءىس-شارا سوڭىندا ەلوردا اكىمىنىڭ ورىنباسارى بەرىك جاكەنوۆ نۇر-سۇلتان قالاسى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى توراعاسىنىڭ جاڭادان سايلانعان ەكى قوعامدىق ورىنباسارى – «جاستار» سارايىنىڭ ديرەكتورى, قحا مۇشەسى سەرگەي سولودوۆنيكوۆ پەن كورەي ەتنومادەني بىرلەستىگى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى روزا پاكتى تانىستىردى.
