ول – تۇلكىباستىڭ تامساندىرار برەندى
وڭتۇستىك وڭىرلەر بويىنشا ءتىلشى قىزمەتىن اتقارعان جىلداردا ءماندى دە ءدامدى دۇنيەلەرىمەن قالىڭ وقىرمان قاۋىمنىڭ ىستىق ىقىلاسىنا بولەنگەن بەلگىلى قالامگەر مارحابات بايعۇت تاياۋدا «ەگەمەن قازاقستان» گازەتىنىڭ وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى مەنشىكتى ءتىلشىسى بولىپ تاعايىندالدى. ءبىز بۇگىن جازۋشى-ءجۋرناليستىڭ جاڭا قىزمەتكە كىرىسكەلى بەرى جازعان العاشقى ماقالاسىن جاريالاپ وتىرمىز.
الپىسىنشى جىلدارى الماتىڭىزدىڭ اپورتى عانا ەمەس, بارلىق الماسى تالايلاردى تاڭعالدىرار ەدى. تامساندىرار ەدى. جيىرماسىنشى عاسىرىڭىزدىڭ سول الپىسىنشى جىلدارىندا ارماندار اقتارىلعان ارۋ الماتىدا ابيتۋريەنت, سونسوڭ ستۋدەنت بولعاندار قولدارىنا الما الىپ, قۇشىرلانا يىسكەپ جۇرەتىن. عاشىقتار ءبىر-بىرىنە باسقا نارسە ەمەس, الما سىيلايتىن. قازاقتىڭ ماڭدايىنداعى جالعىز ۋنيۆەرسيتەتى – كازگۋ-ءدىڭ, سونداي-اق, كازپي-ءدىڭ جانە جەنپي-ءدىڭ ستۋدەنتتەرى كوكمايسا الاتاۋدىڭ بوكتەرىندە «گورنىي گيگانت» دەيتۇعىن كەڭشاردىڭ تاۋ باۋرايلارىنداعى باۋلارىنان الما جينايتىن-اي. ءشامشىنىڭ, نۇرعيسانىڭ, اسەتتىڭ اندەرىن اۋەلەتە شىرقاي ءجۇرىپ...
الماتىڭىزدىڭ اپورتىنان, الماتىڭىزدىڭ الۋان-الۋان الماسىنان كەيىن شەراعاڭ (شەرحان مۇرتازا) تۇركىباسى دەۋدەن تانبايتىن تۇلكىباستىڭ الماسى, تۇلكىباستىڭ اپورتى ايرىقشا اتالاتىن. الاتاۋ مەن قاراتاۋدىڭ تۇيىسكەن تورىندەگى تۇلكىباستىڭ تاڭعاجايىپ تابيعاتى الماتىڭىزدىڭ تاۋ جاعىنا اينىماي ۇقسايدى عوي. شىرشاسى ازىراق دەمەسەڭىز. الايدا, ارشاسى باسىم. الماسى كەيدە الماتىڭىزدان اسىپ تۇسەتىن. مۇندا ميچۋرين اتىنداعى الما-ءجۇزىم كەڭشارى بار-تۇعىن. ودان وزگە دە اۋىلداردا – شاقپاقبابادا, اقبيىكتە, جاباعىلىدا, مايلىكەنتتە, كۇمىسباستاۋدا, كەمەرباستاۋدا, كوكتەرەكتە, جاسكەشۋدە, تاۋپىستەلىدە, كەلتەماشات پەن ۇزىنماشاتتا اپورتىڭىز باستاعان قازاقتىڭ قىزىل الماسى, قىمىز الماسى, اق الما, سارى المالار سامساپ تۇراتىن.
ءبارىڭىز بىلەسىزدەر, تۇركىسىب تەمىرجولىمەن, سونداي-اق اسفالت جولمەن ەرسىلى-قارسىلى اعىلىپ جاتاتىن پويىزداعىلار مەن اۆتوبۋستاعىلار, تاعىسىن-تاعى تەمىر كولىكتەگىلەر مىندەتتى تۇردە تۇلكىباس ستانساسىنان, وزگە دە بەكەتتەر مەن اۋدان ورتالىعىنان, جىبەك جولىنىڭ بويىنداعى اۋىلداردان الما الىپ تۇرىپ, تامسانا تاڭداي قاعار ەدى.
بەرتىنىرەكتە بارلىعى وزگەردى. الما باقتار ازايدى. سۇرىپتار ازدى. بۇيرا-بۇيرا باۋلاردىڭ ءبارى دەرلىك سۋسىز قالىپ, قۋراپ كەتتى. جۇزىمدىكتەرىڭىز جويىلدى. تامىلجىعان تۇلكىباسىڭىز الماسىز اۋدانعا اينالماققا تاياندى. كەنەت كۇلكىلى نارسە پايدا بولدى. ستانسالار مەن بەكەتتەردە, تاسجول تراسساسى بويىنداعى اۋىلداردا ساۋدا-ساتتىق قاتارلارى, بۇركەنشىك كۇركەلەر كوبەيىپ, جىپىرلاپ جونەلدى. سول جىپىرلاعان قالقالار مەن ۇيشىكتەردىڭ ماڭدايشالارىندا «تۇلكىباستىڭ الماسى» دەپ جازۋلى تۇراتىن. جۇزدەگەن جازۋلار! ونشاقتى جىل وسىلايشا الدەبىر جاقتاردان ادەيى اكەلىنەتىن, تۇلكىباسىڭىزدىڭ تەكتى الماسىنا ون قايناسا سورپاسى قوسىلماس, دامدىلىگى ۇيلەسپەس, تاتتىلىگى ۇقساماس وتىرىك ونىمدەر ساتىلدى-اي كەلىپ.
اسقار وسى جاعداياتتاردىڭ بارىنە قاتتى كۇيىنەتىن. ويلاناتىن. تولعاناتىن. ناقتىلى ىسكە قۇلشىناتىن.
اسقار اڭقاش ۇلى تولەشەۆ تۋرالى شاقپاقبابا اۋىلى اينالاسىندا, تۇلكىباس توڭىرەگىندە عانا ەمەس, بۇگىندە بۇكىل وڭتۇستىگىڭىزدە – التىن قۇرساقتى ايماعىڭىزدا اڭىز از ايتىلمايدى.
اسقار تولەشەۆ دەسە, ەل ەلەڭ ەتە قالادى قازىر.
ول كىم ەدى؟
تولەشەۆ – تۇلكىباستىڭ تۇلەگى. شەراعاڭ اپتا سايىن تۇسىمدە كورەمىن دەيتىن اقسۋ-جاباعىلىعا جالعاساتىن شاقپاقبابا اۋىلىندا تۋىپ-وسكەن. عارىشىڭىزعا گاگارين ۇشقان جىلى دۇنيەگە كەلگەن. سەگىزجىلدىقتى بىتىرە سالا بەتونشى بوپ كەتكەن. ون بەسكە اياق باسا بەرە ەڭبەككە ارالاسپاسا بولمايتىن ەدى. اكەدەن تىم ەرتە قالعان. شيەتتەي بالا-شاعانىڭ ىشىندەگى ءۇشىنشىسى ەدى. اسكەرگە اكەتتى. كەلە سالا كولىك جۇرگىزدى. التى جىل بويى. اگروبيزنەس كوللەدجىن ءبىتىرىپ, ميچۋرين اتىنداعى كەڭشاردىڭ جەمىس ساقتاۋ مەكەمەسىندە جۇمىس ىستەگەن. اۋداننىڭ توزعانىن, المانىڭ ازعانىن ۋايىمداپ, قاتتى-قاتتى ويعا بەرىلەتىن. اقيقاتىن ايتاتىن, العان بەتىنەن قايتپايتىن. «تۇلكىباس الماسىنىڭ اتاعىن قايتا قالپىنا كەلتىرمەسەك, ازامات بوپ ءجۇرۋدىڭ قاجەتى جوق!» دەپ ماعلۇمدادى. بەدەلدى باسقوسۋلاردا. جيىن-جينالىستاردا. جۇزدەسۋلەردە. باسشىلار مەن دەپۋتاتتاردىڭ كەزدەسۋلەرىندە.
جۇرتشىلىق 2003 جىلى تولەشەۆتى اۋداندىق ءماسليحاتتىڭ دەپۋتاتتىعىنا سايلادى. ءسوزى مەن ىسىندە الشاقتىق بولمايتىن اسقارىڭىز «كوكتال» شارۋا قوجالىعىن قۇرىپ, العا قويعان ماقساتىن جۇزەلەۋگە كىرىسكەن. كەدەرگىنى دە, كۇنشىلدىكتى دە كوپ كەزدەستىردى. قايتپادى. جاردەمدەسۋشىلەر دە از ەمەس-ءتى. اۋدان باسقارعانداردىڭ ءىشىنەن دارحان مىڭباي مەن قايرات ابدۋاليەۆ الما وسىرەتىن جەرىنىڭ كولەمىن كەڭەيتۋگە كومەكتەستى. 2006 جىلى مايتوبە (بۇرىنعى ميچۋرينو) اۋىلىندا سىيىمدىلىعى 2000 توننالىق الما ساقتايتىن قويمانى ىسكە قوستى. «تۇلكىباس جەمىس-جيدەكتەرى» مەكەمەسىن اشتى. وسىلايشا تۋعان ءتورىنىڭ الماسىن قايتا ورالتۋ ورايىنداعى تىرلىگى بيىكتەرگە باستادى. الايدا, قانشاما قاجىر-قايرات, كۇش-جىگەر, ەڭبەك جۇمسالدى دەسەڭىزشى!
تۇلكىباس اۋدانىنىڭ قازىرگى اكىمى قايرات ابدۋاليەۆ بىلاي دەيدى: – اسقار اعامىز اقجۇرەك, ادال, اقپەيىل ادام ەدى. ازامات ەدى. اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ قاي-قانداي سالاسى دا توقىراپ, تالاۋراپ, قۇلاپ, قۇلدىراعان كەزەڭدە باتىل قادامدارعا باردى. العاش جيىرما بەس گەكتار جەردەن, ەشقانداي دا قولداۋسىز, كومەكسىز, ءوز كۇشىمەن باستادى. سۋبسيديا دەگەن نارسە اتىمەن جوق قوي ول كەزدە. جيىرما جىلدان بەرى الما وسىرۋمەن اينالىسىپ, اۋىلعا, اۋدانعا عانا ەمەس, بۇكىل وبلىسقا داڭقى جايىلىپ ۇلگەرگەن ۇلگىلى ەڭبەك يەسى بولاتىن. وكىنىشكە قاراي, ومىردەن وتە ەرتە كەتتى. توڭازىتقىش ماسەلەسىن دە اسقار تولەشەۆ ءبىرىنشى بوپ كوتەردى. كاسىپكەرلىك كورەگەندىگىنە تاڭعالاسىڭ. ءوزىم ول كىسىگە 56 گەكتارداي جەردى قوسىپ بەرۋگە اسەر ەتكەنىمە قۋانامىن. كەزىندە سۋبسيديا دا الماستان, كەپىلدىككە ءۇي-جايلارىن قويىپ ءجۇرىپ-اق تالاي تىرلىك تىندىردى. وتكەن جىلى 210 گەكتار باۋدان 2000 توننا الما جيناعان ەدى. ول ءونىم توڭازىتقىشتا ساقتالىپ, كەيىننەن وتە جوعارى سۇرانىسقا يە بولدى. تەز ءوتىپ كەتتى.
اسەكەڭ پەرزەنتتەرىن دە ەڭبەككە باۋلي ءبىلدى. ۇلكەن ۇلىن اۋىلشارۋاشىلىق ماماندىعىنا, كىشى ۇلىن ءونىم ساقتايتىن توڭازىتقىش ماماندىعىنا وقىتتى. قالاي ءوسىرۋ, ءوندىرۋ, قايتىپ ساتۋ, قايدا ساتۋ جولدارىن دا ۇيرەتكەن. ناعىز اۋليە ادام دەۋگە بولادى ول كىسىنى. اتاقتى اق الما, قىزىل الما, التىن الما دەگەن سۇرىپتاردىڭ مايلىكەنت-تۇركىباسى-شاقپاق ءوڭىرىنىڭ برەندى ەكەنىن دالەلدەپ كەتتى.
شىركىن, قازاقتا وسىنداي ەرەن ەڭبەك يەلەرى, ادامدىق قاسيەتى جوعارى, تازا, ادال, اقيقاتتى كىمگە, قايدا بولسا دا قايمىقپاي, اشىق ايتاتىن ازاماتتار, ءسوزى مەن ءىسى ءبىر جەردەن تابىلاتىن تۇلعالار كوپ بولسا عوي دەپ ارماندايسىڭ...
ءيا, اسقار تولەشەۆ تۋرالى تەبىرەنبەي سويلەيتىندەر جوق سياقتى. بۇل ايماقتىڭ ارداگەرى دە, ورتا جاسارلارى دا, جاستارى دا تاۋ باۋرايلارىن باۋعا بولەگەن باعبان تۇلعانى ساعىنا ەسكە الادى. كورشىسى, اق جەلەڭدى ابزال دارىگەر اقسۇلۋ كۇزەمباەۆانىڭ پىكىرى تومەندەگىشە: – مەنىڭ بۇل شاڭىراقپەن كورشى بولىپ كەلە جاتقانىما جيىرما جىلعا جۋىقتادى. اسقار تالاي مۇڭدى بىرگە اقتارىپ, تالاي قۋانىشقا ورتاقتاسقان جان دوسىم بولاتىن. ەكى ءۇيدىڭ بالالارى دا تەتە ءوسىپ, بىرگە مەكتەپكە اپاردىق. ءتىلى ەمەس, ىسكەرلىگى الدا ءجۇردى. ونىڭ ادىلدىگى كەز كەلگەن تاۋدى بۇزىپ شىعاتىن. ادىلدىككە تاۋدى اينالىپ بارىپ-اق جەتۋگە بولادى عوي. جوق, ول مەن تىكە, قاسقايىپ بارىپ جارامىن دەگەنىنەن تانبادى. دەپۋتات سايلانباي تۇرىپ-اق, اۋىلداعى ءبىرشاما وتباسى ونىڭ شاپاعاتىن كوردى. كوشەت ساتىپ السا, باۋى ەسكىرگەن ۇيلەرگە دە الا كەلۋ ادەتى ەدى. جولدا ءوتىپ بارا جاتىپ, دۇرىس بۇتالماعان نەمەسە وسپەي قالعان جەمىس اعاشىن كورسە, لەزدە سول اۋلاعا كىرىپ كەتەتىن دە, ءاپ-ساتتە رەتتەپ بەرەتىن. مۇنىسىن ەشقاشان, ەشكىمگە مىندەت ەتپەيدى دە. قالتاسىندا ون سومى بولسا, بەس سومىن مىندەتتى تۇردە بىرەۋگە ءبولىپ بەرگىسى كەلىپ تۇراتىن جومارت تۇلعانىڭ ءوزى ەدى اسقار.
– راس-راس, وسى اۋىلدىڭ كەز كەلگەن تۇرعىنىن توقتاتىپ, اسەكەڭنىڭ قانداي ازامات بولعانىن سۇراڭىزشى. ەگەر دە بىرەۋى تەرىس كوزقاراس بىلدىرسە, مىنا مەنى وتىرىكشى ساناڭىز. ول قاراپايىم حالىقتىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن جانىمەن ۇعىنىپ, ادىلدىك جولىندا كۇرەسەتىن ادام ەدى. بۇكىل قازاقستاندا كەزدەسپەيتىن الما باۋىن وسىرگەنى ءۇشىن ۇلكەن ماراپاتقا ۇسىنباق بولعان وبلىس اكىمى اسقار مىرزاحمەتوۆ بىلتىرعى ءتىزىمدى قاراپ وتىرىپ: «الما باعبانى تولەشەۆ نەگە جوق؟» – دەپتى. سويتسە, ول ەكى-ءۇش جىل بۇرىن «شاپاعات» مەدالىن العان ەكەن. بەس جىلسىز قايتادان مەملەكەتتىك ماراپات بەرىلمەيدى عوي. اسقار سياقتىلارعا جىل سايىن وردەن بەرسە دە جاراسار ەدى-اۋ.
قۇداي قوسقان قوساعى, سۇيىكتى جارى ايشاكۇل ايتادى:
– ءومىر بويى بيىكتىگىمەن, اسقاقتىعىمەن تامساندىرىپ, تاڭعالدىرىپ وتكەن اسقارىم تۋرالى ەستەلىك ايتۋ اۋىر. مەن ونىمەن 19 جاسىمدا جۇپتاستىم. تابانى كۇرەكتەي وتىز جىل ىشىندە ىستىق-سۋىقتى بىرگە بولىستىك. اسقاردىڭ اسۋ الماي قويمايتىن تاباندىلىعى مەن ەڭبەكقورلىق قاسيەتتەرىنىڭ قالىپتاسۋىنا ءوزىنىڭ ءومىر جولىندا كورگەن قيىندىقتارى كوپ اسەر ەتتى. ءبىر-بىرىمىزگە دەمەۋ بولىپ, ءبارىن باسىنان باستاعان بولاتىنبىز. بەينەتتى بىردەي كورگەن ادامدار ونى كوتەرەردە دە بىرىگۋگە دايار تۇراتىنى ءومىر زاڭدىلىعى ەمەس پە؟
العاشقى قادامىن 2002 جىلى شاقپاقبابا اۋىلىنداعى باۋعا اپاراتىن جول سالۋدان باستادى. ءوزىمىزدىڭ تىرنەكتەپ جيناعانىمىز بەن جورا-جولداستان قارىزدانىپ العان 70 مىڭ دوللار قارجىنىڭ ءبارىن 8 شاقىرىم جولدىڭ جوندەلۋىنە جۇمسادىق. مەركەدەن ارنايى كوشەتتەر اكەلىپ, 25 گەكتار جەرگە شانشىپ شىقتىق. كوڭىلىمىزدە الاي-دۇلەي قورقىنىش. قالاي بولار ەكەن؟ ونەدى مە؟ ونبەيدى مە؟ دەگەن سۇراقتار مازا بەرەر ەمەس. الايدا, اسقاردىڭ كۇدىگىنەن گورى سەنىمى باسىمىراق ەكەن. ونىسىن: «ايشا, ۋايىمداما! بۇل باق ءالى ءوسىپ شىعادى. كورمەيسىڭ بە, قانشاما جىلدان بەرى قاراۋسىز تۇرعان مىنا ورىك جىل وتكەن سايىن جەمىسىن مولايتىپ كەلەدى. مەن مۇنى جەردىڭ دارقاندىعى دەپ سانايمىن. سوندىقتان دا, ءدال وسى ورىندى ءبىزدىڭ بولاشاق باۋىمىزعا لايىق دەپ شەشتىم» دەپ, اسا ءبىر رۋحتى داۋىسپەن ايتقاندا سەزىندىم. جاس شىبىقتاردى سابيدەن كەم كۇتكەن جوقپىز. ايازدى كۇندەرى تاڭعا دەيىن ۇيقىمىز ءتورت بولىنەدى. اسقار مۇنداي كۇندەرى باۋدان ءبىر قادام الىستامايدى. ارەكەت ەتسەڭ, اللانىڭ بەرەكەتىن قايتاراتىنى ءشۇباسىز. بىرتە-بىرتە جەمىستىڭ ءدامىن تاتا باستادىق. الما ءبىر جىلى جەتكىلىكتى ءونىم بەرسە, كەلەسى جىلى ساراڭدىق تانىتادى. ۋاقىتىندا جانۇشىرىپ ءجۇرىپ, قارىزعا العان توڭازىتقىشتار مەن وزگە دە تەحنيكالاردىڭ شىعىنىن جابۋعا شامامىز جەتىپ قالعان ەدى. وتكىزۋ جاعى وڭايعا سوقپادى. المالاردى ءتۇر-تۇرىمەن ءبولىپ, ۆاگونعا ارتىپ, اقتوبەگە دەيىن جەتكىزىپ ساتتىم. اسقار قويمانىڭ تىرلىگىمەن مۇندا قالادى. «جەرگىلىكتى, ەشقانداي قوسپاسىز ءتاتتى الما» دەسەم ەشكىم سەنبەيتىن. ال بۇگىندە كوزدەرى جەتىپ, الما تۇلكىباستىڭ برەندىنە اينالىپ ۇلگەردى. ەڭ ۇلكەن جەتىستىگىمىز, بىلتىرعى جىلى 210 گەكتار باۋدان 2000 توننا الما جيناعانىمىز. ءبىر كەزدەگى ارمانىمىزعا ارادا تالاي جىلداردى ەڭسەرىپ بارىپ جەتتىك. اسقاردىڭ سوندا قۇددى جاس بالاداي ءماز-مەيرام بولعانى كوز الدىمدا كولبەڭدەي بەرەدى.
قايتىس بولارىنان ءبىر كۇن بۇرىن سەمەيلىك جازۋشى ءارى مەنىڭ اعام تالعات كەڭەسباەۆتى جولداستارىمەن پويىزعا شىعارىپ سالۋعا كەتكەن. سول كىسى سەمەيگە جەتپەي, جارتى جولدا قايعىنى ەستىدى. ەكەۋى قوشتاساردا اسەكەڭ كوز جاسىن تىيا الماعان كورىنەدى. سول جىلاعان كۇيى پويىز كەتكەنشە قولىن سەرمەپ قالا بەرىپتى.
شىركىن-اي, ەكەۋمىز دۇرىستاپ ءبىر قىدىرىپ تا كورمەپپىز. الما باقتان باسقا جاققا... اسقارىمنىڭ اتى دا, ءىسى دە ولمەيدى. بەيبىت باستاعان بالا-شاعالار اكەلەرىنىڭ تىرلىگىن جالعاستىرىپ ءجۇر. شۇكىرشىلىك... ەل-جۇرت ريزا. اللا رازى بولسىن.
تولەشەۆتىڭ تەكتى وعلانى, اكەنىڭ ىزگى ءىسىن العا اپارماققا قۇلشىنعان بەيبىت اسقار ۇلى الاتاۋ مەن قاراتاۋدىڭ تۇيىسكەن تورىندە, قۇلانتاۋدىڭ باۋىرىندا, شاقپاقبابا اۋىلىندا جۇرگەندە بىلاي تولعانادى:
– ول مەنى ۇنەمى باققا ەرتىپ اپاراتىن. ءتۇرلى ىشكى سىرلارىمىز دا وسى جەردە ايتىلادى. ەشكىمگە تيىسپە, تيىسكەندى اياما دەپ ۇيرەتتى. تەك قانا العا ءجۇرۋدى, قايراتتى بولۋدى قاتاڭ تالاپ ەتەتىن. وزىنە دە تالاي رەت جالا جابىلدى. شىنشىلدىعىنىڭ ارقاسىندا اق ەكەنىن دالەلدەپ شىقتى. العاش اگرونوم بول دەگەنىندە قالامادىم. «جۇرت وقىپ جاتقان زاڭگەر, ەكونوميستى تاڭداپ, ءومىر بويى ءوز باسىڭنىڭ ەسەبىن تۇگەندەۋمەن شارشاپ وتەسىڭ. اعاش ەگىپ, جەمىس بەرۋ – ساۋاپتى ءىس. ءارى بۇل بۇدان بىلاي ءبىزدىڭ اۋلەت ۇرپاقتارىنىڭ نەگىزگى كاسىبىنە اينالۋى ءتيىس», دەپ ويلاندىردى. حاديستە «باقشادان جەلىنگەن ءار جەمىستىڭ ساۋابى يەسىنە جازىلادى. ول و دۇنيەدە ساۋاپقا يە بولادى. ال تويحانا, ويىنحانا سىندى ورتالىقتاردان ىشىلگەن ءار شولمەك شاراپتىڭ زيانى قوجايىنعا كۇنا بوپ جازىلادى. ول اقىرەتتە جانى ءجاي تاپپاي, قينالادى» دەلىنگەن. اكەمنىڭ ءتىلىن العانىما وكىنبەيمىن.
اكەم بار كەزدە كوزگە ىلمەيتىن تىرلىكتىڭ ءبارىنىڭ وڭاي ەمەس ەكەنىنە بىرتىندەپ كوزىم جەتىپ كەلەدى. مۇنىڭ ءبارىن بىزگە بىلدىرە بەرمەيتىن. بارىنشا قامتاماسىز ەتىپ, شەتەلدەرمەن تاجىريبە الماسۋعا جاعدايىمىزدى جاسادى. سونىڭ ارقاسىندا چەحيا, گەرمانيا, اۆستريا سىندى ءىرى مەملەكەتتەردىڭ وزىق ادىستەرىن كورىپ قايتتىق. وسى جىلى ءوزىمىزدىڭ المالاردان وندىرىلەتىن تابيعي شىرىن دايىنداۋ تسەحىن اشۋ باستى جوسپاردا بولاتىن. بارلىق شەتەلدىك كومپانيالارمەن كەلىسىمشارتقا تۇردىق. اللا قالاسا, كەلەسى جىلى وسى ءىستى اياعىنا جەتكىزەمىن.
ۋنيۆەرسيتەتتە ۇيرەنبەگەن تاجىريبەلەردى اكەمنەن كورىپ, تالاي جەردە تاڭعالدىم. اكەنىڭ اقىلى مىڭ جىلعا ازىق دەگەن وسى. تۇسىمە ءجيى كىرەدى. وتكەن جولى ماڭىزدى دەگەن ءدارى ميلليون تەڭگە قارجىنى قاجەت ەتىپ, كەيىن الاتىن بولىپ شەشىلگەن. ءبىر كۇنى قاراۋسىز تۇرعان قويماعا كىرىپ, بەتى جابىلعان جاشىكتەردىڭ نە ەكەنىن اشىپ, قاراي سالسام, جاڭاعى اۋاداي قاجەت بولعان دارىلەر تۇر. ءوز كوزىمە ءوزىم سەنبەدىم. بەينە ءبىر تىرىسىندە سەزگەندەي تىعىپ كەتكەنىن قاراساڭشى! باۋدى سۋىقتان ساقتا, ۋاقتىسىندا ءدارى سەپ, قۇرت تۇسەدى دەپ ىلعي تۇسىمە كىرىپ ءجۇر.
* * *
تۇلكىباس تورلەرىندە, تاۋ بوكتەرلەرىندە عانا ەمەس, وڭتۇستىك وڭىرىندەگى تالاي ايماقتاردا ايتۋلى باعبان اسقار تولەشەۆتەن تاعىلىم الۋشىلار از ەمەس. قازاقتىڭ قىزىل الماسى, اق الماسى, سارى الماسى, عىلىمي اتاۋلارى ايقىن الۋان المالار, اپورتىڭىز بەن التىن الماڭىز اسقاردىڭ بەينەتىمەن جايقالا تۇسكەن. اكەلەرىنىڭ جەڭىستى جولىن جەمىستى جالعاستىرىپ جۇرگەن پايىمدى پەرزەنتتەر, پاراسات بيىگىنە ۇمتىلعان ۇلاندار بار. ۇرپاقتار ساباقتاستىعى – وسى. «ەڭبەگىنە سەنگەننىڭ ەڭسەسى بيىك» دەيدى قازاق.
اسقاردىڭ التىن الماسى! ول – ءتۇلكىباستىڭ تامساندىرار برەندىنە اينالدى!
مارحابات بايعۇت,
«ەگەمەن قازاقستان».
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى.
