ماسەلەن, بيىلعى 7 مامىردا بۇرالقى يت تالاعان بەس جاسار قىز اۋرۋحاناعا جەتكىزىلدى. قالا تۇرعىنى اسەم بايجاننىڭ ايتۋىنشا, يت ونىڭ بالالارىنا دا, وزىنە دە بىرنەشە رەت شابۋىل جاساعان. «بىلتىر مەنى تالاماق بولدى. وسىعان بايلانىستى زووتەحنيكتەردىڭ ءارتۇرلى توپتارىنا جازبا قالدىرعان ەدىم. ولار مەنىڭ ءوزىمدى كىنالى ەتتى. ءدال وسى يت بەس جاسار جيەنىم سافيانى قاۋىپ الدى», دەپ جازدى ول Facebook پاراقشاسىندا.
وبلىستىق بالالار اۋرۋحاناسىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى بۇل دەرەكتى راستادى. دارىگەر-تراۆماتولوگتىڭ ايتۋىنشا, بۇرالقى يت بالانىڭ سول جاق بەتىن, جوعارى جانە تومەنگى ەرنىن بىرنەشە رەت تىستەگەن. دارىگەرلەر بالانىڭ بەتىندەگى جاراقاتىن تىگىپ, قۇتىرۋعا قارسى ۆاكتسينا سالعان.
بۇرالقى يت ماسەلەسى تۇرعىنداردى الاڭداتىپ وتىر. وسىعان وراي ءبىر توپ انا رەتروساياباققا جينالىپ, كوشەدە جۇرگەن يتتەردى اتۋعا رۇقسات بەرۋ ماسەلەسىن كوتەردى. ماسەلەن, قالا تۇرعىنى زۋحرا يلياسوۆانىڭ ايتۋىنشا, №21 مەكتەپتىڭ جانىندا ۇنەمى 5-6 يت جۇرەدى. سونىڭ ءبىرى 5-سىنىپ وقۋشىسىن قاۋىپ العان. «مەنىڭ بالام يت قاپقان وقۋشىمەن بىرگە وقيدى. مەكتەپتىڭ جانىندا بىرنەشە يت بالالارعا ءۇرىپ, ۇرەي تۋعىزادى. بالالارىمىز ءۇشىن قورقامىز», دەيدى زۋحرا يلياسوۆا.
الايدا «دوبروە سەردتسە» قوعامدىق قورىنىڭ جەتەكشىسى ۆەنەرا ماناسوۆا مەن ەرىكتى مامۋچار دجاباسوۆ يەسىز يتتەردى اۋلاۋ, ستەريليزاتسيالاۋ, ۆاكتسيناتسيالاۋ ءىسىن جانۋارلاردى قورعاۋمەن اينالىساتىن ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار مەن ەرىكتىلەر قوزعالىسىنا بەرۋدى سۇراپ ءجۇر. بۇعان نە سەبەپ؟
– بىزدە ءيتتىڭ زووپسيحولوگياسىن انىقتايتىن كينولوگ ماماندار از. اتىراۋدا مۇنىمەن ءوزىم اينالىسامىن. تاعى ءبىر ادام بار. جاقىندا قالادا بۇرالقى ءيتتى اۋلاۋعا بايلانىستى تەندەردى وزگە سەرىكتەستىك ۇتىپ الدى. قازىر ءار يتكە 19 مىڭ 500 تەڭگەدەن ەسەپتەلىپ وتىر. ال ۆەتەريناريالىق كلينيكادا ستەريليزاتسيانىڭ ءوزى 20 مىڭ تەڭگە تۇرادى. تەندەرلىك كونكۋرسقا ءبىز دە, «دوبروە سەردتسە» قوعامدىق قورى دا قاتىسقان ەدىك. ءبىز ءيتتى اۋلاۋمەن اينالىساتىن, كۇتىم جۇرگىزەتىن مامانداردىڭ, جانار-جاعارماي ماتەريالدارى ءارى ستەريليزاتسيا اقىسىن, پيتومنيك شىعىنىن ەسكەرىپ, ءار يتكە 38 مىڭ تەڭگە ەسەپتەپ بەردىك. كەيىن بۇل سومانى 21 مىڭ تەڭگەگە دەيىن تومەندەتتىك. بىراق ءبارىبىر تەندەردە ۇتىلىپ قالدىق. ءبىز يتكە ستەريليزاتسيا جاساۋ, ۆاكتسيناتسيالاۋ, كارانتين, چيپ, بيركا تاعۋ, پارازيتتەردى ۋلاۋ, كۇتىم جۇرگىزۋدى ۇسىندىق. ءار يت ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى الۋعا دايىن بولعانبىز, – دەيدى مامۋچار دجاباسوۆ.
وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسى ۆەتەريناريالىق مونيتورينگ جانە ەسەپتىلىك ءبولىمىنىڭ باسشىسى نۇركەن بوياروۆتىڭ ايتۋىنشا, بيىل 2 ناۋرىزدا بۇرالقى يتتەردى اۋلاۋ, جويۋ جۇمىسى توقتاتىلعان. بۇعان «جانۋارلارعا جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراۋ تۋرالى» زاڭنىڭ كۇشىنە ەنۋى سەبەپ بولعانى داۋسىز.
– بۇل ماسەلە وزەكتى كۇيىندە قالىپ وتىر. وسىعان بايلانىستى اتىراۋ قالاسى مەن بارلىق اۋىلدىق وكرۋگتە قاڭعىباس يتتەردى اۋلاۋ جۇمىسى ۇيىمداستىرىلادى. مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ كونكۋرسىندا انىقتالعان مەردىگەر مەكەمە بارلىق جۇمىستى اتقارادى. بۇرالقى يتتەردى تىرىلەي اۋلانىپ, ارنايى پاناجايعا جەتكىزىلەدى. يتتەردى تاماقتاندىرۋ, ەكپە جۇمىستارى كونكۋرستان ۇتقان مەكەمەنىڭ مىندەتىنە كىرەدى, – دەيدى نۇركەن بوياروۆ.
اتىراۋ قالالىق ۆەتەرينارلىق ستانساسىنىڭ باسشىسى ساتىبالدى ورازعاليەۆتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, قاباعان يتتەرگە چيپتەۋ, زالالسىنداندىرۋ جۇمىسى جۇرگىزىلمەيدى. مەردىگەر مەكەمەدە ءيتتىڭ قاباعان ەكەنىن انىقتايتىن كينولوگ بولادى. ادامدارعا زيان كەلتىرۋى مۇمكىن بۇرالقى يتتەر دارىلىك جولمەن جانسىزداندىرىلادى. بىلتىر وڭىردە 17 مىڭنان استام يت اتىلعان.
بۇرالقى يتتەرگە قاتىستى ءبىر دەرەكتى ايتپاسقا بولمايدى. اتىراۋ قالالىق پروكۋراتۋراسى بۇرىنعى جىلدارى ۆەتەريناريالىق ورگاندار يت اتىلعانى جونىندە جالعان قۇجاتتار ۇسىنعانىن انىقتاپ وتىر. جالعان قۇجات ارقىلى كاسىپكەرگە بيۋدجەتتەن قاراجاتىن اۋدارۋ دەرەگىنە بايلانىستى ءتيىستى قاداعالاۋ اكتىسى ەنگىزىلگەن. بيۋدجەتكە كەلتىرىلگەن زالال تولىقتاي وتەلىپ, جاۋاپتى تۇلعالار قاتاڭ تارتىپتىك جاۋاپقا تارتىلعان.
– سوڭعى كەزدە اتىراۋ قالاسىندا بۇرالقى يتتەردىڭ ادامدارعا, اسىرەسە, كامەلەتكە تولماعان جاسوسپىرىمدەرگە شابۋىلۋى جيىلەدى. جىل باسىنان بەرى 112 ادامدى يت قاپقانى تۋرالى دەرەك تىركەلدى. ونىڭ ىشىندە كامەلەتكە تولماعان 70 ءجاسوسپىرىم بار. وسىعان بايلانىستى قالا پروكۋراتۋراسى ۋاكىلەتتى ورگانداردىڭ تاراپىنان بۇرالقى يتتەردى اۋلاۋ باعىتىنداعى جۇمىستىڭ تيىمسىزدىگىنە, «جانۋارلارعا جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراۋ تۋرالى» زاڭىنىڭ ءتيىستى ورىندالماۋىنا بايلانىستى ۇسىنىس ەنگىزدى. سونىڭ ناتيجەسىندە پروكۋراتۋرا, پوليتسيا جانە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار قىزمەتكەرلەرىنەن ارنايى موبيلدىك توپ قۇرىلىپ, كەشەندى شارالار جوسپارى بەكىتىلدى, – دەپ حابارلادى قالالىق پروكۋراتۋرادان.
بىراق قابىلدانعان شارالارعا قاراماستان, ادامداردى يت قاۋىپ الۋ دەرەگى ءالى دە تىيىلعان جوق. سول سەبەپتەن, پروكۋراتۋرا اتا-انالارعا بالالارىن قوعامدىق ورىنداردا ەرەكشە باقىلاۋعا الۋ قاجەتتىگىن ەسكەرتىپ وتىر.
اتىراۋ وبلىسى