بيزنەس • 19 ماۋسىم، 2022

كاسىپكەر نەگە شاعىمداندى؟

66 رەت كورسەتىلدى

جاس كاسىپكەر سەرعالي باۋبەكوۆ جايلى وسىعان دەيىن دە ءجيى ەستيتىنبىز. ول جەتەكشىلىك ەتەتىن «باۋبەكوۆ سەرعالي» جشس-ءى الماتىداعى مەملەكەتتىك رامىزدەر – تۋ مەن ەلتاڭبانى دايىندايتىن ءۇش كومپانيانىڭ ءبىرى. ماسەلەنى س.باۋبەكوۆتىڭ سوزىمەن ناقتىلاساق، الماتىدا بىرنەشە مەملەكەتتىك ۇيىمداردا ولار دايىنداعان ەلتاڭبا مەن تۋ قازاقستاننىڭ ءار ايماعىندا، الماتىدا جۇزدەگەن مەملەكەتتىك مەكەمەلەردە قولدانىلادى.

ونىڭ ىشىندە ءىرى مەملەكەتتىك سترا­تەگيالىق عيماراتتار دا جەتەرلىك. وسىعان دەيىن رەسمي جيىنداردا كەز­دەسىپ جۇرگەن كاسىپكەرمەن بۇل جولعى اڭگىمە باسقاشا سيپاتتا بولدى. 2015 جىلدان بەرى مەملەكەتتىك پورتالعا تىركەلىپ، مەملەكەتتىك تاپسىرىس بو­يىنشا جۇمىسىن دوڭگەلەتىپ كەلگەن، بار بولعانى 4 جۇمىسشىسى، 4 تىگىن ماشيناسى بار شاعىن كومپانيا قاڭتار ايىنان بەرى تاپسىرىسقا قولى جەتپەي، قايراڭدا قاڭتارىلىپ قالعانداي كۇي كەشىپ كەلەدى.

س.باۋبەكوۆ ايتىپ وتكەندەي، جۇ­مىس­تىڭ توقتاپ قالۋىنا بيىلعى ­ناۋ­رىزدا «اتامەكەن» ۇكپ تاراپىنان يندۋستريالىق سەرتيفيكات­تىڭ پايدا بولۋى اسەر ەتكەن سياقتى. بۇل قۇجاتتىڭ تالابى دا تىم سالماق­تى. العاشقى تالاپ – مەملەكەتتىك رامىز­دەردى دايىندايتىن مەكەمەنىڭ قىزمەت ءوتىلى ءۇش جىلدان كەم بولماۋى كەرەك. ىشكى نارىقتا جەتى جىلدان بەرى جۇمىس ىستەپ كەلە جاتقان كومپانيا بۇل تا­لاپقا ساي. ال ەكىنشىسى، «عيماراتتىڭ اۋماعى 150 شارشى مەتردەن كەم ەمەس، 20 تىگىنشىسى جانە 20 تىگىن ماشيناسى بولۋى قاجەت» دەگەن شارت. ءدال وسى شارت قول استىندا 4 تىگىن ماشيناسى، 4 تىگىنشىسى بار «باۋبەكوۆ سەرعالي» جشس-نە سەرتيفيكاتقا قول جەتكىزەتىن مۇمكىندىكتى شەكتەپ، مەملەكەتتىك پور­تالدىڭ تىزىمىنە ىلىنبەي قالۋىنا سەبەپ بولدى.

«7 جىل بويى 4 تىگىنشى جانە 150 شارشى مەتردەن از اۋماقتا جۇمىس ىستەپ كەلدىك. ءبىز دايىنداعان ونىمدەرگە ەشقانداي سىن ايتىلعان جوق. ءاربىر جارتى جىل سايىن ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگىنىڭ تەحنيكا­لىق رەتتەۋ جانە مەترولوگيا كوميتەتى بار­لىق تالاپتارعا ساي جۇمىس ىستەپ جاتقانىمىزدى كۋالاندىرىپ كەلگەن.

«مەملەكەتتىك ەلتاڭبا ءبىز جۇمىس ىستەي باستاعان جەتى جىلدىڭ ىشىندە كورەر كوزگە قاتتى بايقالا قويماسا دا 3 رەت وزگەردى. كەيبىر يىرىمدەرى ارلەندى. ۇشىنشىسىندە ەلتاڭباداعى جازۋ لا­تىن قارپىنە وزگەرتىلدى. ال تۋدا وزگەرىس بولعان جوق. ءبىز تالاپتاردىڭ بارىنە بەيىمدەلدىك»، دەيدى كاسىپكەر.

ودان كەيىن ول ماسەلەنىڭ انىق-قانىعىن بىلمەك بولىپ، نۇر-سۇلتان قالاسىنداعى «اتامەكەن» ۇكپ-عا حات جازىلدى، ونلاين جۇيەسىندە دە، zoom جەلىسىندە دە بەينەبايلانىسقا شىقتى. بىراق ناتيجەسىز بولدى.

كاسىپكەر س.باۋبەكوۆ ايتىپ وت­كەندەي، ناق وسى تۇستا كاسىپكەرلەر­گە قو­يىلعان تالاپ، ءتىپتى قازاقستان­نىڭ مۇم­كىندىگىنەن جوعارى. مىسالى ست-kz ءبىرىنشى يندۋستريالىق تا­لا­بى بويىنشا ءونىم قۇرامىندا قا­زاقستاندىق ۇلەستىڭ كوبىرەك بولۋىنا باسىمدىق بەرىلەدى. ال تۋ نەمەسە ەلتاڭبا قۇرامىندا پايدالا­نىلاتىن ءونىمنىڭ قۇرامىندا ەلىمىز­دە شىعارىلاتىندارى از. كوپشىلىگى – يمپورت. وسى تۇستا ساراپشى مەم­لەكەتتىك تاپسىرىس پورتالىنان وتكەن باسەكەلەس-ارىپتەستەرى تۋرالى تىل­گە تيەك ەتتى. مىسالى، جەزقازعان قا­لا­سىنداعى مەملەكەتتىك رامىزدەر دا­يىن­داۋعا سەرتيفيكات العان كومپانيالاردا تۋ مەن ەلتاڭبا عانا ەمەس، كيىم تىگىلەدى. ال الماتىدا جولى بولعان ءبىر كومپانيا جۇمىسىن 2019 جىلى باستاعان.

«قازاقستاندا مەملەكەتتىك را­مىز­­­دەردى شىعاراتىن جۇزدەگەن كوم­پا­­نيانىڭ قايسىسىنىڭ پور­تال­دان وتكەنىن بىلمەيمىن. بىراق سەرتي­في­كاتتىڭ تالابىنان كەيىن ولاردىڭ قا­تارىنىڭ ازايىپ قالاتىنىنا كۇ­مان­­دانبايمىن. سەرتيفيكاتتى قا­تاڭداتۋ تالابى نارىقتان ءبىز ءتارىزدى از قۇرامدا جۇمىسىن جالعاستى­رىپ كەلە جاتقان ۇساق كومپانيالاردى ىعىستىرىپ، مونوپولياعا جول اشا ما دەپ قورقامىن. سەبەبى جەتى جىل­دان بەرى ءبىزدىڭ جۇمىسىمىزعا سىن ايتىلعان جوق. بار ءمىنىمىز – از قۇرامدا بولسا دا ساپالى ءونىم شىعارىپ كەلگەنىمىز. ۇلكەيىپ، ءوسىپ، ماماندارىمىزدى دا، تىگىن ماشينا­سىن دا، شارشى اۋماعىمىزدى دا كوبەيتۋ جوسپاردا بار. بىراق سوڭعى ساتتە جۇمىس ساپاسى ەمەس، شارشى مەتردىڭ، جۇمىسشىلاردىڭ ازدىعى جولدى كەسىپ تۇر. ماسەلە جاقىندا وڭ شەشىمىن تاپپاسا، الداعى بىرەر ايدا ءوزىمىزدى بانكروت دەپ جاريالاۋعا تۋرا كەلەدى»، دەيدى كاسىپكەر.

سودان كەيىن كاسىپكەر ايتقان ەكىن­شى ماسەلە – يندۋستريالىق تالاپ جىل سايىن قاتاڭدانا بەرەتىندىگى. باس­قاشا ايتقاندا شىعارىلاتىن ءونىم قۇرامىندا قازاقستاندىق ونىمگە باسىم­دىق بەرىلمەك. مىسالى، بيىل ءونىم قۇرامىنىڭ 40 پايىزى ءبىزدىڭ ءونىم بولسا، كەلەر جىلى بۇل كورسەتكىش 60 پايىز بولۋى مۇمكىن.

«بىرەر جىلدا مەملەكەتتىك رامىز­دەردى دايىنداۋدا تەحنولوگيالىق تىز­بەك جۇيەسى ۇيىمداستىرىلسا، قۇبا-قۇپ. بىراق بىزدە مۇنداي ءۇردىس تاجى­ريبەدە بولماعان. مىسالى، تۋدىڭ دا، ەلتاڭبانىڭ دا قۇرامىندا يمپورت كوپ. ءوزىمىزدىڭ ءونىم مول بولۋى ءۇشىن وتاندىق ونەركاسىپ دامۋى كەرەك. بىزدە بۇل ماسەلە كەنجەلەپ دامىپ كەلە جاتىر. الداعى ۋاقىتتا بۇل ماسەلە شەشىمىن تاپپاسا، كۇندەردىڭ كۇنىندە تۋىمىز بەن ەلتاڭبامىزدى دايىنداۋعا كورشى ەلدەرگە، مىسالى قحر-عا تاپسىرىس بەرۋىمىز ابدەن مۇمكىن. بۇل جاعداي ءبىزدىڭ ەلدىگىمىزگە سىن. ىشكى نارىقتا مەملەكەتتىك رامىزدەردى شىعارۋعا ما­ماندانعان شاعىن كومپانيالار­دىڭ وسۋىنە، كوبەيۋىنە مەملەكەت مۇددە­لى بولۋعا ءتيىس»، دەپ ءسوزىن تۇيىندەدى س.باۋبەكوۆ.

وسى رەتتە الماتى قالاسى كاسىپ­كەرلەر پالاتاسىنىڭ ديرەكتورى ايتۋار قوشمامبەتوۆكە حابارلاسىپ، ونىڭ بۇل ماسەلەدەن مۇلدەم حابارسىز ەكەنىن بىلدىك. ال س.باۋبەكوۆ بولسا، الماتىداعى كاسىپكەرلەر پالاتاسى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارلارى بۇل جاعدايدان حاباردار ەكەنىن، ولار جىر بولعان سەرتيفيكات تالابىن جەڭىلدەتۋ وزدەرىنىڭ قۇزىرەتىنە جاتپايتىنىن، جوعارى جاقتا شەشىلەتىنىن ايتقانىن جەتكىزدى.

 

الماتى

سوڭعى جاڭالىقتار

تمد ءسامميتى قازان ايىندا وتەدى

پرەزيدەنت • بۇگىن، 19:56

بۇگىنگى ۆاليۋتا باعامى

قارجى • بۇگىن، 10:17

ەلىمىزدە 9،5 ملن ادام ەكپە سالدىردى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 09:49

ۇقساس جاڭالىقتار