وڭىرارالىق ارىپتەستىك اياسىندا شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ دەلەگاتسياسى وبلىس اۋماعىمەن شەكتەسەتىن رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ بارناۋل قالاسىندا ۇلىستىڭ ۇلى كۇنىن اتاپ ءوتتى.
ءوڭىر باسشىسى بەردىبەك ساپارباەۆ باستاعان شىعىسقازاقستاندىق دەلەگاتسيانى رەسەي فەدەراتسياسى التاي ولكەسىنىڭ گۋبەرناتورى الەكساندر كارلين كۇتىپ الدى. بارناۋلدا رەسمي قوناقتار الدىمەن الەكسەي سمەرتيننىڭ سپورت كەشەنى مەن «لدينكا» جابىق مۇز ايدىنىندا, 2000-كۆارتالدا قالىپتاسقان ءبىلىم كلاستەرى مەن ايماقتىق كلينيكالىق اۋرۋحانادا بولدى.
بەلگىلى رەسەيلىك فۋتبولشىنىڭ ءوزى شەبەرلىك ساعاتتارىن وتكىزەتىن مەكتەپتە جاس سپورتشىلارعا ارنالعان قوناقۇي, اسحانا مەن قاجەتتى ينفراقۇرىلىم, ون كوماندانىڭ ءبىر مەزەتتە جاتتىعۋىنا مۇمكىندىك بار.
بارناۋل كلينيكالىق اۋرۋحاناسىنداعى زاماناۋي تەحنيكالار, ءدارىگەرلەر مەن ناۋقاستارعا ارنالعان قولايلى جاعداي – مەديتسينا سالاسىنداعى ارىپتەستىكتى جەتىلدىرۋگە نەگىز بولا الادى. كورشىلەس وڭىرلەردىڭ ءدارىگەرلەرى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى تاجىريبەلەرىمەن ءبولىسىپ, ناۋقاستاردى ەمدەۋدىڭ وزىق ۇلگىلەرىمەن الماستى. شىعىسقازاقستاندىق ماماندار دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن ۇيىمداستىرۋدىڭ كلاستەرلىك تاسىلدەرىنە ايرىقشا نازار اۋداردى. بارناۋل اۋرۋحاناسىندا مي تالشىقتارى مەن بۇيرەك اۋىستىرۋ سياقتى كۇردەلى وتالاردى 400 مىڭ تەڭگەدەن باستاپ 5 ميلليون تەڭگەگە دەيىنگى قارجىعا جاسايدى. شىعىس ءوڭىرى مۇنداي مۇمكىندىككە بيىل قول جەتكىزبەك.
التاي ايماعىنىڭ اكىمشىلىك ورتالىعىنداعى ءبىلىم كلاستەرى دە كوڭىل اۋدارۋعا تۇرارلىق دۇنيە. قالانىڭ 2000-كۆارتالىندا ءبىر الاڭقايدا بالاباقشا, باسسەين, زاماناۋي مەكتەپ جانە كوركەمونەر مەكتەبى ورنالاسقان. №132 مەكتەپتىڭ ديرەكتورى يننا بوريسەنكونىڭ ايتۋىنشا, ءبىلىم جۇيەسىن قۇرۋدىڭ كلاستەرلىك ءتاسىلى مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەدەن باستاپ كاسىبي دەڭگەيگە دەيىنگى ءبىلىمدى ەشقايدا شىقپاي, ءبىر جەردە الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى تۇرعىن ۇيلەردىڭ ورتاسىندا ورىن تەپكەن الاڭدا مەكتەپكە دەيىنگى, مەكتەپتەگى جانە قوسىمشا ءبىلىمدى الۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن, سول ارقىلى بالالاردى وقىتۋعا جوعارى دەڭگەيدەگى قولايلىلىق قالىپتاستىرىپ, ولاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتەتىن ءبىلىم مودەلىنە ەرەكشە قىزىعۋشىلىق تانىتتى. بۇل رەتتە بارناۋلدىق ارىپتەستەردىڭ تاجىريبەسىن وسكەمەندىكتەر دە ءىس جۇزىنە اسىرۋ جولدارىن قاراستىراتىن بولدى.
– التاي ولكەسىنىڭ ارىپتەستىك شەڭبەرىندە كوپتەگەن جاڭا يدەيالار تۋدى. بۇگىندە وسكەمەندە ەكى جاڭا اۋدان جەدەل دامىپ كەلەدى. سوندىقتان بارناۋلدىڭ تاجىريبەسىن وبلىس ورتالىعىندا ەنگىزۋ جاعىن قاراستىرامىز. حالىققا ارنالعان الەۋمەتتىك نىسانداردى تۇرعىندارعا قولايلى ەتىپ سالۋ تاجىريبەسى ءبىز ءۇشىن وتە پايدالى, – دەدى وسكەمەن قالاسىنىڭ اكىمى تەمىربەك قاسىمجانوۆ.
سەمەي قالاسى مەن شەمونايحا, بورودۋليحا, بەسقاراعاي, كوكپەكتى جانە ۇلان اۋداندارى تىككەن اقشاڭقان كيىز ۇيلەر ساحاروۆ الاڭىنا قازاق اۋىلى كوشىپ كەلگەندەي اسەر قالدىردى. مەرەكەلىك شاراعا رەسەيلىك قازاق قوعامىنىڭ وكىلدەرى كوپتەپ كەلدى. ولاردىڭ قاتارىندا شىعىس قازاقستاننان شىققان قازاقتار دا جەتەرلىك. ماسەلەن, بارناۋلداعى قازاق مادەني قوعامىنىڭ ديرەكتورى مارات بەكمۇراتوۆ, سونداي-اق, ءتۇرلى سالادا جۇرگەن قالدىبەك داۋىتباەۆ, ەرتاي قاجىكەەۆ, نۇرعايشا ءبارىنوۆا جانە تاعى باسقا قانداستار بار.
جالپى, قازىرگى كەزدە التاي ايماعىندا 10 مىڭنان استام قازاقتار تۇرادى. ايتا كەتكەن ءلازىم, ب.ساپارباەۆتىڭ ۇسىنىسىمەن بارناۋلدا قازاق ءتىلى مەن مادەنيەتى ورتالىعى اشىلعان بولاتىن. بۇرىن ەلىمىزدە ەڭبەك ەتىپ, رەسەيگە قونىس اۋدارعاندار ىشىندە «التايسكايا پراۆدا» گازەتىنىڭ بۇرىنعى ءتىلشىسى جانە رەداكتورى الەكساندر كوزلوۆ, بۇرىنعى سامار اۋدانىنىڭ پارتيا قىزمەتكەرى رايس كوۆتۋن, «مالينوۆوە وزەرو» ساۋدا ءۇيىنىڭ جەتەكشىسى يگور كۋنۋكپاەۆ سىندى شىعىسقازاقستاندىقتار دا تۋعان جەرلەرىن ساعىنعانىن جەتكىزىپ, ەكى ەل اراسىنداعى دوستىق دانەكەرى بولعانى ءۇشىن ريزاشىلىقتارىن ءبىلدىردى.
التاي ولكەسىنىڭ گۋبەرناتورى ا.كارليننىڭ ايتۋىنشا, 2013 جىلى التاي ايماعىنداعى جالپى تاۋار اينالىمىنىڭ ۇشتەن ءبىرى قازاقستانعا, ونىڭ ىشىندە شىعىس قازاقستان وبلىسىنا تيەسىلى ەكەن. سوڭعى جىلدارى شەكاراارالىق بايلانىستار شىعىس قازاقستاننىڭ شەمونايحا, گلۋبوكوە اۋداندارى مەن رەسەيدىڭ زمەينوگورسكي, لوكتەۆسكي, ترەتياكوۆ اۋداندارى اراسىندا جاقسى جولعا قويىلعان. ىسكەرلىك بايلانىستاردى جەتىلدىرۋ ماقساتىندا وتكەن بيزنەس-فورۋمدا ەكىجاقتى جاڭا قۇجاتتارعا قول قويىلدى. ماسەلەن, وسكەمەندىك «جانەلحولدينگ» جشس مەن رەسەيلىك «ەلەكتروتەحمونتاج» سەرىكتەستىگى وبلىس اۋماعىندا شاعىن جانە ورتا قۋاتتى جىلۋ قازاندىقتارىن شىعاراتىن بىرلەسكەن كاسىپورىن قۇرماق.
بۇگىندە التاي ايماعىندا 670 شىعىسقازاقستاندىق ستۋدەنت ءبىلىم الىپ جاتىر. ءوڭىر باسشىسى التاي ايماعىندا قازاق تىلىندە وقىتاتىن مەكتەپتەردىڭ جۇمىس ىستەپ تۇرعانىن, بۇل رەتتە ۇلتارالىق كەلىسىم مودەلى شىعىس قازاقستان وبلىسىندا دا ناتيجەلى جۇزەگە اسىپ جاتقانىن جەتكىزدى. سونىمەن بىرگە, رەسەيلىكتەردى شىعىس قازاقستاندا وتەتىن ماڭىزدى ءىس-شارالارعا, ونىڭ ءىشىندە «شاعىن ەكسپو» كورمەسى مەن «التاي – ءبىزدىڭ ورتاق ءۇيىمىز» حالىقارالىق ۇيلەستىرۋ كەڭەسىنىڭ وتىرىسىنا, شىعىس قازاقستاننان شىققان بەلگىلى ازاماتتاردىڭ فورۋمىنا قاتىسۋعا شاقىردى.
دۋمان اناش,
«ەگەمەن قازاقستان».
شىعىس قازاقستان وبلىسى.
ءوڭىر باسشىسى بەردىبەك ساپارباەۆ باستاعان شىعىسقازاقستاندىق دەلەگاتسيانى رەسەي فەدەراتسياسى التاي ولكەسىنىڭ گۋبەرناتورى الەكساندر كارلين كۇتىپ الدى. بارناۋلدا رەسمي قوناقتار الدىمەن الەكسەي سمەرتيننىڭ سپورت كەشەنى مەن «لدينكا» جابىق مۇز ايدىنىندا, 2000-كۆارتالدا قالىپتاسقان ءبىلىم كلاستەرى مەن ايماقتىق كلينيكالىق اۋرۋحانادا بولدى.
بەلگىلى رەسەيلىك فۋتبولشىنىڭ ءوزى شەبەرلىك ساعاتتارىن وتكىزەتىن مەكتەپتە جاس سپورتشىلارعا ارنالعان قوناقۇي, اسحانا مەن قاجەتتى ينفراقۇرىلىم, ون كوماندانىڭ ءبىر مەزەتتە جاتتىعۋىنا مۇمكىندىك بار.
بارناۋل كلينيكالىق اۋرۋحاناسىنداعى زاماناۋي تەحنيكالار, ءدارىگەرلەر مەن ناۋقاستارعا ارنالعان قولايلى جاعداي – مەديتسينا سالاسىنداعى ارىپتەستىكتى جەتىلدىرۋگە نەگىز بولا الادى. كورشىلەس وڭىرلەردىڭ ءدارىگەرلەرى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى تاجىريبەلەرىمەن ءبولىسىپ, ناۋقاستاردى ەمدەۋدىڭ وزىق ۇلگىلەرىمەن الماستى. شىعىسقازاقستاندىق ماماندار دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن ۇيىمداستىرۋدىڭ كلاستەرلىك تاسىلدەرىنە ايرىقشا نازار اۋداردى. بارناۋل اۋرۋحاناسىندا مي تالشىقتارى مەن بۇيرەك اۋىستىرۋ سياقتى كۇردەلى وتالاردى 400 مىڭ تەڭگەدەن باستاپ 5 ميلليون تەڭگەگە دەيىنگى قارجىعا جاسايدى. شىعىس ءوڭىرى مۇنداي مۇمكىندىككە بيىل قول جەتكىزبەك.
التاي ايماعىنىڭ اكىمشىلىك ورتالىعىنداعى ءبىلىم كلاستەرى دە كوڭىل اۋدارۋعا تۇرارلىق دۇنيە. قالانىڭ 2000-كۆارتالىندا ءبىر الاڭقايدا بالاباقشا, باسسەين, زاماناۋي مەكتەپ جانە كوركەمونەر مەكتەبى ورنالاسقان. №132 مەكتەپتىڭ ديرەكتورى يننا بوريسەنكونىڭ ايتۋىنشا, ءبىلىم جۇيەسىن قۇرۋدىڭ كلاستەرلىك ءتاسىلى مەكتەپكە دەيىنگى مەكەمەدەن باستاپ كاسىبي دەڭگەيگە دەيىنگى ءبىلىمدى ەشقايدا شىقپاي, ءبىر جەردە الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى تۇرعىن ۇيلەردىڭ ورتاسىندا ورىن تەپكەن الاڭدا مەكتەپكە دەيىنگى, مەكتەپتەگى جانە قوسىمشا ءبىلىمدى الۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن, سول ارقىلى بالالاردى وقىتۋعا جوعارى دەڭگەيدەگى قولايلىلىق قالىپتاستىرىپ, ولاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتەتىن ءبىلىم مودەلىنە ەرەكشە قىزىعۋشىلىق تانىتتى. بۇل رەتتە بارناۋلدىق ارىپتەستەردىڭ تاجىريبەسىن وسكەمەندىكتەر دە ءىس جۇزىنە اسىرۋ جولدارىن قاراستىراتىن بولدى.
– التاي ولكەسىنىڭ ارىپتەستىك شەڭبەرىندە كوپتەگەن جاڭا يدەيالار تۋدى. بۇگىندە وسكەمەندە ەكى جاڭا اۋدان جەدەل دامىپ كەلەدى. سوندىقتان بارناۋلدىڭ تاجىريبەسىن وبلىس ورتالىعىندا ەنگىزۋ جاعىن قاراستىرامىز. حالىققا ارنالعان الەۋمەتتىك نىسانداردى تۇرعىندارعا قولايلى ەتىپ سالۋ تاجىريبەسى ءبىز ءۇشىن وتە پايدالى, – دەدى وسكەمەن قالاسىنىڭ اكىمى تەمىربەك قاسىمجانوۆ.
سەمەي قالاسى مەن شەمونايحا, بورودۋليحا, بەسقاراعاي, كوكپەكتى جانە ۇلان اۋداندارى تىككەن اقشاڭقان كيىز ۇيلەر ساحاروۆ الاڭىنا قازاق اۋىلى كوشىپ كەلگەندەي اسەر قالدىردى. مەرەكەلىك شاراعا رەسەيلىك قازاق قوعامىنىڭ وكىلدەرى كوپتەپ كەلدى. ولاردىڭ قاتارىندا شىعىس قازاقستاننان شىققان قازاقتار دا جەتەرلىك. ماسەلەن, بارناۋلداعى قازاق مادەني قوعامىنىڭ ديرەكتورى مارات بەكمۇراتوۆ, سونداي-اق, ءتۇرلى سالادا جۇرگەن قالدىبەك داۋىتباەۆ, ەرتاي قاجىكەەۆ, نۇرعايشا ءبارىنوۆا جانە تاعى باسقا قانداستار بار.
جالپى, قازىرگى كەزدە التاي ايماعىندا 10 مىڭنان استام قازاقتار تۇرادى. ايتا كەتكەن ءلازىم, ب.ساپارباەۆتىڭ ۇسىنىسىمەن بارناۋلدا قازاق ءتىلى مەن مادەنيەتى ورتالىعى اشىلعان بولاتىن. بۇرىن ەلىمىزدە ەڭبەك ەتىپ, رەسەيگە قونىس اۋدارعاندار ىشىندە «التايسكايا پراۆدا» گازەتىنىڭ بۇرىنعى ءتىلشىسى جانە رەداكتورى الەكساندر كوزلوۆ, بۇرىنعى سامار اۋدانىنىڭ پارتيا قىزمەتكەرى رايس كوۆتۋن, «مالينوۆوە وزەرو» ساۋدا ءۇيىنىڭ جەتەكشىسى يگور كۋنۋكپاەۆ سىندى شىعىسقازاقستاندىقتار دا تۋعان جەرلەرىن ساعىنعانىن جەتكىزىپ, ەكى ەل اراسىنداعى دوستىق دانەكەرى بولعانى ءۇشىن ريزاشىلىقتارىن ءبىلدىردى.
التاي ولكەسىنىڭ گۋبەرناتورى ا.كارليننىڭ ايتۋىنشا, 2013 جىلى التاي ايماعىنداعى جالپى تاۋار اينالىمىنىڭ ۇشتەن ءبىرى قازاقستانعا, ونىڭ ىشىندە شىعىس قازاقستان وبلىسىنا تيەسىلى ەكەن. سوڭعى جىلدارى شەكاراارالىق بايلانىستار شىعىس قازاقستاننىڭ شەمونايحا, گلۋبوكوە اۋداندارى مەن رەسەيدىڭ زمەينوگورسكي, لوكتەۆسكي, ترەتياكوۆ اۋداندارى اراسىندا جاقسى جولعا قويىلعان. ىسكەرلىك بايلانىستاردى جەتىلدىرۋ ماقساتىندا وتكەن بيزنەس-فورۋمدا ەكىجاقتى جاڭا قۇجاتتارعا قول قويىلدى. ماسەلەن, وسكەمەندىك «جانەلحولدينگ» جشس مەن رەسەيلىك «ەلەكتروتەحمونتاج» سەرىكتەستىگى وبلىس اۋماعىندا شاعىن جانە ورتا قۋاتتى جىلۋ قازاندىقتارىن شىعاراتىن بىرلەسكەن كاسىپورىن قۇرماق.
بۇگىندە التاي ايماعىندا 670 شىعىسقازاقستاندىق ستۋدەنت ءبىلىم الىپ جاتىر. ءوڭىر باسشىسى التاي ايماعىندا قازاق تىلىندە وقىتاتىن مەكتەپتەردىڭ جۇمىس ىستەپ تۇرعانىن, بۇل رەتتە ۇلتارالىق كەلىسىم مودەلى شىعىس قازاقستان وبلىسىندا دا ناتيجەلى جۇزەگە اسىپ جاتقانىن جەتكىزدى. سونىمەن بىرگە, رەسەيلىكتەردى شىعىس قازاقستاندا وتەتىن ماڭىزدى ءىس-شارالارعا, ونىڭ ءىشىندە «شاعىن ەكسپو» كورمەسى مەن «التاي – ءبىزدىڭ ورتاق ءۇيىمىز» حالىقارالىق ۇيلەستىرۋ كەڭەسىنىڭ وتىرىسىنا, شىعىس قازاقستاننان شىققان بەلگىلى ازاماتتاردىڭ فورۋمىنا قاتىسۋعا شاقىردى.
دۋمان اناش,
«ەگەمەن قازاقستان».
شىعىس قازاقستان وبلىسى.
