الەم ەلدەرىنىڭ ۇندەۋىنە قاراماستان, رەسەي اسكەرى ۋكرايناعا شابۋىلىن توقتاتار ەمەس. ۇرىس ءالى دە ۋكراينانىڭ شىعىسىندا, قورشاۋدا قالعان ماريۋپول, مارينكا, پوپاسنايا, سەۆەرودونەتسك, يزيۋم, رۋبەجنوە, دنەپرورۋدنوە, مەليتوپول اۋماقتارىندا ءجۇرىپ جاتىر.
رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين ۋكرايناداعى جاعدايعا ارالاسقىسى كەلەتىن كەز كەلگەن ەلگە اسكەري جاۋابى دايىن ەكەنىن مالىمدەدى. بۇل – باتىس ەلدەرى سوڭعى كۇندەرى ۋكراينانى قولداۋدى كۇشەيتكەننەن كەيىن بولعان وقيعا. ۆ.ءپۋتيننىڭ ءباسپاسوز حاتشىسى دميتري پەسكوۆ وزگە ەلدەرگە قارۋ-جاراق جەتكىزۋى قۇرلىقتىڭ قاۋىپسىزدىگىنە قاۋىپ ءتوندىرىپ قانا قويماي, تۇراقسىزدىقتى تۋدىراتىن ارەكەت ەكەنىن ايتقان.
ۋكرايناعا قارۋ-جاراق بەرۋ ماسەلەسىندە باتىس ەلدەرى بىردەن كەلىسىمگە كەلە قويعان جوق. گەرمانيا سوعىس باستالماس بۇرىن قارۋ-جاراقتان باسقا كەز كەلگەن كومەكتى بەرەتىنىن مالىمدەگەن ەدى. الايدا جاقىندا ۋكرايناعا اۋىر قارۋ-جاراق جىبەرۋ تۋرالى ماسەلەدە نەمىس پارلامەنتىندە وتكەن وتىرىستا بۋندەستاگ وكىلدەرىنىڭ 586-سى كەلىسىم بەرىپ, 100-ءى قارسى شىققان, 7 ادام قالىس قالدى. بۇل گەرمانيانىڭ رەسەي-ۋكراينا قاقتىعىسىنداعى باستاپقى ۇستانىمىنىڭ وزگەرگەنىن بىلدىرەدى.
رەسەي ءوز كەزەگىندە ەۋروپا ەلدەرىنە جىبەرەتىن رەسۋرستارىنا رۋبلمەن تولەۋدى تالاپ ەتىپ, ەكى ەلدى گازدان اجىراتىپ تاستادى. جاقىندا رەسەيدىڭ مەملەكەتتىك ەنەرگەتيكالىق كومپانياسى «گازپروم» پولشا مەن بولگاريا رۋبلمەن تولەۋدەن باس تارتقاننان كەيىن ولارعا ءونىم جەتكىزۋدى توقتاتتى. بۇل قادامدى ساياسي كوشباسشىلار, سونىڭ ىشىندە ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆولوديمير زەلەنسكي بوپسالاۋعا تەڭەدى, الايدا كرەمل بۇل مالىمدەمەگە كەلىسپەدى. دميتري پەسكوۆ كەيبىر ەۋروپا ەلدەرى رەسەيگە قىر كورسەتىپ, گاز ءۇشىن رۋبلمەن تولەۋدەن باس تارتىپ, ءوز ەكونوميكاسىنا زيان كەلتىرىپ وتىرعانىن ايتتى. وسىلايشا, باتىس ەلدەرىنىڭ باسشىلارى رەسەي ەنەرگەتيكا سالاسى مەن ساۋدا ارقىلى قوقان-لوققى كورسەتۋگە تىرىسىپ جاتقانىن ايتىپ وتىر. ەۋروپالىق كوميسسيانىڭ پرەزيدەنتى ۋرسۋلا ۆون دەر لايەن بۇل جاعداي رەسەيدىڭ گاز جەتكىزۋشى رەتىندە سەنىمسىز ەكەنىن تاعى ءبىر كورسەتتى دەپ اتاپ ءوتتى. وسىلايشا, ەنەرگەتيكا سالاسىندا ەۋروپا-رەسەي تەكەتىرەسى ءجۇرىپ جاتىر. دەگەنمەن ەو قۇرامىنداعى ماجارستاننىڭ رەسەي گازىن رۋبلمەن ساۋدالاۋعا كەلىسكەنىن بىلەمىز. وسىلايشا, گاز ماسەلەسى ەۋروپا وداعىنىڭ ىشكى ۇستانىمدارى مەن قاعيدالارىنا قاتىستى سۇراقتار كوتەرگەنى انىق.
رەسەي-ۋكراينا داعدارىسىنا بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمى مەن باسشىسى انتونيۋ گۋتەرريش جەكە ارالاسا باستادى. جاقىندا ول رەسەيگە ساپارلاپ, ۆلاديمير پۋتينمەن كەزدەسسە, ودان كەيىن ۋكرايناعا اتتاندى. ماسكەۋدە بۇۇ باسشىسى گۋمانيتارلىق كومەك پەن بەيبىت تۇرعىنداردى قاقتىعىس ايماعىنان ەۆاكۋاتسيالاۋ ماسەلەسىنە, اتاپ ايتقاندا, ماريۋپولداعى مىڭداعان تۇرعىن مەن «ازوۆستال» مەتاللۋرگيالىق زاۋىتىندا قالعان ۋكراينا اسكەرىنە قاتىستى ماسەلە كوتەرىلگەنىن مالىمدەدى. رەسەي ماريۋپول قالاسىنداعى ازاماتتاردى ەۆاكۋاتسيالاۋعا بۇۇ-نىڭ قاتىسۋىنا كەلىسكەنى بەلگىلى بولدى, الايدا ول اسكەرگە قاتىسى بار-جوعى ناقتى ەمەس. رەسەيگە انتونيۋ گۋتەرريش اتىستى توقتاتۋعا شاقىرعان انكارا ارقىلى ۇشىپ باردى. ۋكراينادا بۇۇ باسشىسى رەسەي اسكەرى باسىپ العان بۋچادا بولىپ, جاعدايدى ءوز كوزىمەن كورىپ قايتتى. بۇل وقيعادا بۇۇ شەشۋشى ءرول اتقارماسا دا, حالىقارالىق قاۋىمداستىق ونىڭ ۇرىس ءجۇرىپ جاتقان اۋماقتاردان حالىقتى كوشىرىپ, گۋمانيتارلىق دالىزدەردى ورناتىپ بەرۋىن كۇتىپ وتىر. ويتكەنى وسىعان دەيىن كەلىسكەن گۋمانيتارلىق ءىس-شارالار جۇزەگە اسپاي قالدى.
اتىستى توقتاتىپ, بەيبىتشىلىك ورناتۋعا تىرىسقان تۇركيا باسشىلىعى تاراپتاردى كەلىسسوزگە شاقىرۋدى توقتاتپادى. وسى اپتا تۇركيا پرەزيدەنتى رەجەپ تايپ ەردوعان ۆلاديمير پۋتينمەن تەلەفونمەن سويلەستى. گەرمانيانىڭ رامشتاين اۋە بازاسىندا وتكەن باتىستىڭ كيەۆكە اسكەري كومەگى جونىندەگى كونسۋلتاتسيالاردىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا تۇركيانىڭ قورعانىس ءمينيسترى حۋلۋسي اكار الداعى كۇندەرى رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين مەن ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆولوديمير زەلەنسكيدىڭ كەزدەسۋى بولادى دەپ ۇمىتتەنەتىنىن حابارلادى. وسىعان دەيىن رەسەي باسشىسى كەزدەسۋ ناقتى ۇسىنىستار مەن شەشىمدەرگە قول جەتكەندە عانا بولاتىنىن مالىمدەگەنى ەسىمىزدە. ال ۆ.زەلەنسكي ماسەلەنى تالقىلاۋعا دايىن ەكەنىن ايتىپ, جەكە كەزدەسۋگە شاقىرعان.
بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ مالىمەتى بويىنشا ۋكراينادا قاقتىعىس باستالعاننان بەرى 11 ميلليوننان استام ادام ۇيلەرىن تاستاپ كەتكەن. كورشى ەلدەرگە 5,3 ميلليون ادام اتتانسا, 6,5 ميلليون ادام ەل ىشىندە قونىس اۋدارعان. وسىلايشا, بەيبىت كۇندە ىنتىماعى جاراسقان حالىق ءاپ-ساتتە تۋعان جەرىن, وتانىن, ءۇيىن تاستاپ قاشۋعا ءماجبۇر بولىپ وتىر. بۇگىنگى وقيعالار جەر بەتىندەگى بەيبىتشىلىك, ىنتىماق پەن كەلىسىم تۇسىنىكتەرىنىڭ ماعىناسى الدەقايدا اۋقىمدى ەكەنىن كورسەتكەندەي. دۇنيە ءجۇزى بەيبىت كۇننىڭ باعاسى ارتقان كەزدە ءومىر ءسۇرىپ جاتىر...
