ۋكراينا قارۋلى كۇشتەرىنىڭ باس شتابى رەسەيدىڭ كەيبىر ايماقتارداعى شابۋىلى باسەڭدەي باستاعانىن حابارلادى. باسقىنشىلاردىڭ كيەۆتى باسىپ الۋداعى ارەكەتتەرىنە تويتارىس بەرىلگەنى حابارلاندى. ۋكراينانىڭ شىعىسىندا قورعانىس كۇشتەرى دونەتسك, سلوبوجانسكي جانە تاۆريا وپەراتسيالىق وكرۋگىنىڭ كەيبىر اۋداندارىندا رەسەي شابۋىلىنا توسقاۋىل قويۋدى جالعاستىرىپ جاتىر. حابارلامادا حاركوۆ جانە احتىركا قالالارىن قورعاپ جاتقانى ايتىلدى. ۋكراين اسكەرلەرى سونىمەن قاتار كريۆوي روگ, نيكولاەۆ, ۆوزنەسەنسك قالالارى مەن نوۆوۆورونتسوۆكا كەنتى (حەرسون وبلىسى) باعىتىندا رەسەي شابۋىلىنا تويتارىس بەرگەن.
وڭتۇستىكتەگى ماريۋپول پورتىندا جاعداي كۇردەلى. جەرگىلىكتى قالا باسشىسىنىڭ كەڭەسشىسى پەتر اندريۋششەنكو نەمىستىڭ DW باسىلىمىنا بەرگەن سۇحباتىندا ماريۋپول گۋمانيتارلىق اپات الدىندا دەدى. ونىڭ ايتۋىنشا, رەسەي اسكەرىنىڭ قورشاۋىندا قالعان ماريۋپول قالاسىندا جارىق, سۋ, جىلۋ, بايلانىس جانە ازىق-ت ۇلىك جوق, ال كوممۋنالدىق قىزمەتتەر رەسەي اسكەرىنىڭ ۇزدىكسىز اتقىلاۋىنا بايلانىستى سۋ جانە ەلەكتر جەلىلەرىن جوندەي الماي وتىر, سونداي-اق بەيبىت تۇرعىنداردى ەۆاكۋاتسيالاۋدى باستاۋ دا مۇمكىن ەمەس. اندريۋششەنكو سۇحباتىندا بەرگەن دەرەكتەردى Deutsche Welle تاۋەلسىز دەرەككوزدەردەن راستاي المايتىنىن كەلتىرەدى. الەۋمەتتىك جەلىدە پەرزەنتحانانىڭ جارىلىستان استان-كەستەڭ بولعان سۋرەتى تارادى. ارتىنشا ۋكراينا رەسەيدى ماريۋپولدەگى بالالار اۋرۋحاناسىن بومبالادى دەپ ايىپتادى. ماريۋپولدەگى مەديتسينالىق كەشەندە بالالار اۋرۋحاناسى مەن پەرزەنتحانا ورنالاسقان ەكەن.
بۇۇ باس حاتشىسى انتونيۋ گۋتەرريش تە ماريۋپولدەگى بالالار اۋرۋحاناسى مەن پەرزەنتحانانىڭ جارىلىسىن ايىپتاپ, سوعىسقا قاتىسى جوق بەيبىت تۇرعىندار ەڭ قىمبات قۇن تولەپ جاتقانىن ايتتى. ول Twitter-دەگى جازباسىندا جاۋىزدىق پەن قانتوگىستى توقتاتۋعا ۇندەدى.
ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆ.زەلەنسكي رەسەيدىڭ پەرزەنتحانا مەن بالالار اۋرۋحاناسىن اتقىلاۋىن اسقان قاتىگەزدىككە تەڭەپ, الەم بۇل تەررورلىق ارەكەتتى قاشانعى ەلەۋسىز قالدىراتىنىن ايتىپ, ۋكراينا اۋەسىن جابۋدى تالاپ ەتتى. وسىعان دەيىن ۋكراينانىڭ اۋە كەڭىستىگىن قورعاۋ تۋرالى تىلەگىن اقش ورىنداي المايتىنىن ايتقان.
سونىمەن قاتار اقش پولشانىڭ ميگ-29 جويعىش ۇشاعىن گەرمانياداعى اقش اۋە بازاسى ارقىلى ۋكرايناعا جىبەرۋ تۋرالى ۇسىنىسىن دا قابىلدامادى. باتىس قازىر قالىپتاسقان جاعدايدا سوعىستى ۋشىقتىرۋ ەمەس, اياقتاۋ ماڭىزدى دەگەن ۇستانىمدا. ونىڭ ورنىنا اقش وكىلدەر پالاتاسىنداعى زاڭ شىعارۋشىلار ۋكرايناعا شۇعىل كومەك رەتىندە 13,6 ميلليارد دوللار بەرۋ تۋرالى كەلىستى. الداعى كۇندەرى سەنات قابىلداۋى ءتيىس بۇل قاراجات مولشەرىنىڭ جارتىسى ۋكراينانىڭ قورعانىس سالاسىنا, ال قالعان جارتىسى بوسقىنداردى قولداۋعا ارنالعان.
بۇۇ-نىڭ سوڭعى مالىمەتى بويىنشا 24 اقپاندا شابۋىل باستالعاننان بەرى ۋكراينادا كەم دەگەندە 1424 بەيبىت تۇرعىن قازا تاپتى نەمەسە جارالاندى. ال دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمى رەسەي باسقىنشىلىعى باستالعان ەكى اپتادا مەديتسينالىق مەكەمەلەرگە, مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە جانە جەدەل جاردەم كولىكتەرىنە جاسالعان 18 شابۋىلدى, ونىڭ ىشىندە 10 ادامنىڭ قازا بولعانىن جانە 16 تۇرعىن جاراقات العانىن راستادى.
رەسەي قورعانىس مينيسترلىگى اۋرۋحانانى بومبالاۋ تۋرالى حابارلامالارعا تۇسىنىكتەمە بەرگەن جوق. ۆەدومستۆونىڭ رەسمي حابارلاۋىنشا, رەسەي اسكەري كۇشتەرى تۇرعىن ۇيلەر مەن ازاماتتىق نىسانداردى اتپايدى. الايدا كۇندەلىكتى تاراپ جاتقان حابارلاردان ۋكراينا اۋماعىندا ۇيلەردىڭ, مەكتەپتەردىڭ جانە باسقا دا اسكەري ەمەس نىسانداردىڭ قيراپ جاتقانىن كورىپ وتىرمىز.
رەسەي تاراپى كەرىسىنشە گۋمانيتارلىق دالىزدەر ارقىلى قاۋىپتى ايماقتا ورنالاسقان ۋكراينا قالالارىنىڭ بەيبىت تۇرعىندارىن ەۆاكۋاتسيالاۋ وپەراتسياسى كيەۆ بيلىگىنىڭ كەسىرىنەن ورىندالماي وتىرعانىن مالىمدەدى. ساراپشىلار رەسەي بيلىگىنىڭ رەسمي مالىمدەمەلەرىنە سەنىمنىڭ ازدىعىن اشىق ايتۋدا.
رەسەي مەن ۋكراينانىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى تۇركيانىڭ انتاليا قالاسىندا بەيبىت كەلىسسوزدەر جۇرگىزۋگە كەلىسكەنى بەلگىلى بولعان. كۋلەبا مەن لاۆروۆتىڭ تۇركياعا بارعانى حابارلاندى. تۇركيا پرەزيدەنتى رەجەپ ەردوعان «مينيسترلەر كەزدەسۋى اتىستى توقتاتۋعا جول اشادى» دەگەن ءۇمىتىن بىلدىرگەن ەدى. الايدا رەسەي مەن ۋكراينا سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى اراسىنداعى كەلىسسوزدەردىڭ ءبىرىنشى راۋندى ايتارلىقتاي ناتيجە بەرمەدى. بۇل كەلىسسوزدەرگە قىزىعۋشىلىق بىلدىرگەندەر قاتارى قالىڭ. انتالياداعى ءباسپاسوز زالى حالىقارالىق جۋرناليستەر مەن ءتۇسىرىلىم توپتارىنا تولدى. كەلىسسوز جابىق ەسىك جاعدايىندا ءوتتى. قوس تاراپ كەزدەسۋ اياقتالعان سوڭ ءباسپاسوز ءماسليحاتىن وتكىزۋگە ۋادە بەردى.
تۇركياداعى كەزدەسۋدەن كەيىن سويلەگەن سوزىندە دميتري كۋلەبا رەسەيلىك ارىپتەسى سەرگەي لاۆروۆ قويعان تالاپتار قارسىلىقسىز بەرىلۋگە تەڭ ەكەنىن ايتتى. ال لاۆروۆ رەسەيدىڭ اسكەري وپەراتسياسى جوسپار بويىنشا ءجۇرىپ جاتقانىن, باتىس ەلدەرىنىڭ ۋكرايناعا قارۋ-جاراق جەتكىزۋى قاۋىپتى ارەكەت ەكەنىن مالىمدەدى. ساراپشىلار مەن حالىقارالىق بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ بۇل كەزدەسۋدەن كوپ ءۇمىت كۇتۋگە بولماس دەگەن بولجامى ءدال كەلدى. ۋكراينا سىرتقى ىستەر ءمينيسترى كۋلەبانىڭ ايتۋىنشا, تاراپتار ۋكرايناداعى گۋمانيتارلىق ماسەلەلەردى شەشۋگە كۇش سالۋدى جالعاستىرۋعا كەلىستى. ول «ماسەلەنى تالقىلاپ, شەشىمىن تابۋعا مۇمكىندىك بولسا», وسى فورماتتا تاعى كەزدەسۋگە كەلىسەتىنىن مالىمدەدى. كۋلەبا سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى بەيبىتشىلىك پەن قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرىن تالقىلاۋعا مانداتى بار دەپ سانايتىنىن جەتكىزدى. «مەن ۋكرايناداعى سوعىس پەن بەيبىت تۇرعىنداردىڭ قايعى-قاسىرەتىن توقتاتۋ ءۇشىن جانە ۋكراينا اۋماعىن رەسەيدىڭ باسقىنشى كۇشتەرىنەن بوساتۋ ماقساتىندا وسى كەلىسسوزدى جالعاستىرۋعا دايىنمىن», دەدى ۋكراينا سىرتقى ىستەر ءمينيسترى. ول سونداي-اق قازىر باسىمدىق بەرىلۋى كەرەك ەكى ماسەلەنى اتادى: ماريۋپولدەن گۋمانيتارلىق ءدالىز اشۋ جانە اتىستى ءبىر تاۋلىككە توقتاتۋعا قول جەتكىزۋ. ول رەسەيدىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى لاۆروۆ كرەملدەگى شەشىم قابىلداۋشىلارمەن بايلانىسادى دەپ ۇمىتتەنەتىنىن جەتكىزدى. «رەسەيدىڭ قالاۋىنسىز سوعىستى توقتاتۋ مۇمكىن ەمەس», دەدى كۋلەبا.
ال لاۆروۆ ءباسپاسوز جيىنى كەزىندە كەزدەسۋگە «نەگىزىنەن تۇرىك دوستارىنىڭ گۋمانيتارلىق ماسەلەلەر جونىندەگى باستاماسىن» تالقىلاعانىن مالىمدەدى. ول «رەسەيدىڭ قاۋىپسىزدىك جايلى الاڭداۋشىلىعىنا ەشكىمنىڭ قۇلاق اسپاعانىن» ايتتى. لاۆروۆتىڭ ايتۋىنشا, پەنتاگون ۋكراينا اۋماعىن بيولوگيالىق قارۋ جاساۋ ءۇشىن قولدانىلاتىن قوزدىرعىشتاردى دامىتۋعا پايدالانعان. ال اقش بۇل ايىپتاۋلاردى جوققا شاعاردى. لاۆروۆ اقۇيدىڭ جاۋابىنا تاڭعالۋعا بولمايتىنىن, ەو مەن بۇۇ بۇل مالىمدەمەنى راستاي الماۋىن ارنايى وپەراتسيانىڭ «اسا قۇپيا» جۇرگىزىلۋىمەن بايلانىستىردى.
ەكى بولمەدە قاتار وتكەن ءباسپاسوز جيىنىندا ۋكراينا مەن رەسەي سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى ءوز ۇستانىمدارىن اشىق جەتكىزدى. Reuters ۋكراينالىق دميتري كۋلەبا رەسەي اسكەرى ەلدىڭ گاز جانە يادرولىق نىساندارىنان كەتۋى كەرەك دەگەن تالاپ قويعانىن مالىمدەدى. ول سەرگەي لاۆروۆقا رەسەيدىڭ شابۋىلىنا دەيىن ۋكراينادا يادرولىق قاۋىپسىزدىكتە قاتىستى ماسەلە بولماعانىن ايتقان. ال كەلەسى بولمەدە جۋرناليستەردىڭ سۇراعىنا جاۋاپ بەرگەن لاۆروۆ پەرزەنتحاناداعى جارىلىس تۋرالى حابارلاردىڭ شىندىققا جاناسپايتىنىن كەلتىردى. ونىڭ ايتۋىنشا, رەسەي دەلەگاتسياسى ءۇش كۇن بۇرىن بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنە اۋرۋحانانى ۋكراين راديكالدارى باسىپ العانىن جانە انالار مەن مەدبيكەلەر ول جەردەن شىعارىلعانى جايلى حابار بەرگەن. لاۆروۆ باتىس باسىلىمدارىنداعى رەپورتاجداردى «اسا ەموتسيانالدى» دەپ سيپاتتاپ, ماسەلەنىڭ ەكىنشى جاعى قاراستىرىلمايدى دەپ ايىپتادى.
وسىلايشا, رەسەي مەن ۋكراينا سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى اسكەري قاقتىعىستاردى توقتاتۋ بويىنشا ناقتى شەشىمگە كەلمەدى. وسىعان دەيىن بەلارۋستە وتكەن ءۇش كەلىسسوزدە ايتىلعان گۋمانيتارلىق ءدالىز ارقىلى بەيبىت تۇرعىنداردى قالالاردان شىعارۋ تۋرالى كەلىسىم دە تولىق ورىندالمادى. تۇركياداعى كەزدەسۋ دە وسى ماسەلەنىڭ توڭىرەگىندە قالىپ, سوعىستى توقتاتۋ بويىنشا باتىل قادامدار جاسالماعانعا ۇقسايدى.
