كوللاجدى جاساعان قونىسباي شەجىمباي, «EQ»
سۋىقتان بۇرسەڭ قاققان ۇستازدار مەن وقۋشىلاردىڭ مۇشكىل ءحالىن الەۋمەتتىك جەلىلەردە تاراعان بەينەجازبا راستاپ بەردى. ايتپەسە, «باس جارىلسا, بورىك ىشىندە, قول سىنسا, جەڭ ىشىندە» دەپ جۇرگەن مەكتەپ ۇجىمىنىڭ جاعدايىن ەشكىم بىلمەس تە ەدى. جازبا اۆتورى مەكتەپتە كومىردىڭ تاۋسىلعانىن, جاعۋعا جارامسىز ۇساق ۇيىندىلەر عانا قالعانىن بەينەلەپتى. سالدارىنان عيمارات ىشىندەگى تەمپەراتۋرا كۇرت تومەندەگەن.
اۋداندىق ءبىلىم بەرۋ ءبولىمىنىڭ باسشىسى ولگا كۋناكوۆانىڭ ايتۋىنشا, ق.ىدىرىسوۆ اتىنداعى ورتا مەكتەپتى جىلىتۋ ءۇشىن قىسقى ماۋسىمدا 474 توننا كومىر قاجەت. تاۋارلىق بيرجا ارقىلى 45 ملن تەڭگەگە كەلىسىمشارت جاسالعان. بىراق قارا وتىندى تاسىمالداۋعا جاۋاپتى مەردىگەر – «راحيموۆ» جەكە كاسىپكەرلىگى وسى ۋاقىتقا دەيىن 270 تونناسىن عانا جەتكىزىپتى. ءوز ىسىنە سالعىرت قاراعان مەردىگەردىڭ ۇستىنەن سوتقا ارىز دا تۇسكەن. ول «كۇندە ەرتەڭمەن» ۋاقىتتى سوزىپ ءجۇرىپتى. سەنىمدى باسقارۋعا بەرىلگەن قازاندىقتىڭ اۋماعىندا قاتتى وتىن قورىن ساقتايتىن ارنايى ورىن جوق ەكەن. ايتپەسە, ءاۋ باستا كومىردى مولىنان تاسىمالداۋعا بولار ەدى.
قازىر جەر-جەردەگى اكىمدەردىڭ حالىق الدىندا ەسەپ بەرىپ جۇرگەن كەزى. بۇل ماسەلە قالايشا تاسادا قالعان؟ اتتەگەن-ايى سول, بۇعان وبلىس اكىمى ارالاسقاننان كەيىن عانا مەكتەپتەگى جاعداي وڭالا باستادى. اۋدانداعى قۇزىرلى ورگاندار اي باعىپ وتىر ما؟
ايماق باسشىسى ابىلقايىر سقاقوۆ اتالعان اۋىلعا ارنايى باردى. اۋدان اكىمى قارشىعا ارىنوۆ پەن وبلىستىق ءبىلىم بەرۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى ءدىنيسلام بولاتحان ۇلىنا قاتاڭ سوگىس جاريالادى. «وسىنداي ولقىلىقتاردى بولدىرماۋ ءۇشىن اۋداندا جەكە كومىر ساقتاۋ قويماسى قاجەت. الدىن الا جوسپار قۇرىپ, قاتتى وتىننىڭ قورىن جاساۋعا بولماس پا ەدى؟ بىرنەشە كۇننىڭ ىشىندە-اق مەكتەپتىڭ تەرەزەلەرىن مۇز باسىپ كەتتى. عيماراتتى جىلىتىپ, وقۋشىلارعا جايلى جاعداي جاساۋ ءۇشىن تاعى ۋاقىت كەرەك ەكەنى بەلگىلى. اتالعان وقۋ ورنىندا ورىن العان جاعداي شەنەۋنىكتەردىڭ بيۋروكراتتىلىعى مەن ماسەلەنى جان-جاقتى سارالامايتىنىن كورسەتىپ بەردى», دەدى وبلىس اكىمى.
اۋدان باسشىلىعى بۇگىندە مەكتەپتەگى اۋا تەمپەراتۋراسى تالاپقا ساي ەكەنىنە سەندىردى. 20 اقپان كۇنى 25 توننا, كەلەسى كۇنى تاعى 15 توننا قاتتى وتىن جەتكىزىلگەن.
وبلىستىق ەنەرگەتيكا جانە تۇرعىن ءۇي باسقارماسىنىڭ باسشىسى ەرجان سالحانوۆ كومىر كەنىشتەرىندە قاتتى وتىن تاپشىلىعى جوق ەكەنىن ايتتى. ايماقتاعى نەگىزگى كەنىشتەردىڭ ءبىرى «مايكوبەن-ۆەست» جشس-ءى تاۋلىگىنە 200 جۇك كولىككە قىزمەت كورسەتۋگە قاۋقارلى. بۇگىندە كۇنىنە شامامەن 50-گە جۋىق كولىك كەزەكتە تۇرادى ەكەن.
جەرگىلىكتى قوعام بەلسەندىسى ەركەعالي جانعازى بۇل ماسەلەگە قاتىستى پىكىرىن الەۋمەتتىك جەلىدە جاريالادى.
– ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ اۋدان جانە قالالىق ءبىلىم بەرۋ بولىمدەرىن تىكەلەي وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسىنا باعىنىشتى ەتۋ تۋرالى زاڭ قابىلداعاندا اۋەلبەك اۋىلىنداعى جاعداي سياقتى تاۋەكەلدەردىڭ تۋىندايتىنى جونىندە ايتىلدى. بۇل ماسەلە اۋىل اكىمى مەن اۋداندىق تۇكش ءبولىمىنىڭ باستىعى, ءارى كەتسە اۋدان اكىمىنىڭ ورىنباسارىنىڭ دەڭگەيىندە شەشىلۋى كەرەك. مۇلدەم بولماي جاتسا اۋدان اكىمى ارالاسادى.
ال قازىر وسى سۇراققا وبلىس اكىمى ءوزى تىكەلەي ارالاسۋعا ءماجبۇر. وندا اۋدان اكىمى مەن ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باسشىسى نە ىستەپ وتىر دەگەن سۇراق تۋىندايدى. بۇل جەردە ماسەلە مىندەتتەردىڭ دۇرىس بولىنبەۋىندە. اۋدان اكىمىنىڭ تىكەلەي ارالاسۋعا وكىلەتى جوق, الايدا مەكتەپ اۋدانعا قارايدى. باسقارما باستىعى جاۋاپتى, بىراق ول 24 ساعات جۇمىس ىستەسە دە بۇكىل وبلىستىڭ مەكتەپتەرىنىڭ شارۋاشىلىق ماسەلەلەرىن شەشىپ ۇلگەرمەيدى.
زاڭ قابىلداناردا وبلىسقا وقۋ-تاربيە ماسەلەسى بەرىلىپ, شارۋاشىلىق-قارجى ماسەلەسى اۋداندار مەن قالالاردا قالسىن دەگەن ۇسىنىس بولدى. وكىنىشتىسى سول, ەسكەرىلمەدى. اۋدان اكىمى مەن ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باستىعىنا قاتاڭ سوگىس جاريالانىپتى. مەنىڭ ويىمشا, ولاردى جۇمىستارىنان شىعارىپ تاستاسا دا ەشتەڭە وزگەرمەيدى. اۋەلبەك اۋىلىنداعى سياقتى جاعدايلار ءالى قايتالانادى. دۇرىسى زاڭعا وزگەرىستەر ەنگىزۋ, دەپ ويىن ورتاعا سالدى ول.
شىنىمەن دە مۇنداي جاعداي كەز كەلگەن اۋىل مەكتەبىندە ورىن الۋى مۇمكىن. ونى باستان كەشىپ جاتقاندار دا بار شىعار. مۇنى وبلىستىق ءبىلىم بەرۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى ءدىنيسلام بولاتحان ۇلىنان سۇرايىن دەپ ەدىك. جەكە بريفينگ وتكىزەمىن دەپ ات-تونىن الا قاشتى. جوسپارلاعان جيىنى بەلگىسىز سەبەپپەن وتپەي قالدى. شالعاي اۋىلدارداعى مەكتەپتىڭ جاعدايىن بىلمەگەن سوڭ ءالى كۇنگە دەيىن اقپارات جيناپ جاتقان بولار؟!
پاۆلودار وبلىسى
