ارينە, ەسىمدەردىڭ بەلگىلى ءبىر ماعىناسى بار ەكەنى تۇسىنىكتى. كەز كەلگەن بالا اتىنىڭ بۇرمالانعانىن قالامايدى. ءسوزدىڭ تاياق پەن تاسقا قاراعاندا زيانى از دەپ ەسەپتەيتىندەر دە بۇدان ساقتانادى. ازاماتتىق سوعىس گەنەرالدارىنىڭ, ەكس-پرەزيدەنتتەردىڭ, ساكلەرلەردىڭ (اتاقتى اپيىن ساتاتىندار) جانە ۆاشينگتون (كولۋمبيا وكرۋگى) فۋتبول كومانداسىنىڭ اتاۋلارى جويىلدى, باس تارتىلدى, سىنعا ۇشىرادى نەمەسە وزگەرتىلدى. قازىرگى تاڭدا اقىل-ەسى دۇرىس ادام بالاسىنا گيتلەردىڭ, ءتىپتى ادولفتىڭ ەسىمىن قويمايدى.
اتاۋىن وزگەرتۋ تۋرالى جانجالدار ءالى دە بۇكىل جەردە كەزدەسەدى. اسىرەسە كوماندالار مەن مەكتەپتەردىڭ اتاۋلارى ءۇشىن قىزۋ پىكىرتالاس ءجۇرىپ جاتىر. قوعامدىق عيماراتتارعا, كوشەلەرگە جانە باسقا نىساندارعا بەرىلگەن اتاۋلارعا قاتىستى داۋلاردان بولەك, امەريكا قۇراما شتاتتارىندا كوپتەگەن كوللەدج بەن كاسىبي سپورت كوماندالارىنىڭ اتاۋلارى وزگەردى. بىراق ادامدار كوبىنە ەسكى اتاۋدى دۇرىس كورەدى (نەمەسە جاي عانا ۇيرەنىپ قالعان). بۇل ادەتتە جەرگىلىكتى امەريكالىقتارعا قاتىستى. ال ەسكى اتاۋلار جاس ۇرپاققا ۇنامادى.
2017 جىلى يەل ۋنيۆەرسيتەتى كالحاۋن كوللەدجىنىڭ اتاۋى وزگەردى. ويتكەنى سەناتور دجون سي كالحاۋن قۇلدىقتى ساقتاۋدى, شتاتتاردىڭ قۇقىقتارىن جانە 1800-جىلدارداعى فەدەرالدىق زاڭداردىڭ كۇشىن جويۋدى قولدادى. سوندىقتان مۇنداي ماڭىزدى مەكەمەگە ونىڭ ەسىمىن قويۋ قورلىق دەپ تانىلدى. كوللەدج قازىر ونەرتاپقىش كومپيۋتەر عالىمى گرەيس ميۋررەي حوپپەردىڭ ەسىمىمەن اتالادى.
سول سەكىلدى 2020 جىلى پرينستون ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ۆۋدرو ۆيلسون مەكتەبى پرينستون قوعامدىق جانە حالىقارالىق ىستەر مەكتەبى بولىپ وزگەردى. وسىلايشا, كەلەشەكتە قانداي دا ءبىر اتاقتى تۇلەكتىڭ نەمەسە بولاشاق دونوردىڭ ەسىمىمەن اتالۋى مۇمكىن (بىراق ساكلەرلەرگە ءوتىنىش بەرۋدىڭ قاجەتى جوق شىعار).
ءبىر قىزىعى, دجوردج ۆاشينگتون قۇل يەلەنگەنىنە قاراماستان, اقش استاناسىنىڭ اتاۋىنا ءتونىپ تۇرعان قاۋىپ جوق سەكىلدى. شىنىندا دا كوپتەگەن كوشە مەن قالا اتاۋلارى قۇلدىقپەن بايلانىسى بار ادامدارعا بەرىلىپ, سول داۋىردەن حابار بەرۋى مۇمكىن.
كەي جاعدايدا اتاۋدى وزگەرتۋگە قارسىلىق تانىتقانداردىڭ مورالدىق دالەلدەرى بار. مىسالى, ۋيلسون كوپتەگەن قارا ءناسىلدى امەريكالىقتى جوعارى مەملەكەتتىك لاۋازىمداردان الىپ تاستاعان ءناسىلشىل ەكەنى انىق ەكەنىنە قاراماستان ونىڭ ىشكى ساياساتى وتە پروگرەسسيۆتى ەدى. بىراق جاماندىقتىڭ ورنىن جاقسى نيەتپەن نەمەسە ىزگى ىستەرمەن الماستىرا المايتىنىمىزدى ايتىپ, قارسى شىعاتىندار تابىلادى.
مىنا ماسەلە ۇزاق ۋاقىت كۇن تارتىبىنەن تۇسپەيتىنى انىق. كەز كەلگەن اتاۋ دامىپ كەلە جاتقان ەرەجەلەر مەن قارسى پىكىرلەر سالدارىنان وزگەرمەي, شىنىمەن قاۋىپسىز قالا بەرە مە؟ سايىپ كەلگەندە, ءىس جۇزىندە ءاربىر اتاۋ قارسىلىق تۋدىراتىن نەمەسە قورلايتىن ارەكەتپەن نەمەسە نانىمدارمەن بايلانىستى بولۋى مۇمكىن. ءتىپتى ولار ءوز داۋىرىندە قولداۋ تاۋىپ, ماراپاتتالسا دا بۇدان قۇتىلا المايدى. ەشقايسىمىز قازىرگى كەز كەلگەن قىزمەتتىڭ ۋاقىت سىنىنان وتەتىنىنە سەنىمدى بولا المايمىز. بۇگىنگى كۇننىڭ ولشەمدەرىنە سۇيەنسەك, اتا-بابالارىمىز جاقسىلىق پەن جاماندىقتى قاتار جاساعانى ءسوزسىز.
ەندەشە, داۋ تۋدىراتىن اتاۋدى وزگەرتۋدىڭ ءۇش شەشىمىن قاراستىرعان ءجون. ءبىرىنشى ماسەلە, زاڭداعى ەسكىرۋ مەرزىمىمەن بايلانىستى. اتاۋلاردى وزگەرتۋگە كونۆەنتسيا بويىنشا شەكتەۋلى مەرزىمگە, مىسالى 50 جىلعا رۇقسات ەتىلۋى مۇمكىن. وسىنداي ىقتيمال الەۋمەتتىك جانە ساياسي كەلىسىمگە مەرزىم ەرىكتى تۇردە قويىلادى. بىراق بىتپەس داۋدان ساقتانۋعا كوپ كومەكتەسەدى. بۇگىندە قالىپتى كورىنەتىن ماسەلە ۇرپاقتارىمىزعا قورقىنىشتى كورىنۋى مۇمكىن ەكەنىن مويىنداۋىمىز كەرەك.
وسىنداي تاسىلگە سۇيەنسەك, ۆاشينگتون شتاتىنىڭ اتاۋىنا قاۋىپ ءتونىپ تۇرعان جوق. ۆاشينگتون قۇل يەلەنسە دە. ەلدىڭ اتىنا دا قاتەر كەلمەيدى. دەگەنمەن, بولاشاق ۇرپاق امەريكا اتاۋىنا نارازىلىق ءبىلدىرىپ, ايەلدەردى تەڭىزشى رەتىندە جالداۋدان باس تارتقان ون بەسىنشى عاسىر زەرتتەۋشىسى امەريگونىڭ (ۆەسپۋچچي) ەسىمىمەن بايلانىستى ەكەنىن ايتىپ ماسەلە كوتەرۋى مۇمكىن.
قالاي دەگەنمەن, الەۋمەتتىك قۇندىلىقتاردىڭ وزگەرۋىنە كوپ ۋاقىت قاجەت. اتاۋى وزگەرتىلگەن «ۆاشينگتون كومانديرلەرى» فۋتبول كومانداسى 80 جىل بويى «رەدسكينس» اتالىپ كەلدى. بىراق بۇل ۇسىنىلعان شەشىمنىڭ تيىمدىلىگىن كورۋ ءۇشىن الەۋمەتتىك كەلىسىم ايتارلىقتاي كۇشتى بولۋى كەرەك. بەلگىلەنگەن مەرزىم وتكەننەن كەيىن, قانشالىقتى قورلاعانىنا قاراماستان, ول اتاۋعا قارسىلىق ءبىلدىرۋ دۇرىس ەمەستەي كورىنەدى.
ەكىنشى ۇسىنىس – مەرزىمدىك شەكتەۋلەر تۇجىرىمداماسىن پايدالانۋ. اتاۋلاردىڭ ءومىر سۇرەتىن ۋاقىتىن بەلگىلەۋ قاجەت. وسىلايشا, ونى باقىلايتىن ۇيىم تاعى دا بەلگىلەنگەن مەرزىمگە ۇزارتۋ قاجەت پە, جوق پا, سول تۋرالى شەشىم قابىلدايدى.
نيۋ-يورك ۋنيۆەرسيتەتىندەگى ساكلەر ينستيتۋتىنداعى وقيعا سەكىلدى, قايىرىمدىلىق كورسەتكەن تۇلعاعا بەرىلگەن ەسىمدى قاراستىرايىق. بۇل جەردە تۇسىنىك جاڭا زاڭداردا قامتىلعان بولۋى مۇمكىن. ۋنيۆەرسيتەت اتاۋىن ساتۋعا قۇقىلى بولۋى مۇمكىن. تاعى دا, فۋتبول كومانداسى سەكىلدى كوممەرتسيالىق كومپانيانىڭ ءوز اتاۋىن ساقتاپ قالۋىنا ەشتەڭە كەدەرگى ەمەس. ايتسە دە وزگەرىستەرگە اكەلەتىن زاڭ ەمەس, نارىق قىسىمى.
اقىرىندا, ساتىپ الۋ نۇسقاسى بار. ەگەر باستاپقى اتاۋ «ساتىپ الىنباسا», دەمەۋشىنىڭ نەمەسە قوعام قايراتكەرىنىڭ قۇرمەتىنە قويىلعان اتاۋدى وزگەرتۋ وڭاي. پرينستونعا ۋيلسوننىڭ اتىن الىپ تاستاۋدى تالاپ ەتكەن جەكە تۇلعادان نەمەسە توپتان سىيلىق الۋىنا ەشتەڭە كەدەرگى بولعان جوق. بۇل يدەيا مۇلدەم جاڭا ەمەس. تەاتر الاڭدارى مەن سپورت ستاديوندارىنىڭ اتاۋى جارنامالىق ماقساتتا ءجيى اۋىسادى. ال ولارعا تىركەلگەن كورپوراتيۆتىك اتاۋلار ادەتتە ساتىلىمعا ارنالعان ءارى بەلگىلى ءبىر مەرزىمگە شەكتەلەدى.
سپورتتىق كوماندالارعا كەلسەك, ولاردىڭ اتاۋى تاريحپەن تىكەلەي بايلانىستى. بىراق ەگەر ەسكى اتاۋ بىرەۋلەردىڭ نامىسىنا تيسە, كوماندا مەن ونىڭ يەلەرى اۋكتسيون ارقىلى اتاۋدى ساتىپ, پايدا كورە الادى.
وسى ءۇش ءتاسىلدىڭ (بىرىكتىرە دە الامىز) ارتىقشىلىعى مىنادا: ارقايسىسى ۋاقىتتىڭ وزگەرەتىنىن, اتاۋلاردىڭ دا وزگەرۋى مۇمكىن ەكەنىن جانە اتاۋدى وزگەرتۋگە بەلگىلى ءبىر شەكتەۋلەر بولۋى مۇمكىن ەكەنىن مويىنداۋدى تالاپ ەتەدى.
ساۋل لەۆمور,
پروفەسسور جانە
چيكاگو ۋنيۆەرسيتەتى
زاڭ مەكتەبىنىڭ بۇرىنعى دەكانى,
كەرولين بەيكەر رينگەل,
وتباسىنداعى زورلىق-زومبىلىقپەن كۇرەسەتىن The Second Step ۇيىمىنىڭ ادۆوكاتى
Copyright: Project Syndicate, 2022.
www.project-syndicate.org
