«ءتۇسى يگىدەن تۇڭىلمە» دەيدى قازاق. ءبىز اڭگىمە ەتكەلى وتىرعان ويىل اۋداندىق تەلەكوممۋنيكاتسيا تورابىنىڭ ديرەكتورى ناتاليا تامبوۆتسەۆا وسىنداي جان ەكەن. بۇرىن-سوڭدى تانىستىعىمىز بولماسا دا جىلى جىميىپ قارسى العان ول امان-ساۋلىقتان سوڭ ءوزى تۋرالى از-كەم اڭگىمەلەسۋگە كەلىسىمىن بەردى. سۇحباتتاسىمىز جايدارى جان بولىپ شىقتى. ازىلگە قالجىڭمەن ءتىل قاتىپ, ەسەسىن جىبەرەر ەمەس. قازاقشاسى دا ءبىر قازاقتى سۇرىندىرگەندەي. كەيبىرەۋلەردەي بىلدەي ءبىر مەكەمەنى باسقارىپ وتىرمىن دەپ كىسىمسۋ جوق, قاراپايىم.
«تەاتر كيىمىلگىشتەن باستالادى» دەگەندەي, شاعىن مەكەمەنىڭ اينالاسى دا, ءىشى-سىرتى دا مۇنتازداي تازا. كەڭسە ءىشىندە دە ۇسىناقتى قولدىڭ ءىزى اڭعارىلادى. ناتاليانىڭ ءوزى وتىراتىن بولمەنى بەينە گۇل باعى دەۋگە بولار, اسىرىڭقىراپ ايتقاندا. ءۇي جاعدايىندا ءوسىرىلەتىن الۋان گۇلدىڭ جۇپار ءيىسى اڭقيدى. قاپتاعان گۇلدىڭ ورتاسىندا وتىرعان ودان قانداي گۇلدى ايرىقشا ۇناتاسىز دەگەن سۇراۋدىڭ رەتى كەلىپ قالدى. «بارلىق گۇلدى ۇناتامىن, الايدا, «ورحيدەيا» جانىما جاقىنىراق», دەدى ك ۇلىمسىرەي.
ناتاليا وسى ويىلدىڭ توپىراعىندا تۋىپ-وسكەن ەكەن. اكەسى نيكولاي تيموفەەۆيچ پەن اناسى ۆالەنتينا الەكساندروۆنا دا ويىلدا تۇرىپ جاتىر. سوندىقتان دا, قازاقشاسى جاتىق, ىزەتتىلىگى كورىنىپ تۇر. ويىلدا ورتا مەكتەپ بىتىرگەننەن كەيىن اقتوبە بايلانىس كوللەدجىن قىزىل ديپلوممەن ءتامامداپ, تۋعان جەرىنە ورالىپ, قازىر ءوزى باسقارىپ وتىرعان مەكەمەگە جۇمىسقا تۇرادى. ءبىلىمى مەن بىلىگى قاتار ورىلگەن جاس مامان كوپ ۇزاماي-اق ءوزىن جاقسى قىرىنان كورسەتىپ, ارىپتەستەرى اراسىندا بەدەلگە يە بولادى. ەكى جىلدان كەيىن ءوزى جۇمىس ىستەيتىن ويىل تەلەكوممۋنيكاتسيا تورابى ديرەكتورلىعىنا جوعارىلاتىلادى. ءوز ءىسىن جەتىك بىلەتىن جانە ادامدارمەن ورتاق ءتىل تابىسا الاتىن ول تەز ارادا باسشىلىق قىزمەتتە دە ءبىلىكتىلىگىن تانىتتى. قازاقتىڭ كولىك اكادەمياسىندا وقىپ, ءبىلىمىن جەتىلدىردى.
قازىر مۇندا وتىزعا جۋىق ادام ەڭبەك ەتەدى. بارلىق ەلدى مەكەندەرمەن تەلەفون بايلانىسى بار. باسقا دا بايلانىس قىزمەتتەرى جولعا قويىلعان. تەلەحابارلار كورمەيتىن ەلدى مەكەن جوق. ويىل تەلەكوممۋنيكتسيا تورابىندا قالىپتاسقان ۇجىمدىق وندىرىستىك جانە ەڭبەك ءداستۇرىن دامىتا وتىرىپ, ءوز ارىپتەستەرى اراسىندا الدىڭعى لەكتەن كورىنسە, وندا باسشى كەلىنشەك ناتاليا تامبوۆتسەۆانىڭ دا ۇلەسى بار. تۇتىنۋشىلاردىڭ كوڭىلىنەن شىعاتىنداي بايلانىس قىزمەتىن ۇسىنىپ وتىرعان مەكەمەنىڭ ىرعاقتى جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋمەن بىرگە قوعامدىق جۇمىستاردىڭ دا ورتاسىندا جۇرەدى. مەملەكەتىك ءتىلدىڭ كوسەگەسىن كوگەرتۋ, قولدانىس اياسىن كەڭەيتۋگە بايلانىستى ءىس-شارالارعا قاتىسادى. ءوزىنىڭ قازاق ءتىلىن قانشالىقتى مەڭگەرگەنىن وزگەلەرگە ۇلگى ەتەدى. وبلىستىق تەلەكوممۋنيكاتسيا قىزمەتكەرلەرى اراسىندا ۇيىمداستىرىلعان «مەملەكەتىك ءتىل» بايقاۋىندا ەكىنشى ورىن الدى. الماتىدا وتكەن سالا بويىنشا «انا ءتىلى – مەملەكەتتىڭ تىرەگى» اتتى رەسپۋبليكالىق بايقاۋىنا قاتىستى. قازاق اندەرىن ناقىشىنا كەلتىرە شىرقايتىنى دا بار.
– مەن – قازاقتىڭ كەلىنىمىن. جۇبايىم امانگەلدى نۇرباەۆ – قورىقشى. ءوزى بىرىڭعاي قازاق تۇراتىن ىرعىزدىڭ جىگىتى. ويىلدا وسكەندىكتەن, مەن دە جەرگىلىكتى حالىقپەن بىتە قايناسىپ كەلەمىن. سوندىقتان ۇيدە مەيلىنشە قازاقى سالت-ءداستۇردى ۇستانامىز. جەتى نان پىسىرەمىن, باسقا دا ۇلتتىق تاعامداردى دايىندايمىن. ءوز ۇلتىمنىڭ دا ادەت-عۇرپىن بىلەمىن. كوپ بىلگەننىڭ ارتىقتىعى جوق. جەتى جاسار قىزىمىز بار, – دەيدى ناتاليا تامبوۆتسەۆا كەلىنىمىز.
مىنە, ءۇيدىڭ دە, ءتۇزدىڭ دە شارۋاسىن كەلىستىرىپ وتىرعان وسىنداي كەلىندەردىڭ قاتارى كوبەيە بەرسىن دەپ تىلەدىك ءبىز. «جاقسىدا جاتتىق جوق» دەگەن وسى.
ساتىبالدى ءساۋىرباي,
«ەگەمەن قازاقستان».
اقتوبە وبلىسى.
«ءتۇسى يگىدەن تۇڭىلمە» دەيدى قازاق. ءبىز اڭگىمە ەتكەلى وتىرعان ويىل اۋداندىق تەلەكوممۋنيكاتسيا تورابىنىڭ ديرەكتورى ناتاليا تامبوۆتسەۆا وسىنداي جان ەكەن. بۇرىن-سوڭدى تانىستىعىمىز بولماسا دا جىلى جىميىپ قارسى العان ول امان-ساۋلىقتان سوڭ ءوزى تۋرالى از-كەم اڭگىمەلەسۋگە كەلىسىمىن بەردى. سۇحباتتاسىمىز جايدارى جان بولىپ شىقتى. ازىلگە قالجىڭمەن ءتىل قاتىپ, ەسەسىن جىبەرەر ەمەس. قازاقشاسى دا ءبىر قازاقتى سۇرىندىرگەندەي. كەيبىرەۋلەردەي بىلدەي ءبىر مەكەمەنى باسقارىپ وتىرمىن دەپ كىسىمسۋ جوق, قاراپايىم.
«تەاتر كيىمىلگىشتەن باستالادى» دەگەندەي, شاعىن مەكەمەنىڭ اينالاسى دا, ءىشى-سىرتى دا مۇنتازداي تازا. كەڭسە ءىشىندە دە ۇسىناقتى قولدىڭ ءىزى اڭعارىلادى. ناتاليانىڭ ءوزى وتىراتىن بولمەنى بەينە گۇل باعى دەۋگە بولار, اسىرىڭقىراپ ايتقاندا. ءۇي جاعدايىندا ءوسىرىلەتىن الۋان گۇلدىڭ جۇپار ءيىسى اڭقيدى. قاپتاعان گۇلدىڭ ورتاسىندا وتىرعان ودان قانداي گۇلدى ايرىقشا ۇناتاسىز دەگەن سۇراۋدىڭ رەتى كەلىپ قالدى. «بارلىق گۇلدى ۇناتامىن, الايدا, «ورحيدەيا» جانىما جاقىنىراق», دەدى ك ۇلىمسىرەي.
ناتاليا وسى ويىلدىڭ توپىراعىندا تۋىپ-وسكەن ەكەن. اكەسى نيكولاي تيموفەەۆيچ پەن اناسى ۆالەنتينا الەكساندروۆنا دا ويىلدا تۇرىپ جاتىر. سوندىقتان دا, قازاقشاسى جاتىق, ىزەتتىلىگى كورىنىپ تۇر. ويىلدا ورتا مەكتەپ بىتىرگەننەن كەيىن اقتوبە بايلانىس كوللەدجىن قىزىل ديپلوممەن ءتامامداپ, تۋعان جەرىنە ورالىپ, قازىر ءوزى باسقارىپ وتىرعان مەكەمەگە جۇمىسقا تۇرادى. ءبىلىمى مەن بىلىگى قاتار ورىلگەن جاس مامان كوپ ۇزاماي-اق ءوزىن جاقسى قىرىنان كورسەتىپ, ارىپتەستەرى اراسىندا بەدەلگە يە بولادى. ەكى جىلدان كەيىن ءوزى جۇمىس ىستەيتىن ويىل تەلەكوممۋنيكاتسيا تورابى ديرەكتورلىعىنا جوعارىلاتىلادى. ءوز ءىسىن جەتىك بىلەتىن جانە ادامدارمەن ورتاق ءتىل تابىسا الاتىن ول تەز ارادا باسشىلىق قىزمەتتە دە ءبىلىكتىلىگىن تانىتتى. قازاقتىڭ كولىك اكادەمياسىندا وقىپ, ءبىلىمىن جەتىلدىردى.
قازىر مۇندا وتىزعا جۋىق ادام ەڭبەك ەتەدى. بارلىق ەلدى مەكەندەرمەن تەلەفون بايلانىسى بار. باسقا دا بايلانىس قىزمەتتەرى جولعا قويىلعان. تەلەحابارلار كورمەيتىن ەلدى مەكەن جوق. ويىل تەلەكوممۋنيكتسيا تورابىندا قالىپتاسقان ۇجىمدىق وندىرىستىك جانە ەڭبەك ءداستۇرىن دامىتا وتىرىپ, ءوز ارىپتەستەرى اراسىندا الدىڭعى لەكتەن كورىنسە, وندا باسشى كەلىنشەك ناتاليا تامبوۆتسەۆانىڭ دا ۇلەسى بار. تۇتىنۋشىلاردىڭ كوڭىلىنەن شىعاتىنداي بايلانىس قىزمەتىن ۇسىنىپ وتىرعان مەكەمەنىڭ ىرعاقتى جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋمەن بىرگە قوعامدىق جۇمىستاردىڭ دا ورتاسىندا جۇرەدى. مەملەكەتىك ءتىلدىڭ كوسەگەسىن كوگەرتۋ, قولدانىس اياسىن كەڭەيتۋگە بايلانىستى ءىس-شارالارعا قاتىسادى. ءوزىنىڭ قازاق ءتىلىن قانشالىقتى مەڭگەرگەنىن وزگەلەرگە ۇلگى ەتەدى. وبلىستىق تەلەكوممۋنيكاتسيا قىزمەتكەرلەرى اراسىندا ۇيىمداستىرىلعان «مەملەكەتىك ءتىل» بايقاۋىندا ەكىنشى ورىن الدى. الماتىدا وتكەن سالا بويىنشا «انا ءتىلى – مەملەكەتتىڭ تىرەگى» اتتى رەسپۋبليكالىق بايقاۋىنا قاتىستى. قازاق اندەرىن ناقىشىنا كەلتىرە شىرقايتىنى دا بار.
– مەن – قازاقتىڭ كەلىنىمىن. جۇبايىم امانگەلدى نۇرباەۆ – قورىقشى. ءوزى بىرىڭعاي قازاق تۇراتىن ىرعىزدىڭ جىگىتى. ويىلدا وسكەندىكتەن, مەن دە جەرگىلىكتى حالىقپەن بىتە قايناسىپ كەلەمىن. سوندىقتان ۇيدە مەيلىنشە قازاقى سالت-ءداستۇردى ۇستانامىز. جەتى نان پىسىرەمىن, باسقا دا ۇلتتىق تاعامداردى دايىندايمىن. ءوز ۇلتىمنىڭ دا ادەت-عۇرپىن بىلەمىن. كوپ بىلگەننىڭ ارتىقتىعى جوق. جەتى جاسار قىزىمىز بار, – دەيدى ناتاليا تامبوۆتسەۆا كەلىنىمىز.
مىنە, ءۇيدىڭ دە, ءتۇزدىڭ دە شارۋاسىن كەلىستىرىپ وتىرعان وسىنداي كەلىندەردىڭ قاتارى كوبەيە بەرسىن دەپ تىلەدىك ءبىز. «جاقسىدا جاتتىق جوق» دەگەن وسى.
ساتىبالدى ءساۋىرباي,
«ەگەمەن قازاقستان».
اقتوبە وبلىسى.
سوڭعى جاڭالىقتار
استانادا مەكتەپ اۋماعىندا جانجالداسقاندار جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى
زاڭ مەن ءتارتىپ • كەشە
تاەكۆوندودان الەم چەمپيوناتى: قازاق قىزى توپ جاردى
سپورت • كەشە
قۇس ساڭعىرىعىنان «جاسىل» ەنەرگيا ءوندىرىلدى
شارۋاشىلىق • كەشە
الماتىدا تۇرعىن ءۇي ورتىنەن ءتورت ادام قۇتقارىلدى
وقيعا • كەشە
