ال سول كەزدە شاحتادا بارلىعى 64 ادام جۇمىس ىستەپ جۇرگەن ەكەن. قۇتقارۋشىلار دەر كەزىندە شۇعىل ءارى باتىل تۇردە ارەكەت ەتپەگەندە, ادام شىعىنى بۇدان دا كوپ بولار ما ەدى؟.. 56 كەنشى امان-ەسەن جەر بەتىنە شىعارىلدى.
اپات سالدارىن جويۋ, كىنالىلەردى انىقتاۋ جانە توتەنشە وقيعادان كەيىنگى كەنشىلەردىڭ تالابىن ورىنداۋ سياقتى كەزەك كۇتتىرمەيتىن قات-قابات شارۋا كەزىندە قاراعاندى وبلىسى باسشىلىعىنىڭ ۇكىمەتپەن, اتاپ ايتقاندا, توتەنشە جاعدايلار مينيسترلىگىمەن تىعىز قارىم-قاتىناستا جۇمىس ىستەگەنىن ايتا كەتكەن ءجون.
توتەنشە وقيعادان كەيىن ىلە-شالا مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن قۇرامىنا ءىىم, تجم, ەڭبەكتى قورعاۋ, الەۋمەتتىك قورعاۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ ورگاندارىنىڭ, سونداي-اق «ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» كومپانياسىنىڭ وكىلدەرى ەنگەن ۇكىمەتتىك كوميسسيا قۇرىلىپ, جۇمىسقا كىرىستى.
جالپى, كەنشىلەر «ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» اق باسشىلىعى الدىنا ۇزىن سانى 12 تالاپ قويدى. مىنە, وسى ماسەلەلەردى وڭ شەشۋ ماقساتىندا جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك الپاۋىت كاسىپورىنمەن كۇردەلى كەلىسسوزدەر جۇرگىزىپ, سونىڭ ناتيجەسىندە تارازىنىڭ باسىن كەنشىلەردىڭ پايداسىنا بۇرىپ بەردى. ناقتىراق ايتقاندا, «ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» كومپانياسى جىل سايىن 1 قاڭتاردان باستاپ ينفلياتسيا دەڭگەيىنىڭ 100% كولەمىندە ەڭبەكاقىنى يندەكستەۋدى جۇزەگە اسىرادى. كاسىپورىن وندىرىستىك-ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەر جوسپارىنىڭ ورىندالۋىنا قاراماستان, جىلدىڭ سوڭعى ايىندا 13-ءشى ەڭبەكاقى تولەۋگە مىندەتتەلدى. ال ەڭ باستىسى, جەلتوقسان ايىندا كەنشىلەردىڭ ەڭبەكاقىسى 15-17 پايىزعا كوتەرىلدى. سونداي-اق كەنشىلەردى تاسيتىن جۇمىس اۆتوبۋستارى تولىعىمەن جاڭاسىنا اۋىستىرىلادى. كاسىپورىندا 2018 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان كەيىن جۇمىسقا ورنالاسقان قىزمەتكەرلەردىڭ دەمالىس كۇندەرى از ەكەن, الداعى ۋاقىتتا ونىڭ سانى كوبەيتىلەدى. سونداي-اق ۇزاق ۋاقىت اۋىرعان ادامداردىڭ ەڭبەككە جارامسىزدىق پاراقشاسىنداعى تولەمدەر 50 اەك-كە دەيىن ارتادى.
بۇدان بولەك, «ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» اق الداعى بەس جىل ىشىندە كاسىپورىنعا 3 ملرد دوللار كولەمىندە ينۆەستيتسيا سالادى. بۇل قاراجاتتىڭ 35 پايىزى شاحتالارداعى جاعدايدى كەشەندى تۇردە جاقسارتۋعا باعىتتالادى. بۇدان بولەك كومپانيانىڭ كاسىپورىنعا بيىلعى قۇياتىن ينۆەستيتسيا كولەمى 140 ملرد تەڭگەنى قۇراماق. ونىڭ 35%-ى كەنشىلەردىڭ ماسەلەسىن شەشۋگە ارنالادى.
ال قازا تاپقان كەنشىلەردىڭ وتباسىنا 10 جىلدىق ەڭبەكاقى تولەنەتىن بولىپ شەشىلدى. سونىمەن قاتار زاڭعا سايكەس ءبولىنۋى ءتيىس باسقا دا وتەماقىلار قاراستىرىلعان. كومپانيانىڭ قازا تاپقان كەنشىلەردى جەرلەۋ راسىمدەرىنە كەتەتىن شىعىنداردى دا ءوز موينىنا العانىن ايتا كەتكەن ءجون.
قاراعاندى وبلىسىنىڭ اكىمى جەڭىس قاسىمبەك اتالعان كەلىسىم كوميسسياسىنىڭ جۇمىسىن تىكەلەي ءوزىنىڭ باقىلاۋىنا الىپ, ءجىتى نازاردا ۇستادى. تاباندى ءھام تەگەۋرىندى تۇردە جۇرگىزىلگەن كەلىسسوزدەردىڭ ناتيجەسىندە كەنشىلەردىڭ ورىندى تالاپتارى وڭىنان شەشىلىپ, ارتى ناسىرعا شاۋىپ كەتە جازداعان جاعداي قالىپتى ارناعا ءتۇستى. قازىرگى ۋاقىتتا «ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» كومپانياسىنا قاراستى شاحتالاردىڭ بارىندە تەحنيكالىق اۋديت جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر.
«كەنشىلەردىڭ باستى تالابىنا ساي, شاحتالارداعى قۇرال-جابدىقتاردىڭ جاي-كۇيى, شاحتالاردىڭ بولاشاعى, ولارعا سالىناتىن ينۆەستيتسيا بويىنشا جۇرگىزىلەتىن اۋديت جۇمىستارى ەكى ايدىڭ ىشىندە اياقتالىپ, ونىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ءتيىستى شەشىمدەر قابىلدانۋى ءتيىس», دەگەن بولاتىن ول باق وكىلدەرىنە بەرگەن سۇحباتىندا.
تاياۋدا «اباي» شاحتاسىنداعى اپاتتىڭ سالدارىن جويۋعا قاتىسقان توتەنشە جاعدايلار مينيسترلىگى ونەركاسىپتىك قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ قاراعاندى وبلىسى بويىنشا دەپارتامەنتىنىڭ ءبىر توپ قىزمەتكەرلەرى ماراپاتتالدى. توتەنشە جاعدايلار ءمينيسترىنىڭ بۇيرىعىمەن قىزمەتتىك مىندەتتەرىن ادال اتقارعانى ءۇشىن «كاسىبي اسكەريلەندىرىلگەن اۆاريالىق-قۇتقارۋ قىزمەتتەرىنىڭ رەسپۋبليكالىق ورتالىق شتابى» جشس قاراعاندى فيليالىنىڭ 15 تاۋ-كەن قۇتقارۋشىسى مەن شاحتانىڭ ەكى قىزمەتكەرىنە سىي-قۇرمەت كورسەتىلدى.
قازاقتا «اپات ايتىپ كەلمەيدى» دەگەن ءسوز بار. بىراق تا قاي-قاي جەردە بولسىن قاۋىپسىزدىكتى ساقتاۋ ماقساتىندا الدىن الا قام-قارەكەت جاسالماسا, اپات دەگەنىڭىز قۇدايدىڭ قۇتتى كۇنى بولۋى ابدەن مۇمكىن. وسىندايدا كەلەر جىلى, جالپى, كەلەشەكتەگى تىرلىگىمىزدە وقىس جاعدايلارعا اپاراتىن توتەنشە وقيعالار ەندى بولماسا ەكەن دەگەن عازيز تىلەك ءتىل ۇشىنا ورالادى.
قاراعاندى وبلىسى
