تابيعي بايلىعىمەن «مايلى قيان» اتانعان ماڭعىستاۋ وتكەن عاسىردىڭ ەكىنشى جارتىسىنان باستاپ وزگەشە تۇلەۋدى باستان كەشىرە باستادى. باعزى داۋىردە كەرۋەن جولدارىنىڭ التىن كوپىرى رەتىندەگى مىندەت-مارتەبەسىن, باق-بەدەلىن جەر قىرتىسىنداعى مۇناي قورى الماستىردى. وداقتىڭ ءتورت تارابىنا اتى جايىلعان مۇنايلى ءوڭىردىڭ «قۇلاعىن جىمىپ, سۇرلانا قالعان» دالاسىندا اقتاۋ سىندى اقمارجان قالا بوي كوتەرىپ, شارتاراپتان اعىلعان سان ۇلت وكىلدەرى بىلەك بىرىكتىرە ەڭبەك ەتتى.
بۇگىنگى ماڭعىستاۋ ازات ەلدىڭ تىلەكتەرىنە ساي دامۋعا ۇمتىلۋدا. تەك قازبا بايلىقتارى عانا ەمەس, الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق سەرپىنگە قاجەتتى تۋريستىك, لوگيستيكالىق الەۋەتكە يە. قازاقستان ءۇشىن الەمگە اشىلعان قاقپا سانالاتىن اقتاۋ تەڭىز پورتى – ەل دامۋىنىڭ نەگىزگى سالاسىنىڭ, باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى بولماق. ءوڭىر وتكەن جىلدى تۇراقتى دامۋ ىرعاعىنان جاڭىلماي, وڭ وزگەرىستەرمەن اياقتادى. مۇناي مەن گاز ءوندىرۋدى 2012 جىلمەن سالىستىرعاندا 102% ارتىقشىلىقپەن ەڭسەردى. شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىكتى وركەندەتۋ, جاڭا ءوندىرىس ورىندارى مەن الەۋمەتتىك نىسانداردى ىسكە قوسۋ ارقىلى 23 مىڭعا جۋىق جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلدى.
اشۋلى دا ازۋلى ارىستانداي گۇرىلدەي اتىلعان اقجال تولقىندارىنا باۋىرىن توسەپ ەركەلەي تەربەلگەن قۇس تورەسى – اققۋدىڭ, سۋ بەتىنەن ءوز كولەڭكەسىن قىزىقتاعانداي قالىقتاي ۇشقان شاعالالاردىڭ مەكەنى – قارت كاسپي جاعاسىندا ماڭدايىن كۇنگە سۇيگىزىپ اقتاۋ قالاسى قاسقايىپ تۇر. ءون بويىنا ونەر مەن مادەنيەتتى, شاتتىق پەن سالتاناتتى, ەرلىك پەن ادالدىقتى, بايلىق پەن باقىتتى ۇيىتقان جارتى عاسىرلىق عۇمىرى بار جاس قالا الىسقا اسقاقتاي كوز سالىپ, ارشىندى ادىممەن العا ۇمتىلۋدا. باعىتى – بولاشاق, دىتتەگەنى – دامۋ, سەنەرى – ءبىلىم مەن ەڭبەك. ءبىر قولىمەن كوك تەڭىزبەن كورىسە جەتەكتەسكەن قالا ەكىنشى قولىن الىپ ايماققا ەمىرەنە سوزادى. ورتالىق قالادان باستالعان ساتتىلىك شۋاعى قاراقيا ارقىلى جاڭاوزەن قالاسىنا جالعاسىپ, مۇنايلى, تۇپقاراعان, ماڭعىستاۋ مەن بەينەۋ اۋداندارىنا تاراپ جاتقان ءتارىزدى. ال بارلىعى تۇتاسا كەلە كيەلى ماڭعىستاۋ دالاسىنىڭ بۇگىنگى دامۋ ىرعاعىن ەسەلەپ, تۇلعالانا, سومدالا تۇسەدى.
ماڭ دالاسى تاريحي-مادەني ەسكەرتكىشتەردىڭ ماڭگىلىك مەكەنىنە اينالىپ, 362 اۋليە رۋحى تەربەگەن دالا ۇلى قازاق ەلىنىڭ, ازات قازاق دالاسى مەن تاۋەلسىز قازاقستان مەملەكەتىنىڭ قيىرىنداعى شاعىن بولشەگى, وسى بولشەكتىڭ كۇش-قۋاتىنىڭ ءوزى ەرەن تىلسىمعا يە.
جاڭعىرا بەر, قازاق دالاسى!
گۇلايىم شىنتەمىرقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان».
ماڭعىستاۋ وبلىسى.
بۇگىنگى ماڭعىستاۋ ازات ەلدىڭ تىلەكتەرىنە ساي دامۋعا ۇمتىلۋدا. تەك قازبا بايلىقتارى عانا ەمەس, الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق سەرپىنگە قاجەتتى تۋريستىك, لوگيستيكالىق الەۋەتكە يە. قازاقستان ءۇشىن الەمگە اشىلعان قاقپا سانالاتىن اقتاۋ تەڭىز پورتى – ەل دامۋىنىڭ نەگىزگى سالاسىنىڭ, باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى بولماق. ءوڭىر وتكەن جىلدى تۇراقتى دامۋ ىرعاعىنان جاڭىلماي, وڭ وزگەرىستەرمەن اياقتادى. مۇناي مەن گاز ءوندىرۋدى 2012 جىلمەن سالىستىرعاندا 102% ارتىقشىلىقپەن ەڭسەردى. شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىكتى وركەندەتۋ, جاڭا ءوندىرىس ورىندارى مەن الەۋمەتتىك نىسانداردى ىسكە قوسۋ ارقىلى 23 مىڭعا جۋىق جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلدى.
اشۋلى دا ازۋلى ارىستانداي گۇرىلدەي اتىلعان اقجال تولقىندارىنا باۋىرىن توسەپ ەركەلەي تەربەلگەن قۇس تورەسى – اققۋدىڭ, سۋ بەتىنەن ءوز كولەڭكەسىن قىزىقتاعانداي قالىقتاي ۇشقان شاعالالاردىڭ مەكەنى – قارت كاسپي جاعاسىندا ماڭدايىن كۇنگە سۇيگىزىپ اقتاۋ قالاسى قاسقايىپ تۇر. ءون بويىنا ونەر مەن مادەنيەتتى, شاتتىق پەن سالتاناتتى, ەرلىك پەن ادالدىقتى, بايلىق پەن باقىتتى ۇيىتقان جارتى عاسىرلىق عۇمىرى بار جاس قالا الىسقا اسقاقتاي كوز سالىپ, ارشىندى ادىممەن العا ۇمتىلۋدا. باعىتى – بولاشاق, دىتتەگەنى – دامۋ, سەنەرى – ءبىلىم مەن ەڭبەك. ءبىر قولىمەن كوك تەڭىزبەن كورىسە جەتەكتەسكەن قالا ەكىنشى قولىن الىپ ايماققا ەمىرەنە سوزادى. ورتالىق قالادان باستالعان ساتتىلىك شۋاعى قاراقيا ارقىلى جاڭاوزەن قالاسىنا جالعاسىپ, مۇنايلى, تۇپقاراعان, ماڭعىستاۋ مەن بەينەۋ اۋداندارىنا تاراپ جاتقان ءتارىزدى. ال بارلىعى تۇتاسا كەلە كيەلى ماڭعىستاۋ دالاسىنىڭ بۇگىنگى دامۋ ىرعاعىن ەسەلەپ, تۇلعالانا, سومدالا تۇسەدى.
ماڭ دالاسى تاريحي-مادەني ەسكەرتكىشتەردىڭ ماڭگىلىك مەكەنىنە اينالىپ, 362 اۋليە رۋحى تەربەگەن دالا ۇلى قازاق ەلىنىڭ, ازات قازاق دالاسى مەن تاۋەلسىز قازاقستان مەملەكەتىنىڭ قيىرىنداعى شاعىن بولشەگى, وسى بولشەكتىڭ كۇش-قۋاتىنىڭ ءوزى ەرەن تىلسىمعا يە.
جاڭعىرا بەر, قازاق دالاسى!
گۇلايىم شىنتەمىرقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان».
ماڭعىستاۋ وبلىسى.
