ونەر • 14 قازان، 2021

ۇلتتىق كيىمدى الەمگە ۇسىنعان

52 رەت كورسەتىلدى

اقتوبەلىك ديزاينەر ماليكا دۇيسەنباەۆا «قازاقستاننىڭ 100 جاڭا ەسىمى» جوباسىندا مادەنيەت جانە سپورت اتالىمى بويىنشا جەڭىمپاز اتاندى. ۇلتتىق ستيلدەگى كيىم ديزاينەرى ءارى ون ساۋساعىنان ونەر توگىلگەن تىگىنشى وسى جالپىۇلتتىق جوبادا باق سىناماس بۇرىن قازاقتىڭ ويۋلى-ءساندى ۇلتتىق كيىمدەرىن الەمدىك ساحنالاردا تانىستىرىپ، بىرنەشە رەت رەسپۋبليكالىق، حالىقارالىق ءسان بايقاۋلارىنىڭ جۇلدەگەرى اتانعان. ماليكانىڭ قولىنان شىققان بويجەتكەندەرگە ارنالعان ۇلتتىق ناقىشتاعى زاماناۋي ديزاينمەن قابىسقان ادەمى كويلەكتەر الەمگە جاقسى تاراپ جاتىر.

بۇگىندە ەۋروپا ەلدەرىندە، اقش-تا تۇراتىن قازاقتار ماليكاعا ءجيى تاپ­­سىرىس بەرەدى. بىرەگەي برەندتى جا­­ساۋ جولدارى تۋرالى شەبەر بىلاي دەيدى:

ء«بىزدىڭ قىزدار ءبىرىن-ءبىرى قايتا­لا­مايتىن، ءساندى جانە ساپالى، بىرە­گەي بۇيىم جاساۋعا تىرىسادى. بوي­جەتكەندەر كويلەگىنىڭ ماتاسى مەن جىبى­نەن باستاپ، ءپىشۋى مەن تىگۋىنە ەرەكشە ءمان بەرەمىز. بىرەگەي بۇيىمدى جاساۋ ۋاقىت پەن ەرەكشە تالعامدى قاجەت ەتەدى. سول ءۇشىن دە ۇلتتىق كيىمنىڭ اجارىن ەرەكشە اشاتىن ويۋ-ورنەكتەرىنە وتە مۇقيات قارايمىز دەگەننەن گورى، فيلوسوفيالىق تۇرعىدان قارايمىز دەسەم، ارتىق ايتقاندىق ەمەس. ءبىز ۇلتتىق ويۋ-ورنەكتەرىمىزدىڭ ەجەلدەگى قولدانىس اياسىن، تابيعاتىن زەرتتەپ بارىپ قانا ىسكە كىرىسەمىز».

قازاقتىڭ ويۋ-ورنەكتەرىن كيىم­دەرگە قولدانۋ ۇلكەن تالعامدى قا­جەت ەتەدى. سول ءۇشىن دە ماليكا قى­تايعا بىرنەشە رەت بارىپ، قازاقتار تى­عىز قونىستانعان ولكەلەردەگى ىس­مەر­لەردەن شەبەرلىك ساباقتارىن ۇيرەنىپ كەلەدى. ويتكەنى، وكىنىشكە قاراي، ءبىز الدەقاشان ۇمىتقان ۇلتتىق مۇرالارىمىزدى، ءداستۇرىمىزدى ۇزبەي جالعاستىرىپ كەلە جاتقان كىسىلەر ول جاقتا كوپ.

ماليكاعا تىگىنشىلىك ونەرى ناعا­شى­لارىنان دارىعان. ونىڭ العاش­قى ۇستازى – اناسى. كىشكەنتايى­نان كوز مايىن تاۋىسىپ تۇنىمەن كيىم ءپىشىپ، تىككەنىن كورىپ وسكەن. نا­عا­شى اجەسى دە، ول كىسىنىڭ شەشەسى دە قىزىلوردا وڭىرىندە ۇزاتىلار قىزدىڭ بار جاساۋىن تۇگەندەيتىن، ويۋ ويىپ، سىرماق تىگىپ، كىلەم-الاشا توقىعان اتاقتى شەبەرلەر بولعان. ەندى ماليكانىڭ قىزى دا قازاقتىڭ ۇلتتىق ساندىك كويلەكتەرىن تىككەندى ۇناتادى ەكەن. جوعارعى وقۋ ورنىن ديزاينەر ماماندىعى بويىنشا اياقتاعان ول وزىندىك ورنەكپەن تىككەن بويجەتكەندەرگە ارنالعان كيىمدەردى كوپشىلىككە ۇسىنا باستاپتى.

سوڭعى ەكى جىلدان بەرى پاندەميا­نىڭ قيىندىعىن وتاندىق ديزاينەر­لەر دە قاتتى سەزىندى. وسىمەن ءۇشىنشى جىل بويى ەل ىشىندە دە، شەتەلدەر­دە دە ساندىك كونكۋرستار وتكەن ەمەس. كوز مايىن تاۋىسىپ تىككەن ءسان كويلەك­تەرىن ۇسىناتىن ورتا بولماعان سوڭ ديزاينەرلەر كىبىرتىكتەپ، ءوزارا شىعارماشىلىق بايلانىستار دا سايا­بىرسىپ قالعان. ويتكەنى كيىم ۇلگى­لەۋشىلەر وسىنداي بايگەلەردە عانا ءتول تۋىندىلارىن كوپشىلىك تال­قىسىنا سالىپ، جەتىستىگى مەن كەم­شىلىگىن تەڭ تارازىلايدى. بىراق ماليكا پاندەميا كەزىندە دە قاراپ وتىرعان جوق. ول تىگىنشىلىك پەن كيىم ۇلگىلەۋدى ۇناتاتىن بالالارعا ارناپ قولونەر مەكتەبىن اشتى.

«بالا شىعارماشىلىقپەن، ءوز قيا­لىمەن كيىم ۇلگىسىن جاساپ، ونى تى­گىپ شىعارۋعا ءتيىس. ءبىز وسى جۇمىس­قا كەزەڭ-كەزەڭىمەن كىرىسەمىز. ەڭ اۋە­لى وقۋشىلارىمىزعا قازاقى ءويۋ-ورنەك­تەردىڭ شىعۋ تاريحىن، كوبىنە قانداي كيىم ۇلگىلەرىنە قولدانىلاتىنىن ۇيرە­تەمىز. ول ءۇشىن قانداي دا ءبىر ۇلت­تىق كيىمنىڭ شىعۋ تاريحى، ادامنىڭ جاس ەرەكشەلىگىنە قاراي قالاي كيگەنى ابدەن زەرتتەلەدى. بۇيىمنىڭ جاسالۋ ءتارتىبى، قولدانىلاتىن ماتەريالدار، ويۋ-ورنەكتەردىڭ ۇيلەسىمدىلىگى، قىسقاسى ءساندى دە ساپالى بۇيىم جا­ساۋدىڭ تەحنيكاسىن بالالارىمىزعا بارىنشا مەڭگەرتۋگە تىرىسامىز. قولونەرمەن قاتار، تاربيە ساباقتارى دا قوسا وتەدى. بۇل ساباقتارىندا تاريحىمىز بەن سالت-ءداستۇرىمىز قوسا وقىتىلادى. وسىلايشا جان-جاقتى ءتالىم-تاربيە، ءبىلىم بەرگەندە عانا بالا ۇلتتىق ونەردى بويىنا ءسىڭىرىپ، ءوز ەلىنىڭ پاتريوتى بولىپ قالىپتاسادى»، دەيدى ماليكا ءوز مەكتەبى تۋرالى ماق­تانىشپەن.

ماليكا قازىر وڭىرلەردى ارالاپ، كيىم ديزاينى جونىندە سەمينارلار وتكىزىپ ءجۇر. سەبەبى نارىققا ۇلتتىق كيىمدەر ۇلگىسىن ۇسىنۋ – ءبىر جاعىنان ونەر بولسا، ەكىنشى جاعىنان – بيزنەس. كيىمدى تىگە بىلۋمەن قاتار، ونى وتكىزە ءبىلۋ دە ۇلكەن شەبەرلىك پەن تىنىمسىز ەڭبەكتى قاجەت ەتەدى.

بۇگىندە نۇر-سۇلتان، اقتوبە، قى­زىل­­وردا قالالارىندا ماليكانىڭ ۇلت­تىق كيىم ورتالىقتارى اشىلعان. وعان قوسا، پاندەميا كەزىندە تىگىن­شى­لىك­تىڭ ونلاين مەكتەبىن اشتى. ۇنەمى تى­نىم­سىز ىزدەنىستە جۇرەتىن ول ءبىر كا­سىپ­تىڭ قىر-سىرىن تەرەڭ مەڭگەرۋ تو­زىم­دىلىك پەن ۋاقىتتى قاجەت ەتەتىنىن ايتادى.

ماليكا دۇيسەنباەۆانىڭ ويىنشا، قازاقتىڭ بىرنەشە مىڭ جىلدان بەرى جالعاسىپ كەلە جاتقان ۇلتتىق كيىمدەرى پاراقتارى تۇتاس اشىلماعان وقۋلىق ءتارىزدى. ول بولاشاق ۇرپاق اتا-بابالارىنىڭ، اتا-اجەلەرىنىڭ ۇلتتىق كيىمدەرىن بىزگە قاراعاندا تەرەڭىرەك باعالايدى دەگەن سەنىمدە.

سوڭعى جاڭالىقتار

نار نارىمبەتوۆ ەدى...

قازاقستان • كەشە

«وميكرون» شتامى وقشاۋلايدى

كوروناۆيرۋس • كەشە

پورترەتتەگى پاراسات

ەلباسى • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار