شاراينا
اقش رەسەيگە يراننىڭ قاتىسۋىمەن سيرياداعى جاعدايدى باقىلاۋعا ارنالعان جاڭا كەلىسسوزدەر وتكىزۋدى ۇسىندى. ال قۇراما شتاتتار ءوز تاراپىنان ساۋد ارابياسى مەن تۇركيانى شاقىرماق نيەتتە. سوڭعى ەكى ەل سيريا وپپوزيتسياسىن جاقتاۋشىلار قاتارىندا ەكەنى بەلگىلى.
اقش-تىڭ پىكىرىنشە, يران جانجالداسۋشىلاردىڭ كەلەسى تاراپىنان, ياعني سيريا پرەزيدەنتى باشار اسادتىڭ جاعىنان وكىلدىك ەتۋى ءتيىس. ۆاشينگتون كەلىسسوزدەرگە ەۋروپالىق وداق وكىلدەرىن شاقىرعىسى كەلمەيتىنىن دە ءبىلدىرىپ ۇلگەرگەن. ونىڭ ۇستىنە, مەملەكەتتىك دەپارتامەنتتىڭ «جەنەۆا-2» پىشىنىندە ءوتىپ جاتقان كونفەرەنتسيادان دا باس تارتقىسى جوق. ويتكەنى, ول كەزدەسۋلەردە جانجالداسۋشىلاردىڭ ەكى جاعىنان دا – سيريا بيلىگىنەن جانە وپپوزيتسيادان وكىلدەر بار. «جەنەۆا-2» حالىقارالىق كونفەرەنتسياسى شۆەيتساريادا 22 قاڭتاردا اشىلعانى بەلگىلى.
جاپونيا پرەمەرىن «ازيا گيتلەرى» دەپ اتادى
سولتۇستىك كورەيا جاپونيا پرەمەر-ءمينيسترى سيندزو ابەنى «ازيا گيتلەرى» دەپ اتادى. بۇل تۋرالى كورەيانىڭ ورتالىق تەلەگراف اگەنتتىگىنە سىلتەمە جاساي وتىرىپ «فرانس-پرەسس» اگەنتتىگى حابارلادى. جاپونيا ساياساتىنا ارنالعان رەداكتسيالىق ماقالا «بۇل ازيا گيتلەرىنىڭ پايدا بولۋى ما؟» دەپ اتالىپتى. ماقالادا توكيونىڭ ءوزىن كەزىندەگى «فاشيستىك اقىماق» سەكىلدى كورسەتىپ كەلە جاتقانى ايتىلادى. كحدر-ءدىڭ اتاپ كورسەتكەنىندەي, گيتلەر كوممۋنيزمگە قارسى ءىس-قيمىل تانىتسا, جاپونيا پحەنياننىڭ يادرولىق باعدارلاماسى تۋرالى وسەك-اياڭعا جول بەرىپ وتىر. ءسويتىپ, الەمدىك قوعامداستىقتىڭ نازارىن ءوزىنىڭ «ميليتاريستىك امبيتسياسىنان» تىسقارى اۋدارۋعا تىرىسۋدا. ماقالادا, سونداي-اق, سيندزو ابەننىڭ ارتىندا «ۋلتراوڭشىل كۇشتەر» تۇرعانى دا كولدەنەڭ تارتىلادى.ەكسترەميزم ءۇشىن جازالاۋدى قاتاڭداتتى
رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتين ەكسترەميستىك ءىس-ارەكەتپەن بايلانىستى قىلمىسقا ەڭ از ىقتيمال جازانى قاتاڭداتاتىن زاڭعا قول قويدى. ماسەلەن, زاڭنىڭ جاڭا رەداكتسياسىندا ەكسترەميزمگە شاقىرعانى ءۇشىن سانكتسيانىڭ تومەنگى شەگى بۇرىنعى 100 مىڭ ءرۋبلدىڭ ورنىنا 300 مىڭ رۋبلگە دەيىن نەمەسە بۇرىنعى 3 جىلدىڭ ورنىنا 4 جىلعا دەيىن قاتايتىلىپ وتىر.
انتيتەررورلىق تۇزەتۋلەر پاكەتىمەن جۇمىس باستالعالى ءبىراز ۋاقىت بولعان ەدى. بىراق, وتكەن جىلدىڭ جەلتوقسانىندا ۆولگوگراد قالاسىنداعى قاتارىنان جاسالعان ەكى تەراكتىدەن سوڭ بۇل ۇدەرىس جەدەلدەتىلە تۇسكەن سەكىلدى. ونىڭ ۇستىنە, رەسەي بيلىگى 7 اقپاندا باستالاتىن سوچي وليمپياداسىنا بايلانىستى دا وسىنداي قاتاڭ قادامعا بارۋعا ءماجبۇر بولعانى تۇسىنىكتى. ويتكەنى, وليمپيادا قاۋىپسىزدىگى رەسەي ءۇشىن ۇلكەن سىن بولاتىنى انىق.
قىسقا قايىرىپ ايتقاندا:
اقش-تىڭ ۆاشينگتون شتاتىندا قويما جۇمىسشىسى اۋەلى ءوزىنىڭ باسشىسىن اتىپ ءولتىرىپ, كەيىن وزىنە قول سالعان. ۆانكۋۆەر قالاسىنداعى جانجالدىڭ شىعۋىنا نە سەبەپ بولعانى بەلگىسىز. پوليتسيا قازا تاپقانداردىڭ كىم ەكەندىكتەرىن انىقتاپ ۇلگەرگەن. گازا سەكتورىمەن شەكارادا يزرايل وفيتسەرى قازا تاپقان. كاپيتان تال ناحماندى قاتەلەسىپ ءوزىنىڭ قىزمەتكەرى اتىپ ولتىرگەن. الدىن الا مالىمەت بويىنشا, شەكارانى كۇزەتىپ جۇرگەن اسكەري قىزمەتكەر كۇدىكتى قوزعالىستى بايقاپ قالىپ, وق اتسا كەرەك. ال ول ءوز وفيتسەرى بولىپ شىققان. پاكستاننىڭ پەشاۆار قالاسىنداعى كينوتەاترلاردىڭ بىرىنە لاڭكەستەر شابۋىل جاساپ, وقيعا سالدارىنان 5 ادام وققا ۇشسا, 30-ى جارالانعان. ال پاكىستان ارمياسى شتاب-پاتەرىنىڭ جانىنداعى لاڭكەستىكتەن كەم دەگەندە 10 ادام قازا تاپقان. تاجىكستاندا جەزوكشەلىكپەن اينالىساتىن ايەلدەر سانى ارتا تۇسكەن. بۇل ايەلدەر ىستەرى جونىندەگى كوميتەت وتكىزگەن ءماسليحاتتا جاريا ەتىلگەن. باستى سەبەپ, ەلدەگى ناشارلاي تۇسكەن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جاعداي دەلىنىپ وتىر. تاجىكستاندا بۇل اكىمشىلىك-قۇقىق بۇزۋشىلىق دەپ سانالادى.سايلاۋ وتكەنىمەن ساياسي داعدارىس قالدى
تايلاندتا جالپىۇلتتىق سايلاۋ قاقتىعىستار بولادى دەگەن كۇدىككە قاراماستان, قانتوگىسسىز اياقتالدى. بىراق, ەلدەگى ساياسي جاعداي ءالى دە بولسا كۇردەلى كۇيىندە قالىپ وتىر. ەندى وپپوزيتسيا ۇكىمەت باسشىسىن سايلاۋ زاڭسىز ءوتتى دەگەن تالاپ قويۋى ىقتيمال. ويتكەنى, ەل استاناسى بانگكوك قالاسى مەن ەلدىڭ وڭتۇستىگىندە مىڭداعان داۋىس بەرەتىن كابينالار نارازىلىق بىلدىرۋشىلەر ارەكەتتەرى سالدارىنان جۇمىس ىستەمەگەن. وسىلايشا, ميلليونداعان سايلاۋشىلار ءوزىنىڭ ساياسي ەركىن بىلدىرۋگە مۇمكىندىك تاپپاعان. ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە, ەلدەگى سوتتار مەن تاۋەلسىز باقىلاۋ ورگاندارى پرەمەر-مينيستر ينگلاك چينناۆاتتىڭ وتباسىنا قارسى كوڭىل كۇيدە سەكىلدى. پرەمەر-ءمينيستردىڭ قارسىلاستارى قازىردىڭ وزىندە سايلاۋدى زاڭسىز دەپ تانۋ ءۇشىن نەگىزدەمەلەر ىزدەستىرىپ جاتقانعا ۇقسايدى.قىرعىز اعايىنداردا تاعى دا تارتىپسىزدىكتەر
قىرعىزستاننىڭ سولتۇستىگىندەگى ىستىقكول وبلىسىندا ورنالاسقان سارۋ ايىلىنىڭ ءبىر توپ تۇرعىنى اۋداندىق ىشكى ىستەر باسقارماسىنا باسا-كوكتەپ كىرىپ, ميليتسيونەردى سوققىعا جىققان. بيلىك وكىلىنە قاتىستى زورلىق-زومبىلىق كورسەتىلدى دەگەن باپ بويىنشا قىلمىستىق ءىس قوزعالعان.
بۇل شابۋىلدىڭ الدىندا ەكى كۇندىك نارازىلىق اكتسياسى ۇيىمداستىرىلىپ, ونىڭ بارىسىندا ايىلدىقتار بالىقشى – قاراكول ستراتەگيالىق اۆتوتراسساسىن جاۋىپ تاستاعان. قازىرگى كەزدە جولدى ونداعان ادام بوگەپ, تەك جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ اۆتوكولىكتەرىن عانا جىبەرۋدە كورىنەدى. ال بۇل اكتسياعا وتكەن جىلدىڭ قازان ايىنداعى تارتىپسىزدىككە قاتىسى بار دەگەن كۇدىكپەن بىرنەشە ايىل تۇرعىنىنىڭ قاماۋعا الىنۋى سەبەپ بولىپتى.
قاتەلەسىپ سوتتالعانداردى اقتاۋ – ورىندى ءىس
2013 جىلى اقش-تا قاتەلەسىپ سوتتالعان 87 ادام اقتاپ الىنعان. بۇل قۇراما شتاتتار ءۇشىن رەكوردتىق كورسەتكىش بولىپ تابىلادى. اقتالعانداردىڭ جارتىسىنا جۋىعى, ياعني 40 ادام كىسى ولتىرگەنى ءۇشىن جازا تارتقاندار ەكەن. ماسەلەن, 1983 جىلى ءبىر ەر ادام كامەرالاسىن پىشاقتاپ ولتىرگەنى ءۇشىن ءولىم جازاسىنا كەسىلىپتى. كەيىن قىلمىستى ونىڭ جاساماعانى انىقتالعان. سونداي-اق, بىلتىر اقتالعانداردىڭ 17 پايىزى جاساماعان قىلمىستارىن مويىنداسا كەرەك. عالىمداردىڭ پىكىرىنشە, مۇنداي نۇسقانى كوپ جاعدايدا ايىپتالعانداردىڭ ادۆوكاتتارى ۇسىنادى ەكەن. بۇدان بولەك, تەرگەۋشىلەردىڭ ۇستالعاندارعا قىسىم كورسەتىپ, جاساماعان قىلمىستارىن مويىنداۋعا ماجبۇرلەيتىندەرى دە انىقتالىپ وتىر.ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.
